İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/91 K.2025/536

Mahkememizde görülen Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılamasında;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

15.08.2023 tarihi saat 15:30 sıralarında müvekkiline ait ... ... kontrolündeki ... plakalı araç ile ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile ... caddesi üzerinde kaza yaptığını, müvekkiline ait araç sürücüsünün kendisine yeşil ışık yandığı halde yola devam ederken karşı araç sürücüsü olan müvekkiline ait araca çarparak aracın kaldırıma doğru savrulmasına sebep olduğunu, yapılan kazada müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, karşı araç sürücüsü tam kusurlu olduğunu, kusurlu bulunan aracın davalı sigorta şirketinden sigortalı olduğunu,

müvekkilinin ve diğer araç sürücünün olay yerinde usulüne uygun olarak gerekli tutanakları tanzim ederek sigorta şirketine başvurduğunu, sigorta şirketinin müvekkiline ait aracın sigorta süresi geçtiği için aracın hasarlarını ödemeyeceğini beyan ettiğini, müvekkilinin aracı tamir edilemediği için aracını kazadan itibaren kullanamadığını belirterek; kaza tarihi itibariyle poliçede belirtilen üst limit ile sınırlı olmak kaydı ile müvekkilinin aracında meydana gelen hasar ve değer kaybı olarak HMK 107 maddesi gereğince belirli hale geldiğinde arttırılmak üzere toplam 1.000,00 TL'nin davalı şirketten tahsili ile müvekkiline ödenmesine,

yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesinin talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ve müvekkili şirketçe sigorta edilen aracın, müvekkili şirket nezdinde 21.02.2023 tanzim tarihli,21.02.2023 - 21.02.2024 tarihleri arasında geçerli, .../0 numaralı poliçe ile ZMMS kapsamında sigortalı olduğunu, söz konusu poliçede teminat bedelinin 120.000 TL olduğunu, müvekkili şirketin poliçe limitini aşan bedelden sorumlu olmadığını, karşı tarafça taleplerin hesaplanabilir nitelikte olduğunu, dolayısıyla burada belirsiz bir alacak olduğundan bahsedilemeyeceğini belirterek; davanın usulden reddine,

değer kaybı talebine istinaden müvekkils şirkete dava şartı olan zorunlu başvuru olmadığından dosyanın tefrik edilerek değer kaybı talebi bakımından davanın usulden reddine haksız davanın reddine,yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce alanında uzman bilirkişiden görüş raporu alınmış dosya arasına konulmuştur.

Davacı vekilinin 14.06.2025 tarihinde dava arttırım dilekçesi sunarak dava değerini 66.026,35-TL'ye çıkartarak harçlandırmıştır.

Dava: Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen Tazminat İstemine İlişkindir.

Somut uyuşmazlık. İstanbul İli ...

İlçe ... semtinde, 74. Sok. üzerinde, 4 yönlü olan, trafik ışıklı sinyalizasyon sistemi bulunan ve bölünmüş yol olan...Yolu Kavşağı yaklaşımında seyreden davalı sigorta şirketinin kaza tarihindeki sigortalısı konumunda bulunan aracın sürücüsü ...' ın idaresindeki ... plakalı kamyonet ile seyrettiği ve kavşağa kırmızı ışık ihlalinde bulunarak kontrolsüz şekilde girdiği ve sağ tarafındaki...Yolu üzerinde komşu yönden gelen araçların seyir yönünü kapattığı esnada aracının belirtilmeyen kısımları ile;

aynı kavşağa sağ tarafındaki...Yolu üzerinden gelen, aynı yolun kavşaktan sonraki diğer uzantısı yönünde doğrultu değiştirmeden seyreden ve kavşakta yeşil ışıkta geçiş yapmakta olan davacı şirketin işleteni olduğu aracın sürücüsü ... ...” nun idaresindeki ... plakalı otomobilin sol yan kısımlarına çarpması sonucu maddi hasarlı olarak gerçekleştiği iddia edilen kaza neticesinde oluşan hasar bedeli ve değer kaybı bedelinin davalı sigorta şirketinden tazmin talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Tazminat taleplerinin değerlendirilmesi için kusur ve ardından gerçek zararın tespiti önem arz eder. Sigorta şirketine başvuruda bulunulurken değer kaybına ilişkin talepte bulunulmamışsa da, arabuluculuk tutanağında gerekli başvuru yapılmış olduğundan ön şart yokluğunun bulunmadığına kanaat getirilmiştir.

