İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/839 K.2025/121

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA/

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...

A.Ş’nin hukuka ve gerçeğe aykırı olarak davacının kaçak elektrik kullandığı iddiası ile davacı aleyhine 11.11.2023 tarihinde "kurşun (damga) mühürüne müdahale suretiyle kaçak tüketim faturası" tanzim ettiği; fatura tanzim edilmeden önce davacı talep etmediği halde yeni sayaç takıldığı; kaçak tüketim faturasını gören Davacı bu sayacın yanlış ölçtüğünden bahisle borcun kendisine ait olmadığını defaten söylediği ve ispatlanması için gerekli belgeleri (kaçak kullanım tutanağı vb.) talep ettiği ancak davalının kabul etmediği; eski sayacın yerine takılan sayaç ikinci el sayaç olduğunu;

... çalışanlarının abone sahiplerine aydınlatma yapmaksızın yanlış bilgi ile sayaç değişikliği yapıp akabinde davacı aleyhine kurumca kaçak kullanım bedeli altında cezai fatura düzenlendiğini; davacının ... tesisat nolu ... sözleşme hesaplı ticari aboneliğinin fiili kullanıcısı olduğunu; davalı, davacıya haksız ve hukuka aykırı olarak düzenlediği, "kurşun (damga) mühürüne müdahale suretiyle kaçak tüketim faturası" gerekçesiyle 11.11.2023 tarihli (... belge nolu fatura 398.288.00 TL 1 adet kaçak doğal gaz faturası tahakkuk ettirildiğini; kaçak tüketim tutanağının davacıya teslim edilmediği,

kaçak kullanım olduğu iddia edilen iş yerine de bırakılmadığı; davalının Tebliğ'in 2. maddesi uyarınca süreye uymadığını davalı tarafından yapılan işlemlerin yönetmeliğe aykırı olduğunu dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmasını neticeten davacının şimdilik 10,00TL'lik (Kısmi Dava) kısmıyla borçlu olmadığınızın tespiti ile iptaline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

SAVUNMA/

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı taraf kaçak kullanım tutanağının kendisine teslim edilmediği iddia ettiği; ekte yer alan gaz kesme-açma/sayaç kaldırma-takma-değiştirme aboneye bildirim formu (kaçak tutanağı) abonenin adresine bırakıldığını; doğalgaz sayaçlarının sayaç okuması, dönemsel yapılan kontrollerde müdahale şüphesi ile değişimleri yapıldığını sayaç söküldüğünde kaçak kullanım olup olmadığı bilinmediğini; bu nedenle yapılan kıyasın 12.04.2022- 11.04.2023 tarihleri arasında yani 1 yıllık süreyi kapsayacak şekilde yapıldığını;

... numaralı tesisatta yapılan saha tespiti sonucu 12.04.2023 tarihinde müdahale şüphesiyle sökülen ... numaralı doğal gaz sayacının incelenmek üzere laboratuvara gönderildiği, yapılan inceleme neticesinde; mezkur sayacın kurşun (damga) mührünün yerinden çıktığı rapor edildiği;

... sayılı sayacının 12.04.2023 tarihinde müdahale şüphesiyle sökülmesinin ardından takılan ... numaralı yeni sayaca da 08.06.2023 müdahale edildiğinin neticeten ... numaralı 398.288,00-TL tutarındaki faturanın kaçak kullanım faturasından dolayı borçlu olduğunun tespitine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

DELİLLER VE GEREKÇE/

Dava, menfi tespit davasıdır.

Dava konusu uyuşmazlığın, davacının ... tesisat nolu ... sözleşme hesaplı ticari aboneliği kapsamında 11.11.2023 tarihli (... belge nolu fatura 398.288,00 TL 1 adet kaçak doğal gaz faturasının şimdilik 10,00 TL’lik kısmından borçlu olup olmadığı, borçlu ise borçlu olduğu miktarın tespitine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizin 27/03/2024 tarihli duruşma ara kararı ile tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller ve dosyadaki belgeler, sayaç dökümleri, tüketim miktarları da dikkate alınarak davacının kapasite aşımı yapıp yapmadığı, kaçak doğalgaz kullanımı söz konusu ise davalı tarafından düzenlenen faturanın fiili duruma ve mevzuata uygun olup olmadığının tespit edilmesi, davacının davalıya fatura nedeniyle borçlu olup olmadığı, borçlu ise borç miktarına ilişkin doğalgaz hususunda uzman Makine Mühendisi ...’dan rapor aldırılmasına karar verilmiştir.

Makine mühendisi bilirkişi ...'dan alınan 18/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle "... seri numaralı doğalgaz sayacının fotoğraflarının incelenmesi sonucunda, sayacın kadran kısmının ana gövdeye sabitlenmesinde kullanılan perçinleme yöntemiyle yapılmış olan mührün, sayaca müdahale amaçlı olarak bilinçli bir şekilde kırılmış olduğu,

mührün perçinleme yöntemiyle yapılmış olmasından dolayı yanlışlıkla temas sonucu kırılabilecek nitelikte olmadığı değerlendirilmiş, ... test labaratuvarının davaya konu ... seri numaralı sayacın mühürünün (damga) yerinde olmadığı tespitinden, Davacı tüketicinin son üç yıllık tüketim miktarının 20.948,65 m3 ile 24.718,53 m3 arasında olmasına rağmen, kaçak kullanım şüphesi ile sayacın sökülmesinden geriye doğru son bir yıllık sayaç tarafından kaydedilen tüketim miktarının geçmiş tüketim miktarlarına göre önemli derecede düşük olmasından (10.793,33 m3 ),Kaçak tüketim şüphesiyle sökülen sayacın yerine takılan yeni sayacın mührünü de kırılarak,

yeni sayaç üzerinden de kaçak doğal gaz kullanılmış olduğunun tespit edilmiş olmasından, Davacının bilinçli bir şekilde kaçak doğal gaz kullanmak amaçlı olarak, doğal gaz sayacının mührünü kırarak kadran kısmına müdahale etmek suretiyle kaçak doğal gaz kullanmış olduğu anlaşılmış, Davalı kurumun kaçak miktarı tespitinde, benzer tüketicilerin kullanım ortalaması olan 27.860,95 m3 veya davacının son bir yıllık tüketim miktarı olan 24.718,53 m3 yerine mevzuata uygun olarak abonenin menfaatine olarak,

davacının son üç yıllık tüketim ortalaması olan 23.022,08 m3 doğal gaz tüketim miktarını hesaplamada kullanmış olmasının uygun olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.

Davalı kurumun, davacı abonesine yönelik yapmış olduğu kaçak tüketim miktarı tespitinin ve bu miktara bağlı olarak mevzuatın ön gördüğü ceza miktarı hesaplamasının mevzuata uygun olduğu, davaya konu fatura miktarı olan 398.288,00 TL'yi kaçak doğal gaz kullanan davacı abonesinden talep edebileceği görüş ve kanaatine varılmıştır.

Davacının bilinçli bir şekilde kaçak doğal gaz kullanmak amaçlı olarak, doğal gaz sayacının mührünü kırarak kadran kısmına müdahale etmek suretiyle kaçak doğal gaz kullanmış olduğu, davalı kurumun, davacı abonesine yönelik yapmış olduğu kaçak tüketim miktarı tespitinin ve bu miktara bağlı olarak mevzuatın ön gördüğü ceza miktarı hesaplamasının mevzuata uygun olduğu, davalı kurumun, davaya konu fatura miktarı olan 398.288,00 TL'yi kaçak doğal gaz kullanan davacı abonesinden talep edebileceği tespit edilmiştir."

Mahkememizin 25/10/2024 tarihli ara kararı ile dosyaya ibraz edilen ... Raporu da dikkate alındığında davacı vekilinin bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde yer alan hesaplama ve dikkate alınan tarih aralıklarına ilişkin bilirkişi raporu itiraz dilekçesinin incelenmesi için dosyanın kök raporu hazırlayan bilirkişiye tevdii ile ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Makine mühendisi bilirkişi ...'dan alınan 31/10/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle " davacının geçmiş dönemlere göre, sayacın mührü kırılması ile ölçülen dönemler arasında önemli derecede fark olmasından dolayı kök raporda ifade edildiği gibi sayacın gösterge kadranı müdahale amaçlı olarak bilinçli bir şekilde kırılarak, sayacın okuduğu değere dışarıdan müdahale yapılmış olduğu yönündeki kanaatinin devam ettiği, davacının isteği/itirazı üzerine davalı kurumun yaptığı, davacının menfaatine olarak son üç yıllık ortalama yerine, mevzuatta belirtildiği gibi son iki yıllık ortalamaya göre hesaplama yapıldığında, davacının davalı kuruma 398.288,00 TL değil, 429.350,98 TL kaçak tüketim miktarı ve cezası borcunun olduğu tespit edilmiştir.

Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede davacı vekili dava dilekçesinde davacının talebi olmadan davalının yeni sayaç taktığı ve 11/11/2023 tarihli düzenlenen kaçak doğalgaz tüketim faturasının davacının doğalgazı kaçak kullanmaması nedeniyle iş bu menfi tespit davasının açıldığı anlaşılmıştır.

Davacının 28/09/2021 tarihli doğalgaz bağlantı sözleşmesi kapsamında "..." adresinde abone bağlantısı yapıldığı. 12/04/2023 tarihinde ... nolu sayacın söküldüğü; ... nolu sayacın takıldığı anlaşılmıştır. ... nolu sayacın mühür yerinden çıktığı açıklamasının kıyas bilgilerinde yer aldığı. 12/06/2023 tarihli sayaç ön kontrol formunda ... nolu sayacın mühür damga yerinde çıktığının tespitinin yapıldığı ve fotoğraflamanın mevcut olduğu anlaşılmıştır.

08/08/2023 tarihli sayaç ön kontrol formunda ... nolu sayacın mühür damga yerine yabancı cisim (kurşun) takılmıştır tespitinin yapıldığı ve fotoğraflamanın mevcut olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememiz ara kararı uyarınca ilgili sayaca ilişkin yeniden rapor düzenlendiği ve "damga mührü yerinden çıkmıştır, başka bir arızi duruma rastlanılmamıştır." tespit yapıldığı ve bilirkişi raporunda da ... seri numaralı doğalgaz sayacının fotoğraflarının incelenmesi sonucunda, sayacın kadran kısmının ana gövdeye sabitlenmesinde kullanılan perçinleme yöntemiyle yapılmış olan mührün, sayaca müdahale amaçlı olarak bilinçli bir şekilde kırılmış olduğu, mührün perçinleme yöntemiyle yapılmış olmasından dolayı yanlışlıkla temas sonucu kırılabilecek nitelikte olmadığı anlaşılmıştır.

4646 Sayılı Doğalgaz Piyasası Kanunu, Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği m.40/2 "(Değişik fıkra:RG-9/6/2017- 30091) Sayaçların takılması, sökülmesi, değiştirilmesi, kontrolü ve benzeri her türlü işlem, dağıtım şirketi tarafından gerçekleştirilir. Abone sayaçlarında meydana gelen ve gaz arzının sürdürülmesini engelleyen tüm arıza ve sorunlar dağıtım şirketine arıza bildirimi yapıldıktan sonra en geç 24 saat içerisinde giderilir.

Müşteri, sayaca hiçbir şekilde müdahale edemez. Sayaçlara dışarıdan yapılan müdahale sonucu oluşacak zarar ve ziyan müşteri tarafından karşılanır." amir hükmü yer aldığı, davaya konu doğalgaz sayacında kurum dışında müdahalede bulunulduğu gerek dava öncesi Ugetam tespiti gerek mahkememizce tekrar Ugetam'dan alınan tespit raporu dikkate alındığında davacının ... nolu sayacın mühür damga yerinde çıktığının tespitinin yapıldığı.

08/08/2023 tarihli sayaç ön kontrol formunda ... nolu sayacın mühür damga yerine yabancı cisim (kurşun) takıldığı, sayacın kadran kısmının ana gövdeye sabitlenmesinde kullanılan perçinleme yöntemiyle yapılmış olan mührün, sayaca müdahale amaçlı olarak bilinçli bir şekilde kırıldığı anlaşılmıştır.

Davacının sayaca müdahale ederek m.52 kapsamında "tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, tüketimin eksik veya hatalı ölçülerek ya da hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde tüketilmesi, kaçak doğal gaz kullanımı olarak kabul edilir." hükmü dikkate alındığında davacının kaçak doğal gaz kullanımı nedeniyle Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği m.42/ a- b uyarınca bilirkişi kök ve ek raporunda yapılan hesaplama ile davacının kaçak tüketim nedeniyle davalıya borçlu olduğu anlaşılmakla davacının 11.11.2023 tarihli fatura kapsamında menfi tespit talebinin yerinde olmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır