Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/345 K.2024/999

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin inşaat sektöründe faaliyet gösterdiğini, Büyükçekmece .... Noterliği'nden alınan 03/07/2018 yevmiye numaralı işletme kayıt defterini kaybettiğini, müvekkilinin 05/02/2023 günü ... plakalı araç ile trafik kazası geçirdiğini, 06/02/2023 günü müvekkilinin alelacele bulunduğu yerden Diyarbakır'a ailesinin yanına gittiğini, müvekkilinin şirkete ait evrakları evde bırakıp can havliyle dışarı çıktığını,

müvekkilinin muhasebecisi ile evrak kontrolü yaparken 2018'e ait kayıt defterini bulamadığını fark ettiğini sonrasında kaza sırasında yanında bulunan evrakların içerisinde olduğunu bildiği işletme kayıt defterinin kaza sırasında kaybolduğunu düşündüğünü ardından İstanbul'a gelerek noterden amanında çıkardığı kapağın onaylı suretini aldığını, işletme dökümlerini de muhasebecisine kayıtlardan tekrardan çıkartıp onaylattırdığını, müvekkilinin kaza veya deprem anında belgeleri kaybetmesi olağanüstü bir hal olduğunu bahse konu işletmeyi ve şirketi 31/02/2020'de sonlandırdığını, ve faaliyetlerini devam etmediğini,

bu nedenle yasal süresi içinde zayi belgesi verilmesini talep ve dava edilmiştir.

Dava, Büyükçekmece .... Noterliğinden alınan 03.07.2018 tarihli, .... yevmiye numaralı işletme kayıt defterinin zayiliğine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesine göre; bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa; tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren, otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Maddede düzenlenen otuz günlük süre hak düşürücü süredir.

Davacının anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan defterlerin ve belgelerin korunması amacı ile gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyağa uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmiş olması zorunludur.

İleri sürülen mücbir nedenin dayandığı olayların defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olup olmadığı araştırılmalı ve irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması sonucu oluştuğunda mücbir neden kabul edilmelidir.

Tacirin TTK'nun 82/7. maddesindeki düzenlemeden faydalanabilmesi için öncelikle ticari defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve ihtimamı göstermiş olması zorunludur.

Somut olayda, davacı tarafça şirketin işletme kayıt defterinin kaza sırasında kaybolduğunu düşünüldüğünden bahisle zayi belgesi verilmesi talep edilmiş isede, tacirin TTK 82/7. maddeden yararlanabilmesi için bir taraftan defterin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması gerekmektedir.

Talebe konu defterlerin, basiretli tacir ilkesine uygun şekilde saklaması gerektiği, buna rağmen gerekli özen ve ihtimam gösterilmediği anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2013/13932 Esas- 2013/20907 Karar sayılı kararı ve İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin 2023/201 Esas 2023/668 Karar sayılı kararı benzer mahiyettedir.)

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır