Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/331 K.2024/1387

Mahkememizde görülmekte olan Sözleşmenin İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMA

Davacı vekili beyanlarında; taraflar arasında 04/08/2016 tarihli bayilik sözleşmesi imzalandığını, bu bayilik sözleşmesine göre ... adı verilen makinenin ve bu makinede verilen kurulama makinesinin davacı tarafından üçüncü kişilere satış yada kiralanması suretiyle davacıya bayilik verilmesine ilişkin akdi ilişki kurulduğunu, bu sözleşmede 15 makine ve 10000 havlu bedeli olan 55.215,00 TL'nin davalı tarafa ödendiğini, yine nakliye ve depo masrafları olarak 2.900,00 TL masraf yapıldığını, davacının da bu makineleri aldıktan sonra ...'da bulunan yedi adet akaryakıt istasyonu ile sözleşme imzaladığını,

bu sözleşme kapsamında da bu makinelerin satımı ve kiralanması yoluyla üçüncü kişi bu firmalara teslim edildiğini, bu teslim sonrasında kullanım aşamasında teslim edilen makine ve buradaki havululara ilişkin ayıp şikayetlerinin geldiğini, makinelerin tamamının arızalı olduğunu, cihazlardan alınan havluların kesimi sırasında düzgün havlu verilmediği ve 1 TL dışındaki madeni eşyalarla da çalıştığının ortaya çıktığını, sözleşmenin akdedilmesi aşamasında davalının hileli davranışlarda bulunduğunu, sözleşme öncesinde gösterilen araç kurulama havlusu ile verilen araç kurulama havlusunun aynı boyutta olmadığını,

gönderilen havluların ayıplı ve küçük olduğunu, örnek numune havlu daha yumuşak ve kullanıma uygun iken makineler için gönderilen havlunun daha sert ve kalıntı bırakan nitelikte olduğunu, davalının ürünün piyasa koşulları ve fiyat konusunda da davacıyı kandırdığını, bu sebeple ... 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/...

D.İş sayılı dosyası üzerinden tespit yaptırıldığını, burada da sorunların belirli olduğunu belirterek feshedilen sözleşme dolayısıyla davacının yaptığı giderlere ilişkin 66.865,00 TL alacağın davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili beyanlarında; davanın sözleşme akdedildikten bir yıl süre geçtikten sonra yapılmasının dürüstlük kuralı ile bağdaşmayacağını, bir yıllık süreye kadar davacının belirttiği ayıba ilişkin hususların bu kadar süre geçmeksizin ortaya çıkmış sayılması gerektiğini, davacının yaptırdığı tespitin tek taraflı olduğunu ve davalıya tebliğ edilmediğini, bu sebeple haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, bilirkişi raporu, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Eldeki dava taraflar arasındaki 04/08/2016 tarihli ... bayilik sözleşmesinin feshi ve sözleşme kapsamında ödenen bedelin iadesi ile yaptığı giderlere ilişkin zararların tazmini davasıdır.Mahkememizden verilen 10/10/2019 tarih ve 2017/ Esas 2019/ sayılı kararı ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi'nin 23/02/2023 tarih ve 2020/ Esas 2023/ Karar sayılı ilamıyla KALDIRILMAKLA, dava mahkememizin 2023/ esasına kaydı yapılarak yargılama bu esas üzerinden devam etmiştir. ...

Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi'nin 23/02/2023 tarih ve 2020/ Esas 2023/ Karar sayılı ilamıyla "Dosya kapsamında bulunan ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/...

D.iş sayılı dosyasından alınan tespit raporu ile yargılamada alınan bilirkişi raporunda, sözleşme kapsamında teslim olunan “...” isimli cihazın akaryakıt istasyonlarında ve benzeri yerlerde kullanılmak üzere tasarlanmış, 1- TL madeni paranın haznesine atılması suretiyle 1 adet araç kurutma havlusu veren otomatik çalışan bir cihaz olduğu,

dolayısıyla cihazın ve cihazdan sağlanan ürünün birbiri ile bir bütün olup birbirinin mütemmim cüz’i oldukları anlaşılmakta ise de, gerek değişik iş dosyasında yapılan incelemede ve gerekse yargılamada talimat yoluyla yapılan keşif sonucunda düzenlenen raporda, ambalajı hiç açılmamış ve/veya kullanılmış cihazların biri hariç arızalı olduğu tespit edilmiş va fakat arızanın imalattan mı yoksa kullanıcı kaynaklı olup olmadığı ve varsa ayıbın gizli ya da açık ayıp olup olmadığı ve süresi içerisinde ayıp ihbarında bulunup bulunmadığı hususlarında herhangi bir tespit ve değerlendirmenin yapılmamıştır.

Hal böyleyken ilk derece mahkemesinin cihazların ayıplı olduğu şeklindeki gerekçesi dosya kapsamıyla uyumlu olmamıştır.Öte yandan; taraflar arasında imzalanan bayiilik sözleşmesi yanında davalı şirketin davacıya vermiş olduğu kaşe ve imzalı garanti belgesinde, davacının davalıya teslimi yapılan cihazlarda işçilik ve malzeme hatalarından kaynaklı arızalarda 2 yıl süresince ücretsiz onarımın garanti edildiği, sözleşmenin 2. bendinde kullanım hatasından meydana gelen arızalar vb arazıların istisna tutularak bu hususların tespitinde tek yetkilinin davalı şirket olduğu,

garanti hükümleri ve süresince yetkili servis olarak hizmet verileceği taahhüt edilmiştir.

Davacının sözleşmenin feshinden önce, davalıya dava konusu cihazlar hakkında arıza şikayetlerinin geldiğini ve arızaların giderilmesini talep ettiği, nitekim bu hususun davalının bilgisi dahilinde olduğu davacıya gönderdiği “kurum içi özel” isimli yazışma içeriğinden sabit olup, davacının arıza şikayeti ile ilgili personel görevlendirildiği ancak davacının bundan imtina ettiği ileri sürülmüştür.Hal böyle olunca, eldeki davada davacı tarafça bayiilik sözleşmesinin haklı nedenle feshinden dolayı uğranılan zararın tazmini istenmiş olmasına göre, davacının sözleşmenin feshinde haklı olup olmadığı,

haklı nedenle fesih halinde uğranılan menfi zararın tespiti noktasında az yukarıda belirtilen hususlar gözetilerek konusunda uzman bilirkişiden rapor alınarak toplanacak tüm deliller hep birlikte değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.Açıklanan bu nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, istinafa konu ilk derece mahkemesinin kararının HMK.'nın 353(1)a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına" şeklinde hüküm kurulmuştur.Mahkememizce BAM kaldırma ilamı doğrultusunda.

BAM kaldırma kararı öncesi alınan 14/01/2019 tarihli bilirkişi raporu ile 02/10/2023 tarihli hazırlanan bilirkişi raporu arasında çelişkiler olduğu anlaşıldığından, bu çelişkilerin giderilmesi ve davaya konu makinelerin kaç tanesinin ayıplı olduğu, bu ayıpların gizli ya da açık ayıp niteliğinde olup olmadığı, ayıpların imalattan mı yoksa kullanıcı hatasından mı kaynaklandığı, davacının sözleşmenin feshi ihtimalinde menfi zararının oluşup oluşmadığı,

oluşmuş ise ne kadarlık bir zararının oluştuğu hususunda tarafların beyan ve itirazları da dikkate alınarak önceki rapor tanzim eden bilirkişiler dışında oluşacak 3 kişilik makine mühendisi ve 1 nitelikli hesap uzmanı bilirkişisinden oluşan heyet eşliğinde keşif yapılarak rapor tanzimi için ... Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmasına karar verilmiş olup mahkememizce ... Asliye Ticaret mahkemesine talimat yazılmıştır.Aldırılan talimat bilirkişi raporunda özetle.

Yapılan keşif sonrasında; konu makinelerin uzun süredir atıl durumda olmaları, arıza ve varsa tamir geçmişlerine dair delil niteliğinde bilgilerin olmaması nedenleri ile makineler üzerinde tespit edilen arızaların sebeplerinin mevcut durum ve şartlarda net olarak tespit edilmesinin mümkün olmadığı, Dosya ekindeki iki bilirkişi raporunda; önceki bilirkişi tespitinde konu makinelerden sorunsuz çalışan makinelerin sonraki bilirkişinin tespiti sırasında çalışmadığı,

tersi olarak önceki bilirkişinin tespiti sırasında çalışmayan makinelerin de sonraki bilirkişinin tespitinde çalıştığı son olarak da yapılan keşif sırasında mevcut makinelerden diğer bilirkişilerin raporlarında belirttikleri arızalı makinelerden bir kaçının yine arızalı olduğu ancak teknik müdahale ile arızaların giderilebildiğinin görüldüğü,

konu makinelerin üzerinde bulunan kullanım sayısını gösteren sayaçlarda konu makinelerinin daha önce defaten kullanılmış olduğu yani makinelerin tümünün bir süre sorunsuz olarak çalıştığı, konu makinelerde tespit edilen arızların teknik destek ile giderilebileceği, dava konusu makinelerde mevcut arızaların basit onarım ve teknik destekle giderilebilir durumda olmaları ve kronik nitelikte arızalar olmamaları sebebiyle arızaların makinelerden beklenen faydayı olumsuz şekilde etkilemeyecekleri değerlendirilmiş olpduğu, arızalı makinelerin açık veya gizli ayıplı olmadıkları kanaatine varıldığı,

ayıplı mal bulunmadığından mali yönden davacının herhangi bir maddi kaybı bulunmadığı kanaatine varılmış olduğu mütalaa edilmiştir.Bilirkişi raporuna karşı davacı vekilinin itiraz ettiği görülmüş olup davacı tarafın itirazının değerlendirilmek üzere ek rapor tanzimi için dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdi edilerek ek rapor aldırılmıştır.Aldırılan Bilirkişi ek raporunda ile; bilirkişiler kök raporlarında mevcut olan tüm tespit ve kanaatlerini aynen tekrarladıklarını bildirmiştir.Tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde.

Mahkememizce ...

Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi'nin 23/02/2023 tarih ve 2020/ Esas 2023/ Karar sayılı ilamıyla doğrultusunda 14/01/2019 tarihli bilirkişi raporu ile 02/10/2023 tarihli hazırlanan bilirkişi raporu arasında çelişkiler olduğu anlaşıldığından, bu çelişkilerin giderilmesi ve davaya konu makinelerin kaç tanesinin ayıplı olduğu, bu ayıpların gizli ya da açık ayıp niteliğinde olup olmadığı, ayıpların imalattan mı yoksa kullanıcı hatasından mı kaynaklandığı, davacının sözleşmenin feshi ihtimalinde menfi zararının oluşup oluşmadığı,

oluşmuş ise ne kadarlık bir zararının oluştuğu hususunda tarafların beyan ve itirazları da dikkate alınarak önceki rapor tanzim eden bilirkişiler dışında oluşacak 3 kişilik makine mühendisi ve 1 nitelikli hesap uzmanı bilirkişisinden oluşan heyet eşliğinde keşif yapılarak rapor tanzimi için ... Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmıştır.

Talimat yolu ile aldırılan bilirkişi raporu neticesinde, arızalı makinelerin açık veya gizli ayıplı olmadıkları, ayıplı mal bulunmadığından mali yönden davacının herhangi bir maddi kaybı bulunmadığı anlaşılmakla davanın Reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır. Hakim ... · ¸e-imzalıdır.