Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2017/318 K.2018/13

Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarım (Tecavüzün Giderilmesi İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı taraf dava dilekçesinde özetle ; müvekkilinin TPEde ... nolu tasarım tescil belgesinin sahibi olduğunu , davalı tarafından tasarım tescil belgesine bağlı olan tasarımların üretilmek suretiyle tasarım hakkına tecavüzde bulunulduğunu, bu hususun kapatılan Bakırköy ....FSHHM'nin ... D.İŞ dosyasıyla tespit edildiğini, bu nedenle 1.000,00 TL maddi, 10.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden ticari faizi ile birlikte tahsiline, tecavüzün sonlandırılmasına karar verilmesini, yargılama gideri ve ücreti vekaletin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle ; dünyanın sayısız ülkesinde 70- 80 yıldır kullanılan tasarımların tescil edilmesinin kötü niyetli olduğunu, yenilik özelliği bulunmadığını, bu nedenle davacının tasarım hakkına tecavüzde bulunulmadığından davanın reddine, davacının dayanağı olan yenilik ve ayırt edicilik özelliği bulunmadığı göz önüne alınarak karşı dava olarak davacı tescilli tasarımının hükümsüzlüğüne karar verilmesini, yargılama gideri ve ücreti vekaletin davacı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davaya konu olaya ilişkin ...değişik iş sayılı dosya celp edilmiş, dosyanın incelenmesinde ; yapılan 05.05.2016 tarihli delil tespiti ve sunulan bilirkişi raporuna göre ; TPMK. Nezdinde tescilli ... tescil numaralı 1,4 ve 5 numaralı tasarımların aleyhine tespit istenilen tarafından kullanıldığı, tasarımların benzer olduğu beyan edilmiş, dosya delil olarak muhafaza edilmiştir.

Davaya konu davacı tarafa ait tasarım tescil kayıtları celp edilmiş , celp edilen kayıtlara göre ... sayılı tasarımın çoklu olarak 16.02.2015 tarihinde tescil edildiği, geçerliliğini koruduğu kayıtlardan anlaşılmıştır.

Sunulan tüm deliller ile birlikte dosya bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, bilirikşi heyeti yaptığı inceleme ve değerlendirmede, davacı tarafa ait tescilli tasarımlar ile dosyaya ibraz edilen delillerin karşılaştırılmasında hükümsüzlük talep edilen ... nolu tasarımların benzerlerinin 2010 yılında ... firmasına ait ürün kataloglarında yer alan tasarımlar ile benzer olduğu yenilik vasfı ve ayırt edicilik vasfı niteliklerine sahip olmadığı beyan edilmiş, rapor mahkememizce uygun görülerek hükümde dayanak yapılmıştır.

Dosyaya ibraz edilen deliller, celp edilen değişik iş dosyası, tasarım kaydı, yaptırılan bilirkişi incelemesi kayıt ve belgeler dikkate alındığında dava tasarım hakkına yönelik tecavüz tespiti, men'i, maddi ve manevi tazminat karşı dava olarak tasarımın hükümsüzlüğüne ilişkin olup öncelikle tasarım hükümsüzlüğü yönünden inceleme yapılmış olup 554 sayılı KHK.nın 43/ a maddesi uyarınca bu kanun hükmünde kararnamenin 5 ve 10. Maddelerinde belirtilen koruma şartlarına sahip olmadığı ispat edilmiş ise , tasarımın hükümsüz sayılmasına yetkili mahkeme tarafından karar verilir.

554 sayılı KHK.nın 5. Maddesi uyarınca yeni ve ayırt ediciliğe sahip tasarımlar belge verilerek korunur. 6. Madde gereğince bir tasarımın aynısı başvuru veya rüçhan tarihinden önce dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmamış ise , o tasarım yeni kabul edilir. Tasarımlar sadece küçük ayrıntılarda farklılık gösteriyor ise aynı kabul edilir.

Bir tasarımın ayırt edici niteliği sahip olması, bu tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenim ile herhangi bir tasarımın böyle bir kullanıcıda yarattığı genel izlenim arasında belirgin bir farklılık olması anlamındadır.

Ayırt edici niteliğin değerlendirilmesinde birbirleri ile kıyaslanan tasarımların ilke olarak farklılıklarından çok ortak özelliklerinin değerlendirilmesine ağırlık verilir ve tasarımcının tasarımı geliştirme açısından ne kadar seçenek özgürlüğüne sahip olduğu gözönüne alınır.

Tasarımın yenilik ve ayırt edicilik vasfını taşımaması hükümsüzlük nedenidir. Bir tasarımın yeni olabilmesi için aynısının tescil tarihinden evvel dünyanın herhangi bir yerine kamuya sunulmamış olması gerekmektedir. Tasarım belgesindeki terkini talep edilen tasarım öncekinden sadece küçük ayrıntılarla farlılık gösteriyor ise aynı kabul edilecektir. Aynı olmayı ortadan kaldırmıyor mevcut önceki tasarım görünümünü sürdürüyor , fark sadece mevcut görünüme yani mevcut tasarıma ek onda bir değişiklik , ondan bir sapma niteliği taşıyor ise, yani farklılık (mevcut tasarım ) esas alınarak ondan hareket ile yapılmış ise küçüktür. Bunun dışında kalan farklılık ise büyüktür.

Somut olayda davacıya ait ... sayılı tasarımın daha önce 2012 yılında katalogda görülen tasarımlar ile birebir benzerlik taşıdığı yenilik ve ayırt edicilik bulunmadığı bu nedenle daha önceden kamuya sunulduğu anlaşılmış, bu nedenle yenilik ve ayırt edicilik vasfı taşımayan tasarımın hükümsüzlüğüne karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.

Asıl dava yönünden davaya konu tasarım hükümsüz sayılmak ile hükümsüzlük kararı geçmişe etkili olup buna dayalı bir hak elde edilmesi mümkün olmadığı gibi söz konusu tasarımlar daha önceden piyasada var olan kullanılan tasarımlar olup ilk kez piyasaya sunan taraf davacı da olmadığından haksız rekabet şartları da oluşmamış, tüm talepler yönünden yerinde olmayan asıl davanın reddine karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.

Katip ... Hakim ... ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır