İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/375 K.2020/822

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonrasında;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin davalı şirketin %23,48 oranında paya sahip ortağı olduklarını, müvekkillerinin davalı şirketten bilgi alma ve inceleme hakkının cevapsız bırakıldığını, şirket finansal tablolarının hesap verilebilir, dürüst resim ilkesine uygun ve açık hale getirilmediğini, davalı şirketin 05/05/2020 tarihli genel kurulunda özel denetçi atanması taleplerinin reddedildiğini ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle ...'e ödenen danışmanlık bedelleri, vergi ve gümrük uzlaşma talepleri, gerçeği yansıtmayan 2019 yılı faaliyet raporu, bilanço ve finansal tabloların incelenmesi, ihtiva ettiği gerçek dışılıklar açısından irdelenmesi için özel denetçi tayinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 05/05/2020 tarihli genel kurulunda, davacılardan ...'in özel denetçi atanmasına ilişkin talebinin olmadığını, bu nedenle dava açma hakkının bulunmadığını; genel kurulda talep edilmeyen konularda da özel denetçi atanması talebinde bulunulduğunu, davacının, ...'e ödenen danışmanlık bedeli ve vergi ve gümrük uzlaşma talepleri hakkındaki soru ve talepleri genel kurul toplantısı öncesinde ve toplantı sırasında karşılandığını, davacıların bilgi alma ve inceleme haklarının yerine getirildiğini; diğer yandan huzurdaki davadaki taleplere ilişkin ileri sürülen iddiaların tümünün, ....

Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı genel kurul kararlarının iptali istemli davada incelendiğini, davacıların huzurdaki davayı açmada hukuki yararları bulunmadığını; davada özel denetçi atanması için gerekli kanuni şartların sağlanmadığını ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle davanın reddini savunmuştur.

İddianın ileri sürülüş biçimine göre dava, dava dilekçesinde ileri sürülen nedenlerle davalı şirkete TTK'nın 438 vd. maddelerinde düzenlenen özel denetçi atanması istemine ilişkindir.

Özel denetim istemi hakkına ilişkin TTK'nın 438.maddesi,"Her pay sahibi, pay sahipliği haklarının kullanılabilmesi için gerekli olduğu takdirde ve bilgi alma veya inceleme hakkı daha önce kullanılmışsa, belirli olayların özel bir denetim ile açıklığa kavuşturulmasını, gündemde yer almasa bile genel kuruldan isteyebilir." hükmünü; 439.maddesi ise, "Genel kurulun özel denetim istemini reddetmesi halinde, sermayenin en az onda birini, halka açık anonim şirketlerde yirmide birini oluşturan pay sahipleri veya paylarının itibari değeri toplamı en az bir milyon Türk Lirası olan pay sahipleri 3 ay içinde şirket merkezinin bulunduğu yer Asliye Ticaret Mahkemesinden özel denetçi atamasını isteyebilirler." hükmünü içermektedir.

Görüldüğü üzere, mahkemeden özel denetim isteme hakkının kullanılabilmesi için öncelikle bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılmış olması yasal zorunluluktur. Bunun yanında özel denetimle ancak, "Belirli olayların" özel bir denetimle açıklığa kavuşturulması istenebilir.

Bilgi alma ve inceleme hakkı ise, TTK'nın 437/2.maddesinde düzenlenmiş olup buna göre, pay sahiplerinin bilgi alma veya inceleme istemlerinin genel kurulda, yönetim kurulundan şirketin işleri; denetçilerden denetim yapılma şekli ve sonuçları hakkında olabileceği; aynı maddenin 5.fıkrasında ise, bilgi alma veya inceleme istemlerinin, cevapsız bırakılması, haksız olarak reddedilmesi, ertelenmesi ve bilgi alınamaması durumunda şirket merkezinin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesine başvurarak bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılabileceği düzenlenmiştir.

Yukarıda açıklandığı üzere, özel denetçi istemi hakkının kullanılabilmesi için öncelikle, TTK'nın 437.maddesinde düzenlenen bilgi alma ve inceleme hakkının yasaya uygun biçimde kullanılması ve belirli olayların özel bir denetimle açıklığa kavuşturulmasının istenilmesi yasal zorunluluktur.

Somut olayda; davacı tarafın özel denetçi atanmasını istediği konulardan sadece "...'e ödenen danışmanlık bedelleri" konusunun yasada öngörülen "belirli olaylar" unsurunu içerdiği; diğer konuların ise genel nitelikte şirket yönetim kurulunun faaliyetlerinin kapsamlı olarak denetlenmesini amaçladığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda şirket yönetim kurulunun faaliyetlerinin kapsamlı bir şekilde denetlenmesini amaçlayan konularda -"belirli olaylar" unsurunu içermemesi nedeniyle- özel denetçi atanması istenemez. Kaldı ki; gerek somutlaştırılan "...'e ödenen danışmanlık bedelleri" konusu, gerekse somutlaştırılmayan genel nitelikteki diğer konuların tümü hakkında davacı tarafça, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

Esas sayılı dosyasında, 05/05/2020 tarihinde yapılan genel kurulda alınan kararlara ilişkin olarak iptal davası açılmış olup; özel denetçi atanması istemine ilişkin hususların tamamı, bahse konu davada etraflıca tartışılıp değerlendirileceğinden, bu hususların eldeki davada yeninden ileri sürülmesinde davacı tarafın hukuki yararı da bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle yerinde görülmeyen davanın reddine ilişkin aşağıdaki kararı vermek gerekmiştir.

Başkan ... · ¸e-imzalı · Üye ... · ¸e-imzalı · Üye ... · ¸e-imzalı · Katip ... · ¸e-imzalı