Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/1293 K.2025/728

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....tarihinde, .....Şirketine .....ZMM poliçe numarası ile, .....Şirketine .....poliçe numarası (kasko-İMM) ile sigortalı olan .....adına kayıtlı .....plakalı aracın davacının .....plakalı aracına arkadan çarptığını, kazanın meydana gelmesinde davalı şirketlerde sigorta poliçeleri olan .....plakalı araç sürücüsü tam kusurlu olup bu durum kaza tespit tutanağı ile de sabit olduğunu, aracın hasar onarım bedelinin sağlanması için önce sigorta şirketlerine başvurular yapıldığını, ardından anlaşama sağlanamayınca arabulucuya başvurulduğunu,

davalı .....sigortaya karşı .....numarası ile .....Sigortaya karşı da .....numarası ile arabuluculuk başvursu yapılmış olup anlaşamamaya dair son oturum tutanaklarının ekte sunulduğunu, ZMM sigortacısı olan .....Sigorta Şirketi'ne kazanın bildirildiğini, sigorta şirketince hasar dosyası açıldığını ve araç için 70.000 TL teklif edildiğini, bu bedelin çok düşük olduğu için kabul edilmediğini, davacının aracının şirket aracı olup davacıya aylık kazanç sağlayan bir araç olduğunu, zararın büyümemesi ve telafisi güç zararların oluşmaması için davacının aracı yetkili .....Bayisine tamir için teslim ettiğini,

398.931,36 TL tamirat bedelinin davacı tarafça ödendiğini, araç tamiratından sonra haricen kusurlu aracın .....Şirketi'nde kasko poliçesi olduğunun öğrenildiğini, bu nedenle .....sigortaya tamirat bedelinin karşılanması için mail yolu ile başvuruda bulunulduğunu, başvurunun .....tarafından red edildiğini belirterek fazlaya ilişkin dava ve talep haklar saklı kalmak üzere kısmi dava olarak şimdilik.

250 TL ‘nin poliçe limitleri dahilinde ZMM sigortacısı olan .....Sigorta Şirketi' nden ödeme tarihinden itibarene işleyen avans faizi ile birlikte, ZMM poliçe limitini aşan kısım bakımından da şimdilik 250 TL'nin İMM sigortacısı olan .....Şirketi'nden, ödeme tarihinden itibaren işleyen avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı .....Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacının aracının orjinal parçalarla değil eşdeğer parçalar ila onarımı yapılması gerektiğini, ilgili marka araçta müvekkil şirket'in anlaşmalı tedarikçi firma ile %36 iskonto oranlı parça tedarik anlaşması olup hasarlı parçaların tespitinde iskonto oranının uygulanması gerektiğini, müvekkili şirketin anlaşmalı olduğu onarım merkezinde onarılsaydı uygulanacak parça, tedarik, işçilik ve diğer hususlara göre belirlenecek bedele göre hasar onarım miktarına en az %44 iskonto uygulanması gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle beraber,

müvekkili şirketin faizden sorumluluğunun sınırlı olduğunu bu sebeple temerrüt tarihi itibariyle avans faizi talep edilmesinin kabulü mümkün olmadığını, açıklanan nedenlerle davanın reddi ile mahkeme masrafları ve vekalet ücretine ilişkin masrafların davacı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

Davalı .....Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle.

Dava konusu talep trafik poliçesi teminat limitinde kaldığından müvekkili şirketin dava konusu taleplere ilişkin herhangi bir sorumluluğu olmadığını, davacı dava dilekçesinin ekinde trafik poliçesinin limitinin bittiğini gösterir herhangi bir belge ibraz etmediğini, müvekkili şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, müvekkili sigorta şirketin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, hiçbir kabul anlamına gelmemek kaydıyla birlikte müvekkili şirketin hasar tutarının kdv’sine ilişkin herhangi bir sorumluluğu olmadığını, izah edilen sebeplerle;

icap eden sigorta kuruluşuna başvuru şartının davacı tarafça yerine getirilmemiş olması nedeniyle, HMK 115/2 maddesi gereği davanın müvekkil şirket yönünden reddine, usule ilişkin itirazları kabul görmemesi halinde ise esasa ilişkin itirazları dikkate alınarak davanın müvekkili şirket yönünden reddine, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini vekaleten arz ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı .....sigorta şirketi tarafından ZMMS (Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası) ile sigortalanan, davalı .....Sigorta tarafından İMMS (İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası) ile sigortalanan araç sürücüsünün kusuruna dayalı olarak meydana gelen trafik kazası nedeniyle, davacının aracında meydana gelen hasara bağlı oluştuğu ileri sürülen hasar onarım bedelinin öncelikle ZMMS kapsamında, ilgili poliçe limiti hadleri üzerinde kalan miktar yönünden ise İMMS kapsamında tahsili istemine ilişkin tazminat davasıdır.

Dosyanın incelenmesinde, .....plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı .....sigorta şirketi tarafından ZMM kapsamında sigortalandığı, poliçede araç başına maddi tazminat limitinin 50.000,00 TL olarak belirtildiği, ancak kaza tarihi olan .....tarihi itibariyle ZMMS poliçelerinde araç başına maddi tazminat limitinin 100.000,00 TL'ye yükseltidiği; davalı .....Anonim Şirketi tarafından aracın İMM kapsamında sigortalandığı, poliçede araç başına maddi tazminat limitinin 1.000.000,00 TL olarak belirtildiği;

dosya içeresinde yer alan araç sürücüleri tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağına göre .....tarihinde davaya konu kazanın meydana geldiği, dava açılmadan önce davacı tarafından davalı sigorta şirketlerine yapılan başvuru üzerine hasar onarımına ilişkin herhangi bir ödeme yapılmadığı, dava açılmadan önce arabuculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığı anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketlerince sigortalanan araç sürücüsünün kusurlu olup olmadığı, kaza nedeniyle davacının aracında hasar meydana gelip gelmediği gelmiş ise bu kaza nedeni ile hasa oluşup oluşmadığı, buradan varılacak sonuca hasar onarım bedelinin ve miktarı ile tahsili istemine ve sigorta şirketlerinin sorumlu olduğu miktarların tespitine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Mahkememize sunulan .....tarihli trafik bilirkişi raporuna göre; davalı .....sigorta şirketince ZMMS poliçesi, davalı .....Sigorta şirketince genişletilmiş artı kasko poliçesi kapsamında İMMS poliçesi düzenlenen .....plaka numaralı kamyon sürücüsü .....sevk ve idaresinde, .....günü, saat .....sıralarında, Bismil İlçe Merkezi istikametinden, Diyarbakır İli- Batman İli Devlet Karayolunu müteakiben, Diyarbakır İl Merkezi istikametine seyir etmekte iken Köseli mevkine geldiğinde, önünde aynı istikamette seyir eden açık kasa kamyonetin sol ön tampon kısmı ile,

önünde aynı istikamette seyir etmekte olan sürücü .....sevk ve idaresindeki .....plakalı açık kasa kamyonetin sol arka tampon kısmına çarpması neticesinde çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği ve ilgili kazanın oluş şeklinin kaza tespit tutanağı ile sabit olduğu, tarafların kazanın oluş şekline ilişkin bir itirazda bulunmadığı,

olay oluşuna ve kusur durumuna ilişkin iş bu dosya kapsamında alınan .....tarihli bilirkişi raporuna göre, bu kazanın oluşumunda .....plakalı sigortalı araç sürücüsünün 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 56. ve 84.maddesinde ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 107.maddesinde yer alan (84/D: Arkadan çarpma, 56/1-C: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar.

Yönetmelik 107: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar.) kurallarını ihlal etmiş olduğu, anlaşıldığından meydana gelen kazada %100 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait .....plakalı araç sürücüsünün bu çarpmadan dolayı kusur ve kural ihlalinin olmadığının tespit edildiği, bilirkişi raporunun dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu Mahkememizce kabul edilmiştir.

Anılan ilkeler doğrultusunda değerlendirme yapılarak mahkememizce makine mühendisi bilirkişisinden aldırılan .....tarihli kök ve .....tarihli ek bilirkişi raporları incelendiğinde; .....tarihli kaza neticesinde dava konusu araçta hasar meydana geldiği, aracın hasarlı fotoğrafları detaylı bir şekilde incelenerek, kaza tarihi dikkate alınarak, yedek parça ve işçilik fiyatları belirlenerek yapılan piyasa araştırması sonucunda aracın 129.670,20 TL bedel ile onarılabileceğinin tespit edildiği ve hasar onarım bedelinin 129.670,20 TL olduğunun değerlendirildiği belirtilmiştir.

Anılan raporlardaki tespitlerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak rapor hükme esas alınmış ve belirlenen hasar onarım bedelinin ödenmesinden Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası teminat limiti kapsamında kalan bedele yönelik ZMMS poliçesini düzenleyen davalı .....Sigorta A.Ş.'nin, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısma yönelik ise İMMS poliçesini düzenleyen davalı .....A.Ş'nin sorumlu olacağı Mahkememizce kabul edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı, alınan bilirkişi raporları, hasar dosyaları ile davacı tarafın talep artırım dilekçesinin birlikte değerlendirilmesiyle.

Davalı sigorta şirketleri, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında tazminatla yükümlü olup, sigortalı araç sürüsünün %100 kusurlu olması ile belirlenen hasar onarım bedelinin 129.670,20 TL olmasına göre ve ayrıca davacı vekilince sunulan talep artırım dilekçesinde, ZMMS poliçe limitine denk gelen 100.000,00 TL hasar onarım bedelinin davalı ZMM sigortacısı .....Sigorta Anonim Şirketinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan tutar olan 29.670,20 TL hasar onarım bedelinin İMM sigortacısı olan davalı .....Sigorta Anonim Şirketinden tahsili talebi edildiği hususları da dikkate alınarak,

100.000,00 TL hasar onarım bedeli yönünden ZMM sigortacısı .....Sigorta A.Ş.'nin, 29.670,20 hasar onarım bedeli yönünden İMM sigortacısı olan davalı .....Sigorta A.Ş.'nin sorumlu olduğu kanaati hasıl olmuş, bu miktarlar üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

Davalı sigortalı aracın cinsinin kamyon ve kullanım amacının ticari olduğu anlaşılmakla davacının ticari işlerde uygulanan avans faizi talep edebileceği kabul edilmiştir.

Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 99. maddesi gereğince davalı sigorta şirketlerinin ihbarı takip eden 8 iş günü sonunda temerrüdü gerçekleşecektir. Temerrütle birlikte davalı sigorta şirketlerinin zararın tamamı yönünden ödeme yükümlülüğü doğacaktır. Kaza sonrası davacı tarafından davalı .....Sigorta Şirketine .....tarihli mail ile başvuru yapıldığı, davalı .....Sigorta Anonim Şirketine .....tarihli mail ile başvuru yapıldığı, anlaşılmaktadır. Bu halde davalı .....Sigorta Şirketi yönünden .....tarihinde, davalı .....Şirketi yönünden .....tarihinde temerrüt gerçekleşmiştir. Bu nedenle kabul edilen tazminat miktarlarına belirlenen temerrüt tarihlerinden itibaren avans faizi işletilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

G.D

Nedenleri gerekçeli kararda açıklandığı üzere;

Katip Hakim