Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/570 K.2023/990

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, müvekkilinin Diyarbakır İli ...

İlçesinde ...ismiyle anılan iş yerinde bulunan ...tesisat numarası ile elektrik hizmeti almakta olduğunu, bahsi geçen iş yerine ait tesisat ile ...iş hanın ortak kullanım yerlerine ilişkin elektrik hizmeti sağlanmakta olduğunu, müvekkil adına olan tesisat numarasına bağlı olarak davalı şirket tarafından ''Y'' fatura olarak tanzim edilen dava konusu faturaların hiç bir şekilde yerinde tespit yapılmadan, uzaktan masa başı şeklinde tanzim edildiğini, bahsi geçen faturalara ilişkin olarak müvekkile hiçbir şekilde bilgi verilmediğini, düzenlenme nedeninin ve hesaplamanın nasıl yapıldığının tamamen kuşkulu olduğunu,

bu nedenle faturaların düzeltilmesi gerektiğini ileri sürerek harca esas değeri ...TL göstermek suretiyle ...adet "Y" faturadan dolayı müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, usul ve esas yönünden davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Dava, kaçak elektrik kullanımına dayalı düzenlenen faturadan dolayı kaynaklı icra takibine ilişkin menfi tespit istemine ilişkindir.

Uyuşmazlığın çözümünde öncelikle görevli mahkemenin belirlenmesi gerekir.

Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 Türk Ticaret Kanunu (TTK)'nın 4. maddesine göre; bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğmuş bulunması veya anılan yasa maddesinde sayılan mutlak ticari davalardan sayılması gerekir. Kanunun 5. maddesi uyarınca ticari davalarda görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesi olup, Asliye Hukuk Mahkemesi ile Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki ilişki görev ilişkisidir.

Elde ki davada, davacının esnaf mı yoksa tacir mi olduğunun tespiti amacıyla gerekli müzekkereler yazılmış olup, gelen cevabı yazılardan; davacının ticaret sicilinde şirket ortaklığı bulunmakta ise de gerçek kişi tacir kaydının bulunmadığı, ...-...tarihleri arasında Minibüs ve Dolmuş ile Yapılan Şehir İçi ve Banliyö Yolcu Taşımacılığı faaliyetiyle iştigal ettiği ve basit usule tabi olduğu,

...-...tarihleri arasında Belirli Bir Mala Tahsis Edilmiş Mağazalarda Altın ve Diğer Değerli Metallerden Takı, Eşya ve Mücevherat Perakende Ticareti (Kuyumculuk Ürünleri Perakende Ticareti Dahil, Gümüşten Olanlar Hariç) faaliyeti ile iştigal edip beyanname vermediğinin tespit edildiği, bu haliyle gelirinin VUK.'nun 177. maddesinde düzenlenen esnaf işletme sınırının üzerinde olduğuna ilişkin dosyaya yansıyan herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Bu durumda davacı tacir olmadığı gibi uyuşmazlıkta 6102 sayılı TTK.'nun 4. maddesinde düzenlenen mutlak ticari davalardan olmadığından uyuşmazlığın çözümünde Ticaret Mahkemeleri görevli değildir.

Öte yandan, dava dilekçesinde elektrik kullanımının iş yerinde gerçekleştiğinin beyan edilmesi karşısında, davacının 6502 sayılı TKHK m. 3(1)-k hükmü kapsamında tüketici sıfatına haiz olmadığının, dolayısıyla uyuşmazlığın 6502 sayılı TKHK kapsamında da kalmadığının kabulü gerekir.

Sonuç olarak, ticari dava olmayan ve tüketici işlemi bulunmayan malvarlığına ilişkin açılan davada görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemeleridir.

Davacının yerleşim yeri ve elektrik tedarikinin sağlandığı, bu kapsamda uyuşmazlığın sözleşmeden kaynaklandığının kabulü halinde ifa yerinin ...olması, haksız fiilden kaynaklandığının kabulü halinde de kaçak elektrik kullanımının gerçekleştiği yerin ...İlçesi sınırları içinde olması karşısında uyuşmazlığın çözümünde ...Asliye Hukuk Mahkemeleri de görevli ve yetkilidir.

Davacı vekili ...tarihli dilekçe ile müvekkilinin basit usulde vergi mükellefi olduğunu ve esnaf olduğunu, ...Asliye Hukuk Mahkemelerine görevsizlik kararı verilmesi istemiştir.

Bu aşamada mahkememizce ...Asliye Hukuk Mahkemelerine görevsizlik kararı verilip verilemeyeceğinin tartışılması gerekir.

Mahkememiz ...tarihi itibarıyle faaliyete başlamış ve Hakimler ve Savcılar Genel Kurulu’nun 07/07/2021 tarihli ve 608 sayılı kararı gereğince yargı çevresi Diyarbakır İlinin mülki sınırları olarak belirlenmiştir. Anılan karar gereğince ...İlçesi'de mahkememizin yargı çevresi içinde bulunmaktadır. Davacı taraf davasının ticari dava olarak nitelendirerek Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinde dava açmış, yargılama aşamasında ise davanın ticari dava olmadığı tespit edilmiştir. Bu durumda, mahkememizce, usul ekonomisi ve davacı vekilinin talebi de gözetilerek, mahkememizin yargı çevresi içinde bulunan ...Asliye Hukuk Mahkemelerine görevsizlik kararı verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim