Bakırköy 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/41 K.2024/8

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirketin alanında uzman kadroya sahip olduğunu ve basiretli bir tacir olduğunu, Davalı firma ile müvekkili firma arasında taşıma ilişkisine dayanan ticari bir ilişkinin olduğunu, Söz konusu emtianın alıcısının yurt dışında olması nedeniyle ilgili taşımada tarafların hak ve yükümlülüklerini düzenleyen CMR konvansiyonu uygulamasının olduğunu, taraflar arasında usulüne uygun olarak kurulmuş taşıma sözleşmeleri ve ticari ilişkilerin bulunduğunu, dilekçe ekinde sunulan CMR senetlerinden de anlaşılacağı üzere taşımanın eksiksiz yapıldığını, taşınan emtianın varış noktasına ulaştığını ve imza karşılığında teslim edildiğini,

müvekkili şirketin taşımaya ilişkin davalı şirket adına konu taşımaya ilişkin 24/01/2024 tarihli ...... seri numaralı 4.200,00 EURO bedelli "Kara Nakliye Ücreti" açıklamalı fatura tanzim edildiğini, faturanın davalı firmaya gönderildiğini, Davalı tarafın faturayı iade ettiğini ve müvekkili şirketin kayıtlarına göre iade faturasının alınmadığının bildirildiğini, akabinde davalı tarafın Sakarya ......

Noterliğinin 23/02/2024 tarih ve ..... yevmiye nolu ihtarnamede borcunu ve tarafınca gönderilen faturaları kabul etmediğini beyan ettiğini, müvekkili şirketin tüm sorumluluklarını anlaşmaya uygun olarak gerçekleştirdiğini, davalı tarafın dava konusu faturanın ödenmemesi üzerine Bakırköy ...... İcra Dairesinin ..... Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalı tarafın ödeme emrine itiraz ettiğini, Bakırköy .......

İcra Müdürlüğünce takibin durdurulduğunu, bu nedenlerle açılan davanın kabulünü, icra takibine yapılan itirazın iptalini, icra takibinin kaldığı yerden devamını, alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

Dava dilekçesi ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde;

Dava; İİK'nun 67. Maddesine göre alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

TBK’nın “Ülke parası ile” başlıklı 99. maddesinde “Konusu para olan borç Ülke parasıyla ödenir. Ülke parası dışında başka bir para birimiyle ödeme yapılması kararlaştırılmışsa, sözleşmede aynen ödeme veya bu anlama gelen bir ifade bulunmadıkça borç, ödeme günündeki rayiç üzerinden Ülke parasıyla da ödenebilir. Ülke parası dışında başka bir para birimiyle belirlenmiş ve sözleşmede aynen ödeme ya da bu anlama gelen bir ifade de bulunmadıkça, borcun ödeme gününde ödenmemesi üzerine alacaklı, bu alacağının aynen veya vade ya da fiilî ödeme günündeki rayiç üzerinden Ülke parası ile ödenmesini isteyebilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Bu hüküm uyarınca, yabancı para borcunun vadesinde ödenmemesi halinde, alacaklının bu alacağını aynen, vade veya fiili ödeme günündeki rayice göre Türk parası ile ödenmesini isteyebileceği kabul edilmiştir.

Ancak, İİK’nın 58/3. maddesi uyarınca, alacaklı tarafından yapılan icra takibinde alacağın yabancı para olması hâlinde, alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve Türk Lirası karşılığı yada harca esas Türk Lirası karşılığı takip talebinde gösterilmesi gerekmektedir.

(Yargıtay 3. HD. 11/11/2021 tarih 2021/761 Esas 2021/11255 Karar, Yargıtay 12. HD. 30/10/2015 tarih 2015/19396 Esas 2015/29887 Karar, Yargıtay 19. HD. 06/10/2011 tarih 2011/1648 Esas 2011/12074 Karar sayılı ilamları da bu yöndedir.) Bu husus HGK’nun 12/05/1999 tarih ..... E, .....

K. sayılı kararında, "İİK’nun 58. maddesine göre alacağın Türk parası ile tutarının takip talebinde gösterilmesi zorunlu olup, aynı zorunluluk İİK’nun 41. maddesi delaletiyle ilamlı takiplerde çıkartılacak olan icra emri için de geçerlidir. Anılan noksanlık kamu düzeni ile ilgili ve devletin hükümranlık haklarına ilişkin olması nedeniyle takibin her safhasında re'sen göz önünde tutulmalıdır" şeklinde ifade edilmiştir.

Yargıtay ...... Hukuk Dairesi'nin ..... esas, ...... esas sayılı ilamında; " 6098 sayılı TBK’nın 99. maddesi (818 sayılı BK’nın 83. maddesi) uyarınca yabancı para borcunun vadesinde ödenmemesi halinde alacaklı, bu borcun aynen veya vade ya da fiili ödeme günündeki rayice göre Türk parası ile ödenmesini isteyebilir.

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 58. maddesinin üçüncü fıkrasında ise; alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarının ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı günün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiğinin ve faizinin, takip talebinde belirtilmesi gerektiği düzenlenmiştir.

Buna göre; alacaklı, yabancı para alacağının TL karşılığını, takip talebinde göstermek zorunda olup, buna bağlı olarak bu zorunluluğun ödeme emrinde de yerine getirilmesi gerekmektedir. Bu noksanlık kamu düzeni ile ilgili olup, takibin her safhasında re'sen göz önünde tutulmalıdır (HGK'nın 12/05/1999 tarih ve 1999/12-271 E. - 99/301 K.sayılı kararı). " denmektedir.

Somut olayda, takip talebi ve ödeme emrinde, yabancı para alacağının hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve TL karşılığı gösterilmemiştir. Anılan yasa hükümlerinin emredici nitelikte olduğu, takip talebinde emredici yasa hükümlerine uyulmadığı, bu itibarla takibin usulüne uygun olmadığı, usulüne uygun başlatılmış icra takibi bulunmasının HMK'nın 114/2. maddesi kapsamında dava şartı olduğu gerekçesiyle HMK'nın 114/2 ve 115/2. maddeleri gereğince davanın dava şartı noksanlığından usulden reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmış, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ..... ¸e-imza ....... ¸e-imza