İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/275 K.2024/794

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... Satış ve İth. İhr. A.Ş’ nin, 6446 sayılı kanuna göre kurulmuş tedarik lisansı sahibi bir şirket olduğunu, Müvekkili Şirketin, aynı kanuna göre serbest tüketici(m.3/cc) olan müşteri/aboneleri ile kanunda tanımlanmış ikili anlaşmalar (m.3/j) yaparak elektrik satışı yapmakta olduğunu, Davalı ...

A.Ş’ nin ise İstanbul Avrupa Yakasında dağıtım lisansı sahibi olan Şirket olduğunu, 6446 sy EPK m. 9/1'e göre, Dağıtım Şirketinin, lisansında belirlenen bölgede sayaçların okunması, bakımı ve işletilmesi hizmetlerinin yerine getirilmesinden sorumlu olduğunu, davalı ...

A.Ş’ nin, müvekkili abonelerine de ait sayaçların da okumasını yaptığını, Davalı tarafından sayaçların okunmasını takiben müvekkili tarafından, müşterilerine fatura keşide edildiğini, Davalı ...’ın yaptığı okumanın endeksini sisteme girmeden, müvekkilinin Ģirket abonelerine fatura keşide edemediğini, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin Faturalama esası ve dönemi başlıklı m. 33/1'de aynen "Faturalamada,

dağıtım Şirketi tarafından okunan birbirini takip eden iki dönem arasındaki endeks farkının çarpan faktörü ile çarpımı sonucu bulunan değer tüketicinin elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir." Ģeklinde düzenleme bulunduğunu,

Davalı ... tarafından, müvekkilinin müşterilerinin 2023-12 dönemi okumaları PYS'ye geç girildiğini, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin Sayaç okuma ve okuma bildiriminin içeriği başlıklı m.32/4'de aynen "Serbest tüketiciler için, okunan endeks değerlerinin okuma tarihi bilgisi ile birlikte en geç 3 gün içerisinde PYS’ye giriş yapılır" şeklinde düzenleme bulunduğunu, Davalı ...’ ın Otomatik Sayaç Okuma sistemine kayıtlı olan abonelerin okumalarını anılan süre içerisinde girmediğini, Müşteri listesinin ekte sunulduğunu, Otomatik sayaç okuma sisteminde (OSOS) ay sonunda otomatik olarak sayaç okunup,

bilgisi dağıtım şirketine ulaştığını, Bu durumda davalı takip eden ayın 3. gününün sonuna PYS'ye giriş yapmak zorunda olduğunu, Davalı tarafından giriş yapılmadığı için, müvekkili şirket tarafından, müşterilerine fatura keşide edilemediğini,

Müvekkili Şirketin 2023/12 dönemi için OSOS'a kayıtlı olan müşteri sayaçlarının listesinin ekte sunulduğunu, aynı listede davalı ...'ın PYS'ye girişte gecikme gün sayısı ve Müvekkilinin 2023/12 dönemi için müşteri ile olan sözleşmesine istinaden geç olarak oluşmak durumununda kalan fatura TL tutarlarının yer aldığını, Davalı ... faturanın keşide edilmesinde gecikme yasanmasına kusuru ile sebebiyet verdiğini, Faturalar endeks girişi gecikmesinden dolayı keşide edilememiş olduğu için, müşterilerin kesin vade tarihlerinde gecikme yaşandığını, Müvekkili Şirketin, abonelerin tüketimlerinden dolayı EPİAŞ' a gün gün olarak ödeme yaptığını ancak,

tahsilatı ay sonunda faturanın keşide edilmesini takiben yapabildiğini, Bu durumda uğranılan zarardan davalı ...’ ın sorumlu olduğunu, Anılan zararın, en az bankalarca uygulanan azami faizden az olması gerektiğini belirterek, 2023-12 dönemi için PYS'ye geç girişlerden dolayı müvekkili şirketin uğramış olduğu zararın tazmini için 172.015,33 TL'nin ticari reeskont avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Sayaç okuma işlemleri zamanında ve gereği gibi gerçekleştirilip sisteme de zamanında ve gereği gibi girilmiş olmakla huzurdaki dava bakımından, davalı müvekkili şirketin herhangi bir kusur ve sorumluluğu bulunmadığını, davacı yan tarafından, 2023-12 dönemine ait sayaç okumalarının, davalı müvekkili şirket tarafından, PSY' ye geç girilmiş olmasından ötürü, faturaların da gecikmeli olarak tahakkuk edildiğini, abonelerin tüketimlerinden dolayı EPİAŞ' a gün gün ödeme yapıldığını ve fakat tahsilat ay sonunda ve faturanın tahakkuk edilmesini takiben yapılabildiğinden,

zararının meydana geldiğini iddia edilmiş ise de davacı yanın işbu iddialarının kabulü mümkün olmadığını, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 32/4 maddesi, "Serbest tüketiciler için, okunan endeks değerlerinin okuma tarihi bilgisi ile birlikte en geç 3 gün içerisinde PYS'ye girişi yapılır." şeklindeki hükmü ile davalı müvekkili şirket tarafından okunan endeks değerlerinin, 3 gün içerisinde PYS' ye girişinin yapılmış olması ile sınırlı olarak davalı müvekkili şirkete sorumluluk yüklenmiş olup buna göre, okunan endeks değerlerinin, 3 gün içerisinde,

PYS' ye girişinin yapılmış olması yeterli olmakla ayrıca girişi yapılan endeks değerlerinin sisteme yüklenmemesi sebebi ile davalı müvekkili şirkete kusur ve sorumluluk yüklenemeyeceğini, Zira somut olayda hasıl olduğu şekilde, doğrudan PYS' nin kendisinden kaynaklanan bir yüklenme hatası ile aksamaların gündeme gelmesinin pek tabi olduğunu, somut olayda da dava konusu edilen 2023-12 dönemine ait okuma endekslerinin paylaşılmış olduğu PYS sistemi ile davalı müvekkili şirket Abone Yönetim Sistemi arasındaki yazılım entegrasyonunda,

hatadan kaynaklı davalı müvekkil şirket tarafından girişi yapılan endeks verilerinin yüklenmesinde aksamalar meydana gelmişse de işbu sorunun tespiti akabinde ivedilikle sorunun çözümü için çalışmalara başlanıldığını, sorunun çözülme sürecinde, bahse konu dönem endeksleri, hem mail yoluyla hem de sayaç verilerinin, davalı müvekkile şirket tarafından otomatik olarak uzaktan okunabilmesi, merkezi bir sisteme aktarılabilmesi, doğrulanabilmesi,

saklanabilmesi ve ilgili taraflara sunulabilmesi amacıyla kurulan ve işletilen Otomatik Sayaç Okuma Sistemi (OSOS) üzerinden, sistemlerine kayıtlı tüm piyasa katılımcısı tedarik şirketleri ve tabiiyetle davacı tedarik şirketi ile de paylaşılmış olduğunu, tedarik şirketleri ve tabiiyetle davacı tedarik şirketi, kendi kullanıcısı ile giriş yaparak OSOS üzerinden, endeks bilgilerini alabildiğini, sisteme kayıtlar zamanında ve gereği gibi işlenemeseydi de OSOS üzerinden doğrudan veri erişimi olan davacı tedarik şirketinin, verilerin yüklenmediğinden bahisle faturalandırmalarda gecikme yaşaması ve bundan ötürü zarara uğraması mümkün olmayacağını,

Buna göre, davacı tedarik şirketinin, PYS üzerinden değilse de gerek mail yoluyla gerekse OSOS üzerinden, dava konusu 2023-12 dönemine ait sayaç okuma endeks değerlerine gecikme olmaksızın ulaşması ve yine gecikme olmaksızın fatura tahakkuklarını gerçekleştirmesi mümkün olacağından, gecikmeden kaynaklı zararın husule gelmesi kati surette mümkün olmadığını, kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte, aksi kanaatin hasıl olması ihtimaline binaen beyan etmek gerekir ki alıntılanan madde hükmüne göre, herhangi bir süreye bağlı olmamakla birlikte, makul süre içerisinde de verilerin sisteme yüklenmemesi halinde, işbu hal,

PYS sistemine entegrasyon hatasından kaynaklandığından, yine sisteme girişi vaktinde yapmış olan davalı müvekkil şirketin, alıntılanan madde kapsamında sorumluluğundan bahsetmek mümkün olmayacağını, dava konusu edilen 2023-12 dönemine ait sayaç okumalarının yapılmasını takiben 3 gün içerisinde, endeks değerlerinin sisteme girişi yapılmış olduğunu, Bu itibarla dava konusu edilen 2023-12 dönemine ait sayaç okumalarının sistem girişleri ve davacı tedarik şirketine bildirilmesi zamanında ve gereği gibi yapılmış olduğunu,

davalı müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen sayaç okuma ve sistem giriş ile tedarik şirketlerine bildirim işlemlerinde herhangi bir mevzuata aykırılık söz konusu olmadığını, İşbu dilekçeleri ekinde ibraz etmekte oldukları müvekkili şirket kayıtları ile de bu savunmalarının haklılığının sübut bulacağını ve bu itibarla haksız davanın reddi gerektiğini, İddia olunan zarar ile davalı müvekkili şirketin dağıtım faaliyeti arasında illiyet bağı bulunmadığını, dava konusu uyuşmazlık esasen, doğrudan PYS' nin entegrasyonunda meydana gelen bir hatadan kaynaklanmakla bu hal,

ya mücbir sebep teşkil edecek ve mücbir sebepten ötürü illiyet bağı kesilecek yahut PYS' nin işleticisinin, işletme ve bakım sorumluluğunun mevcut olduğu tespit edilirse (bu halde sorumluya davanın ihbarı hakkımızı saklı tutuyoruz), 3. kişinin ağır kusuru söz konusu olacak ve bu sefer de 3. kişinin ağır kusurundan illiyet bağı kesilecek ve dolayısıyla davalı müvekkili şirkete kusur ve sorumluluk izafe edilemeyeceğini, bu sebeple de davacı yanın davasının reddi gerektiğini, amir hükme uygun şekilde, süresinde girişi yapılan sayaç okuma endeks değerlerinin,

sistemde meydana gelen entegrasyon hatasından kaynaklı olarak yüklenmediği açık olmakla ayrıca söz konusu sayaç okuma endeks değerleri, gerek mail yoluyla gerekse OSOS üzerinden davacı tedarik şirketi ile paylaşılmış olmakla kendisi ile paylaşılan verilere göre fatura tahakkuklandırması yapmayan ve gecikme sebebi ile zarara uğradığını iddia eden zarar gören sıfatını haiz davacı tedarik şirketinin ağır kusur ile illiyet bağı kesilecek ve davalı müvekkili şirkete kusur ve sorumluluk izafe edilemeyeceğini, davacının kendi kusuru ile sebebiyet verdiği iddia olunan dava konusu zararı bakımından,

davalı müvekkili şirkete asılsız kusur izafe etme çabası ile hak elde etmesi hakkaniyete uygun olmayacağını, bu sebeple de davacı yanın davasının reddi gerektiğini, Davacı yanca huzurdaki dava bakımından davalı müvekkili şirketin sorumlu olduğuna ve davacı şirket zararının miktarına dair iddia ispat edilememiş olduğunu, her ne kadar davacı yan, davalı müvekkili şirketin, ihtilaf konusu olay bakımından sorumlu ve sorumluluk miktarının 172.015,33 TL olduğunu, iddia etmişse de işbu iddiasının ispatına elverişli hiçbir delil ibraz edememiş olduğunu, Yukarıda da izah edilen nedenlerle dava konusu verilere zaten erişimi mümkün olan davacının,

söz konusu verilere istinaden fatura tahakkuklandırması yapmaktan imtina ettiğinin açık olduğunu, Bu itibarla davacı yan kusurun davalı müvekkil şirkete ait olduğunu ispat edemediğini, kendi kusurlu davranışını açıkça ortaya koyduğunu ayrıca davacı yanın, verilerin geç yüklenmesi sebebi ile faturaların da gecikmeli olarak tahakkuk edildiğini, abonelerin tüketimlerinden dolayı EPİAŞ' a gün gün ödeme yapıldığını ve fakat tahsilat ay sonunda ve faturanın tahakkuk edilmesini takiben yapılabildiğinden,

zararının meydana geldiğini iddia etmişse de işbu iddialarına dayanak olarak da herhangi bir delil ibraz edemediğini, Kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte, aksi kanaatin hasıl olması ihtimaline binaen beyan etmek gerekir ki davacı yanın dava konusu zararının, hangi yasal mevzuata yahut sözleşmeye dayandırdığı ve hangi metot ile hesap ve tespit ettiği de anlaşılamamakta olup bu anlamda da davacının somutlaştırma yükümlülüğünü yerine getiremediğinin ve zararını ispat edemediğinin açık olduğunu, son olarak faize ve faiz oranına itiraz ettiklerini belirterek, haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, davalı dağıtım şirketinin mevzuata aykırı eylemleri nedeniyle geç girildiği iddia edilen 2023-12 dönem endeksleri nedeniyle davacı tedarik şirketinin uğradığını iddia ettiği zararlarının davalıdan tahsili talebine ilişkindir.

Bilirkişi 16/08/2024 tarihli raporunda özetle. Abone/müşteri sayaçlarının okunması ve zamanında Piyasa Yönetim Sistemine bu verilerin girilmesi sorumluluğunun Davalı yetkili dağıtım şirketi sorumluluğunda olduğu, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 32.maddesi 4.fıkrası kapsamında serbest tüketiciler için okunan endeks değerlerinin en geç 3 gün içerinde yetkili dağıtım şirketi tarafından Piyasa Yönetim Sistemine girilmesi gerektiği,

Davalı şirket tarafından dava konusu 2023-12 dönemine ait okuma endekslerinin paylaşılmış olduğu PYS sistemi ile davalı şirket Abone Yönetim Sistemi arasındaki yazılım entegrasyonunda yaşanan hatadan kaynaklı olarak davalı şirket tarafından endeks verilerin PYS sistemine yüklenmesinde aksamalar meydana geldiği ve verilerin geç girildiği, bu durumun Davalı şirket tarafından da kabul edildiği,

Davacı tarafından dosyaya sunulan evraklardan Davalı şirketin 2023/12 dönemine ait müşterilerinin Okunan endeks değerlerini PYS sistemine giriş yaptığı ancak veri giriş tarihlerine bakıldığında mevzuatta belirtilen sürenin davalı tarafından aşılmış olduğu, okunan endeks değerlerinin en geç 3 gün) Davalının 2023 aralık ayına ait sayaç okuma endeks değerlerini yazılımsal hatadan kaynaklı olarak mevzuatta belirtilen sürede Piyasa Yönetim Sistemine (PYS) giremediğinin anlaşıldığı,

Davalı tarafından Davacı şirkete arızanın tespit edilmesi ile birlikte sistem kullanım fatura detaylarının mail yolu ile ulaştırıldığının ve OSOS üzerinden davacı tedarik şirketi ile sayaç okuma verilerinin paylaşılmış olduğunun beyan edildiği bu bilgileri aksi yönünde dosya içerisinde bilgi olmadığı, yazılımsal programlarda zaman içerisinde arıza/hata vb. durumlar yaşanması sonucunda sistemde aksaklıkların yaşanmasının ve yetkili dağıtım şirketinin sistem arızaları düzelinceye kadar veri girişi yapmasında gecikmeler yaşanmasının muhtemel olduğu,

Davacı şirketin 23.03.2022 tarihinden itibaren Davalı şirket OSOS sistemine tanımlı olduğu ve okunan müşteri sayaç endeks verilerine OSOS sistemi üzerinden (farklı programdan) de ulaşabilme imkanının olduğu hususları dikkate alındığında.

Davalı şirketin davacının zararından sorumluluğu olmadığının anlaşıldığı, Mahkemenin takdirinin, Piyasası Yönetim Sisteminde aksaklıkların olması ve Davacı tedarikçinin okunan sayaç endeks kayıtlarına farklı yollarla ulaşma imkanının olması durumunda dahi, Hukuki olarak, Davalı şirketin ilgili mevzuatta belirtilen süre içerisinde sayaç okuma endeks kayıtlarını Piyasa Yönetim Sistemine girmesi gerektiğinin zorunlu olduğu yönünde olması durumunda.

Davalı şirketin okunan Sayaç endeks değerlerini Piyasa Yönetim Sistemine geç girmesi sebebi ile Davacı şirket tarafından zamanında müşterilerine kesilemediği belirtilen fatura bedelleri üzerinden gecikme gün sayısı ve talep edilen % 50 gecikme faizi üzerinden zararının 172.015,33TL olduğu, hususu tespit ve rapor edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde; Davacı taraf iddiasında, davalı dağıtım şirketinin mevzuata aykırı davranarak 2023-12 dönem endekslerinin geç girilmesi nedeniyle zarara uğradığını belirterek, uğradığını iddia ettiği bu zararın, sorumlu olduğu belirtilen davalıdan tahsilini talep etmiş olup, dava dilekçesi incelendiğinde harca esas değer 172.015,33-TL olarak belirlenmiştir.

Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda, bilirkişilerce iki seçenekli değerlendirme yapılmış olup, ilk seçenekte, mevzuatta belirtilen sürenin aşılmasının ve endeks verilerinin yüklenmesinde aksamalar yaşanmasının sebebi, yazılım programındaki arıza/ hatadan kaynaklandığı, dava konusu gecikmenin yaşandığı dönemin 2023/12 dönemine ait olduğu,

davacının 23/03/2022 tarihinden itibaren davalı şirketin OSOS sistemine tanımlı olduğu ve okunan endeks verilerine bu sistem üzerinden ulaşma imkanının olduğu belirlendiğinden davalının zarardan sorumluluğunun olmadığı yönünde değerlendirmede bulunmuş, ikinci seçenekte ise, PYS sistemindeki aksaklık ve davacının sayaç endeks kayıtlarına farklı yolla ulaşma imkanının bulunmasına rağmen hukuki olarak mevzuatta belirtilen süre içerisinde sayaç okuma endeks kayıtlarının girilmesinin zorunlu olduğu kanaatine varılması halinde davacının zararının 172.015,33-TL olacağı yönünde değerlendirmede bulunmuş,

davacının talebi tazminat alacağına ilişkin olup, bu tazminat alacağının dayanağı, davalının mevzuata aykırı davranışından kaynaklandığı ileri sürülmekte ve esasında davacının tazminat alacağı temelinde haksız fiil sorumluluğuna dayanmaktadır.

Zira davacı iddiasına göre davalının hukuka aykırı fiili, davalının mevzuata aykırı davranması olup, alınan bilirkişi raporunda da belirlendiği üzere davalının endeks verilerinin 3 gün içerisinde girilmesi hususundaki düzenlemeye aykırı davrandığı ve bu hususun da davalının kabulünde olduğu belirlenmiştir.

Bu aksama nedeniyle davacının zararının olduğu da yine bilirkişi raporunun sonuç kısmında belirlenmiş ve davacının zararının olduğu ve zarar ile davalının sisteme geç girilmesi nedeniyle mevzuata aykırı davranışı arasında illiyet bağının bulunduğu da açıktır.

Ancak haksız fiil sorumluluğunun doğabilmesi için aynı zamanda davalının kusurunun da bulunması gerekmekte olup, yine alınan bilirkişi raporunda belirlendiği üzere davalının mevzuatta belirtilen sürenin aşılmasının ve endeks verilerinin yüklenmesinde aksamalar yaşanmasının sebebi, yazılım programındaki arıza/ hatadan kaynaklandığı anlaşılmış, ayrıca davacının 23/03/2022 tarihinden itibaren davalı şirketin OSOS sistemine tanımlı olduğu ve okunan endeks verilerine bu sistem üzerinden ulaşma imkanının olduğu,

yine bilirkişi raporunda sistem kullanım fatura detaylarının mail yoluyla ulaştırıldığı ve davacının OSOS kayıtları üzerinden de öğrenme imkanı olduğu belirlendiğinden, gecikmenin davalının kusurundan kaynaklanmadığı anlaşıldığından davalının sorumluluğundan bahsedilemeyeceği kanaatine varıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... Hakim ... · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır