İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/46 K.2024/790

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA/

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalıların davacı ile kurdukları taşıma ilişkisinden doğan asli edimi taşıma işini yapmadığı; peşinen alınan ... 24. Noterliği'nin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnameye rağmen iade etmediği, zararı gidermeyip temerrüde düştüğü, alacağın tahsili amacıyla ... 34. İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığı; davalıların icra müdürlüğü yetkisine karşı itirazların reddi gerektiği; davalı borçlu ... şirketinin ticari tanımı teşhir standı olan yükün yükleme yer ...'dan boşaltma yeri Neuendorf'a hasarsız ve süresi içerisinde taşıma işini üstlendiği; yük ... adresinden taşınmak üzere satın alındığı ancak davacının bilgi ve rızası olmadan diğer davalı borçluya tevdi edildiği, davacının sürece ilişkin kasıtlı olarak yanlış bilgilendirildiği aslında taşımanın başlayıp taşınmasını sağlayacak hiçbir işlemin yapılmadığı, aracın dahi yola çıkmadığı;

davacı yükün başka bir taşıyıcı ile daha fazla gecikmeden sevki için iadesini istediği; davalıların 1.000 Euro ödeme yapılmadan yükü iade etmeyecekleri tehdidinde bulunduğu; davalılardan yükün teslim alınması için istirdat hakkı saklı kalmak kaydıyla 1.000 Euro ödeme yapmak zorunda kaldığı; daha fazla gecikme yaşanmaması için başka bir taşıyıcı tarafından zorunlu olarak speedy-van tipi araçlar ile ekspress olarak taşındığı 2.200,00 euro navlun ücreti ödendiği,

iç nakliye bedeli olarak da 500 TL ödendiği davalı borçluların yükümlülüklerini yerine getirmemesi sebebiyle 940,00 euro+500 TL zarara uğradığı taşıma işlemini de yerine getirmediği halde 1.000 euro'nun davacıya iadesi gerektiği davalıların takibe karşı yapmış oldukları itiraz haksız olduğundan neticeten ... 34. İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasında takibe yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, alacak likit ve muayyen olduğundan %20 oranındaki icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA/ Davalılara dava dilekçesi ekli duruşma gün ve saatini bildirir usule uygun tebligat yapıldığı halde cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.

DELİLLER VE GEREKÇE/

Dava, İİK m.67'de düzenlenen itirazın iptali davasıdır.

Mahkememizin 14/09/2022 tarihli ... E. ... K. sayılı kararı ile ''Dava dosyasına celp edilen ... 34. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklının, davalı borçlular ... Ltd. Şti. ve ...Ltd.

Şti. aleyhine 03/01/2020 tarihinde ilamsız yolla, taşıma yapılmadığından iade edilmesi gereken navlun bedeli, taşıma yapılmadığından ödenmek zorunda kalınan taşıma fiyat farkı nedenine dayalı olarak, 1.940,00 EURO ve 500,00 TL asıl alacağın tahsilini talep ettiği ve bu takip dosyası üzerinden düzenlenen 03/01/2020 tarihli ilamsız takiplere ilişkin ödeme emrinin düzenlendiği, ödeme emrinin incelenmesinde 02/01/2020 tarihli cari hesap alacağından kaynaklanan 500,00 TL'nin ödenmek üzere davalı borçlulara bildirildiği ve davalıların ise bu ödeme emrine itiraz ettikleri görülmektedir.

İhtilaf, davacı alacaklının davalıdan takip sebebi itibariyle alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarının tespiti konularından kaynaklanmakta olup ispat yükü davacıda bulunmaktadır. Ancak alacak miktarının tespiti için takip konusu taraf defter ve belgelerinin incelenmesi hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren hal olduğundan mahkeme 6100 sayılı HMK m.222 gereği resen taraf ticari defter ve belgelerinin incelenmesine ve taraf ticari defter ve belgelerinin incelenmesi hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden mahkeme m.266 gereği resen bilirkişi incelemesi yaptırma yetkisine sahiptir.

Lojistik uzmanı ...ve muhasebe finans uzmanı ...'dan alınan bila tarihli ve 30/03/2022 ibraz tarihli bilirkişi raporu ile; davalının ticari defterlerini ibraz etmediği ve ancak davacının ticari defterlerini ibraz ettiği, davacının ibraz edilen defter ve belgelerinin açılış ve kapanış tasdiklerini haiz olmak kaydıyla davacı lehine delil olma özelliğine haiz olduğu, davacı ile davalı ... Ltd.

Şti arasında cari hesap şeklinde işleyen taşıma ilişkisinin mevcut olduğu ve davacının ticari defter kayıtları itibariyle davacının davalıdan 1.000,00 EURO karşılığı 6.650,60 TL alacaklı olduğu, davacı tarafından şehir içi taşım nedeniyle ...Ltd. Şti'ye tanzim edilen 02/08/2019 tarihli ve KDV dahil 590,00 TL miktarlı faturanın mevcut olduğu ve ancak bu faturanın davalı ...Ltd.

Şti'ye yansıtılmadığı, bu nedenle davacının davalılardan 500,00 TL alacaklı olduğunun defter kayıtları itibariyle saptanamadığı, tespit edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve takip dosyası incelendiğinde takip talepnamesi ile 1.940,00 EURO ve 500,00 TL asıl alacak talep edilmiş olmasına rağmen düzenlenen ödeme emri ile davalı borçlulardan cari hesap nedeniyle mevcut olan 500,00 TL para alacağının ödenmesinin ihtar edildiği ve davalıların da ödeme emrine konu borca itiraz etmiş oldukları, davacının incelenen ticari defterleri itibariyle davacının cari hesap itibariyle davalılardan 500,00 TL alacağı olmadığının tespit edildiği,

ilgilinin defterlerlerindeki kayıtların ilgili aleyhine kesin delil olması nedeniyle bu miktar bakımından davanın esastan reddine karar vermek gerekmiş ise de davacının takip talebine konu 1.940,00 EURO alacak bakımından usulüne uygün düzenlenmiş ve davalılara tebliğ edilmiş bir ödeme emri olmadığından ve itirazın iptali davasının takibe bağlı bir dava olması ve usulüne uygun bir takip yapılmış olmasının itirazın iptali davası bakımından dava şartı niteliğinde olduğu,

bu nedenle takip dosyasına konu 1.940,00 EURO alacak bakımından bu aşamada usulüne uygun bir ödeme emrinin düzenlenerek davalı borçlulara gönderilmemiş olması nedeniyle bu miktar alacağın itirazın iptali davasına konu edilemeyeceği ve bu nedenle bu miktar alacak bakımından dava şartı yokluğundan davanın reddine'' şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır.

Davacı vekilinin işbu karara karşı istinaf kanun yoluna başvurması sonrası İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nin 07/12/2023 tarihli ... E. ...

K. sayılı ilamı ile ''Dava, taşıma sözleşmesi nedeniyle ödenen bedelin iadesi ve uğranılan zararın tazmini için başlatılmış ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun "Elektronik işlemler" başlıklı 8/a maddesinde, icra ve iflas dairelerince yapılacak her türlü icra ve iflas iş ve işlemlerinde Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sisteminin (UYAP) kullanılacağı, her türlü veri, bilgi, belge ve kararın, UYAP vasıtasıyla işleneceği, kaydedileceği ve saklanacağı;

zorunlu nedenlerden dolayı fiziki olarak düzenlenen belge veya kararların, yetkili kişilerce güvenli elektronik imzayla imzalanarak UYAP'a aktarılacağı; ilamsız takibe ilişkin "Takip talebi ve muhtevası" başlıklı 58. maddesinde takip talebinin icra dairesine yazılı veya sözlü olarak ya da elektronik ortamda yapılacağı ve alacağın Türk parasıyla tutarı ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı gün, alacak yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve faizin gösterileceği.

