İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/50 K.2024/721

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle; ... 'nun işletmesini yürüten müvekkili şirketi tarafından, ilamsız icra takibinin davalı adına başlatıldığını, ihlalli geçiş ücretlerinin ve cezalarının

tahsili için davalıya dava açtıklarını, davalı tarafın icra takibine itirazlarının haksız ve kötü

niyetli olduğunu , davalı tarafın borcunu inkar ettiğini, Davalının kendi

ihmal ve kusurunu davacı müvekkiline yüklemeye çalıştığını, ihlalli

geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine uygulanan cezaların mevzuata uygun olduğunu ve

icra inkar tazminatının aleyhine tesis edilmesini, Bu nedenle itirazın iptalini ve ödenmemiş alacakları

tahsil etme talebinin kabul edilmesini, .... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptalini, avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler uyarınca faizin değişen oranlarda kademeli olarak hesaplanmasını,

davalı tarafça .... icra müdürlüğü'nün 2021/... esas sayılı dosyasına konu alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkil şirkete ödenmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıdan tahsilini müvekkili şirkete ödenmesini, dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle; yetkiye itiraz ettiğini, takip dosyasında da yetkiye taraflarınca itiraz edildiğini, davalının ikametgahı mahkemeleri yetkili olduğunu, müvekkilinin ikametgahım olan ... mahkemeleri yetkili olduğunu, yetkiye itirazlarının kabulünü, Davalı tarafça ihlalli geçişler yapıldığına yönelik beyanlarına doğru olmadığını, tarafına ait ... plaka sayılı araç ile 23.02.2021 tarihinde ... güzergahında giriş-çıkış yapıldığını ve 89.5 TL geçiş ücreti önce çekilip sonra geri iade edildiğini, Davalı tarafça daha sonra sözkonusu bu bedel ödenmediği gerekçesiyle hakkında ....

İcra Müdürlüğünün 2021/... sayılı takibi başlatıldığını, müvekkili adına kayıtlı araca ait OGS hesabında en az geçiş bedeli kadar sürekli para bulundurduğunu, fakat geçiş ücretinin alacaklı tarafça alınmadığını , alınıp iade edilmesi sebebiyle tarafına sorumluluk yüklenemeyeceğini, davacı tarafın kötü niyeti dava açıldığını, davanın reddini, dava değerinin %20' si oranında kötü niyet tazminatı ile cezalandırılmasını, yargılama giderlerinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.

DELİLLER

... İcra Müdürlüğü 2021/... E. sayılı dosyası mahkememiz dosyası içerisine alınmıştır.

Davalı yönünden tacir araştırması yapılması için ilgili Ticaret Sicil Müdürlüğü ve Vergi Dairesine müzekkere yazılarak müzekkere cevapları mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.

... Bankası'na müzekkere yazılan müzekkere cevabı olarak ... plakalı aracın 23.02.2021 tarihindeki ihlalli geçiş yaptığı iddia edilen tarih ve ihlalli geçiş tarihinden 15 gün sonrasına ilişkin hesap bakiyesinin, otoyol geçişlerine ilişkin provizyon kayıtlarını mahkememize göndermiştir.

Noterler birliğinden ... plakalı aracın trafik tescil bilgileri ile 23.02.2021 tarihinde kimin sahipliğinde bulunduğu mahkememize bildirilmiştir. Mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.

Dava; Davalının ... plakalı aracı ile 23.02.2021 tarihinde ücret ödenmeksizin geçiş yapılıp yapılmadığı, .... İcra müdürlüğünün 2021/... esas sayılı dosyasında başlatılan takibe yapılan itirazın haksız olup olmadığına ilişkindir.

Mahkememizce celp edilen ... İcra Müdürlüğü 2021/... E. sayılı takip dosyasının incelenmesinde, davacı ... Anonim Şirketi tarafından davalı ... ... aleyhine 01/12/2021 tarihinde 773,09TL alacak yönünden ilamsız takip başlatıldığı, davalının yasal süresi içerisinde takibe ve borca itirazı ile takibin durduğu akabinde iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Adli Trafik Uzmanı ... 28/06/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" ¸

Anapara Kaçak Geçiş Bedeli olarak 135,50 TL, Borçlu tarafından icra dosyasına ödenen tutar

olarak 89,50 düşüldüğünde, Kısmi alacak tutarı olarak 46,00 TL hesaplandığı, Kısmi alacak

Tutarı 4 Katı Ceza Tutarı olarak 184,00 TL olmak üzere, Toplamda Kısmi alacak Tutarı + 4

Katı Ceza Tutar olarak 230,00 TL hesaplandığı, 3095 Sayılı Faiz Yasa gereği Dönemlik

Yığılmış Avans Faiz Tutarı olarak 6,04 TL olduğu, Kısmi alacak Tutarı + 4 Katı Ceza +

Faiz Toplamı olarak 236,00 TL hesaplandığı, Kdv %18 olarak 1.09 TL dahil edildiğinde,

Takiple İstenebilir Güncel TOPLAM ALACAK BEDELİ’ nin 237,13 TL olarak

belirlenmiştir.

Davalı ... ...’ dan takiple istenebilir güncel toplam alacağın 237.13 TL

olduğunun,

İhlalli Geçiş Tutarı olan 135,50 TL’ den, İcra dosyasına yapılan ödeme tutarı

olan ve bu durumun dava dilekçesinde davacı vekili tarafından sabit hale getirilen (

D.D. 5. Paragraf ) 89,50 TL’ nin düşümü yapılarak elde edilen Kısmi Alacak Miktarı

olan 46,00 TL’ ye takip tarihi itibari ile TC Merkez Bankası yıllık % 16,75 olmak üzere

değişen oranlarda İşlemiş faiz yürütüleceği,

Davalı ... ...’ a ait, ... plakalı araç ile 23.02.2021 ( 1 Gün )

tarihinde ihlalli geçişlerine ait fotoğraflarının olduğu ve ihlalli geçiş provizyon bilgisi

listesi ile uyuştuğu, ayrıca davacı işletici firmanın, aralarında yapılan protokol gereğince

davalıya herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğünün bulunmadığı ve yukarıda

izahatlarının (Bkz. Syf 6 . ) yapıldığı,

Davacının İcra İnkar Tazminatı talebinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu,

yapılan hesaplamalar ve incelemeler neticesinde kanaatine varılmıştır.

Raporumu, HMK 282. madde hükmü gözetilmek kaydıyla ve HMK 266/c.2

madde uyarınca bilcümle hukuki tavsif ve takdir sayın yargı makamına ait olarak,

Sayın Mahkemenin takdirlerine saygıyla arz ederim. 28.06.2024 ..." şeklinde görüş bildirmiştir.

Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza,

genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25.05.2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16.05.2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.

6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.

Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.

Anayasa Mahkemesi'nin 18.01.2018 tarih, 2017/166 E. 2018/8 Karar sayılı kararında ".... İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır.

Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir... kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir.

Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür.

Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır....." yönünde karar vermiştir. Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.

(İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nin 2018/1124 Esas, 2021/347 Karar sayılı ilamı)

Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ile birlikte tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından işletilen köprü ve otoyollardan davalıya ait araç ile 23.02.2021 günü 1 adet ihlalli geçiş yapıldığı, ihlalli geçiş tespitinin dosyaya sunulan geçiş kayıtları ve fotoğraflar ile sabit olduğu, alınan bilirkişi raporuyla da görüldüğü üzere davalıya 89,50-TL ücretin iade edildiği icra dosyasına 89,50-TL'nin ödendiği husunun dava dilekçesinde belirtildiği görülmekle ...

İcra Dairesi 2021/... esas sayılı takip dosyasında asıl alacak tutarının ödenen miktarın düşülmesi neticesinde 46-TL geçiş ücreti ve 4 katı olan 184,00-TL olmak üzere toplam 230,00-TL olarak tespit edildiği, icra dosyasına yapılan kısmi ödemeler neticesinde TBK'nın 100. maddesine göre kısmi ödeme halinde öncelikle ödenmemiş faiz ve masrafların düşülmesi,

kalan ödemenin ise asıl alacaktan düşülmesi gerektiğinden bu durumda dava tarihi itibariyle 230,00-TL asıl alacak ile bu miktara göre değişen oranlarda hesaplanan 6,04-TL olmak üzere toplamda 236,04-TL talep edebileceği anlaşılmakla bu miktar bakımından davanın kabulüne fazlaya ilişkin istemin reddine ve likit alacağa vaki haksız itiraz nedeniyle İİK 67/2.

Maddesi gereğince takdiren asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan icra inkar tazminatının da davalıdan alınarak davacıya verilmesin dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır