KÜNYE
T.C. İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 17 Aralık 2024
- Esas no
- 2022/367 Esas
- Karar no
- 2024/973
- Dava
- İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan
- Dava tarihi
- 11/05/2022
Karar Metni
2.199 kelime·11 dk okuma·4 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonun
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA/
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin dış ticaret ve ithalat yapmakta olan firmalarla birlikte çalıştığını ve onlara gümrük işlemleri konusunda danışmanlık hizmeti verdiğini, alanında uzman bir şirket konumunda olduğunu, davalı şirketten olan ve işbu davanın açılmasına sebep olan haklı alacağın aralarında kurulmuş bulunan ve muhtelif tarihlerde ödemeler yapılmasının cari hesap oluşturulması gibi ticari ilişkilere konu danışmanlık hizmetinden kaynaklanacağını, taraflar arasında kurulmuş bir cari hesabın mevcut olduğunu,
bu cari hesaptan doğan borçlarını karşılıklı olarak yerine getirmekteyken davalı yanca bakiye borcun tamamının ödenmesinin reddedilmesi ile birlikte müvekkili şirketin alacaklarıyla ilgili olarak... tarihinde ... 3. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihtarnamesi marifetiyle borçlunun ödemeye davet edildiğini, bu davetin cevapsız kalması ile ...
34. İcra Dairesi'nin dosyası marifetiyle icra takibine girişildiğini, tamamen yazılı şekilde ispat edilmiş bulunan ve müvekkiline ödenmesi gereken bakiye borçla ilgili girişilen ve 30/09/2020 tarihli takip talebini içeren haklı icra takibinin 19/10/2020 tarihinde davalıya tebliğ edildiğini, ve davalı tarafından itiraz edildiğini, bu nedenle davalı yanca tarafça yapılan haksız itirazın kötü niyetle icra inkarı sayılacak olması sebebiyle kanuni oran olan %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına da hükmedilmesini talep ettiklerini, davalı yan ile aralarındaki sözleşme ve çalışmaya başlanılan tarihin 22/05/2019 olduğunu,
müvekkili şirketin 26/11/2019 tarihine kadar Benson'dan farklı tarihlerde 8 adet ve toplamı 62.616,76-TL olmak üzere ödeme aldığını, buradaki ödemelerin tamamının ... tarafından yapılan ithalat işlemleri çerçevesinde verilen müşavirlik hizmetine ilişkin durumda olduğunu, yapılan tüm işlemlerin müvekkili şirkete Benson tarafından verilen vekaletnameye istinaden yapıldığını, bu işlemlerin tamamının eşya sevki ve teslime konu olduğu için bilgileri dahilinde yapıldığını, müvekkili şirketin davalı yana verilen hizmetler kapsamında yine muhtelif tarihlerde 161 adet ve toplamı 79.943,75-TL tutarında fatura ve borç dekontu düzenlendiğini,
aralarında fark olan 17.326,99-TL'nin ise halen ödenmediğini, arabuluculuk görüşmelerinin yapıldığının ancak anlaşamama şeklinde Kasım 2021 tarihli arabuluculuk tutanağının kaydedildiğini, itirazın iptalini ve takibe devam olunmasını, borcun müvekkili açısından tahsilinin sağlanması ve hakla alacaklarının tatminini talep ettiklerini, tüm bu nedenlerle itirazın iptali davalarının kabulü ile ...
34. İcra Dairesi dosyasından kaynaklı alacaklarının davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, yargılama giderlerinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; işbu huzurdaki davanın 1 yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra ikame edildiğini, işbu huzurdaki haksız davada davacının taraf sıfatı bulunmadığını davanın başta husumetten reddinin gerektiğini, davacının taleplerinin muhatabının dava dışı ...
Şirketi olduğunu, bu çerçevede müvekkilinin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, davacının iddialarını kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı tarafından müvekkilinden talep edilen bedelin davacının kendi hatasından kaynaklandığını, müvekkilinden hiçbir şekilde talep edilemeyeceğini, huzurdaki davanın dava dışı ... firmasına ihbar edilmesinin gerektiğini, tüm bu nedenlerle işbu huzurdaki mesnetsiz davanın reddine, davacının haksız ve kötüniyetli olarak takip ve dava ikame etmesinden bahisle hakkında %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, Davanın ...
Limited Şirketi'ne ihbar edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, İİK m.67 kapsamında itirazın iptali davasıdır.
Dava dosyasına celbedilen ... 34. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklınını, davalı borçlu aleyhine toplam 17.326,99-TL takip başlattığı, alacağın tahsiline kadar asıl alacağa işleyecek %9 yıllık yasal faiz ve değişen oranlardaki faiz ile, icra giderleri, avukatlık ücreti ile birlikte BK'nun 100. Maddesi uyarınca yapılacak kısmi ödemelerin öncelikle faiz ve masraflara mahsubuyla tahsilini talep ettiği, ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine davalı borçlunun süresinde olarak borca, faize ve tüm ferilerine itiraz etmesi neticesinde icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği ve süresinde olarak iş bu itirazın iptali davasının açılmış olduğu görülmüştür.
Uyuşmazlığın ... 34. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takibinin yapılan itirazın iptali talebinin yerinde olup olmadığından kaynaklandığı görülmüştür.
Mahkememizin 18/10/2022 tarihli duruşmasının 3 nolu ara kararı ile Mali Müşavir bilirkişi, Gümrük Müşaviri, Hukuk Bilirkişi heyeti tarafından tarafların iddia ve savunmaları sunulan deliller ve tüm dosya kapsamı ve de tarafların ticari defterleri itibariyle inceleme yapmak suretiyle rapor alınmasına karar verilmiş olup, mahkememiz dosyası bilirkişiler ..., ... ve ...'a tevdi edilmiş ve bilirkişiler tarafından müştereken hazırlanan 19/12/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle: "1.Sonuç: Davacının davalıdan ödeme emri tarihinde 15.041,83.-TL alacağının olacağı, 2. Sonuç: Davacı tarafından;
aşağıdaki fatura ve dekontların davalıya tebliğ ve teslimi ile hizmetin verildiğinin davacı tarafından ispatlanması durumunda 7 adet 17/06/2019 tarihli faturaların toplam tutarının 2.285,16-TL olduğu, davacının davalıdan 15.041,83+2.285,16=17.326,99-TL alacağının olacağı, Gümrük mevzuatı içinde tarifenin ve vergi oranlarının yükümlü ya da yasal temsilcileri beyanını gerekli ve zorunlu kılan bir düzenleme mevcut olmadığı, bu durumda davalının fazladan vergi ödediği iddiasının yerinde olmayacağı sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır. " yönünde rapor düzenlendiği görülmüştür.
Mahkememizin 22/03/2023 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararı ile davalı vekilinin itirazlarının değerlendirilmesi için dosyanın önceki bilirkişiye tevdine; raporun çelişkiye yer verilmeksizin ve de önceki raporda farklı görüş bildirilmesi halinde gerekçesinin de belirtilmek suretiyle rapor düzenlenilmesinin istenilmesine karar verilmiş, mahkememiz dosyası yeniden bilirkişilere tevdi edilmiş ve bilirkişiler tarafından sunulan 14/06/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle: " Tüm dava dosyası, iddia, savunma, taraf ticari defterleri ile dava dosyasına sunulan tüm deliller üzerinde, yapılan inceleme, denetim,
tahlil ve hesaplamalar neticesinde. Danıştay 7. Dairesi Esas No: ... Karar No: ... belirtilen 4458 sayılı Kanunun 3'üncü maddesi ve devamı maddeleriyle de, gümrük mevzuatını uygulayarak gümrük işlemlerini yapma yetki ve görevi Gümrük İdarelerine verilmiştir. Dolayısıyla. Gümrük Tarife Cetvelini uygulama görevi, gümrük mevzuatını uygulamakla görevli bu idareye aittir.
O halde ithal edilen eşyaya uygulanacak gümrük tarifesini ve vergi oranını da her beyanname ile ilgili olarak bu idarece belirlenmesi yasal zorunluktur. Yasada gümrük tarifesinin ve vergi oranının yükümlülerce beyanının gerekli ve zorunlu kılan bir düzenleme mevcut değildir.” Olarak belirtilmiş olup, Gümrük mevzuatı içinde gümrük tarife tespiti yapmakla yükümlü olan kişi belirtilmemiştir. " yönünde rapor düzenlendiği görülmüştür.
Mahkememizin 26/03/2024 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararı ile davalı yanın itirazları doğrultusunda dosyanın 1 mali müşavir , 1 gümrük müşaviri , 1 borçlar hukuku alanında uzman akademisyen bilirkişi heyetine tevdi ile tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller , daha önceki alınan bilirkişi raporu ve rapora karşı taraf vekillerinin beyan ve itirazlarının da tek tek değerlendirilmesi suretiyle davacının takip talebinde haklı olup olmadığı ve var ise alacak miktarının tespiti konusunda rapor alınmasına karar verilmiş olup,
mahkememiz dosyası bilirkişiler ... ile ...'e tevdi edilmiş ve bilirkişiler tarafından müştereken hazırlanan 26/07/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle:"Raporumuz içerisinde yapılan açıklamalar muvacehesinde, dosyaya mübrez belge, bilgi, takip dosyası, Davacı ve Davalı Yana Ait İncelenen ticari defteri ile yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde. Dava Konusunun.
Taraflar arasında bulunan ticari ilişkiden kaynaklı davacının Asıl Alacak 17.326,99TL alacağının tahsili talebinden ibaret olduğu, Davacı yan tarafından yapılan itirazın iptali talebi doğrultusunda ... 34. İcra Müdürlüğünün...
E. sayılı huzurdaki davanın ikame edildiği belirlendiği, Gümrük mevzuatı içinde tarifenin ve vergi oranlarının yükümlü ya da yasal temsilcileri beyanını gerekli ve zorunlu kılan bir düzenleme mevcut olmadığı, bu durumda davalının fazladan vergi ödediği iddiasının yerinde olmayacağı, SONUÇ :1 Davacının davalıdan ödeme emri tarihinde 15.041,83.-TL alacağının olacağı, SONUÇ: 2 Davacı tarafından; aşağıdaki fatura ve dekontların davalıya tebliğ ve teslimi ile hizmetin verildiğinin davacı tarafından ispatlanması durumunda davacının davalıdan 15.041,83-TL + 2.285,16=17.326,99-TL alacağının olacağı" yönünde rapor düzenlendiği görülmüştür.
Dava konusu uyuşmazlık, taraflar arasında akdedilen 22/05/2019 tarihli Gümrük Müşavirliği Hizmet Sözleşmesinden kaynaklanan faturaya bağlı cari hesap ilişkisinden kaynaklı bakiye alacak istemine ilişkin itirazın iptali davasıdır.
Uyuşmazlık konusuna ilişkin mevzuat hükümlerine bakılacak olursa, 4458 Sayılı Gümrük Kanunu 5. Maddesi kapsamında;
“MADDE 5- Bütün kişiler, gümrük mevzuatı ile öngörülen tasarrufları ve işlemleri gerçekleştirmek üzere gümrük idarelerindeki işleri için bir temsilci tayin edebilirler.
Transit taşımacılık yapan veya arızi olarak beyanda bulunan kişiler hariç olmak üzere, temsilci Türkiye Gümrük Bölgesinde yerleşik bulunan kişilerdir.
Temsil, doğrudan veya dolaylı olabilir. Temsilci, doğrudan temsil durumunda başkasının adına ve hesabına hareket eder. Dolaylı temsil durumunda ise kendi adına, ancak başkasının hesabına hareket eder. Temsilci, temsil edilen kişi namına hareket ettiğini beyan etmek, temsilin doğrudan veya dolaylı olduğunu belirtmek ve sahip olduğu temsil yetki belgesini gümrük idarelerine ibraz etmek zorundadır.
Bir başka kişi adına veya hesabına hareket ettiğini beyan etmeyen ya da bir temsil yetkisine sahip olmadığı halde, başka bir kişi adına ya da hesabına hareket ettiğini beyan eden kişi, kendi adına ve kendi hesabına hareket ediyor sayılır.
225 inci maddenin | inci fıkrasında belirtilen kişiler gümrük idarelerinde dolaylı temsilci olarak iş takip edebilirler.” denilmektedir.
Yukarıda belirtilen madde kapsamında davalı şirket tarafından, davacı şirkete vekâletname düzenlenmiş olmakla, davalı tarafça husumet itirazında bulunulmuş olup, davacı ile davalı arasında Gümrük Müşavirliği Sözleşmesi akdedildiği, taraflar arasında cari hesap ilişkisi olduğu, ...ir 25. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı vekaletnamesinde de davalı şirket tarafından davacı şirkete verilen yetki göz önüne alındığında husumete ilişkin itirazlar yerinde görülmemiştir.
Gümrük Yönetmeliği 563. Maddesi Gümrük müşavirinin yükümlülüklerini belirlemekte olup,
MADDE 563 - (1) Gümrük müşavirleri imzaladıkları beyanname ile ilgili cezai hükümlerin uygulanması açısından beyannamede belirtilen bilgiler ile beyannameye ekli belgelerin doğruluğundan ve ilgili rejimin gerektirdiği bütün yükümlülüklere uyulmasından, Kanunun 181 inci maddesinin ikinci fıkrası saklı kalmak kaydıyla, sorumludur.
(4) Herhangi bir gümrük müşavirliği şirketine bağlı olmaksızın müstakil olarak dolaylı temsilci sıfatıyla gümrük işlemlerini takip eden gümrük müşavirleri, gördükleri hizmet karşılığında elde edecekleri her tür gelir için hesabına beyanda bulundukları kişi veya kuruluş ya da taşımacılara serbest meslek makbuzu düzenlemek zorundadır. Bu kişilerin yaptıkları hizmet karşılığında başka bir şirket veya kişi fatura, makbuz veya benzeri belge düzenleyemez.
(5) Şirketler gördükleri hizmet karşılığında elde edecekleri gelirleri için gümrük beyannamesinde hesabına beyanda bulundukları kişi veya kuruluşlara şirketleri adına fatura kesmek ve bunu muhasebe kayıtlarında göstermek zorundadır.
Gümrük Yönetmeliği 563/5 maddesi uyarınca davacı şirket ...A.Ş olup, hesabına beyanda bulunduğu şirket davalı ... A.Ş adına gümrük beyannamesinde hesabına beyanda bulundukları kişi veya kuruluşlara, şirketleri adına fatura kesmek ve bunu muhasebe kayıtlarında gösterme zorunluluğu olup, bu kapsam dışında kesilen faturalar yönetmeliğe aykırı olacaktır.
Taraflara ait ticari defter ve kayıtların mali bilirkişi tarafından incelenmesinde, defterlerin usule uygun tutulduğu ve delil vasfına haiz oldukları, davacı şirketin davalı şirkete 2019 Hesap döneminde toplam 79.943,75.-TL fatura düzenlediği, aynı dönemde toplam 62.616,76 .-TL tahsil ettiği, davacı şirket ticari defterleri ile dava konusu muhasebe hesap ve kayıtlarına göre; ödeme emri tarihinde davacının davalıdan 17.326,99.-TL alacağının olduğu, davalı şirketin davacı şirketin 2019 Hesap döneminde toplam 77.658,66.-TL faturasını Ticari defterlerine işlediği,
aynı dönemde ... aracılığı ile toplam 77.658,59 TL ödeme ve 0,07 kuruş yuvarlama kaydı yaptığı, davalı şirket ticari defterleri ile dava konusu muhasebe hesap ve kayıtlarına göre; ödeme emri tarihinde davalının davacıya herhangi bir borcunun olmadığı, davalı tarafından, dava dışı ... şirketi aracılığı ile virman kaydıyla ödenen 77.658,59.-TL tutardan, davacı şirkete ... tarafından 62.616,69.- TL olarak ödendiği, aradaki farkın. 15.041,83 TL olduğu tespit edilmiştir.
Davalı tarafından, davacı şirketin her türlü gümrük işini takip etme yetkisi olduğu, söz konusu yetkiler arasında GTİP ( Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu) belirleme yetkisinin de olduğu, davacının işi ve uzmanlığı gereği ithal edilen malların GTİP numarasını doğru tespit etmesi gerektiği, yapılan hatalı tespit sonucu davalı şirket tarafından ilave ÖTV ödemek durumunda kalındığı,
GTİP numarasının gümrük müşavirlerinin meslek icabı ve mutat olarak bilmesi gereken veriler olduğundan bahisle davacı tarafından talep edilen bedelin davacının kendi hatasından kaynaklı olduğunu ve davalıdan talep edemeyeceği savunmasında bulunulduğu görülmüş ise de, 4458 sayılı Gümrük Kanunu 3. ve devamı maddeleriyle gümrük mevzuatını uygulayarak gümrük işlemlerini yapma yetki ve görevi gümrük idarelerine verilmiş olmakla, gümrük tarife cetvelini uygulama görevi, gümrük mevzuatını uygulamakla görevli bu idarelere ait olacağı,
bu durumda ithal edilen eşyaya uygulanacak gümrük tarifesi ve vergi oranları da her beyanname ile ilgili olarak bu idarelerce belirlenmesinin yasal zorunluluk olduğu, Gümrük mevzuatı içinde tarifenin ve vergi oranlarının yükümlü ya da yasal temsilcileri beyanını gerekli ve zorunlu kılan bir düzenleme mevcut olmadığından, davalının bu yöndeki itirazları yerinde görülmemiştir.
Mahkememizce tüm dosya kapsamı, sunulan deliller, Gümrük Mevzuatı ve hükme esas alınan farklı heyetlerden alınan bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirketin, davalı şirketten 15.041,83 TL alacağının olduğu, fazlaya ilişkin 2.285,09 TL'nin davacı tarafından düzenlenen ancak davalı muhasebe ve hesap kayıtlarında yer alamayan fatura ve dekontlara ilişkin davacı tarafından davalı yana tebliğ ve teslim edildiğinin ispatlanamadığı, Gümrük mevzuatı içinde tarifenin ve vergi oranlarının yükümlü ya da yasal temsilcileri beyanını gerekli ve zorunlu kılan bir düzenleme mevcut olmadığı,
bu durumda davalının fazladan vergi ödediği iddiasının yerinde olmayacağı kanaatine varılmakla, davanın kısmen kabulü cihetine gidilerek davalı tarafından ... 34. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından başlatılan takibe yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 15.041,83-TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır
İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2022/367, K. 2024/973, 17 Aralık 2024 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama