Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/1631 K.2020/511

: 2- VEKİLİ : Av.

DAVALI

VEKİLİ : Av.

DAVA

Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan), İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 14/12/2018

KARAR TARİHİ : 06/10/2020

KARAR YAZIM TARİHİ : 19/10/2020

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan), İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile.

Müvekkili ile davalı arasında Bursa Mustafakemalpaşa Üçbeyli mahallesinde bulunan mermer ocağının kiralanması maksadıyla maden rödovans sözleşmesi imzalandığını, ancak taraflar arasında bir takım çekişmeler yaşanması nedeniyle müvekkilinin 2014 yılında anılan mermer ocağını işletmeyi bıraktığını, ikinci olarak 2016 yılından davalı şirket ile müvekkili arasında 22/04/2016 tarihinde yeni bir maden rödovans sözleşmesi imzalandığını ve bu sözleşme ile taraflar arasında yapılan daha önce tarihli sözleşmenin sona erdiğini, ancak taraflar arasında daha önceki sözleşmeden kaynaklanan bir takım ihtilaflı hususlar bulunduğundan,

22/04/2016 tarihli sözleşme imzalanmadan önce sözleşmeye duyulan güveni artırmak ve kiraya veren davalı şirkete güvence vermek maksadıyla 1'den 9'a kadar numaralı 9 adet senet verildiğini, her kira döneminin sonunda kesilecek fatura karşılığında senetlerin birer birer teslim alınmasının kararlaştırıldığını, sözleşmenin feshine kadar senetlerin bu şekilde iade alındığını, fesih günü de taraflar arasında karşılıklı ibralaşma olduğundan kalan senetlerin müvekkiline o gün iade edildiğini, ancak 1'den 8'e kadar olan numaralı senetlerin müvekkiline teslim edilmiş ise de 9 nolu senedin teslim edilmediğini,

o an bulunamadığını daha sonra teslim edileceğinin söylendiğini, fakat bugüne kadar teslim edilmediğini, müvekkili ...'nun ... Ordu Kard. .. Şti.'nin ortağı olarak yer aldığını, icra takibine konu olan 9 nolu senette ve 1'den 8'e kadar nolu olan diğer 8 adet senette çift imza atılmışsa da gereken ... ile davalı arasında bir ticari ilişki bulunmaması, gereken ...'nun şirketin ortağı olması ve gerekse de senetteki imzaların şirket kaşesi karşısına atılmış olması,

iş bu ikinci imzanın ...'nun borçlanma iradesi olarak kabul edilmesinin mümkün olmadığını, bu sebeple kötü niyetli olarak icra takibine girişildiğini, 33.928,56 TL borçlu olmadıklarının tespiti ile 7.000,00 TL istirdat taleplerinin kabulüne, öncelikle teminatsız olarak olmadığı takdirde mahkemenin uygun gördüğü teminat karşılığında icra veznesine yatırılan paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı verilmesine, % 20 den az olmamak şartıyla tazminatının davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ile; borca konu senet üzerinde, borcun kaynağının para borcu olduğu yazıldığını, davacıların her ne kadar borcu olmadığını ispat yükü altında iseler de bu hususta herhangi bir yazılı belge sunamadıklarını, davacının, takibe konu senedi, 22/04/2016 tarihli maden rödovans sözleşmesine teminat olarak verildiği yönündeki iddialarının gerçekliği yansıtmadığını, Bursa 3. İcra Müdürlüğü'nden takibe konu yapılan keşidecisi davacı şirket, alacaklısı müvekkili davalı şirket olan, 04/04/2016 tanzim tarihli, 10/01/2017 vadeli senedin, müvekkili şirketin, davacıdan olan alacağına karşılık tanzim edildiğini,

taraflar arasında imzalanmış bulunan fesihnamenin maden rödovans sözleşmesi ile ilgili olduğunu, para borcu ile ilgili olmadığını, ciro edilemez şerhinin, senetlerin teminat senedi olduğunu ispatlamadığını, senetlerde açığa atılan imzanın, aval hükmünde olduğunu, hukuki dayanaktan yoksun ve mesnetsiz iş bu davanın reddine, müvekkili lehine, takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, müvekkilin alacağını geç tahsil etmesinden kaynaklı doğan zararının davacılar tarafından yatırılan teminatttan karşılanmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR

İcra dosyası, sözleşme, yemin, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava, Bursa 3. İcra Müd.nün ... esas sayılı dosyasına konu borçtan dolayı davacıların davalıya borçlu olup olmadığının tespiti ile icra dosyasına yatırılan 7.000,00-TL nin istirdatının gerekip gerekmediğinin tespitine ilişkindir.

Davalı şirket temsilcisi duruşmada yaptırılan yemin altında "Ben ... San. Ve Tic. Ltd.

Şti.' nin şu anki yetkilisiyim, aynı zamanda şirket ortağıyım, dava konusu senet ile ilgili bilgileri kızım olan ...'dan aldım, ben senet alındığı tarihte şirket yetkilisi değildim, o nedenle öğrendiğim kadarıyla beyanda bulunacağım, bu dava konusu senedin kira sözleşmesi dışında borç olarak verildiğini öğrendim, yani bu senet para alacağına ilişkin düzenlenmiştir, yani bu senedin rödevans sözleşmesi ile ilgili bir ilgisi bulunmamaktadır, bu senet dışında başka senetler de vardı, bize teknik nezaretçi defterini vermeleri şartıyla diğer senetleri verdik, bize bunu şantaj vesilesi olarak kullandılar, eğer diğer senetleri vermeseydik,

bize teknik nezaretçi defterini vermeyeceklerdi," şeklinde beyanda bulunmuştur.

Bir vakıayı ispat yükü kendisine düşen taraf o vakıayı başka delillerle ispat edemediği taktirde diğer tarafa yemin teklif edebilir. Ancak ispat yükü kendisine düşen taraf bütün delillerle iddiasını veya savunmasını ispatlamaya çalışıp bunu başaramadığı taktirde son çare olarak yemin deliline başvurur. HMK'nın 232/2. maddesi uyarınca tüzel kişiye teklif edilen yemin, tüzel kişinin yetkili organı tarafından eda edilir. Bu temsilci yemin konusu işlemin yapıldığı tarihteki değil, yemin teklif edildiği zamanki temsilcisidir. (Yargıtay 23. HD. 2014/3002 E.-2014/8085)

TTK' nın 776/1. maddesinin (b) bendinde bono veya emre yazılı senedin "kayıtsız ve şartsız" belirli bir bedeli ödeme vaadini içermesi gerektiği, 777. maddesinde de bu unsuru içermeyen bir senedin bono sayılmayacağı hükme bağlanmıştır.

Yargıtay HGK' nın 14.3.2001 tarih ve 2001/12-233 sayılı kararı ile 20.6.2001 tarih ve 2001/112-496 sayılı kararlarında da benimsendiği üzere dayanak belgenin hangi ilişkinin teminatı olduğu yazılı belge ile kanıtlanmalıdır. İİK' nın 169/a maddesi uyarınca sözkonusu yazılı belgede takip dayanağı senede açıkça atıf yapılması zorunlu olup, açıkça atıf yapıldığının kabulü için senedin, vade ve tanzim tarihleriyle miktarlarının belirtilmesi gereklidir.

O halde yapılan yargılama ve toplanan delillerden.

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi’nin 2014/11410 E. 2014/13843 K. sayılı ilamında da belirtildiği üzere; bir senedin teminat senedi vasfını taşıyabilmesi için; ya senet metninde açık olarak teminatın hangi hususta verildiğinin belirtilmelisi gerektiği, ya da ayrı bir sözleşmeyle söz konusu teminat senedine atıf yapılarak senedin teminat senedi olduğunun belirlenebilir olmasının sağlanması gerektiği, senet üzerine yazılacak olan "teminattır" ibaresinin tek başına senede teminat senedi olma hüviyetini kazandırmayacağı, "teminat senedidir," "devredilemez", "ciro edilemez", ibarelerinin tek başına geçersiz olduğu ve hiç yazılmamış kabul edileceği,

senetlerin teminat senedi niteliğinde olduğunu ispat külfetinin davacı üzerinde olduğu, davacnın iddiasını kanıtlar nitelikte yazılı delil sunamadığı anlaşılmakla davanın reddine, ihtiyati tedbir kararının icra dosyasında uygulandığı görülmekle İİK 72/4 mad. Gereği asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 6.000,00 TL tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · ¸E-imzalıdır. Hakim · ¸E-imzalıdır.