Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/49 K.2024/372

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, müvekkili tarafından dava dışı sigortalı .....ait Diyarbakır İli, Sur İlçesi, Merkez İlçesi, ....., .....sayılı parselde bulunan buğday ürününün .....numaralı, .....parselde bulunan buğday ürününün ise .....numaralı Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigorta Poliçeleri ile teminat altına alındığını, .....tarihinde davalının bakım, onarım ve güvenliğinden sorumlu olduğu elektrik hattından kaynaklı kaçak nedeniyle poliçe kapsamında sigortalanmış olan buğdayların yanarak hasar gördüğünü,

hasar tespit çalışmaları neticesinde dava dışı sigortalıya dava dışı sigortalıya .....nolu poliçe kapsamında .....tarihinde .....TL hasar tazminatı ve .....nolu poliçe kapsamında .....tarihinde .....TL hasar tazminatı ödendiğini, dava konusu hasara davalı sebebiyet verdiğinden sigortalıya ödenen tazminatın rücuen tahsili amacıyla Diyarbakır İcra Dairesinin .....esas yalı dosyası üzerinden üzerinden başlatılan icra takibinin davalının haksız itirazı üzerine durduğunu ileri sürerek itirazın iptali ve takibin devamı ile davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

Davalı vekili, usul ve esas yönünden davanın reddi gerektiğini savunmuştur. Dava, Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalıya ait buğday ürününün elektrik nakil hattından kaynaklandığı iddia edilen yangından dolayı zarara uğraması nedeniyle ödenen hasar bedelinin rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Uyuşmazlığın çözümünde öncelikle görevli mahkemenin belirlenmesi gerekir.

Davacı sigorta şirketi, bu davayı sigortalısının halefi olarak açtığına göre, görevli mahkemenin tayininde sigortalı ile davalı arasındaki ilişkinin hukuki mahiyeti nazara alınır. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu'nun .....tarihli .....Esas ve .....Karar sayılı ilamında bu husus "sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava değildir. Bu nedenle, halefiyet davası bir ticari dava sayılamaz.

Bu dava, aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa aynı hak, sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur" şeklinde vurgulanmaktadır. Öte yandan, TTK'nun "Halefiyet" başlığı altındaki 1472. maddesinde; "sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer.

Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder" hükmüne yer verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 2. maddesinde "dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça Asliye Hukuk Mahkemesidir. Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, Asliye Hukuk Mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir" düzenlemesine; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1. maddesinde, "her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı" düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut olayda, davacının sigortalısına ait buğday ürünlerinin elektrik nakil hattından kaynaklanan yangın nedeniyle zarar gördüğü iddia edilmiştir. Davacının sigortalısı .....gerçek kişi olup, Ticaret Sicil Müdürlüğüne, Esnaf ve Sanatkarlar Odası ile Vergi Dairesi Başkanlığına yazılan müzekkere cevaplarından, dava dışı sigortalının ticaret sicilinde ve esnaf odasında kaydı bulunmadığı gibi vergi mükellefiyet kaydının da bulunmadığı, bu haliyle dava dışı sigortalının tacir olmadığı anlaşılmaktadır. Uyuşmazlık haksız fiilden kaynaklanmakta olup, uyuşmazlığın çözümünde Asliye Hukuk Mahkemeleri görevlidir. Açıklanan nedenlerle Asliye Hukuk Mahkemelerine görevsizlik kararı verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim