Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/215 K.2023/1291

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMA

Davacı Vekili dava dilekçesini Özetle: müvekkili ... Yayın ve Dağıtım Eğitim ve Öğretim Kurumları Tic ve San A.Ş., sektöre ilk olarak 1972 senesinde kitapçılık işi ile perakendeci olarak başlamıştır. 1984 senesinden itibaren de toptancı olarak devam etmiş; ticaret hacminin genişlemesi üzerine 1986 senesinde Anonim Şirket haline gelmiştir.

Yaklaşık 15 yıl önce de yayıncılık hayatına atıldığını 2006 yılında “TUDEM “ ile birlikte dersanecilik işine başlayan müvekkil, — yayıncılık ve kitapçılık işindeki deneyim ve çevresinden de yararlanarak eğitim sektöründe de kısa sürede adını duyurmuş ve müşteri portföyünü daha da genişlettiğini olmadığından davalın kusurundan dolayı oluşan maddi zararın tazminine , İş bu maddi tazminat talebimiz yönünden belirsiz alacak davası açtığımızdan yasa gereği asgari miktar olarak 10.000,00 TL belirterek — öncelikle 6100 sayılı Hukuk Yargılama Yasası'nın 107.maddesine göre yargılama sırasında toplanacak delillere,

mahkemece yapılacak incelemelere ve tazminat hukuku alanında ve sektörde uzman bilirkişiden alınacak rapora göre alacağın miktar ve yadeğerinin tespitiile belirlenecek maddi tazminat tutarlarının peşin harcı yatırıldıktan sonra hüküm altına alınmasını , Davalının kusurundan dolayı müvekkilin ticari itibarı zedelendiğinden 50.000,00 TL manevi tazminata mahkum edilmesine, Yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesini özetle: müvekkili şirket müdürünün yayıncılık ve dağıtım sektöründe yirmi yıla yakın bir geçmişi bulunduğunu kariyerinde piyasada hatırı sayılır firmalarda, Türkiye genelinde pazarlama müdürlüğü dahi yaptığını dolayısıyla gerek bilgi birikimi, gerek piyasayı analiz edebilmesi, kişisel yetenek ve tecrübeleri sayesinde halihazırda kurucusu olduğu şirketi kısa zamanda sektörde iyi konumlara getirdiğini dolayısıyla davacı şirketin iddialarının aksine, davacı firmanın müşteri çevresini kullanması söz konusu olmadığını hukuk dayanaktan yoksun işbu davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesi talep etmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve tüm dosya kapsamı

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ

Dava, Haksız Rekabetten Kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Haksız rekabet, TTK'nın 54 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Haksız rekabetin amacı TTK'nın 54/1. maddesinde, "bütün katılanların menfaatine, dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanması" olarak ifade edilmiş, 2. fıkrada ise haksız rekabet tarif edilerek "rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır" şeklinde belirtilmiş; haksız rekabet sayılan bazı durumlar TTK'nın 55. maddesinde sayılmıştır.

Mülga Türk Ticaret Kanunu’nun 56. maddesi uyarınca haksız rekabet, aldatıcı hareket veya hüsnüniyet kaidelerine aykırı sair suretlerle iktisadi rekabetin her türlü suistimali olarak tanımlanmıştır. (TTK md. 56). Haksız rekabeti tanımlayan bu hüküm, TMK md. 2'de yer alan doğruluk ve güven ilkesinin rekabet hakkının kullanılmasında da dikkate alınması gerektiğini teyit etmektedir.Buna göre rekabet hakkı objektif iyi niyet kuralları çerçevesinde kullanılmalıdır. Rekabetin oyun ve meslek kaidelerine uygun olarak centilmence yapılması esastır. İktisadi, ilmi, siyasi hayatta dürüst, ahlak kurallarına uygun bir rekabet topluma canlılık getirir, fert ve toplum hayatında seviye ve verimin yükselmesine neden olur.

6102 s. Ticaret Kanunu md.54 (2) ise haksız rekabete ilişkin olarak ''Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır'' şeklinde bir düzenleme getirerek uygulama alanını eskisine nazaran oldukça genişletmiş ve rakipler arasındaki iktisadi rekabetin önlenmesi amacıyla getirilen bir hüküm olmaktan çıkarmıştır. eni düzenlemenin amacı hukuka uygun ve bozulmamış rekabetin sağlanmasıdır. (Bkz. 6102 s. TTK md. 54 Gerekçe)

TTK'nın 55. maddesinde, dürüstlük kurallarına aykırı davranışlar, ticari uygulamalar başlığı altında yapılan düzenlemede haksız rekabete ilişkin haller başlıca olarak sayılmış olup, maddenin "1-a dürüstlük kurallarına aykırı reklamlar ve satış yöntemleri ile diğer hukuka aykırı davranışlar özellikle başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işlerine karıştırılmaya yol açan önlemler almak, malların iş ürünlerinin veya faaliyetlerinin özelliklerini, miktarını, kullanma amaçlarını, yararlarını veya tehlikelerini gizlemek ve bu şekilde müşteriyi yanıltmak" hükmü getirilmiştir.

Somut olayda uyuşmazlık; Davalı şirketin dava dışı ... Eğitim ... AŞ ve TEAŞ ... A.Ş firmaları ile bayilik sözleşmesi düzenlemesi bu kapsamda davacının müşteri çevresi kaybından kaynaklanan haksız rekabetin koşullarının oluşup oluşmadığı, davalının davacının müşterilerini aldatıcı ve dürüstlük kurallarına aykırı davranışlarda bulunarak haksız rekabet fiilinin gerçekleştirip gerçekleştirmediği, dolayısıyla maddi ve manevi tazminatının koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarına ilişkin olup, mahkememizce taraf tanıkları dinlenilmiş, davacı ve davalı şirketin ticaret sicil dosyası, davalı şirketin yetkilisi ...'in davacı ve davalı şirkette işe başlama, çalışma ve sigorta kayıtları celbedilmiştir.

Tarafların iddia ve savunmaları ,ileri sürülen haksız rekabete konu vakaların tespiti ve aksi rekabet sebebiyle maddi tazminatın varlığı ve hesaplanması amacıyla taraflar arasındaki ticari ilişkinin başlangıcından sonuna kadar olan dönemi kapsayan ticari defter ve bağlı kayıtlar üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, konusunda uzman 1 SMMM, 1 hakısz rekabet konusunda uzman hesap bilirkişise, 1 yayıncılık alanında sektör bilirkişisine dosya tevdi edilmiştir.

Bilirkişiler tarafından düzenlenen 05/10/2022 havale tarihli raporda özetle; "...Dosya içerisinde yer alan sözleşmeler içerisinde taraflar arasında mevcut rekabet yasağına ilişkin düzenlemenin yer almadığı, özellikle İngilizce kitaplar bakımından müşteri çevresinin genel olarak Bursa ilindeki özel okullar olduğu,

bu bakımdan müşteri çevresinin aleni olduğunun kabul edilebileceği, ayrıca taraflar arasında faaliyette bulundukları alanda sınırları belirleyen bir rekabet yasağı sözleşmesi veya bu şartı içeren farklı bir sözleşme yer almaması durumunda kanunda yer alan genel düzenlemeler göz önünde bulundurulduğunda, tüm dosya kapsamı da nazara alındığında haksız rekabet teşkil eden bir eylemin tespit edilemediği,

Bununla birlikte, nihai karar Yüce Mahkemenizin takdirinde olmak üzere, Mahkeme heyetince davacı tarafın davasının kabulü ve davalı eylemlerinin haksız rekabet teşkil ettiği sonuç ve kanaatine varılması halinde davacı tarafın iddia etmiş oldukları tedarikçi firmaların davalı tarafa kaydırılması ve akabinde bu kaynakların satışlarından yapmış oldukları gelir kaybı, kazanç kaybı hesabının şu şekilde olabileceği,

Davacı taraf 2017-2018-2019 yılları itibari ile onaylı kurumlar vergisi beyannamesinde mali tablolardan olan gelir tablosundan tespitle 3 yıllık BRÜT SATIŞ KAR ORANI ağırlıklı ortalama esasına %8,15 olduğu,TEAS A.Ş -ORTLAMA 3 yıllık alım ortalaması : 737.037,86 * %8,15 : 60.068,59 TL YIL BAZINDA KAZANÇ KAYBI HESABI

... A.Ş -ORTLAMA 3 yıllık alım ortalaması : 238.964,03 * %8,15 : 19.475,57 TL YIL BAZINDA KAZANÇ KAYBI HESABI

Toplam yıl bazında kazanç kaybı hesabının 79.544,16 TL olabileceği ;

Manevi tazminat hususunda nihai karar Yüce Mahkemenizin takdirinde olmak üzere, davalı eylemlerinin haksız rekabet teşkil edip etmediği, etmekte olduğu kabul edilir ise eylemlerin sıklığı ve ağırlığı ile davacı tarafa vermiş olduğu zarar hususlarının da değerlendirmede yer alabileceği kanaatine varıldığı" belirtilmiştir.

Rapora itirazlar değerlendirilmek üzere ek rapor alınmasına karar verilmiş, 15/02/2023 havale tarihli ek raporda ise; kök raporda yer alan değerlendirmelerde bir değişikliğe yer olmadığı kanaatine varıldığı belirtilmiştir.

Tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, dinlenen tanık beyanları ve aldırılan bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; uyuşmazlık konusu dava haksız rekabetin tespiti-önlenmesi ile haksız rekabet nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebine ilişkin olup, mahkememizce aldırılan bilirkişi kök ve ek raporunda davalının eylemlerinde haksız rekabet teşkil eden eylemin bulunmadığı tespit edilmiş, alınan raporun hüküm kurmaya elverişli, gerekçeli olduğu anlaşılmış, davacının maddi ve manevi tazminat davasının reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... ¸e-imzalıdır. Hakim ... ¸e-imzalıdır. Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır. · Aslının aynı olduğu tasdik olunur. · Katip ... · ¸E-imzalıdır.