İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/138 K.2024/29

....Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyasından davacı yönünden açılan dava tefrik edilerek mahkemenin ... esasına kayıt edildiği, 16/11/2022 tarihli yetkisizlik kararı üzerine dosya mahkememiz yukarıda esas sırasına tevzi edilmiş olmakla Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ... markası altında yabancı dil eğitimi vermekte olduğunu, yabancı dil kursunun merkezi ... Mahallesi ... Sok.

No:11 ... adresinde olup davacının ticari evrakı ortak muhasebe ve arşivi nedeniyle bu adreste bulunduğunu, anılan adreste 01.07.2021 Günü sabah 07.30’da iş başı yapan şirket temizlik personeli tarafından ticari evrakın bulunduğu binayı su bastığı görüldüğünü, olayla ilgili itfaiye tutanağının mevcut olduğunu, su basması nedeniyle ticari evrak ve belgelerin zarar gördüğünü, ... ... Hiz. Tic. Ltd. Şti.'ne ait 2018 dönemi yevmiye defteri ... ve Dan. Hiz. Tic. Ltd.

Şti.'ne ait 2016-2017-2018 dönemlerine ait kesilen satış faturaları ... ve Dan. Hiz. Tic. Ltd. Şti.'ne ait 2019 yılı Mart, Temmuz ve Eylül ayları öğrenci sözleşmeleri ... ... Hiz. Tic. Ltd. Şti., ... ve Dan. Hiz. Tic. Ltd. Şti.,Fatih ve ...'a ait 2016-2017-2018-2019-2020 dönemlerine ait satış faturaları, ... ... Hiz. Tic. Ltd. Şti., ... ve Dan. Hiz. Tic. Ltd.

Şti., Fatih ve ...'a ait 2016-2017-2018-2019-2020 dönemlerine ait gider belgeleri hakkında zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

....Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyasının UYAP sureti, ....Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyasının UYAP sureti dosya içerisine alınmıştır.

....Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası incelendiğinde; davacıların ... ve Dan.Hiz.Tic.Ltd.Şti., ..., ... ve ... ... Hiz.Tic.Ltd.Şti.olduğu, ... Mah. ... Sok. No.11 ... adresinde bulunan taşınmazda yaşanan su baskını nedeniyle zarar gören davacılara ait ticari evrak hakkında zayi belgesi verilmesinin talep edildiği, 15/11/2022 tarihinde davacılar ... ve ... ... Hiz.Tic.Ltd.Şti.yönünden ...

Asliye Ticaret Mahkemesine yetkisizlik kararı verilmek üzere dosyanın tefrikine, davacı ... yönünden İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine yetkisizlik verilmek üzere dosyanın tefrikine, davacı ... ve Dan.Hiz.Tic.Ltd.Şti.yönünden açılan davanın kısmen kabulü ile TTK 87/7 maddesi gereğince, 2019 yılının Mart-Temmuz-Eylül aylarına ilişkin bir kısım öğrenci sözleşmeleri, 2016-2017-2018 yıllarına ait kesilen bir kısım satış faturaları, 2016-2017-2018-2019-2020 yıllarına ait bir kısım satış faturaları ve gider belgelerinin, 01/07/2021 tarihinde çıkan su baskını nedeniyle zayi olduğunun tespitine,

boş fatura koçanları yönünden ve fazlaya ilişkin zayi isteminin reddine karar verildiği, kararın 31/01/2023 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

....Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası incelendiğinde; davacılar ... ve Dan.Hiz.Tic.Ltd.Şti., ..., ... ve ... ... Hiz.Tic.Ltd.Şti.tarafından ... Mah. ... Sok. No.11 ... adresinde bulunan davacı ... ve Dan.Hiz.Tic.Ltd.Şti.'nde su basması sonucu meydana gelen hasarların ve hasarların giderilmesi için gerekli olan bedelin tespitinin talep edildiği, 06/07/2021 tarihli karar uyarınca inşaat mühendisi ve mali müşavir bilirkişi refakatinde 10/07/2021 günü mahallinde inceleme yapılarak 28/07/2021 tarihli raporun dosyaya sunulduğu anlaşılmıştır.

Dosya mali müşavir bilirkişiye tevdi olunmuş, düzenlenen 21/09/2023 tarihli raporda; davacının yetkili matbaa tarafından basıldığı ve kullanımına sunduğu ... seri numaralı faturaların meydana gelen su basması neticesinde zarar gördüğü ve kullanılamaz hale geldiği ve bunun yanında 2016-2017-2018-2019 yıllarına ait gider belgeleri ıslandığı ve hasar gördüğünün bilirkişi marifeti ile tespit edildiği, zayi belgesinin yasal sürede talep edildiği, bu çerçevede ; dosyadaki mevcut verilerden zayi belgesi istenen faturaların boş koçan ve /veya kullanılmış fatura koçanı olup olmadığının tespitinin yapılması mümkün olmadığı,

davacının ... seri numaralı fatura koçanları ile ticari defterlerinde yapılan kayıtlara dayanak teşkil eden 2016-2017-2018-2019 yıllarına ait gider belgelerinin hasar gördüğü sabit olmakla bunlar için zayi belgesi düzenlenmesi hususunun Mahkeme’nin takdiri olduğu belirtilmiştir.

Dosya yeniden bilirkişiye tevdi edilerek davacı itirazları irdelenerek denetime ve hükme elverişli ek rapor tanzimi istenmiş, düzenlenen 13/11/2023 tarihli ek raporda; hasar gören belgeler içinde 2020 yılına ait belgelerinde bulunduğu tespiti ile kök raporun sonuç kısmında bu yıla ait belgelerin sehven zayi olan belgelere ilave edilmediğinin anlaşıldığı belirtilerek 2020 yılı da dahil edilerek kök rapor yeniden düzenlenmiştir.

Dava, zayi belgesi verilmesi davasıdır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;

TTK'nun 82/7 maddesi uyarınca; "...yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaa uğrarsa, tacir zıyai öğrendiği tarihten itibaren 30 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir..." şeklinde düzenlenmiştir.

Tacir olan davacının 6102 Sayılı TTK. 82/7. maddesinden yararlanabilmesi için ticari defter ve kayıtlarının korunması amacıyla gereken dikkat ve özeni göstermiş bulunması ve ziyanın, onun iradesi dışında meydana gelmiş olması gerekmektedir.

Zayi belgesi verilebilmesi için maddede belirtilenler gibi hallerden birinin olayda mevcut olması ve belgelerin zayi olmasında kusur ve sorumluluğunun bulunmaması, tedbirli bir tacir gibi davranmasına rağmen zayi olayına engel olamamış durumda olması gerekir.

Somut olayda, 01/07/2021 tarihinde ... Mah.... Sok. No.11 Kadıköy /İSTANBUL adresinde yaşanan su boru hattı patlaması sebebiyle ....Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası ile hasar tespit raporu alındığı, buna göre davacıya ait 2016-2017-2018-2019-2020 dönemine ait bir kısım satış faturaları ve giderlerin hasar gördüğü, ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası kapsamında alınan 10/05/2022 tarihli bilirkişi ek raporu ile, davacı ... talebiyle ilgili ...

Basım tarafından gönderilen müzekkere cevabında ... seri numaralı faturaların basılarak kullanıma sunulduğu bilgisine yer verildiği, D.iş sayılı dosyaya ibraz edilen bilirkişi raporunda 2016-2017-2018-2019-2020 yıllarına ait gider belgeleri ile bir kısım satış faturalarının hasar gördüğünün bu yönüyle davacı talebine iştirak edildiğinin belirtildiği, zayi belgesinin yasal sürede talep edildiği anlaşılmakla davanın kabulü ile,

davacıya ait 2016-2017-2018-2019-2020 dönemlerine ait ... seri numaralı satış faturaları ve gider belgelerinin 01/07/2021 tarihinde çıkan su bassını nedeniyle zayi olduğunun tespitine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır