Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/122 K.2025/1066

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin sevk ve idaresinde olan adına kayıtlı olan .....plakalı araca plakalı araca, .....sevkinde olan .....plakalı araç .....tarihinde Diyarbakır ili, Yenişehir İlçesi .....Hastanesi civarında çarptığını, diğer araç sürücüsü taraf iş bu kaza da %100 kusurlu olduğunun tespit edildiğini, kusurlu .....plakalı aracın sigorta şirketi .....Sigorta Anonim Şirketine ait acente no : .....poliçe no : .....olan ait araç olduğunu, müvekkili, hasara uğrayan aracı .....model olduğunu, halihazırda yaşı itibariyle yeni bir araç olduğunu, müvekkili kaza tarihine kadar aracın tüm bakımlarını zamanında ve yetkili servisinde yaptırdığını,

kaza gerçekleşene kadar geçen süre içerisinde aracın değişen her hangi bir parçası bulunmadığı gibi kaporta ve boyasında herhangi bir kusur, çizik söz konusu dahi oluşmadığını, araç üzerinde hasar kaydı olmasından dolayı müvekkiline ait araç değer kaybına maruz kaldığını, dolayısıyla aracın değer kaybına ilişkin bilirkişi marifetiyle hesaplanması gerektiğini, trafik kazasında müvekkiline ait aracın hasar gördüğünü, aracın tamiri tamir raporundan da anlaşılacağı üzere 22.100,00 TL maddi zarar meydana getirdiğini, müvekkili, 7 gün boyunca aracının serviste kaldığını ve süre boyunca kazanç kaybı oluştuğunu,

müvekkilinin 7 günlük kazanç kaybınında ödenmesi gerektiğini, dolayısıyla müvekkiline ait aracın kaza sonucu hasara uğramasına neden olan davalının müvekkilinin maruz kaldığı kazanç ve değer kaybından dolayı sorumlu olup zararlarının karşılanması gerektiğini, 1.000,00 TL değer kaybı tazminatının tüm davalılardan kaza tarihinden itibaren yasal faizin uygulanması suretiyle tahsiline müşterek ve müteselsilen tahsilini, 1.000,00 TL kazanç kaybı bedelinin (araç mahrumiyet bedeli) kaza tarihinden itibaren yasal faizin uygulanması suretiyle davalı .....tahsilini,

davalı taraf aracının sigorta firması olan .....Sigorta firmasına müzekkere yazılarak .....tarihli kazaya sebep olan .....plakalı aracın kaza evraklarının istenmesini ve hasar dosyasının istenilmesini, yargılama giderlerinin ve ücreti vekaletin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı .....Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle.

Arabuluculuk başvurusu yapıldı ise ilgili evrakların dosyaya ibraz edilmesi gerektiğini, eksik evrakla başvuru yapıldığını, reel değer kaybı tutarının ödenmiş olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun sona erdiğini, teminat limitlerinin dikkate alınması gerektiğini, aracın kazadan önceki hali göz önünde bulundurularak kaza tarihindeki rayiç değerine göre hesaplama yapılması gerektiğini, 04.12.2021 tarihinde ve 31679 sayılı resmi gazate’de yayımlanan “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında değişiklik yapılmasına dair genel şartlar” uygulanması gerektiğini,

04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren değişikliğe ilişkin herhangi bir yürütmenin durdurulması karar verilmemiş olduğundan, değişiklik ekinde yayınlanan hesapalama yönteminin kullanılması gerektiğini, kazanç kaybı bedeli zorunlu trafik sigortası bakımından teminat dışı olduğundan davacı taraf ZMSS kapsamında kazanç kaybı bedeli talep edemeyeceğini, arabuluculuk başvurusu yapıldığına dair bir evrak bulunmadığından davanın usulden reddini, 01.04.2020 tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartlarda yapılan değişikliğe göre Eksist sisteminden eksper ataması yapılmadan, yapılan başvurunun eksik evrak sayılması sebebi ile davanın usulden reddini,

aracın reel piyasa şartlarına göre hesaplanan değer kaybı tutarı ödenmiş olduğundan ve davacı vekilinin bakiye değer kaybı talebine ilişkin dayanağı bulunmadığından ilgili davanın reddini, aksi halde reel piyasa şartlarına göre hesaplama yapılması halinde aracın kaza tarihindeki rayiç değeri, gerçek hasar tutarı ve kazadan önceki hali de dikkate alınarak hesaplama yapılmasını, 04.12.2021 tarihinde ve 31679 sayılı resmi gazate’de yayımlanan “karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarında değişiklik yapılmasına dair genel şartlar” uygulanmasını,

değer kaybı yönünden bilirkişi incelemesi yapılması halinde dosyanın.

04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortası genel şartları uyarınca değer kaybının tespiti için konusunda uzman ve ehil bilirkişiler kanalı ile incelenmesini, kazanç kaybı bedeli talebinin reddini, avans faizi talebinin reddini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin dava aleyhlerine sonuçlansa dahi dava açılmasına sebebiyet vermemiş olmaları nedeniyle karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı .....cevap dilekçesinde özetle.

Trafik kazalarından kaynaklanan tazminatlar için, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanun'un (KTK) 97. maddesinde 26.4.2016 tarihinde yapılan değişiklikle, zarar görenlerin dava açmadan önce ilgili sigorta şirketine söz konusu zararla ilgili başvuru yapması gerektiğini, gerekli başvuru yapılmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, araçta herhangi bir değer kaybı meydana geldiği hususunu kabul etmediğini, davacıya ait aracın hasar bedeli olan 22.100,00 TL aracıma ait ZMM poliçesi kapsamında .....Sigorta tarafından karşılandığını, ancak davacının bunun dışında herhangi bir zararının olduğunun kabulü mümkün olmadığını,

hiçbir surette kabul anlamına gelmemekle birlikte, sorumluluğunun, ZMM poliçesi limitleri üzerinde kalan kısım ile sınırlı olması gerektiğini, huzurdaki dava konusu kaza .....tarihinde meydana geldiğini, kaza tarihi itibariyle ZMM poliçe limitleri maddi hasar araç başına 200.000,00 TL olduğunu, davacının aracına ait değer kaybı mevcut ise aracına ait ZMM poliçesi kapsamında .....sigorta tarafından karşılanması gerektiğini, araçta herhangi bir değer kaybı meydana geldiği hususunun kabul etmediğini, davacıya ait aracın hasar bedeli olan 22.100,00 TL aracıma ait ZMM poliçesi kapsamında .....Sigorta tarafından karşılandığını,

ancak davacının bunun dışında herhangi bir zararının olduğunun kabulü mümkün olmadığını, davacının aracında oluşan hasarlar kısa sürede tamir edilebilir derecede olduğunu, 3 günde davacı tarafından ileri sürülen kazanç kaybının oluştuğu iddiasının taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını, ortada kazanç kaybı oluşmasına uygun bir ortam bulunmamakta olduğunu, davacının kusur oranına ilişkin iddialarını kabul etmemekle beraber öncelikle kusur tespitinin yapılmasını ve davacının diğer iddialarının kusur tespitinden sonra değerlendirilmesini talep ettiklerini, meydana gelen kazada kusuru bulunmamakta olduğunu,

bu sebeple davacı tarafın haksız ve hukuka aykırı iddia ve taleplerinin reddine karar verilmesini, her türlü yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

.....Sigorta A.Ş.'den hasar dosyası celp edilmiştir. Sigorta ve Bilgi Gözetim Merkezin'den davacı aracın geçmiş hasar kaydının olup olmadığına ilişkin belge celp edilmiştir. Taraflara ait araçların tescil kayıtları uyap sisteminden celp edilmiştir. Mahkememizce Trafik ve Makine Mühendisi Bilirkişilerden bilirkişi raporu alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklı, kazaya sebebiyet verdiği iddia edilen aracın sürücüsü ile ZMMS sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketine yöneltilmiş bakiye değer kaybı ile sürücüye yöneltilmiş araç mahrumiyet bedeline ilişkin tazminat davasıdır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık noktası ise; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olup olmadığı, kusurlu ise oranı, davaya konu kaza nedeniyle davacıya ait araçta meydana gelen hasara bağlı değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarı, aracın tamirde kaldığı süre boyunca davacının araç mahrumiyet bedeli talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarı ile faizin türü ve faiz başlangıç tarihine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Haksız fiilin unsurları, fiil, zarar, uygun illiyet bağı, kusur ve hukuka aykırılıktır. Buna göre davalıların zarardan sorumlu olması için haksız fiil sonucu oluştuğu iddia olunan zarar ile kaza arasında illiyet bağının olması ve davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan araç sürücüsünün kusurunun olması gerekir.

Kaza tespit tutanağının incelenmesinde, .....plakalı araca, .....sevkinde olan .....plakalı araç .....tarihinde Diyarbakır ili, Yenişehir İlçesi .....Hastanesi civarında çarpması neticesi dava konusu kaza meydana geldiği anlaşılmıştır. Davalı araç sürücüsünün takip mesafesini korumadığı, dava konusu kazanın gerçekleşmesinde % 100 kusurlu olduğu, davacı araca yüklenecek kusur izafe olmadığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce Trafik ve Makine Mühendisi Bilirkişilerinden bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiştir. .....tarihli Trafik ve Makine Mühendisi Bilirkişi raporunda;

.....plakalı .....model .....modelindeki aracın teknik

özellikleri ve genel durumu yukarıda ayrıntılı olarak açıklanmış olduğunu, dosya içinde bulunan .....plakalı aracın .....tarihindeki kazalı fotoğrafları ile

ekspertiz raporunda belirtilen, değişimi ve onarımı yapılan parçaların uyumlu olduğunu,

dava konusu .....plakalı otomobilin onarımının ekonomik olduğunu, aracın kaza tarihi itibariyle (.....) kazadan önceki rayiç değerinin 594.000,00 TL olabileceğini, aracın kaza tarihi itibariyle (.....) kazadan sonraki rayiç değerinin 562.000,00 TL olabileceğini, kaza tarihi itibari ile değer kaybı (.....) fiyatının: 32.000,00 TL olabileceğini, davalı .....Sigorta Anonim Şirketi dava konusu .....plakalı araç için 12.500,00 TL değer kaybı tazminat ödemesi yaptığını,.....tarihinde araç mahrumiyet (ikame araç) tazminat tutarının 6.000,00 TL olabileceğini, .....kaza tarihi itibari ile toplam maddi kayıp miktarının 38.000,00 TL olabileceğini,

.....tarihli trafik kazasında .....plakalı araç sürücüsü .....’in %0 oranında kusurlu olduğunu ve .....plakalı araç sürücüsü .....’ın %100 oranında kusurlu olduğu durumda; davalıların toplam maddi kayıp tutarının %100’nden sorumlu olması ve .....Sigorta Anonim Şirketinin ödediği 12.500,00 TL miktarın toplam maddi kaybın %100’ü olan 38.000,00 TL’den mahsup edilmesi halinde kaza tarihi itibari ile (38.000,00-12.500,00=25.500,00) 25.500,00 TL daha ödeme yapması gerektiğini, sigorta şirketi tarafından açılan hasar dosyası kapsamında hesap edilen değer kaybı miktarı tespit edilirken,

ikinci el araçların aracın kaza sonrası onarımından sonraki değeri ile hasarsız değeri arasındaki fark olarak hesap edildiği belirtilmiş olsa da kaza tarihinde 594.000,00 TL olan aracın 2 kapısının lokal olarak boyanması durumunda 12.500,00 TL’den daha yüksek bir değer kaybının oluşacağını, hesaplanan değer kaybı hesaplama yöntemi olarak;

dava konusu aracın Türkiye Sigorta Birliğinin Kasko Değer arşiv listesi oranı temel alınarak reel ikinci el piyasa fiyatlarına göre hesaplamaların yapıldığını, Türkiye’nin en kapsamlı ikinci el motorlu kara taşıtları satış platformları olan “.....” ve “.....” sitelerindeki araç değerleme ve fiyat tespit robotlarından faydalanıldığı yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Davaya konu trafik kazası kusur durumu ve zarar yönünden yapılan hesaplamalar, dosya kapsamına ve Yargıtay kararlarına uygun, denetime elverişli bulunarak, bilirkişi raporlarındaki saptamalara itibar edilmiştir.

Değer kaybı tazminatı gerçek zararlar arasında olup, davalı ZMMS sigortacısı şirketi akdî sorumlu olarak, araç sürücüsü haksız fiil sorumlusu olarak, araç maliki de aracın işleteni olarak bu tazminattan sorumludur.

Davacı vekili .....tarihli ıslah dilekçesinde; dvaya konu maddi zarar kalemleri yönünden, dava değerinin toplam 25.500,00 TL olacak şekilde ıslahını, 19.500 TL değer kaybı tazminatının tüm davalılardan kaza tarihinden itibaren ( .....) yasal faizin uygulanması suretiyle tahsiline müşterek ve müteselsilen tahsilini, 6.000,00 TL kazanç kaybı bedelinin (araç mahrumiyet bedeli) kaza tarihinden itibaren (.....) yasal faizin uygulanması suretiyle davalı .....tahsilini, ıslah edilen bu tutarın, kaza tarihi olan .....tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı .....haksız fiil sorumlusu olarak, diğer davalı sigorta şirketi ise akdî sorumlu olarak kendisine karşı yöneltilen zararlardan sorumludur.

Davacı vekili, talep ettiği zararlara kaza tarihinden itibaren yasal faiz talep etmiş ise de davalı sigorta şirketi haksız fiil sorumlusu olmayıp akdî sorumlu olarak bu tazminattan sorumlu olduğundan kaza tarihinde temerrüte düşmemektedir. Davacının, KTK'nun 97. maddesi uyarınca yapmış olduğu başvurunun tebliğ tarihine dair dosyada herhangi bir delil olmayıp, temerrüt tarihini ispat yükü davacı üzerindedir. Davacı tarafça bu yönde bir delil sunulmamıştır. Ne var ki sigorta şirketinden celp edilen hasar dosyasına göre ekspertiz raporunun kayıt tarihinin .....olduğu görülmüş olup, davacının en geç bu tarihte davalıya başvurduğu kabul edilmiş, bu tarih üzerinden 8 iş günü hesaplandığında, davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinin .....olduğu anlaşılmıştır.

İzah edilen nedenlerle Mahkememizce aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1-Davanın KABULÜ ile:

1.a-6.000,00 TL Mahrumiyet bedeli tazminatının .....tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı .....alınarak davacıya verilmesine,

1.b-19.500,00 TL Değer kaybı tazminatının, davalı .....Sigorta A.Ş.'den .....tarihinden ve davalı ....tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte olacak şekilde müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

2-Alınması gerekli 1.741,90 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 615,40 TL ile ıslah harcı 436,00 TL'nin mahsubu ile eksik 690,50 TL harcın, davalı .....Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 280,64 TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve mütselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

3-Davacı tarafından yapılan başvurma harcı 615,40 TL, peşin harç 615,40 TL, ıslah harcı 436,00 TL, bilirkişi ücreti 6.400,00 TL, tebligat, posta ve müzekkere gideri 665,00 TL olmak üzere toplam 8.731,80 TL yargılama giderinin, davalı .....Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 6.677,25 TL ile sınırlı olmak kaydı ile davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,

4-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca 25.500,00 TL vekalet ücretinin davalı .....Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 19.500,00 TL ile sınırlı olmak kaydı ile davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,

5-Gider avansından artan kısmın hüküm kesinleşince Yazı İşleri Müdürü tarafından ilgilisine iadesine,

Katip Hakim