Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/975 K.2024/1322

Talep eden vekili talep dilekçesinde özetle. Müvekkili halen ... adresinde; ... Şirketi - ... unvanlı şirketin kurucu ortağıdır.

Şirketin dilekçe ekinde sunulan ticaret sicili kayıtlarından da görüleceği üzere: Şirketin, ... tarih ve ... sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin ...’ncı sayfasında yayınlanan ana sözleşme değişikliğinde; ... ile ...’ün ... tarihinden itibaren ... yıl süreyle müdür olarak görevlendirilmeleri ve şirketi münferiden atacakları imzalar ile temsil ve ilzam edeceklerinin kararlaştırıldığını, ancak gelinen aşamada müdür olarak görevlendirilen kurucu ortak ...’ün ... tarihinde ve diğer kurucu ortak ...’ün ... tarihinde vefatı üzerine Şirket yöneticisiz/organsız kaldığını,

bunun üzerine ... tarihinde ortaklar kurulu toplantısı yapılmakla müteveffa ortakların yasal mirasçıların payları oranında kollektif ortak sıfatıyla ortaklık tescillerinin yapılmasına ve yönetici seçimine dair karar alındığını, mirasçıların Şirket Pay Defterine kaydedilmeleri ve Ortaklar Kurulu kararının da Şirket Karar Defterine kaydedilmesi gerektiğini, Şirket Kurucu Ortağı olan müvekkili ...'ün hukuki yararının da bulunması nedeniyle zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir. Talep eden, ... Kollektif Şirketine ait ortaklar pay ve karar defteri, başvuru sözleşmesi, nüfus cüzdanı zayi olduğunu belirtmiştir. 6100 sayılı TTK m. 82/7 hükmünde tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacirin zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebileceği, davanın hasımsız açılacağı, mahkemenin gerekli gördüğü delillerin toplanmasını emredebileceği hüküm altına alınmıştır.

Bu çerçevede, zayi olan kanuni defter ve belgelerin zayi olduğunun tevsiki bakımından TTK’nın 82/7 maddesinde yer alan genel kural gereğince; ziyaın öğrenildiği tarihten itibaren 30 gün içinde başvurarak zayi belgesi isteyebileceği, ilgili Kanun maddesinde yer alan 30 günlük süre; ... tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 120 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi gereği ... tarihine kadar uzamış olduğu;

... tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan ... sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 10 uncu maddesinin (22) nolu fıkrasında yeni aşağıdaki düzenlemeler yapılmış ve yapılan bu düzenleme sonrasında; deprem bölgesindeki mükellefler için zayi belgesi müracaat süresi ... tarihine kadar uzatılmış olduğu anlaşılmıştır.

Madde uyarınca, 30 günlük hak düşürücü süre zayi sebebinin ve zayi olan defter ve belgelerin tam olarak tespitinden itibaren başlar.

Söz konusu hükümde "yangın, su baskını, veya yer sarsıntısı gibi bir afet sebebiyle" defter ve belgelerin ziyaa uğramasından söz edildiği dikkate alınarak, sınırlayıcı bir düzenleme yapılmadığı kabul edilmelidir. Bu nedenle hükümdeki "gibi" sözcüğünden de anlaşılacağı üzere, tacirin elinde olmayan benzer olayların da madde kapsamında düşünülmüştür.

Bu nedenle tacirin, söz konusu hükümdeki defter ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur (Yargıtay HGK'nın 25/09/1985, E. 1984/11-12, K. 1985/728 tarih ve sayılı kararı). Bundan ayrı olarak, ticari defter ve belgelerin kaybedilmiş olduğu iddiasının, samimi ve inandırıcı bulunması da lâzımdır.

(Arkan, Sabih: Ticarî İşletme Hukuku, 24. Basıdan Tıpkı Basım, Ankara 2018, s. 382)

Eldeki talepte, ... Kollektif Şirketi'ne ait Ortaklar pay defterinin su basması olayı sonrası kaybolduğundan bahisle zayi belgesi verilmesi istemiyle açılmıştır. Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; talep edenin su basması nedenine dayalı talepte bulunduğu, su basma olayının ... ayında gerçekleştiğinin belirtildiği, talebin 30 günlük hak düşürücü süreden sonra ... tarihinde açıldığı anlaşılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim