Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/865 K.2024/70

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; Davanın kabulünü, müvekkili şirket tarafından ödenmiş olan 43.006,06 TL fuar katılım bedelinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkile ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; haksız, kötüniyetli ve hukuki mesnetten yoksun huzurdaki davanın reddini, asıl alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, Tüm yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava fuar katılım sözleşmesinden kaynaklı alacak istemine ilişkindir. Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; taraflar arasında ... tarihleri arasında gerçekleştirilmesi kararlaştırılan ....Fuarcı(...)'na katılım için sözleşme imzalandığını, davalıya 31.05.2019 tarihinde 43.006,06 TL ödeme yapıldığını, davalı tarafından fuarın ... tarihine ertelendiğini, bu tarihte fuarın gerçekleştirilmediğini, davacının mağdur olduğunu, davacıya hizmet verilmediğini, buna rağmen 9/11/2022 tarihli fatura düzenlendiğini, davalı şirkete mail gönderilerek ödenen bedelin iadesinin istenildiğini, ödemenin yapılmadığını, ödenen fuar katılım bedelinin iadesinin istenildiği,

Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle; taraflar arasında ... tarihleri arasında düzenlenecek ...

Fuarı için fuar katılım sözleşmesi düzenlendiğini, COVİD 19 salgını nedeniyle fuarın haklı sebeplerle ileri tarihe ertelendiğini, davalının fuarı haklı gerekçelerle erteleme hakkına sahip olduğunu, ertelenen fuarın ... tarihinde yapıldığını, ödeme iddialarının kabul edilmediğini, davacının mayıs 2022 yılında yapılan başka bir fuara katıldığını, fuara katılım için muayyen bir zamanın olmadığını, sözleşmeden sönülmesinin mümkün olmadığı konusunda Yargıtay'ın müstekar kararlarının olduğunu, davacının aynı tür fuar organizasyonu için başka fuar şirketi ile anlaştığını,

fuara katılım için sözleşmeye aykırı ve keyfi olarak fesih ihtarnamesi gönderildiğini, cari olan sözleşme uyarınca fuarın gerçekleştirildiğini, edimin ifa edildiğini, ihtarname tarihinde fuarın gerçekleştirildiğini, fuara haksız olarak katılım sağlamayan davacının kendi hatasının bedelini davalı şirkete yüklemeye çalıştığını, davacının tacir olup basiretli tacir gibi imzaladığı sözleşme ile bağlı olduğunu, fuarın uluslararası fuar olduğunu, yalnızca dava konusu fuarın değil başkaca fuarlarında ertelendiğini,

davalının davacıya 3 defa fuarın ertelendiği yer belirlenmesi ve stant kurulumuna ilişkin ihtar ve bilgilendirme yapıldığını fuarın iptali gibi bir durumun söz konusu olmadığını, davanın reddini talep ettiği,

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın taraflar arasındaki ... Fuarının davalı tarafça yapılan ertelemelerinin hukuka uygun olup olmadığı, son ertelemenin ... tarafından uygun bulunmaması sebebiyle fuarı iptal edilmiş sayılıp sayılmayacağı, davalı tarafından 2022 yılı 10-14 eylül de Antalya ilinde yapılan ... fuarına davacının katılım yükümlülüğünün olup olmadığı, davacının başka fuara katılmasının davaya konu fuara etkisinin olup olmayacağı ile davacının sözleşemeden dönme ile ödenen paranın iadesi istemine ilişkin alacak davası olduğu görülmektedir.

Davacının dava dilekçesi ile birlikte fuar katılım sözleşmesini sunduğu,21-25.04.2020 yılında yapılması planlanan fuara ilişkin 44.309,28 TL ücret kararlaştırıldığı ödemelerin bir kısmının çek bir kısmının nakit olarak belirtildiği, taraflar arasındaki sözleşmenin 2. Maddesinde düzenleyicinin yapabileceği değişikliklerin ve fuarın iptal şartlarının düzenlendiği, davalı tarafın 43.006,06 TL bedeli çek tahsilatı yaptığına ilişkin 31.05.2019 tarihli tahsilat makbuzunun sunulduğu, makbuzda davalı kaşe ve imza bulunduğu, 28.05.2019 tarihli çek tevdi bordrosunun sunulduğu, bordronun davalı taraf kaşe ve imzalı olduğu,

davalı tarafın 9.11.2022 tarihli 43.006,06 TL bedelli fatura düzenlediği, davacı tarafın fatura içeriğine ihtar ile itiraz ettiği, davacı tarafın davalı tarafa 06.04.2023 tarihinde mail gönderdiği, fuar bedelinin iadesinin istenildiği, arabuluculuk dava şartının gerçekleştiği,

Davalı tarafın cevap dilekçesi ile fuar sonuç formunu sunduğu, fuar adının "..." olduğu, fuar konusunun "... " üzerine olduğu, 10-14.09.2022 tarihinde ... yapıldığı, fuara ilişkin fotoğrafların sunulduğu, yabancı dilde mesaj ve yazışmaların sunulduğu bu yazışma tarihlerinin 2021 yılı 6. Ayına, 8.ayına ilişkin olduğu, davalı tarafın Ticaret Bakanlığı yazısını sunduğu bu yazının bilgi ve belge istemine ilişkin denetim yazısı olduğu, davalı tarafa sorular sorulduğu, davalı tarafında bu sorulara cevap verdiği, davalı tarafın emsal Mahkeme kararları ibraz ettiği,

... 'a yazılan yazıya cevap verildiği," adı geçen firmanın, fuarı 2020 yılında düzenleyemeyeceğine dair beyanıyla birlikte ... aracılığıyla, 2021 yılı fuar takvimine alınması talebinde bulunduğu, (Ek-6). Söz konusu başvuru, Fuarlar Komitesitarafından, Pandemi şartları nedeniyle alınmış olan kolaylaştırıcı kararlar kapsamında değerlendirilmiş ve uygun bulunarak, fuar,... tarihlerinde düzenlenmek üzere 2021 yılı Fuar Takvimi'ne alınmıştır.

Söz konusu firma bu defa, fuarın ... olan tarihlerini, ... olarak değiştirmek üzere ...'ya başvurmuş, talep ...'nun ... tarih ve ... sayılı yazısı (Ek-7) ile Birliğimize ulaşmıştır. Başvuru, Fuarlar Komitesi tarafından uygun bulunmuş ve fuar ... tarihlerinde düzenlenmek üzere fuar takvimine işlenmiştir. Ancak daha sonra anılan firma, fuarı ... tarihleri arasına ertelemek üzere...'ya başvurmuş, talep ... tarih ve ... sayılı yazı (Ek-8) ile Birliğimize iletilmiştir.

Bu başvuru incelendiğinde, Fuarlar Komitesince alınmış kararlar doğrultusunda, değişiklik başvurusuna ilişkin gerekli koşulları sağlamadığı tespit edilmiştir. Bu sebeple, fuarın 2022 yılına ertelenmesi uygun bulunmamıştır. Anılan firma, son başvurusunda (Ek-8) pandemi koşullarının devam etmesi sebebiyle, fuarı 2021 yılında düzenleyemeyeceğini beyan etmiş, ayrıca bir iptal başvurusu yapmamıştır.

Söz konusu başvuru, Pandemi dönemine ilişkin alınmış Fuarlar Komitesi Kararları çerçevesinde, iptal başvurusu şeklinde değerlendirilmiş ve fuar 2021 yılı fuar takviminden çıkarılmıştır. Kurallara uygun olarak iptal başvurusu yapılmaması durumunda Usul ve Esaslar'a göre normal şartlarda uygulanması gereken müeyyideler, Fuarlar Komitesi Kararları gereği ve pandemi şartları nedeniyle uygulanmamıştır. Özetle, dava konusu fuar 2020, 2021 ve 2022 yıllarında düzenlenmemiştir.

Bununla beraber 2020, 2021, 2022 ve 2023 yıllarında davalı firma tarafından düzenlenen fuarları gösteren liste Ek-9'da sunulmaktadır." denilerek yazı eklerinin gönderildiği, davalı tarafın 2020 yılında düzenlediği uluslararası fuarların olduğunun yazı içeriğinden anlaşıldığı,

Davacının ödeme olarak dayandığı çekin 31.10.2019 tarihinde ibraz edilerek ödendiği, davalının ödeme yapılmadığı itirazının yerinde olmadığı,

6098 sayılı TBK'nun İfa imkânsızlığını düzenleyen 136.maddesinde "Borcun ifası borçlunun sorumlu tutulamayacağı sebeplerle imkânsızlaşırsa, borç sona erer. Karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde imkânsızlık sebebiyle borçtan kurtulan borçlu, karşı taraftan almış olduğu edimi sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca geri vermekle yükümlü olup, henüz kendisine ifa edilmemiş olan edimi isteme hakkını kaybeder. Kanun veya sözleşmeyle borcun ifasından önce doğan hasarın alacaklıya yükletilmiş olduğu durumlar, bu hükmün dışındadır.Borçlu ifanın imkânsızlaştığını alacaklıya gecikmeksizin bildirmez ve zararın artmaması için gerekli önlemleri almazsa, bundan doğan zararları gidermekle yükümlüdür." hükmünün düzenlendiği,

6098 sayılı TBK'nun Kısmi ifa imkânsızlığını içeren 137.maddesinde; "Borcun ifası borçlunun sorumlu tutulamayacağı sebeplerle kısmen imkânsızlaşırsa borçlu, borcunun sadece imkânsızlaşan kısmından kurtulur. Ancak, bu kısmi ifa imkânsızlığı önceden öngörülseydi taraflarca böyle bir sözleşmenin yapılmayacağı açıkça anlaşılırsa, borcun tamamı sona erer. Karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde, bir tarafın borcu kısmen imkânsızlaşır ve alacaklı kısmi ifaya razı olursa, karşı edim de o oranda ifa edilir. Alacaklının böyle bir ifaya razı olmaması veya karşı edimin bölünemeyen nitelikte olması durumunda, tam imkânsızlık hükümleri uygulanır." hükmünün düzenlendiği

Yine 6098 Sayılı TBK'nun Aşırı ifa güçlüğünü düzenleyen 138.maddesinende; "Sözleşmenin yapıldığı sırada taraflarca öngörülmeyen ve öngörülmesi de beklenmeyen olağanüstü bir durum, borçludan kaynaklanmayan bir sebeple ortaya çıkar ve sözleşmenin yapıldığı sırada mevcut olguları, kendisinden ifanın istenmesini dürüstlük kurallarına aykırı düşecek derecede borçlu aleyhine değiştirir ve borçlu da borcunu henüz ifa etmemiş veya ifanın aşırı ölçüde güçleşmesinden doğan haklarını saklı tutarak ifa etmiş olursa borçlu, hâkimden sözleşmenin yeni koşullara uyarlanmasını isteme, bu mümkün olmadığı takdirde sözleşmeden dönme hakkına sahiptir. Sürekli edimli sözleşmelerde borçlu, kural olarak dönme hakkının yerine fesih hakkını kullanır." hükmünün düzenlendiği,

Covid 19'a ilişkin pandemi sürecinin ülkemizde 11.3.2020 tarihi itibariyle başladığı, 13.03.2020-15.06.2020 tarihinde tam kapanma yapıldığı, 29.04.2021-17.05.2021 tarihleri arasında tam kapanma olduğu, ...tarihinden sonra etaplar halinde kademeli normalleşme uygulama sürecinin yürütüldüğü, ikinci etabın 1 haziran 2021 tarihinden itibaren hayata geçirildiği, üçüncü etapın ... tarihinden itibaren hayata geçirildiği, normalleşmeye ilişkin ... tarih ... sayılı covid 19 kapsamında normalleşme tedbirleri olduğu, 30 haziran 2021 tarihli genelgenin kaldırıldığı,

Somut olayın incelenmesinde, taraflar arasında fuar katılım sözleşmesi olduğu bu sözleşmenin 2. Maddesinin davalı tarafa fuar tarihlerinde değişiklik yapma yetkisinin verildiği, tarafların tacir oldukları, basiretli tacir olarak hareket etmeleri gerektiği, davaya konu fuarın ilk tarihinin cevap dilekçesinde belirtildiği üzere ... tarihi olduğu fuarın covid 19 salgını nedeniyle ilk ertelemenin ... tarihine yapıldığı, ikinci ertelemenin Mayıs 2022 tarihine yapıldığı, üçüncü ertelemenin ... tarihine yapıldığı, üçüncü ertelemede fuarın Antalya ilinde yapılacağının belirtildiği,

davacı tarafın fuar ücretini 31.10.2019 tarihinde çekin ibrazı ile ödediği, davalı tarafa fuar erteleme hakkını verilmesinin davalıya gerekçesiz/keyfi şekilde fuar erteleme hakkı vermeyeceği, aksi halde hakkının kötüye kullanılıp kullanılmadığının (TMK2 ) değerlendirilmesinin gerekeceği,

Fuarın ... tarihlerinde düzenlenmek üzere fuar takvimine işlendikten sonra davalı firmanın, fuarın ... tarihleri arasına ertelenmesini talep ettiği, bu talebin Fuarlar Komitesince alınmış kararlar doğrultusunda, değişiklik başvurusuna ilişkin gerekli koşulları sağlamadığından fuarın 2022 yılına ertelenmesi talebimin uygun bulunmaması ve davalının fuarı 2021 yılında düzenleyemeyeceğini beyanının ayrıca bir iptal başvurusu yapılmasa da Fuarlar Komitesi Kararları çerçevesinde,

iptal başvurusu şeklinde değerlendirilmesi sonucunda davacının düzenlenmesi planlanan tarihten 2 buçuk yıl sonra sözleşmede kararlaştırılan İstanbul yerine Antalya'da yapılacağı bildirilen fuara katılmaya zorlamanın -davalı tarafça başka bir takım fuarların bu süreçte gerçekleştirilmiş olduğu da nazara alındığında- TMK'nun 2.maddesinde yer alan objektif iyiniyet kurallarına ve hakkaniyete de aykırı olacağı, davacı tarafın bu nedenle Antalya'da başka bir ad ile yapılan fuara katılım zorunluluğu olmadığı, zira gerçekleştirilen fuarın yeni bir fuar olduğu, davalının sunduğu yazışmalarının 2021 yılı 6 ve 8 aylarına ilişkin olduğu,

ülkemizde 17.5.2021 tarihinden itibaren etaplar halinde normalleşmeye geçildiği, davalının diğer ulusal ve uluslar arası fuarları yaptığı, davalının cevap dilekçesinde dayandığı Yargıtay kararlarının genel seçimler ile terör olaylarına ilişkin olduğu, dosyamızdaki konu ile ilgisi olmadığı, davacı tarafın fuarın gerçekleştirilmesi planlanan ... tarihinde ve Antalya ilinde fuara katılmasında artık yaptığı sözleşme ile beklediği faydanın da ortadan kalktığı, işbu nedenlerle davalının sözleşmeden dönmekte haklı olduğu,

haklı nedenle sözleşmeden dönülmesi durumunda verilen paranın iadesinin istenebileceği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır