Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/583 K.2023/283

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Niteliktekinde Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının dava dışı takip borçlusu ...'nun borcundan dolayı müvekkiline İİK m.89/1 Gereği haciz ihbarnamesi gönderdiğini, bu haciz ihbarnamelerinden ve tebligatlarından müvekkilinin haberinin olmadığını, Yavuz ...'na hiç borcu olmadığını, haciz ihbarnamelerinde alacak kalemlerinin birbirinden farklı olduğunu, bu nedenle gönderilen haciz ihbarnamelerinin geçersiz olduğunu, takip borçlusu ile hiçbir ticari ve şahsi alışverişinin olmadığını, izah edilen nedenlerle teminatsız yahut teminat mukabili olarak tedbiren Bursa 3. İcra Dairesinin 2019/...

Esas sayılı icra takibinin müvekkil yönünden durdurulmasına, icra dosyası veznesine giren paranın alacaklıya ödenmemesine, müvekkilinin dava dışı borçlusu Yavuz ...'na ve takip alacaklısı davalı ...'ya borcu olmadığının tespit edilmesine, davalının haksız ve kötüniyetli icra takibi yapmış olması nedeni ile dava değerinin %20'sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; üçüncü şahıs tarafından açılan menfi tespit davasında mahkemenin görevinin alacaklı ile borçlu arasındaki ilişkiye göre belirlenmesi gerektiğini, TTK 5/1 maddesi gereği ticari davalara bakmakla görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, Bursa 3. İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı dosyasındaki takip borçlusuna borçlu bulunmadığını ispat etmeye mecbur olduğunu, izah edilen nedenlerle öncelikle göreve ve husumete ilişkin itirazlarının kabulü ile davanın usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise ispat olunamayan davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, görevsizlik kararı, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava, hukuki niteliği itibariyle menfi tespit istemine ilişkindir.

Mahkememiz işbu dava dosyası Bursa 13. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından 2021/63 Esas ve 2022/54 Karar sayılı görevsizlik kararı ile dosya mahkememize gönderilmiştir.

Davada, mahkemenin görevli olup olmadığının incelenmesi HMK.nun 114/c bendi gereğince dava şartlarından olup; mahkemece re'sen incelenmesi gerekir.

Asliye Ticaret Mahkeme'lerinin görevini belirleyen 6102 sayılı Türk Ticaret Kanu'nun 5. Maddesinin 1. Fıkrası " Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın Asliye Ticaret Mahkemesi tüm ticari davalara bakmakla görevlidir." düzenlemesini getirmiştir.

Ticari davaların neden ibaret olduğunu düzenleyen aynı yasanın 4. Maddesi 1. Fıkrası ise" Her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu kanunda ve maddenin b,c,d,e,f, bentlerinde öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır düzenlemesini getirmiştir.

6100 Sayılı HMK'nın 1.maddesinde; görevin kamu düzenine ilişkin olduğu düzenlenmiş olup aynı yasanın 114/1-c maddesinde; görevin dava şartı olduğu belirtilerek, mahkemenin görevli olup olmadığını davanın her aşamasında mahkemenin kendiliğinden araştıracağı hükmüne yer verilmiştir.

"İİK 89. maddesindeki haciz ihbarnamesi üzerine açılan menfi tespit davalarında görevli mahkeme genel mahkemelerdir." (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 2016/3568 esas, 2016/6425 karar sayılı, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi 2018/1665 esas.- 2019/1510 karar sayılı ilmaları)

Uyuşmazlığın temelinde, davacıya gönderilen haciz ihbarnamesinin yasaya ve gerçeğe uygun olup olmadığı, davacının davaya konu haciz ihbarnamesi nedeniyle davalıya borçlu olup olmadığı konusu yatmaktadır. Dava tarafların ticari işletmeleri ile ilgili değildir. TTK nun da düzenlenen konulardan da olmayıp, TTK nun 4. Maddesinin alt bendlerinde sayılan hususlarla da ilgili değildir.

Davacı ile davalı alacaklı arasında doğrudan bir ticari ilişki bulunmamaktadır. Uyuşmazlık takip hukukundan kaynaklanmakta olup, İİK'nın 89. maddesinde düzenlenen haciz ihbarnamesi tebliği üzerine açılan menfi tespit davalarında görevli mahkeme genel mahkeme olup, Yasada belirtilen genel mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir. ( Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi 2017/1903 Esas-2018/823 Karar sayılı ilamı)

Dolayısıyla İİK'nın 89. maddesinde düzenlenen haciz ihbarnamesi tebliği üzerine açılan menfi tespit davalarında görevli mahkeme genel mahkeme olup, yasada belirtilen genel mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılmakla davanın görev dava şartı noksanlığı sebebiyle usulden reddine, dosyanın yetkili ve görevli Bursa 13. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, mahkememiz ile Bursa 13. Asliye Hukuk Mahkemesi arasında olumsuz görev uyuşmazlığı karşısında mahkememiz kararının istinaf edilmeksizin kesinleşmesi durumunda görev uyuşmazlığının halli ve merci tayini için dosyanın re'sen Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesine gönderilmesine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır. Hakim ... · ¸e-imzalıdır. Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır. · Aslının aynı olduğu tasdik olunur. · Katip ... · ¸E-imzalıdır.