"Ödeme emri ve muhtevası" başlıklı 60. maddesinde, icra müdürünün takip talebinin Kanunda öngörülen şartları içerdiğine karar verirse ödeme emrini düzenleyeceği, talebin kabul edilmemesi halinde verilen kararın tutanağa yazılacağı, ödeme emrinin 58. maddeye göre takip talebine yazılması lazım gelen kayıtları ihtiva edeceği, ödeme emrinin iki nüsha olarak düzenleneceği, bir nüshasının borçluya gönderileceği, diğerinin icra dosyasına konulacağı, alacaklı isterse kendisine de tasdikli bir nüsha verileceği ve bu nüshalar arasında fark bulunduğu takdirde borçludakinin muteber sayılacağı kabul edilmiştir.

İcra dosyasının UYAP üzerinden yapılan incelemesinde, takip talebinde 1.940-Euro ve 500-TL cari hesap alacağı talep edilmiş, 1 Euro=6,68-TL üzerinden harca esas değerin 13.459,20-TL olduğu belirtilmiş, icra takibinde ıslak imzanın bulunduğu yani takibin UYAP üzerinden açılmadığı ve 03/01/2020'de belirtilen miktar üzerinden icra dairesi veznesine harç ödendiği görülmüştür.

Ödeme emrinde ise talep edilen miktar için sadece 500-TL yazıldığı, takip talebindeki 1.940-Euro'nun yazılı olmadığı ancak aynen takip talebinde belirtilen "fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla takip tarihinden itibaren fiili ödeme tarihine kadar ve fiili ödeme günündeki döviz alış kuru üzerinden euro alacak için işleyecek yıllık % 3 ve değişen oranlardaki faizi ile,TLasıl alacağa işleyecek yıllık % 27 ve değişen oranlardaki faizi ile ... tahsili istemidir." kaydının bulunduğu,

yani sadece TL talebi yazılı olmasına rağmen davacının iddia ettiği gibi euro alacağına ilişkin faiz talebine ilişkin kayıtların da yazılı olduğu, ödeme emrini hazırlayan icra memurunun 03/01/2020 tarihi saat 11:59:14'te evrakı oluşturmaya başladığı ve 11:59:21'de dokümanın imzalandığı, borçlulara ödeme emri tebliğ (zarfının) evraklarının da 11:59:43-44'te hazırlandığı anlaşılmaktadır.

Davacı vekilinin istinaf dilekçesi ekinde sunduğu ve davalılara tebliğ edildiğini iddia ettiği ödeme emrinin ise, takip talebine uygun düzenlendiği ve 1.940-Euro ile 500-TL talep edildiği anlaşılmıştır.

UYAP'taki ödeme emriyle, davacının istinaf dilekçesinin ekinde sunduğu ödeme emrinin hangisinin borçlulara gönderildiği ve UYAP'taki ödeme emrinin neden takip talebiyle uyumlu bir şekilde hazırlanmadığı hususunda, Dairemizce icra dairesine yazılan yazıya verilen 28/11/2023 tarihli cevapta, takibin UYAP'taki avukat portaldan açılmadığı, icra dairesinde bizzat başvuruyla açıldığı, alacak kalemleri girişi yapılırken sehven sadece TL alacağın UYAP'a girişinin yapıldığı, yabancı para girişinin yapılmadığından UYAP'taki ödeme emrinin hatalı olduğu ve dosyanın tetkikinden borçlulara gönderilen ödeme emrinin takip talebi doğrultusunda düzenlenen ödeme emri olduğu belirtilmiştir.

Somut olayda, dava itirazın iptali davası olup davaya dayanak teşkil eden takip talebinde 1.940-Euro asıl alacağın ve 500-TL asıl alacağın hem Euro hem de TL alacağı için tahsilinin istenildiği ancak UYAP'taki ödeme emrinde ise talep miktarının sadece 500-TL göründüğü, Euro alacağının görünmediği anlaşılmakta ise de icra dairesince verilen cevaba göre borçlulara tebliğ edilen ödeme emrinde her iki alacağın yazılı olduğunun bildirilmesi nedeniyle yabancı para alacağı bakımından da işin esasına girilerek değerlendirilmek suretiyle karar verilmesi gerekirken, mahkemece belirtilen gerekçeyle 1.940-Euro açısından davanın usulden reddine karar verilmiş olması yerinde olmamıştır. (Yargıtay 6. HD'nin ... E., ...K. sayılı ve 18/01/2023 tarihli ilamı)

Öte yandan davacının 500-TL talebi de söz konusu alacağın davacının ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı gerekçesiyle reddedilmiştir. Ancak davacının işbu davadaki talebi taşıma sözleşmesinin ifa edilmemesi sebebiyle uğradığı maddi zararın tazminine ilişkin olup, açık hesap ilişkisinden kaynaklanan bir alacak talebi değildir. Bu nedenle, salt ticari defter kayıtlarından hareketle davacının 500-TL talebinin reddine karar verilmesi yerinde görülmemiştir.

Buna göre, davalıların davacının yükünü taşıma edimini haksız bir şekilde yerine getirip getirmedikleri hususunda inceleme yapılarak, davacının davada iddia ettiği zararları talep edip edemeyeceği hususu üzerinde durularak, bu amaçla gerekirse bilirkişi heyetinden ek rapor alınması suretiyle varılan sonucuna göre, hem reddedilen 500-TL hem de 1.940-Euro talebi hakkında bir karar verilmesi gerekmektedir. Davacı vekilinin bu yöne ilişkin istinaf nedeni yerinde bulunmuştur.

Açıklanan nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılarak, davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine ve kaldırma sebebine göre davacı vekilinin diğer istinaf sebeplerinin incelenmesine yer olmadığına'' şeklinde karar verilmiştir.

Bozma ilamı sonrası mahkememizin işbu dosyasında yapılan yargılamada 29/05/2024 tarihli duruşmada dosyanın kök bilirkişi raporunu düzenleyen taşıma hukuku bilirkişisi ...’e tevdi ile davacının bozma ilamı öncesi bilirkişi raporuna karşı sunduğu itiraz dilekçesi ve ödeme dekontları da dikkate alınarak davalıların davacının yükünü taşıma edimini haksız bir şekilde yerine getirip getirmedikleri, davacının davada iddia ettiği zararları davalılardan talep edip edemeyeceği hususunda rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Bilirkişiden alınan 26/09/2024 tarihli ek rapor ile davacının davalı ... ile taşımayı organize ettiği, makul süre olarak davalının kabul ettiği 02.08.2019 tarihinde varma yerine teslimi gereken emtianın 01.08.2019 tarihinde halen taşımaya sev edilememesi sebebi ile taşımanın davacı yanca iptal edildiği, parsiyel yük - parça eşya taşıması için özellikle belli günde varma yerinde olması gereken yükün davalı yan organizasyonunda diğer yükler ve sair sebeplerle 01.08.2019 tarihinde halen sevk edilmemesinden davalı yanın sorumlu olduğu, davacının sözleşmeden haklı sebeple dönerek,

yurtiçi nakliye 500,00 TL ve navlun farkı için 940 EURO olmak üzere zararının sabit olduğu, ayrıca fiili taşıyıcıya banka ödeme dekontu ile teyit edilen 1.000 EURO ödemenin sebepsiz zenginleşme olarak iadesi gerektiği, davalı ... firmasının akden taahhüt ettiği taşımayı gereği gibi organize edememesi sebebi ile sözleşmeden dönme kaynaklı 500 TL ve 940 EURO zarardan sorumlu olduğu gibi davalı ... firmasına ödenen 1.000 EURO'dan da sorumlu olduğu,

buna göre 500 TL ve 1.940 EURO bedeli tazmin etmesi gerektiği, davalı ... firmasının taşıma süresi ve hususi taahhüdü sabit olmadığı için belirtilen zararlardan sorumlu tutulamayacağı, ancak herhangi bir şekilde taşımayı ifa etmediği, kendi risk alanında gümrük çıkışında gecikme olduğu için navluna hak kazanmadığı, malın teslimi için 1.000 EURO aldığı bedeli iadeden sorumlu olduğunun değerlendirildiği, bu tutardan her iki davalının müteslesil sorumlu tutulmasının yüce mahkemenin takdir ve değerlendirmesini gerektirdiği, dava konusu alacağın zarar tazminat talebi şeklinde menfi zarar tazmini şeklinde talep ve dava edildiği tespit edilmiştir.

Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede davacının davalı borçlu ...şirketi ile ticari tanımı teşhir standı olan yükün yükleme yer ...'dan boşaltma yeri ...'a hasarsız ve süresi içerisinde taşıma işini konusunda anlaştığı; taşıması üstlenilen yük için 1.260 Euro peşin bedelle anlaşmaya ve malı taşımaya almasına karşın, davalı ... şirketi 1.000 Euro daha bedel alarak taşımayı yapmadığı davacının 1.000 Euro fazladan davalılara malı çekebilmek için ödemek zorunda kaldığı ve 940 Euro navlun farkı ile 500 TL iç nakliye bedeli ödemesi nedeniyle davalılardan iadesini talep ettiği; ...

34. İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasında davalılar tarafından takibe yapılan itirazın iptali davasının açıldığı; bozma ilamı kapsamında dosyada yer alan icra müdürlüğü cevabi yazısında hem Euro hem de TL alacağı için borçlulara tebliğ edilen ödeme emrinde her iki alacağın yazılı olduğunun bildirilmesi anlaşılmakla bozma ilamı doğrultusunda esas yönünden yapılan değerlendirmede bozma ilamı sonrası taşıma alanında uzman bilirkişiden alınan ek bilirkişi raporu da dikkate alındığında davacının davalı ... ile taşımayı organize ettiği,

makul süre olarak davalının kabul ettiği 02.08.2019 tarihinde varma yerine teslimi gereken emtianın 01.08.2019 tarihinde halen taşımaya sevk edilememesi sebebi ile taşımanın davacı yanca iptal edildiği, parsiyel yük - parça eşya taşıması için özellikle belli günde varma yerinde olması gereken yükün davalı yan organizasyonunda diğer yükler ve sair sebeplerle 01.08.2019 tarihinde halen sevk edilmemesinden davalı yanın sorumlu olduğu, davalının taşıma işinden kaynaklı gerekli dikkat ve özeni getirmediği,

yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle davacının bu taşıma işinden kaynaklı zararından sorumlu olduğu davacının yurtiçi nakliye 500,00 TL ve navlun farkı için 940 Euro olmak üzere zararının sabit olduğu, ayrıca fiili taşıyıcıya banka ödeme dekontu ile teyit edilen 1.000 Euro ödemenin davacıya iadesi gerektiği, davalı ... firmasının alt taşıyıcıya işi vererek taşımayı gereği gibi organize edememesi nedeniyle davalı ... firmasına ödenen 1.000 EURO'dan da sorumlu olduğu anlaşılmakla ...

34. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu 500,00 TL ve 940,00 EURO alacağa ilişkin davalı ... Şirketi yönünden yapılan itirazların iptaline, takibin iş bu alacak miktarları üzerinde takip talepnamesindeki şartlarla aynen devamına karar vermek gerekmiştir.

Davalı ... firmasının taraflar arasındaki ilk taşıma ilişkisinde yer almaması, taşıma süresi ve hususi taahhüdü sabit olmadığı için 500,00 TL ve 940,00 EURO alacağa ilişkin zararlardan sorumlu tutulamayacağı ancak herhangi bir şekilde taşımayı ifa etmediği, kendi risk alanında gümrük çıkışında gecikme olduğu için navluna hak kazanmadığı, malın teslimi için 1.000 EURO aldığı bedeli iadeden sorumlu olduğu anlaşılmakla iş bu davalı yönünden yalnızca 1.000 EURO bakımından sorumluluğu bulunduğu anlaşılmakla yukarıda davalı ... yönünden 1.000 EURO'dan da sorumlu olduğu yönünde yapılan değerlendirme ile ...

34. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu 1.000 EURO alacağa ilişkin davalı ... Şirketi ve davalı ... Şirketi yönünden yapılan itirazların iptaline, takibin iş bu alacak miktarları üzerinde takip talepnamesindeki şartlarla aynen devamına karar vermek gerekmiş ve alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

KATİP

¸e-imzalıdır

HAKİM

¸e-imzalıdır