Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/931 K.2023/306

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekillerine sigortalı ... plakalı araca davalı ... inşaatın maliki olduğu davalı ... tarafından kullanılan ... plakalı aracın %50 kusurlu olarak çarptığını bu nedenle müvekillerince davadışı sigortalıya 120.418,69 TL ödeme yaptığını, kusur oranı itibari ile karşı tarafın ödemesi gereken 60.209,25 TL'nin 50.000,00 TL'sinin trafik sigortalı tarafından karşılandığını belirterek bakiye kalan 10.210,69 TL'nin davalıdan tahsilini talep etmiştir. Davalı tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacının kusur iddiasını kabul etmediğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, sigorta şirketinin sigortalısının halefi sıfatıyla zarar verene karşı açtığı rücuen tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemenin görevine dair kurallar kamu düzenine ilişkin olup 6100 HMK'nın m. 1 hükmü uyarınca mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir; m. 114(1)-c hükmüne göre de mahkemenin görevli olması bir dava şartıdır. Aynı Kanun'un m. 115 hükmüne göre ise, dava şartlarının mevcut olup olmadığı, taraflarca ileri sürülüp sürülmediğine bakılmaksızın yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden gözetilir. Bu nedenle, dava açılırken dayanılan hukuki ve maddi olguların göreve etkili olduğu durumda öncelikle hukuki nitelemenin yapılması ve sonucuna göre mahkemenin görevsiz olduğu kanısına varılırsa dava dilekçesinin usulden reddine karar verilmesi gerekir.

5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun 6. maddesi ve 6100 sayılı HMK'nın 2. maddesi gereğince, genel görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir. Asliye ticaret mahkemeleri ise özel mahkeme niteliğindedir.

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nın 4. ve 5'inci maddelerinde ticari dava düzenlenmiş olup TTK'nın 4. maddesine göre bir davanın ticarî dava sayılması için ya uyuşmazlık konusu işin tarafların her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmadığına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya asliye ticaret mahkemesince bakılacağı yönünde bir düzenleme bulunması (mutlak ticari dava olması) gereklidir.

Aynı Kanun'un 5'inci maddesinde ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği ve Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişkinin de görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/II. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticarî iş sayılan işin, diğeri için de ticarî iş sayılması, davanın niteliğini ticarî hale getirmeyecektir. Zira.

Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticarî dava sayılan davalar haricinde, ticarî davayı ticarî iş esasına göre değil, ticarî işletme esasına göre belirlemiş olup işin ticarî nitelikte olması veya sayılması, davanın ticari dava olarak kabulü için yeterli değildir.

Sigortacının halefiyete dayalı olarak açacağı rücuen tazminat davalarında, görevli mahkemenin belirlenmesi konusunda; ... tarih, ... Esas, ... Karar sayılı (03.07.1944 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan) Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararında "sigortacının halefiyete dayalı açtığı davanın aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur" ilkesi benimsenmiştir. Buna göre; sigortacının halefiyete dayalı olarak açtığı davada, davanın nitelendirmesi yapılırken, davacının sigortalısı ile zarara neden olduğu iddia edilen arasındaki hukuki ilişkiye bakılması gerekir.

Somut olaya bakıldığında; davacının sigortalısı olan dava dışı ...'in gerçek kişi ve sigortalı aracın özel oto olduğu, davalı araç işleteninin tacir olduğu, sigortalının kendi sigortasına ya da sigorta şirketinin kendi sigortalısına açtığı bir dava bulunmadığı; davacı Kasko sigortacısının halefiyete dayalı olarak açtığı rücuen tazminat davasında haksız fiil hükümlerinin uygulanması gerektiği, tazminat talep edilen araç maliki tacir olmakla birlikte davacının sigortalısının gerçek kişi olduğu ve sigortalısı ile zarara neden olduğu iddia edilen davalılar arasındaki hukuki ilişkinin haksız fiil olduğu,

mahkememizin görevli olmadığı anlaşıldığından uyuşmazlığın çözümünde genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemeleri'nin görevli olduğu anlaşıldığından görev dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2016/11564 Esas ve 2019/7614 Karar sayılı kararı)

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır