İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/68 K.2023/718

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin çiftçi olduğunu, ... plakalı ... traktörünün maliki olduğunu, davalı ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... poliçe numaralı ve 27.01.2021 başlangıç ve 27.01.2022 bitiş tarihli ...

Kasko Sigorta Poliçesini yaptırdığını, mezkur kasko poliçesinin teminatlar kısmında aracını kasko teminatının rayiç değer, ihtiyari malı sorumluluk maddi bedeni ayrımsız teminatının 25.000 TL olduğunun açıkça belirlildiğini, 23.05.2021 tarihinde saat 00.50-00.55 sularında Sinop ili ... ilçesi ... köyünde ... 'e ait betonarme karkalı samanlıkta yangın çıktığını, bu yangının öncelikle davacı ...'e ait ... plakalı ve dava dışı ... e ait ... plakalı traktör bölgesinde başladığını ve devamında dava dışı ... 'e ait ... plakalı traktöre sirayet ettiğini ve yangının diğer bölgelere yayıldığının olay yerine gelen ...

İlçe Jandarma Komutanlığınca ve ... Belediyesi İtfaiye Müdürlüğü tarafından ayrı ayrı tespit edildiğini, tutuları yangın raporunda 3 adet traktör, 1 adet römork çeltik helozunun, ilaçlama makinesi, balya makinesi, kesim motoru, saman ve kerestenin yandığının belirtildiğini,

müvekkili tarafından ... plakalı aracının tamamen yanması ve kendisine ait taşınır malların tamamen yanarak kullanılamaz hale gelmesi nedeniyle kasko poliçesi kapsamında rayiç değerin ve uğranılan zararların maddi karşılığının ödenmesi amacıyla davalı sigorla şirkeline başvuru yapıldığını ancak sigorta şirkelinin araç rayiç bedeli ve uğranılan zararların ödeneceğinden bahisle birtakım evraklara imza attırdığını, yangının gerçekleşmesinden 1-2 ay sonrasında müvekkile herhangi bir bilgi verilmeden ve açıklama yapılmadan,

yanan traktörün aynısını alacak paranın ödeneceğinden bahisle müvekkilin çiftçi olması yeni bir traktöre ihtiyacı olması tarladaki mahsülün işlenmesi gerekmesi nedeniyle, mevcut durumu itibariyle zorda kalmasından faydalanıldığını ve birtakım evrakları okumadan imzalamak zorunda bırakıldığını, yine yanan traktörün davalı şirket taratından teslim alındığını, müvekkile sadece 165.000 TL ödeme yapıldığını, yapıları ödemenin araç raviç bedelinin çok çok altında ve diğer maddi zararları da karşılamadığıru, müvekkile ait traktörün zirai traktör markalı, ... kabin 12 85 çalışına saatli 2018 model bir traktör olduğunu,

müvekkile ail aracın emsal araçlardaki rayiç değerinin 225.000 TL - 300.000 TL civarlarında olduğunu, ödenen bedelin çok düşük kaldığını, davalı sigorta şirketi tarafından başkaca bir ödeme yapılmayacağının belirtildiğini ve araçlara ait sovtaj bedelinin de eksik ödenmediğini, poliçenin açık olduğunu, hasar tarihindeki piyasa rayiç değeri tutarı ne ise teminat miktarının da o olması gerekliğini, gerek dava konusu poliçede gerek kasko genel şartlarında teminat bedelinin aracın piyasa rayiç bedeli olduğunun açıkça yazıldığını belirterek,

davalı tarafından eksik ödenen traktör rayiç bedeline karşılık olarak fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere şimklilik 10.000 TL maddi tazminatın hasar tarihi olan 23.05.2021 tarihinden itibaren işleyecek ayans faizi ile birlikte davaların tahsili ile birlikte müvekkile ödenmesini, davacı müvcekkilinin taşınır mallarının zarara uğraması nedeniyle, İMM kapsamında tazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100 TL maddi tazminatın hasar tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davanın görevsiz mahkemede açıldığını, davacının belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararı olduğunu kabul etmemekle birlikte, asgari miktarın altında bir tutar belirlemesinin dürüstlük kuralına aykırı olup davacıya önce belirlenen 10.000 TL asgari tutarın kabulünün mümkün olmadığını, dava dilekçesinde rayiç değerin 225.000 TL — 300.000 TL civarında olduğunu ve verilen 165.000 TL'nin çok düşük kaldığı iddia edildiğinden,

davacı tarafça belirlenecek asgari tutarın 60.000 TL olduğunun görüldüğünü, 09.06.2021 tarih ve 202100526 numaralı ekspertiz raporunda Tümosan marka traktörün rayiç değerinin 165.000 TL olduğunun belirlendiğini, davacı tarafından imzalanan ibraname ile de davaya konu aracın rayiç bedelinin 165.000 TL olduğu konusunda mutabakata varıldığını, işbu bedelden 6.600 TL'lik hurda bedeli düşüldükten sonra kalan 158.400 TL'lik kısmın müvekkil şirket tarafından davacı yana ödendiğini, davacı tarafından imzalanan Tam Ziya Hasar Mutabakatname ve İbraname Formu ilc belirlenen 165.000 TL rayiç değeri mutabık olunduğunu,

hurdaya ayrılacak aracı hasarlı haliyle satın aları firmanın ödeyeceği hurda bedelinin mutabık kalınan rayiç bedelder düşülmesi ile belirlenen tazminat bedelini aldığını, sigorta poliçesi hükümlerinin tamamen yerinc getirilmiş olduğundan adı geçen sigorla şirketinin iş bu kazadan dolayı kendisine yönelen her türlü borçtan kayıtsız ve şarisız feragat cdildiğinin kabul ve taahhül edilmiş olduğundan, işbu davanın reddinin gerekeceğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte, davaya konu ... plaka sayılı aracın kaza tarihindeki rayiç değerinin poliçe özel ve genel şartları uyarımca belirlenmesinin gerekeceğini,

davaya konu traktörün markasının ... olmasına rağmen dava dilekçesi ekinde sunulan satış ilanlarının ...markalı traktörlere ilişkin olduğunu, işbu davanın konusu olmadığını, KTK m.92/b hükmü gereğince taleplerin teminat dışı bırakıldığını, davacının taşınır mallarında oluşan zarardan müvekkil sigorta şirketinin ihtiyari mali mesuliyet kapsamında herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı yanın kaza tarihinden itibaren avans faizi işletilmesi talebinin yerinde olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER

1-Poliçe

2-Yangın Raporu

3-Jandarma Olay Yeri Raporu

4-Davalı Sigorta Şirketine yapılan başvuru dilekçe ve gönderi evrakı

5- Tam zayi hasar mutabakat namesinin ve ibraname Tutanağı

6-Rayiç Bedelleri Gösteren İlanlar

7-Son Tutanak aslı.

8-Yargıtay Kararları

9-Bilirkişi raporu

Bilirkişi tarafından sunulan 04/07/2022 tarihli bilirkişi ön raporunda özetle ; Bilirkişi Kurulunda görevli ... ile ... numaralı cep telefonundan 02/07/2022 tarihinde yapılan görüşmede, kendisinin Mersin'de bulunduğunu, bilirkişilikte pasif olduğunu ve görev almadığını bildirdiğini, bu dosyada bilirkişilik görevi yapamayacağını ifade ettiğini, bu nedenle dosyada Bilirkişi Kurulumuza verilen (teknik inceleme ve değerlendirme dışındaki) görevlerin yerine getirilmesi mümkün olamadığı tespit ve rapor edilmiştir.

Bilirkişi tarafından sunulan 14/12/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle.

Davalıya ait ... plakalı aracın kaza tariht itibari ile rayıç değerinin 175.000 TL olarak belirlendiğini, davacının aracında meydana gelen hasarın 137.565,00 TL olarak belirlendiğini, davalı sigorta şirketi ile davacının aracın rayiç değerinin 165.000 TL olduğu yönünde mütabakatname imzaladıklarını, mutabakatnamede aracın rayiç değerinin 165.000 TL olarak belirlendiğini ve sigorta şirketi tarafından davacı tarafa 165.000 TL ödeme yapıldığını, 175.000 TL rayiç değer ile sigorta şirketi tarafından tespit edilen 165.000 TL değer dikkate alındığında edimler arasında açık bir oransızlık bulunduğundan söz edilmesinin hukuken mümkün olmadığını,

davalı şirketin ödeme yapmakla sorumluluğunu yerine getirmiş olduğunu, davacının yangın neticesinde başkaca taşınır mallarının hasarlandığına ilişkin taleplerinin kasko sigortası içinde bulunan İhtiyari Mali Mesuliyet teminatı kapsamına girmediği tespit ve rapor edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememize açılan iş bu dava tazminat davasıdır.

Uyuşmazlığın, 23.05.2021 tarihinde saat 00.50-00.55 sularında Sinop ili ... ilçesi ... köyünde davacı ... 'e ait betonarme karkas samanlıkta çıkan yangın nedeni ile davacıya ait ... plaka sayılı traktörün yanarak tam zayi olaması sebebiyle, söz konusu aracın gerçek kasko değerinin ne olduğu, davacının traktörünün kasko değeriyle ödenen zarar bedelinin birbirini karşılayıp karşılamadığı taraflar arasındaki ibranın geçerli olup olmadığı noktalarında toplandığı anlaşıldı.

Somut Olayda; hasar dosyası, SBGM tramer kayıtları dosyaya celp edilmiş, gönderilen hasar dosyasının ekinde taraflar arasındaki genişletilmiş kasko poliçesinin, yangına ilişkin itfaiye tutanaklarının, soruşturma dosyası ile ekspertiz raporlarının, ödeme belgeleri ile taraflar arısındaki tam zayi hasar mutabakat namesinin ve ibraname formunun bulunduğu görülmüştür.

Taraflar arasında kurulan kasko sözleşmesi kapsamanda teminat altına alınan ... plakalı traktörün yangından kaynaklı tam zayi nedini ile davacı tarafın talep edebileceği bedelin belirlenmesi ve taraflar arsındaki tam zayi hasar mutabakat namesinin ve ibranamenin geçerli olup olmadığının tespiti için dosya sigorta ve hasar bilirkişisinden oluşan heyete tevdi edilmiş, dosyaya sunulan 14/12/2022 tarihli kök ve 16/06/2023 tarihli ek bilirkişi raporunun denetime açık ve hükme esas alınabilecek nitelikte bulunduğu görülmüştür.

Tüm dosya bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının traktörünün, kasko sözleşmesi ile davalı sigorta şirketi tarafından teminat altına alındığı, meydana gelen yangın nedeni ile davacının traktörünün tam zayi olacak şekilde zarar gördüğü ve zararın giderilmesi için davacının, davalı sigorta şirketine başvuruda bulunduğu görülmüştür.

Yapılan başvuru sonucunda, hasarlanan traktörün tam zayi olduğu, riskin gerçekleştiği tarih itibari ile sigorta konusu traktörün değerinin 165.000,00 TL olarak taraflarca karşılıklı belirlendiği ve birbirlerini ibra ettikleri, tam zayi hasar mutabakat namesinin ve ibraname formu adında karşılıklı tutanak tutulduğu ilgili tutanakta davacının da imzası bulunduğu ancak davacı tarafça fiyata ilişkin itirazi kayıt konmadığı görülmüştür.

Hükme esas alınan ek rapor da davacı traktörünün değeri 190.000 TL olarak belirlenmiş ise de, taraflar arasındaki, itirazı kayıt bulunmayan ibraname sözleşmesi ve bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, gerek Borçlar Kanunu 28 maddesi gerekse KTK 111 maddesi gözetildiğinde, raporda tespit edilen değer ile davacının kabul ettiği değer arasında aşırı bir orantısızlık bulunmadığı ibranamenin geçerlilik koşularını taşıdığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.