Kusur yönünden yapılan değerlendirmede; dava dışı sürücü ...” ın idaresindeki ... plakalı kamyonet ile kazada tehlike yaratan ilk kusurlu davranışta bulunan olduğu.

Kavşak girişinde kendisine hitap eden yönde “Kırmızı Renkli Trafik Işığı” bulunduğu, kavşağa girmeden önce durup yolu kontrol etmesi ve diğer araca yol verdikten sonra geçiş yapması gerektiği halde etkin tedbir almadığı ve diğer aracın sol yan kısımlarına çarptığı, dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmediği, " %100 Oranda Asli ve Tam Kusurlu” olacağı, öte yandan: ... plakalı otomobil sürücüsü dava dışı ... ... hakkında Trafik Kaza Tespit Tutanağında adı geçen sürücünün herhangi bir kural ihlali bilgisi belirtilmemiştir.

Tutanağa göre adı geçen sürçünün idaresindeki araçla bölünmüş yolda ve kendisine hitap eden yönde “Yeşil ışıkta” geçiş yapmakta olduğu belirtilmiştir.

Buna göre adı geçen sürücünün idaresindeki araçla kendi yönünde seyrettiği ve kavşakta kendisine “Yeşil ışık yanarken- ve doğrultu değiştirmeden geçiş yapmakta olduğu esnada, kavşakta sol tarafından gelen ve kontrolsüzce geçiş yapan diğer aracın çarpmasına uğradığı, kazada etkisi olmadığı, alabileceği tedbir bulunmadığı ve “Tamamen Kusursuz” olacağına ilişkin bilirkişi raporu hükme esas alınabilecek yeterlilikte addedilmiştir.

Hasar yönünden yapılan değerlendirmede; zarardan sorumlu tarafın sorumluluğunun, zarar gören aracı zarar görmeden önceki haline getirilmesi ile sınırlı olduğu, zarar oluşuncaya kadar meydana gelen hasarlar ile aracın ekonomik ömrünü azaltan doğal yıpranmaların ortadan kaldırılmasından sorumlu olmadığı, gerçek zararın ancak (Hasar gören parçaların orijinal olması durumunda) aracın onarımında tamamen hasarsız kullanılmış orijinal parçalar kullanılmak suretiyle sağlanacağı açıktır.

Tam zayi olan araçlarda zararın hasar öncesi emsal araçların rayiç değeri ile karşılandığı göz önüne alındığında, kısmi hasarın emsal parçalar ile giderilmesi gerekmektedir.

Aracın onarımında, orijinal yeni parça kullanılması durumunda meydana gelen kıymet kazanma; değişen parçaların onarılarak tekrar kullanılabilir olması durumunda iade, değişen parçaların onarılarak tekrar kullanılabilir olmaması durumunda ise onarımla tekrar kullanılamayacak olan parçanın malzeme değerini ortadan kaldırmayacağı gözetilerek hurda tenzili yapılması gerekir.

Onarımın araç maliki eli ile yaptırılmış olması durumunda, piyasa şartlarında orijinal parça temininde %15 mertebesinde pazarlık payını da gözetmek gerekmektedir. Yukarıda yapılan açıklamalar kapsamında, dava konusu araçta meydana gelen gerçek zarar KDV hariç 44.500,00 TL KDV dahil 53.526,35 TL olarak hesaplanmasına ilişkin bilirkişi raporu mahkememizce yerinde görülmüştür.

Değer kaybı bedeli yönünden yapılan değerlendirme; davaya konu aracın onarıldıktan sonra mübadele ( rayiç ) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Çünkü tamamen onarılmış olsa bile bu araba tahribatın izlerini taşımaktadır. Onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun kural olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir.

Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınarak belirlenmelidir.

(Yargıtay (Kapatılan ) 17. Hukuk Dairesi 2015/15003E.-2016/2856K. Sayılı İlamı). Bilirkişi raporunda belirtilen kriterlere göre belirlenen değer kaybı miktarı hasar tarihi itibariyle 12.500,00-TL olarak belirlenmiş olup, rapor hükme esas alınabilecek yeterlilikte addedilmiştir.

Belirtilen açıklamalar ışığında davanın kabulüne, kazaya karışan aracın ticari araç olması nedeniyle avans faizine ve de faiz başlangıç tarihlerinin başvuru yapıldığı tarihler ve ilkeler dikkate alınarak belirlenmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip .. · E-imzalıdır Hakim ... · E-imzalıdır