KÜNYE
T.C. İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 11 Aralık 2024
- Esas no
- 2021/817 Esas
- Karar no
- 2024/850
- Dava
- Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat
- Dava tarihi
- 24/12/2021
Karar Metni
2.710 kelime·14 dk okuma·5 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/
İDDİA
Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle.
25.06.2018 günü saat 22:07 sıralarında davalılardan sürücü ... ..., sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı otomobil ile şehir merkezi istikametinden İskenderun istikametine doğru ... üzerinde seyir halinde iken ... kavşağı alt geçidine geldiğinde, karşıdan karşıya geçmeye çalışan ve davacılardan ... ... ile ... ...ın oğlu, ... ... ile ... ...'ın kardeşi müteveffa yaya ... ...'a çarpmış ve ölümüne neden olduğunu, davacı müvekkili ... ... için 29.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ... ... ve ... ... yönünden kaza tarihinden, davalı ...
A.Ş. yönünden ise sigorta şirketine başvuru tarihi olan 20.05.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı müvekkil ... ...'a ödenmesini, davacı müvekkili ... ... için 24.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ... ... ve ... ... yönünden kaza tarihinden, davalı ...
A.Ş. yönünden ise sigorta şirketine başvuru tarihi olan 20.05.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı müvekkili ... ...'a ödenmesini, cenaze ve defin giderlerine ilişkin olarak 2.000,00 TL tazminatın, davalılar ... ... ve ... ... yönünden kaza tarihinden, davalı ...
A.Ş. yönünden ise sigorta şirketine başvuru tarihi olan 20.05.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı müvekkiller ... ... ve ... ...'a ödenmesini, davacı müvekkili ... ... için 100.000,00 TL, davacı müvekkil ... ... için 100.000,00 TL, davacı müvekkil ... ... için 50.000,00 TL, davacı müvekkil ... ... için 50.000,00 TL olmak üzere toplam 300.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ... ve ... ...'dan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacı müvekkillere ödenmesini,
tensiple birlikte davalı ... ... adına kayıtlı ... plaka sayılı araç başta olmak üzere davalılar ... ... ve ... ... adına kayıtlı araç, taşınmaz ve bankalarda bulunan mevduat hesapları üzerine İ.İ.K. m.257 gereğince dava değeri nispetinde ihtiyati haciz konulmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA
Davalı ...
A.Ş. vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacı taraflarca, sigortalının kast ya da kusuru nedeniyle zarara uğradıklarını ispat etmesi gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemekle beraber müvekkilin sorumluluğuna gidilmesi ihtimalinde davacıların destekten yoksun kaldığı miktar açıkça ispat edilmesi, müteveffanın gelirinin resmi belgelerle kanıtlanması aksi takdirde asgari ücret olarak alınması gerekmektedir. kabul anlamına gelmemekle beraber, bir an için davanın haklı olduğu varsayılsa bile,
müvekkilimiz şirket’in faizden sorumluluğu sınırlı olduğunu, davacılar tarafından ileri sürülen talepler haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğundan davanın usul ve esas yönünden reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacılar üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... Ve ... ... vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle.
25.06.2018 tarihinde meydana gelen trafik kazasında müvekkilinin hiçbir kusuru bulunmadığını, olayın gerçekleştiği mahal dikkate alındığında müteveffanın yaklaşık 10 m. Yakınında yaya geçidi bulunmasına rağmen müteveffa yaya geçidini kullanmamış ve araçlara ayrılan ana yolun ortasından karşıya geçmek istediğini, müteveffanın hareketleri incelendiğinde ise yolun sol tarafını yani araçların geçtiği istikameti kontrol etmediği açıkça görüldüğünü, ayrıca davacı tarafından talep edilen manevi tazminat BK. , MK. ve KTK’ya göre de zamanaşımına uğradığını,
zamanaşımı itirazımızın da sayın mahkemece dikkate alınarak öncelikle davanın zamanaşımı yönünden reddini talep ettiklerini, yetki itirazının kabul edilerek yetkisizlik kararı verilmesini (yetkili mahkemenin hatay olduğuna dair), bu itirazın kabul edilmedigi takdirde; açılan davanın reddini, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
1-Bilirkişi raporları. 2-ATK raporları. Bilirkişiler tarafından düzenlenen 03/01/2023 tarihli raporda özetle; meydana gelen olayda; Davalı sürücü ... ...'ın %80 oranında kusurlu, davacılar yakını yaya müteveffa ... ...'ın %20 oranında kusurlu oldukları, Davacı ... ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 173.418,20 TL olduğu, Davacı ... ...'ın nihai ve gerçek maddi zararının 129.433,30 TL olduğu, Temerrüt başlangıcının davalı sigorta şirketin yasal faiz olduğu yönünden 24.12.2021 dava tarihi ve faiz nev'inin yasal faiz olduğu, davacıların talep edebileceği cenaze-defin giderinin bulunmadığı bildirilmiştir.
Bilirkişiler tarafından düzenlenen 23/03/2024 tarihli raporda özetle.
Davalı (Sürücü) ... ...’in, gece şartlarında aracı sürerken, aracın hızını, yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun getirdiği şartlara uydurmamış, aracı yüksek hızla kullanmış, önündeki araçla olan mesafesini korumamış, alt geçide girerken aracın hızını düşürmemiş, dikkatsiz ve tedbirsiz davranmış olması sebebiyle, YÜZDE OTUZ (%30) oranında etkili olduğu, Kazalı (Müteveffa) ... ...’ın, olay yerinin yakınında yaya geçidi olmasına rağmen, burayı kullanmamış, yoldan geçen araç trafiğine gereği gibi dikkat etmemiş ve yolu karşıdan karşıya geçmeye çalışarak,
dikkatsiz ve tedbirsiz davranmış olması sebebiyle, YÜZDE YETMİŞ (%70) oranında etkili olduğu, Davalı ... A.Ş.nin, poliçe limitlerinde sorumlu olduğu, Davalı ... ...’ın kusurunun olmadığı, Ancak araç sahibi olmasından kaynaklanan sorumluluğunun Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, Daha önce düzenlenmiş ve dosyada mevcut olan.
03.01.2023 tarihli bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranlarına katılmadığımızı, Raporda yer verilen yasa ve yönetmelik maddeleri ile Yargıtay içtihatlarının hukuki yorum niteliğinde olmayıp kaza olayının meydana gelmesine etken unsurları tespit amacı ile yardımcı kriter olarak kullanıldığını, hukuki değerlendirmenin ve nitelendirmenin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu bildirilmiştir.
Adli Tıp Kurumu Başkanlığı ... İhtisas Dairesi'nin 17.04.2023 tarihli raporunda özetle; gerçekleşen olayda; davalı sürücü ... ...’ın %20 (yüzde yirmi) oranında kusurlu olduğu, Müteveffa yaya ... ...'ın %80 (yüzde seksen) oranında kusurlu olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Davacılar vekilinin 15/08/2024 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; ıslah talebinin kabulünü, fazlaya ilişkin her türlü hak ve alacakları talep ve dava hakkı saklı kalmak üzere ; davacı müvekkili ... ... için dava dilekçesinde 29.000,00 TL olarak talep etmiş olduğu destekten yoksun kalma tazminatını 36.031,82 TL artırarak 65.031,82 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ... ... ve ... ... yönünden kaza tarihinden, davalı ...
A.Ş. yönünden ise sigorta şirketine başvuru tarihi olan 20.05.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı müvekkili ... ...'a ödenmesini, Davacı müvekkili ... ... için dava dilekçesinde 29.000,00 TL olarak talep etmiş olduğu destekten yoksun kalma tazminatını 19.537,49 TL artırarak 48.537,49 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ... ... ve ... ... yönünden kaza tarihinden, davalı ...
A.Ş. yönünden ise sigorta şirketine başvuru tarihi olan 20.05.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı müvekkili ... ...'a ödenmesini, dava dilekçesinde yer alan diğer taleplerinin de (cenaze ve defin giderlerine ilişkin tazminat talebimiz ile manevi tazminat taleplerimizin) kabulünü, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Mahkememize açılan iş bu dava cismani zarar nedini ile maddi ve manevi tazminat davasıdır.
6098 sayılı TBK'nun 49. maddesinde " Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' hükmüne 50. Maddesi ''Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.
Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler." 53 maddesi ise " Ölüm hâlinde uğranılan zararlar özellikle şunlardır: Cenaze giderleri.. Ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar.
Ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar. " 52 maddesi ise "Zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir." hükmüne yer verilmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel ŞartlarıA.6. Teminat Dışında Kalan Hallerini düzenleyen maddelerden sigorta teminatı dışında bıraktığı hallerden b fıkrası Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri'ni teminat dışı hal olarak düzenlemiştir.
Uyuşmazlık; 25/06/2018 günü meydana gelen ölümlü trafik kazasında davacılar desteğinin ve sürücünün kusur durumları, ve talebi mümkün destekten yoksun kalma tazminatı miktarı ile sigorta dışındaki davalar açısından manevi tazminat konularında toplandığı görülmüştür.
Tarafları dayandıkları vakaların ispatı için delil olarak illeri sürdükleri, trafik kaza tutanakları, ... Asliye Ceza mahkemesinin 2019/... Esas 2021/... Karar sayılı dosyası ve eki CBS dosyasının, davacıların desteğinin ölümüne neden olan araca ait sigorta poliçesinin davacılara rücuya tabi ödenek bağlanmadığına dair SGK müzekkere cevabının mahkememiz dosyasına celp edildiği görülmüştür.
Davacıların desteğinin ölümüne neden olan kazada kusur oranlarının tespiti için .... Asliye Ceza mahkemesinin 2019/... Esas 2021/...
Karar sayılı dosyasının ve trafik kaza tutanaklarına ilişkin evraklar ile birlikte mahkeme tarafından Aktüerya Kusur ortak rapor alınmış alınan raporda davalı tarafın kusuru % 80 olarak tespit edilmiş söz konusu kusur raporunun ceza mahkemesindeki ATK tarafından düzenlenen davalıya tali olarak düzenlenen kusur raporu ile çelişmesi nedeni ile dosya Adli Tıp ...
İhtisas dairesine gönderilmiş alınan kusur raporunda davacılar desteğinin % 20 davalının % 80 kusurlu şekilde rapor tanzim edilmiş, Ceza Mahkemesindeki kusurunda ATK tarafından belirlendiği anlaşıldığından çelişkinin giderilmesi için Karayolları Genel Müdürlüğü bünyesinde oluşturulan heyetten yeniden rapor alınarak çelişki giderilmiş ve kusur durumu davacıların desteği % 70 davalının %30 oranında kusurlu olduğunu, rapor ettiği, Karayolları Genel Müdürlüğü bünyesinde oluşturulan heyet raporun denetime elverişli olduğu ve hükme esas alınabilecek nitelikte olduğu görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda somut olay incelendiğinde; dava konusu edilen uyuşmazlığın ölüm nedeni ile destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin olduğu söz konusu davanın hukuki sebebinin haksız fiil sorumluğundan kaynaklandığı haksız fiil sorumluluğunun esasını ise kusur sorumluluğu oluşturmakta olup, dosyaya toplanan deliller ile kusura ilişkin alınan bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde de, davacıların desteği ... ...'ın ölümüne neden olan kazanın oluşumuna destek ...'in % 70 oranında davalının % 30 kusuru ile neden olduğu, anlaşılmaktadır.
Davacıların zararının hesaplanması için hükme esas alınan rapordaki kusur oranları ve gelir durumu gözetilerek davacının uğradığı zararın tespiti için dosya, aktüerya hesap bilirkişisine tevdi edilerek aktüerye hesap raporu alınmıştır. Karayolları Genel Müdürlüğü bünyesinde oluşturulan heyet raporundaki kusur dağılımı baz alınarak ve davacıların desteğinin geliri gözetilerek düzenlenen 27/10/2024 tarihli aktüerye zarar raporunun denetime uygun ve hükme esas alınabilecek nitelikte olduğu anlaşılmıştır.
Alınan Kusur ve zarar raporları neticesinde davacıların destekten yoksun kalma tazminat tutarlarının Annesi ... ...'ın 118.834,87 -TL , Babası ... ...'ın 85.869,08 -TL olarak hesaplanmış ise de, davacılar vekilinin ıslahı neticesinde taleple bağlı kalınarak davacı ... ... yönünden 65.031,82 TL Destekten Yoksun Kalma Tazminatı alacağınnın davalılar ... ... ve ... ... yönünden kaza tarihi olan 25/06/2018 tarihinden itibaren, davalı ...
A.Ş yönünden dava tarihi olan 24/12/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... A.Ş.'nin kaza tarihindeki poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davacı ... ... yönünden 48.537,49 TL Destekten Yoksun Kalma Tazminatı alacağınnın davalılar ... ... ve ... ... yönünden kaza tarihi olan 25/06/2018 tarihinden itibaren, davalı ...
A.Ş. yönünden dava tarihi olan 24/12/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı sigorta şirketinin kaza tarihindeki poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davacıların cenaze masraflarına ilişkin dosyaya delil sunmadıklarından ispat edilemeyen 2.000,00 TL lik cenaze masrafı isteminin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Manevi tazminat davası açısından yapılan değerlendirmede ; 6098 sayılı TBK'nun 56. maddesinde "Hakim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünü zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. Ağır bedelsel zarar veya ölüm halinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarında da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verebilir." hükmüne yer verilmiştir. Ayrıca 22/06/1966 tarih ve 2/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı'nda manevi tazminat, bir ceza ya da gerçek anlamda bir tazminat olmayıp, zarara uğrayan kişinin manevi ıstırabını bir nebze dindiren, ruhsal tahribatını onaran bir araç olabileceğini ve zenginleşme aracı olamayacağını belirtmiştir.
Kazanının oluşumuyla ilgili kusur raporu ve taraflara ilişkin sosyal ve ekonomik durum raporu alınmış, davacıların desteğinin dava konusu kaza nedeni ile ölmüş olması davacı mine ve ...'in desteğin yakınlık olarak anne baba olmaları diğer davacıların akrabalıklarının kardeşleri olmaları dolayısı ile ölüm nedini ile manevi elem ve ızdırap çektikleri netice itibari ile dosya kapsamı ve toplanan bütün deliller ile birlikte yapılan değerlendirmeye göre;
kazanın oluş şekli, Kazanın oluşumunda tarafların kusur oranı , davacıların kaza sonrası duyduğu elem ve üzüntü, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, meydana gelen zarar ve kusur durumu, olay tarihine göre paranın alım gücü ve hakkaniyet ilkeleri, TBK'nun 56. maddesinin hükmü ve yukarıda sözü edilen İçtihadı Birleştirme Kararı bir arada değerlendirildiğinde davacıların manevi tazminat talebinde haklı olduğu değerlendirildiğinden davalarının kısmen kabulü ile,
Davacı ... ... yönünden 30.000,00 TL ... ... yönünden 20.000,00 TL, ... ... yönünden 10.000,00 TL , ... ... yönünden 10.000,00 TL manevi tazminat alacaklarının davalılar ... ... ve ... ... yönünden kaza tarihi olan 25/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
DÜZELTME. Mahkememizin 11.12.2024 tarihli duruşma zaptının kısa kararında her ne kadar manevi tazminat kısmında: "1-Davacı ... ...'ın manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile, 30.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ... ve ... ... yönünden kaza tarihi olan 25/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, , fazlaya ilişkin 60.000,00 TL lik talebin reddine.
2-Davacı ... ...'ın manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile, 20.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ... ve ... ... yönünden kaza tarihi olan 25/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, , fazlaya ilişkin 60.000,00 TL lik talebin reddine..." şeklinde yazılmış ise de sehven maddi hata ile yanlış çıkartma işlemi yapıldığı anlaşılmış olup, iş bu maddi hata gerekçeli kararda;
"...1-Davacı ... ...'ın manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile, 30.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ... ve ... ... yönünden kaza tarihi olan 25/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin 70.000,00-TL lik talebin reddine, 2-Davacı ... ...'ın manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile, 20.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ... ve ... ... yönünden kaza tarihi olan 25/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin 80.000,00-TL lik talebin reddine..." şeklinde düzeltme yapılmıştır.
İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2021/817, K. 2024/850, 11 Aralık 2024 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama