İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/287 K.2023/796

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 3996 sayılı Kanun hükümlerine göre ... işletme hakkı sahibi olduğunu, davalının işletme hakkı müvekkilinde olan köprü ve otoyolları kullandığını, 6001 sayılı Kanun'un 30. maddesinin 5. fıkrası “4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza,

genel hükümlere göre tahsil edilir” hükmünü haiz olduğunu, işletme hakkı müvekkil şirkete ait bulunan köprü ve otoyollardan geçişlerin mezkür madde gereğince ücretlendirildiğini ve ücret ödemeden yapılan geçişlerde geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza tutarı uygulandığını, aynı kanunun 30/7. maddesi “Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde vükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fikrasında belirtilen cezalar uygulanmaz.” hükmünü haizdir.

Anılan madde gereği otoyol ve köprüden çıkış yapılan tarihi izleyen 15 gün içinde ödeme yapılması durumunda belirtilen oranda ceza uygulanmadığını, davalının 12/02/2021 tarihi ile 14/07/2021 tarihleri arasında birçok kez geçiş ücreti ve/veya otoyollarından ihlalli geçiş yaptığını, bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretleri 15 günlük sürede ödenmediği için davalı hakkında ....İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını ancak davalının geçiş ihlali cezalarına, faizlerine ve fer'ilerine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini,

bunun üzerine takibin durduğunu ve müvekkili şirketin mağduriyetine sebep olunduğunu belirterek, davalının itirazının iptali ile takibin devamına, alacak likit olduğundan borçlu hakkında asgari % 20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait araçların ihlalli geçiş yapmasının fiilen mümkün olmadığını, zira müvekkili şirketin nakliye işleri yapan bir firma olduğundan, tüm araçlarında HGS etiketi ve buna bağlı işleyen aktif bir HGS hesabı bulunduğunu, eğer alacaklı taraf sistem arızası yada sistem yetersiliği nedeni ile müvekkili şirkete ait araçların HGS hesabından gerekli tahsilatı yapamamışsa bunun cezasını müvekkiline yükleyemeyeceğini,

müvekkili şirketlere ait araçların HGS hesap bilgileri istendiğinde,HGS hesabının bulunduğu ve iddia edilen ihlalli geçiş tarihi itibariyle hesabında yeterli bakiyenin olduğu anlaşılacağını, bu durumda ihlalli geçiş iddiasının doğru olmayacağından cezalı geçiş ücreti istenmesinin hukuka aykırı olduğunu, cezalı geçiş ücreti tahakkuk etmesi için ya HGS/OGS hesabı olmadan geçiş yapılması ya da HGS hesabı olmasına rağmen yeterli bakiyenin olmaması ve yetersiz bakiyenin yasal sürede tamamlanmaması halinde ancak ihlalli geçişten bahsedilebileceğini,

müvekkili şirketin araçlarının böyle bir durumu söz konusu olmadığından,ihlalli geçiş iddiasına bağlı cezalı geçiş tahakkuku kabul edilemeyeceğini, kaldı ki,6001 Sayılı Kanunun, Geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali, başlılık 30. Maddesinin (5) numaralı fıkrası.

"4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından (Değişik ibare: 6639 - 27.3.2015 / m.33) “geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye” ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir" düzenlemesini içerdiğini, ancak müvekkil şirketlere ait araçların geçişi sırasında tahakkuk eden ücretin tahsil edilebilmesi için yeterli bakiyeyi içerir HGS hesabı bulunduğuna göre,

geçiş ücreti ödememe niyetinden ve teşebbüsünden söz edilemez.

Yeterli bakiyeyi içeren HGS hesabından tahsilatı yapma görevinin davacı (alacaklı/işletici) firmaya ait olduğunu, gerekli tahsilatı müvekkil şirkete ait aracın HGS hesabından yapmayan alacaklı şirketin ihlalli geçişten bahsetmesi vecezalı geçiş ücreti tahakkuk ettirmesi yasal dayanaktan yoksun olduğunu belirterek, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, davacı(alacaklı) aleyhine %20' den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davanın; ihlalli geçişten kaynaklanan alacağa ilişkin .... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkin olduğu görülmüştür.

.... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınmış olup takip dosyası incelendiğinde; alacaklının ... ... AŞ, borçlunun ... Ticaret Ltd Şti olduğu, takibin 5.925,00-TL asıl alacak, 355,66-TL işlemiş faiz, 64,06-TL KDV olmak üzere toplamda 6.344,72-TL alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının ihlalli geçişe ilişkin olduğu, 12/10/2021 tarihli ödeme emrinin 26/10/2021 tarihinde borçluya tebliğ edildiği, borçlunun 27/10/2021 tarihinde, süresi içerisinde borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği görülmüştür.

Adli Trafik Uzmanı ... 09/10/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Anapara + 4 Katı Ceza Tutar Toplamı 5.925,00 TL, 3095 Sayılı Faiz Yasası Dönemlik Yığılmış Avans Faiz Tutarı 420,52 TL, Kaçak Geçiş+ 4 Katı Ceza+ Faiz Toplamı 6.345,52 TL, Kdv % 18- 75,69 TL, takiple istenebilir güncel toplam alacak bedeli 6.421,21 TL ... ...Tic. Ltd. alacağın 6.421,21 TL olduğunun, 5.925,00 TL'ye takip ye takip tarihi itibari ile TC Merkez Bankası yıllık % 16,75 olmak üzere değişen oranlarda İşlemiş faiz yürütüleceği, davacının icra inkar tazminatı talebinin mahkemenin takdirinde olduğu hususu tespit ve rapor edilmiştir.

Adli Trafik Uzmanı ... 13/08/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle. Anapara Kaçak Geçiş Bedeli 1.185,00 TL, Kaçak Geçiş Bedeli 4 Katı Ceza Tutarı 4.740,00 TL, Anapara + 4 Katı Ceza Tutar Toplamı 5.925,00 TL, 3095 Sayılı Faiz Yasası Dönemlik Yığılmış Avans Faiz Tutarı 420,52 TL, Kaçak Geçiş+ 4 Katı Ceza+ Faiz Toplamı 6.345,52 TL, Kdv % 18- 75,69 TL, takiple istenebilir güncel toplam alacak bedeli 6.421,21 TL ... ...Tic.

Ltd. alacağın 6.421,21 TL olduğunun, 5.925,00 TL' ye takip ye takip tarihi itibari ile TC Merkez Bankası yıllık % 16,75 olmak üzere değişen oranlarda İşlemiş faiz yürütüleceği, davacının icra inkar tazminatı talebinin mahkemenin takdirinde olduğunu, çekici ve dorseler ile alakalı tır türündeki araçlarda kullanılacak olan HGS cihazının çekici ve dorse ile birlikte kullanılabileceğinden çekici ve dorsenin toplam maksimum aks adedine göre HGS cihazı bankadan talep edilmesi gerektiğini, bazı gerekli durumlarda aks kaldırılarak yapılan geçişlerde sistemde "Akıllı Sınıf" sistemi sayesinde yere değmeyen aksın ücretini alınmayacağını,

bu nedenle HGS kullanıcılarının aracın maksimum dingil sayısına göre HGS cihazı almasında herhangi bir maddi kayıplarının söz konusu olmadığını, HGS ürünü PTT'den alınmışsa; çekiciyle kullanılan dorse plakalarına PTT Merkezlerine başvurarak, dorse plakasını çekici plakasının HGS ürününe bağlama işlemini gerçekleştirebileceğini, HGS ürünü bankadan alınmışsa, ilgili bankayla iletişime geçilebileceğini, HGS' yi kullanacak olan tüm çekicilere ait HGS etiketlerinin aktif bir şekilde çalışması,

giriş/çıkış gişelerinden geçerken okunması ve şerit çıkışının sol tarafından yer alan trafik ışığıın YEŞİL sinyalini vermesi gerektiğini, HGS cihazı geçişlerde okunmuyor ise kesinlikle geçişlere devam edilmemesi gerektiğini, çekici ve dorseden oluşan araçlar için maksimum dingil sayısına göre HGS cihazı alındığını, resimde görülen aracın bankadan talep edeceği HGS cihazının sınıf 4. Sınıf olması gerektiğini, araçta 4. Sınıf HGS etiketi olmasına rağmen bir dingilini kaldırıp yapılan geçişte hesaptan 3. Sınıf ücreti tahsil edileceğini,

yine araçta 4. Sınıf HGS cihazı var iken iki aksın aynı anda kaldırılmış şekliyle geçilmesi halinde 2. Sınıf geçiş ücreti tahsil edileceğini, resimde görülen aracın bankadan talep edeceği HGS cihazının sınıfı 4. Sınıf olması gerekmektedir.

Yine araçta 4. Sınıf HGS cihazı var iken iki aksın aynı anda kaldırılmış şekliyle geçilmesi halinde 3.sınıf geçiş ücreti tahsil edileceğini, tırın sadece çekici olarak geçiş yapması durumunda 2.sınıf ücret tahsil edileceği belirtildiğinden çekici ve dorselerden oluşan ağır vasıta araçlara OGS üyeliği verilmesi ise.

TIR türündeki araçlarda kullanılacak olan OGS cihazı Çekici ve Dorse ile birlikte kullanılabileceğinden; çekici ve dorsenin toplam maksimum aks adedine göre OGS cihazı bankadan talep edilmesi gerektiğini, bazı gerekli durumlarda aks kaldırarak yapılan geçişlerde sistemde Akıllı Sınıf” sistemi sayesinde yere değmeyen aksın ücretinin alınmayacağını, bu nedenle OGS kullanıcıların aracının maksimum dingil sayısına göre OGS cihazı almasında herhangi bir maddi kayıpları söz konusu olmadığını, OGS' yi kullanacak olan tüm çekicilere ait OGS etiketlerinin aktif bir şekilde çalışması,

giriş/çıkış gişelerinden geçerken okunması ve BİP sinyalini vermesi gerekmektedir.

OGS cihazı geçişlerde okunmuyor ise kesinlikle geçişlere devam edilmemesi gerektiğini, çekici ve dorseden oluşan araçlar için maksimum dingil sayısına göre tek bir OGS cihazı alınacağını ve OGS cihazının çekici plakası üzerine kayıt edileceğini, dorseler için ayrıca bir OGS cihazı alınmayacağını, bankalar tarafından dorselerin plakalarına ayrı sanal hesaplar oluşturularak dorse plakalı kaydı yapılacağını, bu sanal hesapların dorseli geçişlerde sistemin OGS cihazı algılamayacağı durumlarda dorsenin cezalı ücrete maruz kalmaması için gerekli bulunduğunu,

çekicilere bağlı olarak çalışan tüm dorse plakalarının sistemde kayıt olması ve sanal hesap açılmasının zorunlu olduğunu, sanal hesabı olmayan dorselerin OGS geçişlerinden dolayı oluşabilecek cezalardan kurumun sorumlu olmadığı ibaresinin mevcut olduğunu, bu ibare ile araç sahibi.

HGS / OGS hesabına otomatik ödeme talimatı verip, bunu araç plakasına tanımlattırıp, bu plakayla dorse plakasının eşleşmesini yapmadıysa; tabii dir ki, bu ödeme HGS/OGS hesabınca algılanmayacağını, gerekli işlem uygulandığını, fakat bu hususların tamamen HGS/OGS bankası ile borçlu araç sahibi arasındaki iç mesele olduğunu, bahse konu plakaların ve belirtilen tarih aralıkların, Davacı Şirketi tarafından ihlalli geçiş yaptıkları tespit edilmiş olup, bu plaka sayılı aracın geçişleri incelendiğinde, HGS geçişlerinin olduğu ve bakiyelerinin bulunduğu,

fakat Davacı Firma tarafından belirtilen giriş ve çıkış istasyonlarının tarihleri ve isimleri bulunan görseller ile PTT Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen Yazı çizelgesinde bulunan giriş-çıkış, istasyon, tarih, saat ve isimlerin uyuşmadığının belirlendiği tespit edildiğini, ayrıca Otoyol Yatırım ve — İşletme, İşletilmesi ve Devri İşine ait İşletme Protokolü” nün 7.7. maddesi hükmüne göre araç sahipleri herhangi bir sistem tarafından arıza durumunda ücret tal de, araç sahibi/sürücü tarafından takip eden 15 günlük sürede kontrol sağlanmalı,

ücret çekilememesi halinde protokol gereği Geçiş Ücretini Manuel Ödeme şeklinde yapmak olduğu hususu tespit ve rapor edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde; 2004 sayılı İİK madde 67 uyarınca; "takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde Mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağın varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir".

.... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınmış olup takip dosyası incelendiğinde; alacaklının ... ... Anonim Şirketi, borçlunun ...

Şirketi olduğu, takibin 5.925,00-TL asıl alacak, 355,66-TL işlemiş faiz, 64,06-TL KDV olmak üzere toplamda 6.344,72-TL alacağa ilişkin ilamsız takip olduğu, takip dayanağının ihlalli geçişe ilişkin olduğu, 12/10/2021 tarihli ödeme emrinin 26/10/2021 tarihinde borçluya tebliğ edildiği, borçlunun 27/10/2021 tarihinde, süresi içerisinde borca, ferilerine ve faize itiraz ettiği, itiraz üzerine takibin durdurulmasına dair bir kararın alacaklı/vekiline tebliğine dair takip dosyası kapsamında mazbataya ve sair bilgi belgeye rastlanmamakla birlikte, eldeki itirazın iptali davasının 26/04/2022 tarihinde açıldığı,

alacaklı/vekiline itiraz üzerine takibin durdurulması kararının tebliğine dair mazbata, sair bilgi belge de bulunmadığından İİK madde 67'de öngörülen bir yıllık sürenin işlemeye başlamadığı gibi takip tarihi ile dava tarihi arasında da 1 yıldan az süre bulunduğu görülmekle eldeki itirazın iptali davasının süresi içerisinde açıldığının kabulü gerektiği anlaşılmıştır.

Dosyaya sunulan CD içeriğine göre hazırlanan bilirkişi raporunda da belirlendiği üzere davalıya ait ... plakalı araçların, 12.02.2021 - 14.07.2021 tarihleri arasında toplam 98 ihlalli geçiş yaptığı ve bu ihlalli geçişler nedeniyle geçiş ücretinin 1.185,00-TL, 4 katı ceza tutarının 4.740,00-TL olmak üzere toplam asıl alacağın 5.925,00-TL olduğu, 3095 sayılı kanunun 2.maddesine göre işlemiş avans faizinin 420,00-TL ve KDV tutarının ise 75,69-TL olduğu, ancak takip talebinde yer alan işlemiş faiz ve KDV tutarının bilirkişi raporuyla hesaplanan tutardan daha az olduğu,

asıl alacak için ise takiple istenen tutar kadar hesaplama yapıldığı dikkate alındığında, takibe konu alacağın yerinde olduğu ve işlemiş faiz ile KDV tutarı yönünden de taleple bağlılık ilkesi dikkate alındığında davalının takibe itirazında haksız olduğu anlaşılmakla davalının itirazının iptali ile takibin aynı koşullarla devamına karar vermek gerekmiştir.

2004 sayılı İİK madde 67/2.maddesi uyarınca; "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." neticeten işbu davada davalı borçlunun itirazının haksızlığına karar verildiğinden hükmolunan meblağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdı Hakim ... · e-imzalıdır