Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/1310 K.2025/1228

Av.

DAVALI : 1-

VEKİLİ : Av.

DAVALI : 2-

VEKİLİ : Av.

DAVALI : 3-

VEKİLLERİ : Av. Av. Av.

DAVA İHBAR OLUNAN

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 11/12/2023

KARAR TARİHİ : 06/11/2025

KARAR YAZIM TARİHİ : 22/11/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davacının ticari işletmesinde kullandığı ... plaka sayılı aracına davalılardan ... sevk ve idaresinde bulunan diğer davalı ... Cam Ürünleri İnş. San. Tic. Ltd.

Şti'ne ait ... plakalı araçla çarpması neticesinde 19/04/2023 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen kazada davalı sürücünün tek ve asli kusurlu olarak sebebiyet vermiş olduğu, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluşan 100,00 TL bakiye (gerçek piyasa) değer kaybı bedelinin tüm davalılardan müşterek ve müteselsilen (sigorta şirketi bakımından poliçe limitleri ile sınırlı kalmak kaydı ile) sigorta şirketi bakımından temerrüt tarihinden işleyecek avans faiziyle, sigorta şirketi dışındaki davalılar bakımından kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle;

araçta oluşan 100,00 TL hasar bedeli (araç için yapılmak zorunda kalınan ek masraflar) ve 100,00 TL araç mahrumiyet bedelinin ise sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle beraber alınarak müvekkile verilmesine yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı taraf tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle: davalı şirketin poliçe limitlerinin sabit olduğu, davacı yanın tüm talepleri karşılanmış olduğu, kaza tarihindeki poliçe limitinden teminat kapsamında yapılan ödemeler mahsup edildiğinde, ... plakalı araç için 120.000,00-TL'nin tamamı ödendiği, bu sebeple davalı şirketin davacıya karşı herhangi bir sorumluluğu kalmadığı, poliçe limitleri tükenmiş olduğu bu sebeple açılan iş bu davanın reddi gerektiği, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafın üzerine bırakılmasını talep etmiştir.

Davalı ... Cam Ürünleri İnşaat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle: kaza tespit tutanağında tüm kusurun müvekkiline ait olduğu yönündeki kabulün hatalı olduğu, kusur konusunda rapor aldırılması gerektiği, tüm bunların dışında davalı şirketin poliçesinde araç başına poliçe limitinin 120.000,00 TL kaza başına ise 240.000,00 TL olduğu,

bu sebeple kabul anlamına gelmemekle birlikte eğer bakiye bir alacak mevcut ise sigorta şirketinin poliçe limitinin dolduğu yönündeki iddialarını kabul etmediklerini, yine davacı tarafın hasar bedeli taleplerini de kabul etme imkanı olmadığını, davacı tarafın aracının onarıldığını, hasar bedelinin de sigorta şirketi tarafından karşılanmış olduğu, bu sebeple ortada bir hasar bedeli olmadığı, davacı tarafın araç mahrumiyet bedeli talebinin kabulünün de mümkün olmadığı,

söz konusu aracın hususi kullanım amacıyla kullanıldığını, aracın ticari amaçla kullanılmadığını, davacının aracından kazanç elde etmiyor oluşu sebebiyle mahrumiyet bedeli altında tazminat taleplerinin kabul edilmediğini beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmişlerdir.

Davalı ...'e usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen süresinde cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

HUKUKİ DELİLLER

Dosyada araçlara ait ... kayıtlarının, dava konusu araca ait hasar dosyasının ve sigorta başvurusuna ait bilgi ve belgelerin, ... kayıtları doğrultusunda önceki hasarlara ilişkin hasar dosyalarının, ... Merkezi müzekkere cevabının, kaza tespit tutanağının dosya arasına alındığı görüldü.Mahkememizce dosyanın bir Adli Trafikçi ve bir Makine mühendisi bilirkişiden oluşan heyete tevdi ile, tarafların kusur durumu, aracın onarım hasar bedeli, araçta oluşan değer kaybı, araç mahrumiyet bedelinin hesaplanması ve davalı sigorta şirketinin yapmış olduğu ödemeler güncellenip mahsup edilerek davalıların sorumluluk miktarlarının ne kadar olduğu hususlarının tespit edilmesi amacıyla rapor aldırılmıştır.

16/08/2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; "... Plaka Sayılı Otomobil Sürücüsü Davalı ...'in: Dava konusu trafik kazasının oluşumunda. Karayolları Trafik Kanunu'nun (57/b-4), K.T.Y.'nin (109/b-4), (157/a-8) maddeleri ile yine aynı kanunun " Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti ve Asli Kusur Savılan Haller " baslıklı (84/h) ' Kavsaklarda Gecis Önceliğine Uvmama " maddesini ihlal ettiğinden % 100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğu, ...

Plaka Sayılı Kamyonet ... Dava konusu trafik kazasının oluşumunda. Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin herhangi bir maddesini ihlal etmediğinden atfı kabil kusuru olmadığı, ... Plaka Sayılı Otomobil Sürücüsü Dava Dışı ...'ın: Dava konusu trafik kazasının oluşumunda.

Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin herhangi bir maddesini ihlal etmediğinden atfı kabil kusuru olmadığı,Davalı tarafa ait 2016 model ... plakalı ... tipi aracın 19.04.2023 tarihli kaza akabinde, kasko poliçesi kapsamında onarıldığı, davalı sigorta şirketi tarafından rücuen tazminat ödemesi yapıldığı, rücuen tazminata ait ekspertiz raporunda hasara uğrayan jant ve lastik bedellerini içerdiği, davacı tarafça ayrıca araç jant ve lastiği değiştirildiğinde fatura sunulmadığı belirlenmekle dava tarafın bakiye hasar bedeli alacağının olmadığının değerlendirildiği,

davalı tarafa ait 2016 model ... plakalı ... tipi aracın 19.04.2023 tarihli kaza değer kaybının yerleşik ... içtihatları kapsamında 60.000 TL hesaplandığı, dosya kapsamının incelenmesi sonucunda davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigorta poliçesi kapsamında 17.971 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı tespit edilmekle bakiye değer kaybı alacağının 50.000-17.971 =42.029 TL bakiye değer kaybı alacağının hesaplandığı, davalı tarafa ait 2016 model ... plakalı ... tipi aracın 19.04.2023 trafik kazası kaynaklı araç mahrumiyet tazminatının Yerleşik ...

İçtihatları kapsamında 3.191,79 TL" hesaplandığı bildirilmiştir.Davacı vekili tarafından sunulan 04/12/2024 tarihli bedel arttırım dilekçesi ile. 100,00 TL değer kaybı talebi 41.929,00 TL arttırılarak toplam 42.029,00 TL'ye.

100,00 TL araç mahrumiyet bedeli talebi 3.091,79 TL arttırılarak toplam 3.191,79 TL'ye yükseltilmiş, hasar bedeli yönünden herhangi bir artırım yapılmamış ve değer kaybı bedelinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, araç mahrumiyet bedeli talebinin sigorta şirketi dışındaki davalılardan tahsili talep edilmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklı araçta oluşan hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet talebine yöneliktir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacın adına kayıtlı olan ... plakalı araç ile, davalı ...'in sevk ve idaresinde ve davalı ...

Sigorta A.Ş. tarafından zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalanan ... plakalı aracın çarpışması neticesinde 19/04/2023 tarihli davaya konu trafik kazasının meydana geldiği, davacı tarafından; davaya konu kaza neticesinde aracında meydana gelen hasar bedelinin tüm davalılardan değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin ise sigorta şirketi dışındaki davalılardan tahsili istemiyle eldeki davayı açtığı görülmüştür.

Mahkememizce alınan 16/08/2024 tarihli bilirkişi raporunda ... plakalı araç sürücüsünün KTK'da düzenlenen kavşaklarda geçiş önceliğine uymama maddesini ihlal ederek kazanının oluşumunda tam (%100) kusurlu olduğu, davacı aracın sürücüsünün ise, herhangi bir kural ihlali bulunmadığından kusursuz olduğu belirtildiği, yine raporda davacının aracının 60.000,00 TL değer kaybına uğradığı, sigorta şirketi tarafından ödenen 17.971,00 TL değer kaybı ödemesinin mahsubu ile bakiye değer kaybı bedelinin 42.029,00 TL olduğu ve araç mahrumiyet bedelinin 3.191,79-TL zararın oluştuğu, bakiye hasar bedeli alacağının ise bulunmadığı belirtilmiştir.

Alınan raporlardaki kusur oranı saptaması, kazaya ilişkin kaza tespit tutanağı ve araçlardaki hasar durumu dikkate alındığında kaza ile uyumlu olduğu, kazanın oluşumunu tüm etkenlerle irdelediği ve doğru sonuçlara vardığı, değer kaybı belirlemesinde, denetime açık emsal satış ilanları da gözetilerek aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el değeri ile kaza tarihindeki hasarlı ikinci el değeri tespit edilerek değer kaybının belirlendiği,

yine değer kaybı olarak belirlenen bedelin hasarın niteliği, meydana gelen zarar, kaza tarihindeki rayiç değer göz önüne alındığında piyasa şartlarına uygun düştüğü, raporda, davacının aracının objektif onarım süresi 20 gün olarak belirlendiği, emsal kiralama bedelleri ile zorunlu giderlerin de düşülmesi sonrasında araç mahrumiyet zararı hesaplandığı anlaşıldığından bu haliyle alınan raporun denetimine elverişli olacak şekilde bilgi ve belgelere dayanan gerekçe ihtiva ettiği anlaşıldığından rapor hükme esas alınmıştır.

O halde, ... plakalı araç sürücüsünün % 100 oranında kusurlu olduğu, davacı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda kusuru bulunmadığı, davacının 60.000,00TL değer kaybı yönünden alacaklıysa dava açılmadan önce sigorta şirketinden 17.971,00 TL değer kaybı ödemesi aldığından bakiye 42.029,00 TL değer kaybı yönünden alacaklı olduğu, araç mahrumiyet bedeli zararı yönünden 3.191,79-TL alacaklı olduğu, bakiye hasar bedeli alacağının ise olmadığı, davalı ...

Sigorta A.Ş'nin poliçe limitlerinin tükendiği anlaşıldığından 04/12/2024 tarihli bedel artırım dilekçesi de dikkate alınarak davacının davasının kısmen kabulü ile, 42.029,00 TL değer kaybı ve 3.191,79-TL araç mahrumiyet bedelinin sigorta şirketi hariç diğer iki davalıdan tahsiline, bakiye hasar bedeli alacağı oluşmadığından hasar bedeli talebinin reddine, sigorta şirketi yönünden poliçe limiti dolmuş olması nedeniyle davanın sigorta şirketi yönünden tümden reddine karar verilmiştir.

Davalı işleten ... Cam ürünleri İnş. San. Tic. Ltd. Şti'nin tacir olduğu dikkate alınarak kaza tarihinden itibaren avans faize diğer davalı sürücü yönünden ise kaza tarihinden itibaren -davalı aracın da kullanım amacının hususi olması dikkate alındığında- yasal faize hükmedilmiştir.

Son olarak ise, ... 4. Hukuk Dairesinin 09/09/2024 tarih ve 2022/ esas, 2024/ karar sayılı ilamında: "Tahkimin veya başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının zorunlu kılındığı durumlarda arabuluculuğa başvuru dava şartı olarak uygulanmayacaktır.

Bölge Adliye Mahkemesince, davalı tarafın davada haksız olduğu dolayısıyla zorunlu arabuluculuk masraflarından davalının sorumlu olacağı gerekçesiyle arabuluculuk giderlerinin davalıdan tahsiline şeklinde hüküm kurulmuş ise de yukarıda açıklandığı üzere, trafik kazası sonucu davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği,

Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir. " şeklinde olup, bu haliyle dava öncesi davalı sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı yanca arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin davalıya yüklenmesi mümkün bulunmadığı vurgulanmıştır.

Eldeki davada davacı tarafça KTK 97. Maddesi gereğince sigorta şirketine yazılı başvuru yapmış olması sebebiyle artık davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığının kabulü gerektiğinden zorunlu arabuluculuk giderinin davacıya yükletilmesi karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip · ¸e-imzalıdır. Hakim · ¸e-imzalıdır.