İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/109 K.2019/186

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi ile, müvekkilinin ...'deki adresinde bulunan fabrikasında elektrik kablosu üretimi yaptığını, şirketin ortağı ve yetkilisinin ... olduğunu, 30/07/2017 tarihinde saat 03:20 sularında şirket yetkilisi ...'in odasında bulunan kasadan, değerli eşyaların, paraların ve dava konusu çeklerin silahlı kişilerce çalındığını, ...

Cumhuriyet Savcılığı'na yapılan şikayet üzerinde ...numaralı dosya ile soruşturmanın devam ettiğini, çekteki cirantalardan ... Dış Tic. Ltd. Şti. yetkililerinin dosyada şüpheli sıfatıyla arandıklarını, keşidecisi ... olan, ...bank ... Şubesi'ne ait, 15/11/2017 keşide tarihli ... çek numaralı, 25.195-TL bedelli çekin müvekkili şirkete ciro edildiğini, müvekkilinin bu çeki ciro etmeden çalındığını, davalı şirketin diğer çalıntı çekler hakkında da ...

29. İcra Müdürlüğü'nün ...1 esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, Bu çekler için de ...

15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ve İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyalarında dava açtığını, bu dosyalarda borçluların icra veznesine yatırdıkları paranın dava sonuna kadar alacaklıya ödenmemesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verildiğini, davalı şirketin çalıntı çekleri icra takibine konu etmesinin kötüniyetli olduğunu ve çeki aldığı şahıs ...'ın boçlu olarak yazılmadığını, ödeme emri göndermediğini, ... Dış Tic. Ltd.

Şti'nin müvekkili şirket ile hiçbir ticari ilişkisinin olmadığını, çalınan çeklerin iptali için Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı dosyası ile ödeme yasağı konulduğunu, davalı şirketin çeklerin çalındığını bilerek bu çekleri kötüniyetli olarak aldığını beyanla, davanın kabulü ile ...

29. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takibinin, HMK 209 hükümlmeri çerçevesinde ve bütün borçlular yönünden dava kesinleşinceye kadar durdurulmasına, aksi takdirde teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesine, çekin istirdatı ile iadesine veya icra veznesine yatan paranın ödenmesini talep etmiştir.

Dava 2004 sayılı yasanın 72.maddesine dayanan menfi tespit davasıdır. 6100 sayılı Yasanın 115.maddesi gereğince Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir.

Aynı yasanın 137 ve devam maddeleri gereğince dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra ön inceleme yapılır. Mahkeme ön incelemede; dava şartlarını ve ilk itirazları inceler, uyuşmazlık konularını tam olarak belirler, hazırlık işlemleri ile tarafların delillerini sunmaları ve delillerin toplanması için gereken işlemleri yapar, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği davalarda onları sulhe veya arabuluculuğa teşvik eder ve bu hususları tutanağa geçirir.

Mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir; gerektiği takdirde kararını vermeden önce, bu konuda tarafları ön inceleme duruşmasında dinleyebilir. Yasanın 138.maddesi gerekçesinde de belirtildiği üzere yargılamada usule ilişkin iddia ve savunma sebeplerinin hallinden sonra işin esasına girilerek uyuşmazlık çözümlenir. Usule ilişkin hususlar ya dava şartıdır ya ilk itiraz niteliğindedir.

Usule ilişkin hususlar şekli nitelik taşıdığından yargılamanın başında dosya üzerinden de incelenerek karar bağlanabilir. Ancak Mahkeme kararını vermek için tarafların dinlenmesine ihtiyaç duyuyorsa bunu da tahkikat aşamasında değil ön inceleme oturumunda yapacaktır.

Aynı husus Yasanın 140/1.maddesinde de belirtilmiş olup ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar hakkında karar verebilmek için hakimin gerekli gördüğü takdirde tarafları dinleyebileceği hükme bağlanmıştır.

19.12.2018 tarihli 30630 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan 7155 sayılı 20.maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5. maddesinden sonra gelmek üzere eklenen 5/A maddesi uyarınca bu Kanunun 4. maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

6325 sayılı yasanın 18/A maddesi uyarınca da ilgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir.

Somut durumda, davacının dava açmazdan evvel dava şartını yerine getirmediği anlaşılmakla davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... Hakim ...