İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/720 K.2022/632

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı yandan 4.200 EURO cari hesap alacağı olduğunu, alacağın tahsili için girişilen İstanbul ...İcra Müdürlüğü ...esas sayılı dosyası ile yapılan takipte gönderilen ödeme emri sonrası takip konusu borç ve ferilerine davalı yanca itiraz edildiğini, haksız ve kötüniyetli itirazın iptaline, takibin devamına, %20'den az olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapıldığı, ancak davalı tarafça cevap dilekçesinin sunulmadığı anlaşılmıştır.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; taşıma sözleşme ilişkisinden kaynaklı faturaya dayalı açık hesap alacak talebi ile başlatılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

Alacak istemine dayanak e-fatura, taşıma /gümrük belgelerinin dosyada mübrez olduğu görülmüştür.

İlgili Vergi Müdürlüklerine yazı yazılarak davacı yanın BS, davalı yanın BA kayıtları celp ve tetkik edilmiştir.

İstanbul Anadolu ... İcra Dairesinin... esas sayılı dosyası ile davacı tarafından davalı aleyhine icra takibinin başlatıldığı, takibe karşı yetki itirazında bulunulduğu, yetki itirazının kabulü üzerine İstanbul ... İcra Dairesinin...esasını aldığı, 4.200 Euro asıl alacak, 159,31 Euro işlemiş faiz alacağının tahsilinin talep edildiği, davalı tarafın borç ve ferilerine itirazı üzerine takibin durduğu, huzurdaki itirazın iptali davasının asıl alacak (4.200 Euro) üzerinden ikame edildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce dosya kapsamına alınan bilirkişiler ... ve .... tarafından hazırlanan bilirkişi raporunda ;"...III.-) İNCELEME TESPİT VE DEĞERLENDİRMELER:

1.1. İhtilafın Özü:

Davacı vekili tarafından her ne kadar cari hesap bakiyesi alacağı iddiası ile takibe girişilmiş ise de sunulan delillere göre; bir (1) adet 4.200 EURO bedelli taşıma faturasına dayanan alacak tahsil talebinde bulunulmaktadır. Davalı yan ise somut olarak fatura veya içeriği işe ilişkin itiraz ileri sürmeksizin, doğrudan hiçbir borcun olmadığı şeklinde soyut itirazda bulunmuştur.

Gelinen aşamada taraflar arasında, davacının cari hesap bakiyesi alacağı şeklinde alacak iddiasını TTK m.89 ve devmaı hükümlerinde düzenlenen cari hesap sözleşmesi ve cari hesap ilişkisine göre hesap bakiyesi alacağı olarak ileri sürmesi için “yazılı ve geçerli” cair hesap sözleşmesi dosyaya sunmadığı sabittir.

Taraflar arasında ticari ilişkinin muhasebe tekniği açısından cari hesap şeklinde sürdürülmesi, cari hesap sözleşmesi anlamına gelmeyecektir.

Bu nedenle, ihtilaf, davacının 4.200 EURO alacaklı olup olmadığı hususunda irdeleme ve değerlendirme yapmayı gerektirmektedir.

1.2. Alacak Mesnedi Fatura İncelemesi:

Davacının alacak iddiası 24.06.2017 tarihli, ...numaralı faturaya dayanmakta olup, navlun bedeli içerikli faturada;

- Gönderen: ... A.Ş.,

- Gönderilen-Alıcı: ...

- Taşıt: ...

- Mal cinsi: mobilya

- Vadesi: 28.7.2017

Şeklinde tespit edilmekte; İstanbul-Londra taşıması olarak taşıma bedeli 4.200 EURO somut olaya uygun, taşıma türü ve güzergahı ile uyumlu bir fatura tutarı olduğu değerlendirilmektedir.

1.3. Davalı BA ve Davacı BS Form Bildirimleri:

2017 yılı yıllık BA bildiriminde, davalının 104.sırada 43.043,00 TL tutarında bildirimi sabittir. Bu da, davacı yanca düzenlenen 4.200 EURO faturanın bu miktar içinde olabileceğine işaret etmektedir. zira davacının düzenlediği fatura TL tutarı 16.451,40 TL olarak belirlenmekte olup; davalının BA bildirimi, ticari ilişkiyi ve fatura tutarından daha fazla bir iş görme faturasını davalının kayıtlarına aldığını göstermektedir.

Davacı ise 2017/6 dönemi BS bildiriminde 19.sırada 16.451,00 TL olarak davalı yana düzenlediği faturayı bildirmiştir. Bu durumda, davacının alacak mesnedi faturanın karşılıklı BA/BS bildirimleri yapılan bir fatura olduğu söylenebilir.

1.4. Taraflar arası Ticari İlişki ve Fatura Konusu İşin Görülmesi Değerlendirmesi:

a) Davacının taşımasını üstlendiği yükün dava dışı ... A.Ş. tarafından ihraç edilen, alıcısı... olan toplam 95.355,91 TL bedelli mobilya emtiası olduğu gümrük beyannamesi, ihracat faturası, transit beyan belgelerinden teyit edilmektedir.

b) Tanımlı sevk evrakında davacı ... firmasının fiili taşıyıcı olduğu de teyit edilmektedir.

c) Davacı sunulan evraka göre, yükü ... firmasından taşımaya almış, ...’e taşımıştır. Ancak bu işi davalı ... Project firmasından aldığı, taşıma işi organizasyonunun davalı tarafından yürütüldüğü sabit değildir. Buna karşın, davalı ile davacı arasında ticari ilişki ve davacının düzenlediği faturanın davalı tarafından BA bildiriminde bulunulmuş olması, taraflar arasında ticari ilişkiyi ve fatura konusu işlerin davalı tarafından organize edildiği değerlendirilebilir. Bu hususta nihai takdir yüce mahkemeye aittir.

1.5. DAVACININ DEFTER KAYITLARINA GÖRE DAVALI İLE OLAN BORÇ/ALACAK DURUMU

a) Davacı yan ticari defter bilgileri:

Davacı Şirket tarafından ibraz ile incelenen Ticari defterlerin tasdik bilgilerine aşağıda yer verilmiştir.

AÇILIŞ KAPANIŞ

YILI

DEFTER CİNSİ

TESTİK EDEN NOTER

TASTİK TARİHİ

YEV.

NO

TAS. TARİH

YAV. NO.

TAS. ED. NOTER

2017 Yevmiye defteri E-defter 01.01.2017 berat 31.12.2017 berat E-defter 2017 Defterikebir E-defter 01.01.2017 berat 31.12.2017 berat E-defter 2017 Envanter Hatay ... Noter 27.12.2016 ... - - - 2018 Yevmiye defteri E-defter 01.01.2018 berat 31.12.2018 berat E-defter 2018 Defterikebir E-defter 01.01.2018 berat 31.12.2018 berat E-defter 2018 Envanter Hatay ... Noter 29.12.2017 ... - - - 2019 Yevmiye defteri E-defter 01.01.2019 berat 31.12.2019 berat E-defter 2019 Defterikebir E-defter 01.01.2019 berat 31.12.2019 berat E-defter 2019 Envanter Hatay ... Noter 21.12.2018 ... - - -

Davacının VUK md. 182 uyarınca tutulması gereken ve incelenen yukarıda belirtilen yıllara ait Ticari defterlerin Elektronik ortamda tutulduğu, ticari defterlerin E.beratları ve envanter defter tasdiklerinin yasa ve mevzuata uygun olarak süreleri inde olduğu, davacı ticari defterleri delil niteliğinde olduğunun kabulü gerektiği, mahkemeniz takdirlerinde değerlendirilmiştir.

Taraflar arasında yaşımacılık ilişksinden kaynaklanan borç/alacak kayıtları ile ilgili olarak davacı tarafından ibraz edilen ticari defter kayıtlarına göre,

Davacının, davalı şirkete verilen taşımacılık hizmetinden dolayı davalı adına düzenlenen faturalar ve dalıdan yapılan tahsilatların , davalı şirke ile ilgili olarakdavacı şirket nezdineki 120.02.372 nolu Cari hesap üzerinden kayıt ve izlendiği, taraflarlar arasındaki ticari ilişkinin 2017 yılı içinde olduğu, takip eden yıllarda taraflar arasında her hangi bir ticari ilişki olmadığı Davacı kayıtlarından tespit edilmiştir.

Davacı tarafından Davalı adına 2017 yılı içinde 4 adet hizmet faturası düzenlediği ve işbu faturaların Türk Lirası Karşılığı 43.043 TL olduğu, (Taşıma hizmeti ihraç mallara ilişkin olduğundan KDV’den muaftır)

Davacı tarafından davalı adına 2017 yılı içinde düzenlenen (EURO üzerinden ) faturalar:

- 12.04.2017 tarihli 3.900.00 EUR bedelli E.Fatura

- 19.04.2017 tarihli 178.82 EUR bedelli E.Fatura

- 24.06.2017 tarihli 4.200.00 EUR bedelli E.fatura

- 17.08.2017 Tarihli (2.550.00 EUR bedelli Efe World Faturası)

- 29.08.2017 tarihli 2.550.00 EUR bedelli İADE E.Fatura

Karşılıklı İADE Faturaları hariç, Davacı tarafından davalı adına düzenlenen 3 adet faturadan toplamda 8.278.82 EU fatura alacağına karşılık, Davalıdan 2017 yılında yapılan Tahsilat toplamının 4.078.82 EUR olduğu ve Bakiye ödenmeyen fatura borcunun 4.200 EUR kaldığı tespit edilmiştir.

Tarafların Karşılıklı Ba/Bs formları incelendiğinde, Davalıya ait 2017 yılı Ba Form kayıtlarında 4 adet Fatura karşılığı alınan hizmet bedeli olarak 43.043 TL olarak Beyanda bulunulduğu,

Davacıya ait 2017/ yılı 7 ay içinde (4.200 EUR bedelli Fatura için ) 16.451.00 TL olarak Bs Formu ile bağlı olunan vergi dairesine bildirime bulunulduğu tespit edilmiştir.

Taraflar arasında İhtilaf konusu edilen 4.200 EYR bedelli faturanın her iki tarafta bağlı bulundukları Vergi Dairesine ; Davalı Mal ve hizmet alımı (Ba) , davacıda Mal ve hizmet satışı (Bs) olarak bildirimde bulunmuş olmakla bu yönü ile taraflar arasındaki ihtilaf konusu 4.200 EUR bedelli fatura ve fatura konusu hizmetin yapıldığının kabulü gerekmiştir.

b) Davalı yan ise Ticari defter kayıt ve belgelerini bilirkişi incelemesine sunulmadığından bu yönde bri tespit ve değerlendirme yapılamamış olup, Mahkemeniz takdirlerindedir.

Ancak, Taraflar arasında İhtilaf konusu taşıma hizmetinden kaynaklı 4.200 EUR bedelli faturanın , davalı tarafından tebliğ alındığı ve İşbu faturanın Bağlı olunan Vergi Dairesine Mal ve hizmet alımı olarak bildirilmiş olmasının, hizmetin alındığının kabulü gerektiği kanaatini doğurmuştur.

2. SONUÇ:

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde;

1- Davacının düzenlediği faturanın 4.200 EURO bedelli olduğu, BS formu ile bildirildiği,

2- Davalı BA form bildiriminde 2017 yılında taraflar arası ticari ilişkinin sabit olduğu, ancak davacı yanca düzenlenen fatura tutarından çok daha yüksek olan yıllık bildirimde, faturanın tekil olarak tespit edilememiş olmasına karşılık, Davacı tarafından davalı adına düzenlenen 4 adet Mal ve Hizmet bedelli fatura karşılığında 43.043 TL bildirim yapıldığı,

3- Davacının taşımasını yaptığı kargo bakımından dava dışı ... firmasından, dava dışı...’e taşıma yaptığı ve 4.200 EURO navlun alacağı olmasının somut olaya uygun olduğu,

4- Davacının bu işi davalı organizasyonunda aldığı sabit olmamakla birlikte, soyut takibe itirazı, fatura içeriği ve fatura konusu işe ilişkin somut itirazının olmaması hususları gözetilerek, davacının davalıdan 4.200 EURO asıl alacak tutarında alacaklı olduğunun söylenebileceği,

5- Davacı ticari defterlerinde, 4.200 EUR bedelli faturanın kayıtlı olduğu ve işbu fatura tutarında davalıdan alacaklı olduğu,

6- Takip öncesi, davalının TBK.117 Maddesi anlamında borç ihtarında bulunulmadığından, davalının takiple temerrüde düştüğünün kabulü gerektiği,

7- Takip öncesi işlemiş faiz talebinin işbu nedenle uygun olmadığı,

8- Takip tarihinden itibaren 4.200 EUR asıl alacak için 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine uygun olarak Kamu Bankalarınca EUR Cinsinden 1 yıllık Mevduata uygulan ve değişen oranlardaki Faiz oranı üzerinden faiz talebinin yerinde olduğu..." yönünde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

Davalı ticari defterlerinin incelenmesi amacı ile ek bilirkişi alınmış olup ek raporda özetle; "... Kök Raporda da tespit edildiği üzere:

Davalı şirketin ticari defter kayıtlarında, 2017 yılı içinde gerçekleşen ticari lişki çerçevesinde,

Davacı tarafından davalı adına düzenlenen Faturalar

- 12.04.2017 tarihli 3.900.00 EUR bedelli E.Fatura- TL karşılığı 15.390.96 TL

- 19.04.2017 tarihli 178.82 EUR bedelli E.Fatura / TL karşılığı 703.39 TL

- 24.06.2017 tarihli 4.200.00 EUR bedelli E.fatura / TL Karşılığı 16.451.40 TL

- 17.08.2017 Tarihli (2.550.00 EUR bedelli Efe World Faturası)

- 29.08.2017 tarihli 2.550.00 EUR bedelli İADE E.Fatura / TL karşılığı 10.498.61 TL

Davacı tarafından davalı adına kesilen 10.828.82 EUR bedelli faturaların TL karşılığının 43.043.00 TL olduğu ve İşbu (İADE FATURASI DAHİL ) 4 faturanın, Davalının Bağlı olduğu Vergi Dairesine verilen Beyanname ile beyanda (BA formu ile ) bulunulduğu

Davalının BA formu ile de sabit olduğu, Taraflar arsında gerçekte 3 adet Faturadan dolayı ( 3.900.00 EUR + 178.82 EUR+4.200 EUR =) 8.278.82 EUR tutarına karşılık, davalı tarafından davacıya yapılan 4.078.82 EUR ödeme olduğu, son 4.200.00 EUR bedelli fatura kapsamında olmak üzere, Davalı tarafından davacıya 2.550.00 EUR 34 BB 5961 Plakalı araxa ilişkin navlun bedeli açıklaması ile İADE faturası düzenlediği anlaşılmıştır.

İşbu faturanın davacı tarafından kabul edilmemesi ve karşı İADE faturası düzenlendiği, Akabinde de bu kez Davalı tarafından yeniden 2.550 EUR bedelli ikinci kez İADE faturası düzenlendiği anlaşılmıştır.

Davalı, davacının düzenlendiği 4 adet faturada toplam 10.728.82 EUR bedelli faturalara karşı19.04.2017 tarifinde 1.950.00 EUR ve 02.06.2017 tarihinde 2.128.82 EUR olmak üzere toplamda 4.078.82 EUR tutarı Banka Havalesi ile ödediği, Bakiye Kalan 4.200.00 EUR bedelli faturanın 2.550.00 EUR’luk kısmına 17.08.2017 tarih ... seri nolu “ ... plakalı aracın Navlun bedeli İADESİ” açıklaması ile İADE FATURASI davacı adına düzenlendiği, İşbu fatura bedelinin 4.200 EUR bedelli fatara bakiyesinden mahsup edilmesi ile DAVACIYA BAKİYE FATURA bedelinin 1.650.00 EUR ‘ya düştüğü, devamında Davacının söz konusu İADE Faturasının kabul etmeyip 29.08.2017 tarih... seri nolu 2.550.00 EUR bedeli karşı İADE Faturası davalı adına düzenlenmesi sonrasında,

Bu kez davacı Söz konusu İADE Faturasına karşı 25.09.2017 tarih...Seri nolu “ İh... seri nolu faturanın İADESİ” açıklaması ile 2.550.00 EUR bedelli fatura düzenlendiği, işbu İADE fatura akabinde DAVALININ DAVACIYA OLAN 4.200 EUR bedelli faturadan bakiye borcunun 1.650.00 EUR’ya düştüğü davalı kayıtlarından tespit edilmiştir.

TARAFLAR ARASINDAKİ İHTİLAFIN Davalı tarafından en son düzenlenen 25.09.2017 tarihli 2.550.00 TL bedelli (TL karşılığı 10.498.61 TL) olan faturanın, Davacı kayıtlarında olmadığı,

Buna karşılık 2.550.00 EUR bedelli faturanın Davalı kayıtlarında kayıtlı olup, Davacıya olan 4.200 EUR bedelli Faturadan mahsubu sonrasında, Bakiye borcun 1.650.00 EUR olduğu davalı kayıtlarından tespit edilmiştir.

İhtilaf konusu olan 2.550.00 EUR Navlun Bedeli açıklamalı İADE faturasına ilişkin olarak yeterli ve somut her hangi bir belge taraflarca dosyaya sunulu olmadığı

Davalı tarafından davacı adına düzenlenen 2.550.00 EUR bedelli İADE Faturasına ilişkin Açıklamanın”34 BB 5961 Plakalı NAVLUN İADE BEDELİ “ olarak faturada yer aldığı, İşbu Navlun Bedelinin taraflardan kimin yükümlülüğünde olduğunun tespiti yapılamamıştır.

Taraflar arasında, 4.200.00 EUR bedelli 24.06.2017 tarih... Seri nolu NAVLUN BEDELİ açıklamalı “...Plakalı araç” Faturanın 2.550.00 EUR ‘luk kısmının davalı tarafından kabul edilmeyerek İADE FATURASI düzenlenmesinin gerekçesine ilişkin dosyada her hangi bir somut belge davalı tarafından sunulmadığı,

Taraf Ticari defter kayıtları, Tarafların BA ve BS formları ve Davalı tarafından sözkonusu NAVLUN BEDELİ açıklamalı 4.200 EUR bedelli faturanın, 2.550.00 EUR’luk kısmının Kabul edilmemesine dair her hangi bir somut belge dosyaya sunulu olmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde:

Davalının, Davacıya 24.06.2017 tarih ... Seri nolu 4.200 EUR bedelli fatura tutarında borçlu olduğunun kabulü gerektiği,

İşbu tespit ve değerlendirmeler sonucunda Kök rapordaki Görüş ve kanaatimizin değişmediği

Sonuç Olarak :

- Davacının, Davalıdan İst. ... İcra Md...E. sayılı İcra Takip dosyasından 13.11.23017 Takip tarihi itibariyle 4.200 EUR alacaklı olduğunun kabulü gerektiği,

- Takip öncesi, davalının TBK.117 Maddesi anlamında borç ihtarında bulunulmadığından, davalının takiple temerrüde düştüğünün kabulü gerektiği,

-Takip öncesi işlemiş faiz talebinin işbu nedenle uygun olmadığı,

-Takip tarihinden itibaren 4.200 EUR asıl alacak için 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine uygun olarak Kamu Bankalarınca EUR Cinsinden 1 yıllık Mevduata uygulan ve değişen oranlardaki Faiz oranı üzerinden faiz talebinin yerinde olduğu..." yönünde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.

Huzurdaki davada; ticari taşıma sözleşme ilişkisinden kaynaklanan 24/06/2017 tarihli e-faturaya dayalı açık hesap alacak istemi ile başlatılan ilâmsız icra takibine vâki itirazın iptali isteminin asıl alacak üzerinden ileri sürüldüğü, davalı yanın cevap dilekçesi sunmadığı, somut olaydaki uyuşmazlığın; taşıma hizmetinin sübut bulup bulmadığı, davacı yanın taşıma ilişkinden kaynaklı e-faturaya dayalı bakiye açık hesap alacağının mevcut olup olmadığı, fatura ve içeriklerinin kesinleşip kesinleşmediği hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.

Dava kapsamında davalı şirkete usulüne uygun şekilde dava dilekçesinin tebliğine rağmen cevap dilekçesinin sunulmadığı, böylece HMK'nın 128. maddesi gereğince davaya konu vakıaların inkar edilmiş sayıldığı, davacı tarafça delil olarak fatura/taşıma belgeleri ile taraf ticari defterlerine dayanıldığı görülmekle, davacı şirket ile davalı şirketin ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi icra edilmiş ve BA /BS kayıtları celp ve tetkik edilmiş olup her iki tarafın ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, taraflar arasında 2017 yılı içerisinde ticari ilişkinin mevcut olduğu,

davaya konu alacak istemine dayanak 24/06/2017 tarihli 1 adet faturanın yanında 3 adet faturanın da tarafların ticari defterlerinde kayıtlı olduğu ve anılı faturaların davacı şirket tarafından BS (bilanço satış), davalı şirket tarafından BA (bilanço alış) beyannameleri ile ilgili Vergi Dairelerine beyan edildiği tespit edilmiştir.

Dolayısıyla yanlar arasındaki taşıma hizmet ilişkisinin mevcudiyeti ve davalı tarafça taşıma hizmetinin alınmış olduğu saptanmış olup davaya konu alacağın 4.200-Euro bedelli fatura bedelinden kaynaklandığı ve bu bedel yönünden herhangi bir ödemeye rastlanılmadığı, bununla birlikte taraf ticari defterlerindeki hesap farkının davalı tarafından düzenlenip ticari defterlerine işlenen 1 adet iade faturasından kaynaklandığı, iade faturasının davacı ticari defterlerinde işleme alınmadığı tespit edilmiştir.

Ancak dosya kapsamında iade faturasının ibraz edilmediği gibi iade faturasının dayanağının da sunulmadığı anlaşılmakla, iade faturalandırmasının hangi kriterlere dayalı olarak yapıldığını tespit etmek mümkün olmamıştır.

Anılı açıklamalar ve yasal düzenlemeler ışığında somut olaya bakıldığında; davalı ticari defterlerinde 1 adet iade faturası düzenlendiği görülmüş ise de davacı tarafça işleme alınmadığı ve dayanaklarının ispata elverişli şekilde davalı tarafça ibraz edilmediği,

taşıma hizmetine dayalı faturaların her iki taraf ticari defterlerinde kayıtlı olduğu gibi davalı şirket tarafından hizmet alımına ilişkin faturaların Ba (Bilanço alış) beyannameleri ile Vergi Dairesine bildirildiğine göre faturalara yasal süresinde itiraz edildiğine ilişkin bir delil de ileri sürülmemesi ve taraflar arasında 2017 yılında süregelen bir ticari ilişki bulunduğu hususları birlikte göz önüne alındığında, bu durumun faturalara konu hizmetin alındığına karine teşkil ettiği,

davalı şirketin bu karinenin aksini dava değeri de dikkate alındığında usulüne uygun yazılı deliller ile ispatlaması gerekmekte iken ispatlayamadığı gibi davacı faturalarının davalı tarafça benimsenerek kendi ticari defterlerine kaydedilmiş ve BA kayıtları ile bildirilmiş olması karşısında davacı yanın takip tarihi itibari ile 4.200 Euro alacaklı olduğu sonucuna varılması gerekmiştir.

Kabul edilen hukuksal olgu neticesinde; davacı tarafın davalı taraftan takip tarihi itibariyle toplam 4.200 Euro (asıl alacak) alacaklı olup bu tutar yönünden başlatılan icra takibine davalı/ takip borçlusunun vâki itirazının haksız olduğu, alacağın faturaya dayalı olup likit olduğu görülmekle; davanın kabulüne, davacı yararına %20 icra inkar tazminatına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır