Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/1002 K.2024/880

2- ...

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 07/10/2024

KARAR TARİHİ : 08/10/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 09/10/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile. Müvekkil ... firması araç kiralama sektöründe hizmet verdiğini, ... mahallesi ... sokak üzerinde bulunan ... ofisine 23/09/2024 tarihinde akşam saatlerinde davalılar ... ve ... gelip araç kiraladıklarını, müvekkilinin kira sözleşmesini imzalattığını, ... plakalı Mercedes marka aracı kiralayanın zilyetliğine bıraktığını, müvekkili firma aracının daha sonra ... ili ... ilçesinde suça karıştırılmış ve ...

Savcılığı'nın 2024/... sayılı dosyası ile şüpheli sıfatıyla aracı kullanırken yakalanan ...'nın polis çevirmesinden kaçma amacıyla aracı ormanlık yola sürdüğünü ve araçta büyük ölçüde zarara yol açtığını, daha sonra alınan ifadesinde uyuşturucu madde etkisinde olduğunu ikrar ettiğini ve bu sebeple de aracın onarımın kasko sigortası tarafından karşılanmasını engellediğini, davalı idaresinde yakalanan araç daha sonra ... ... otoparkına çekilmiş ve 15 gün trafikten men işlemi uygulandığını, gerçekleşen kaza nedeniyle müvekkilinin aracında meydana gelen hasann onarım bedeli,

söz konusu hasara bağlı olarak meydana gelmiş değer kaybı bedeli ve müvekkil tamir süresi boyunca aracım kullanamadığından araç mahrumiyet bedeli oluştuğunu, imdilik dava değeri üzerinden ... ili ... ilçesi ... adresli taşınmazın 3. kişilere devrinin önlenmesi için dava sonucunda verilecek karar kesinleşinceye kadar ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini, fazlaya ilişkin dava ve ıslah hakkımız saklı kalmak kaydıyla 30.09.2024 tarihli kaza neticesinde müvekkil adına kayıtlı ... plakalı araçta gerçekleşen hasar onanm bedeli için 10-TL,

değer kaybı için 10-TL ve hak mahrumiyet bedeli için 10-TL olmak üzere toplamda 30-TL'nin kısmi alacak olarak 30.09.2024 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek mevduat faizi ile tahsiline karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

KANITLAR

Sözleşme, Soruşturma Dosyası, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava, 30/09/2024 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle kiralanan araçta oluşan onarım bedeli, değer kaybı ve hak mahrumiyeti bedelinin davalılardan tazminine ilişkindir.Ticari davaların hangi davalar olduğu TTK m.4'te tanımlanmış ve belirlenmiştir.

Bu maddeye göre ticari davalar; mutlak ticari davalar, nispi ticari davalar ve yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç gruba ayrılır.Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır.

Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz.

TTK.nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. TTK.nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır.

Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir.

Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez. TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir.

Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır.

Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.

Tüm dosya kapsamına göre somut olay değerlendirildiğinde; davacı vekilince, müvekkili ile ile davalılar arasında araç kiralama sözleşmesi düzenlendiğini belirtmiş, dava dilekçesi ekinde taraflar arasında akdedilen 23/09/204 tarihli araç kiralama sözleşmesi sunmuş olup, dava konusu kazanın da araç kiralama sözleşmesi süresinde meydana geldiği anlaşılmaktadır. 6100 Sayılı HMK.nun 4/1.a maddesi gereğince, kira sözleşmesinden kaynaklanan davalarda Sulh Hukuk Mahkemesi görevlidir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık araç kira sözleşmesine bağlı olarak verilen araçta meydana gelen hasar,değer kaybı ile araçtan mahrumiyetten doğan maddi zararın tazmini isteminden kaynaklanmaktadır. Kira sözleşmelerinden kaynaklanan her türlü uyuşmazlıklarda 6100 Sayılı HMK 4/1-a maddesine göre Sulh Hukuk Mahkemesi görevlidir. Görev dava şartı olup yargılamanın her aşamasında mahkemece resen gözönüne alınması gerekir.

Bu durumda görevli mahkeme Sulh Hukuk Mahkemesi olup, mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerekmekte olup ; görev dava şartı yokluğundan davanın usulden reddi ile ... Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli mahkeme olduğunun tespitine , ihtiyati tedbir talebinin görevli mahkemece değerlendirilmesine dair dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır