KÜNYE
T.C. İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi Gerekçeli Kara
- Karar tarihi
- 9 Nisan 2025
- Esas no
- 2023/668 Esas
- Karar no
- 2025/263
- Dava
- İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan
- Dava tarihi
- 19/10/2023
Karar Metni
1.480 kelime·7 dk okuma·5 bölüm
Mahkememizin yukarıda esas numarası yazılı dosyasının mahkememizde yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.
Müvekkili Şirketin, belirli plakalı ticari araçlarla yapılan ihlalli geçişler nedeniyle, ödenmeyen geçiş ücretleri ve ceza tutarlarının tahsili için icra takibi başlatıldığını, Davalı, müvekkili şirkete borcu olmadığını iddia ederek itirazda bulunduğunu, ancak bu itirazın haksız olduğunu, Davalı geçiş ihlalleriyle ilgili bir itirazda bulunmadan, yapılan takibinin durduğunu, Müvekkili Şirket, Türkiye'nin en büyük altyapı projelerinden birini işleten özel bir anonim şirketi olduğunu, ...'nun güvenli bir ulaşım hizmeti sunması için modern teknolojiye dayanarak donatıldığını, Otoyoldan geçişlerde, ücret ödenmeden geçiş yapılması durumunda,
ceza kesilmekte ve yasal süre içinde ödeme yapılmadığı takdirde bu ceza dört katına çıktığını, Geçiş ücretinin tahsil edilmesi için OGS ve HGS sistemleri kullanıldığını, araç sahiplerine bilgi verme yükümlülükleri bulunduğunu, Müvekkili Şirket, araç sahiplerine ihlalli geçişler hakkında bilgilendirme yapmakta fakat bu durumun tebliğ şartı içermediği vurgulandığını, araç sahiplerinin yasal yükümlülükleri nedeniyle, geçiş ücretleri ve cezaları talep edilebildiğini, İhlalli geçiş yapan araç sahiplerinin bu konudaki sorumlulukları net olarak belirttiğini, Davalı, icra takibine itiraz etmiş olsa da, yapılan itirazın yasal dayanağı bulunmadığını,
İtirazının geçerli olabilmesi için araç sahibinin geçiş ücretini zamanında ödemiş olması gerektiğini, Mahkeme, taraflar arasındaki arabuluculuk sürecinin sonunda uzlaşma sağlanamadığını da belirttiğini, Sonuç olarak, müvekkili Şirket, davalının itirazının reddedilerek, alacakların tahsili için icra takibinin devam etmesini talep ettiğini, Gerekçelerle birlikte, ilgili mahkeme kararları örnekleri de sunulduğunu, Mahkeme, tüm bu bilgi ve deliller ışığında, davalının aleyhine karar vermesi ve yargılama sırasında oluşan masrafların davalıdan talep etmişlerdir.
CEVAP
Davalı vekili sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; ... ve devamı olarak listelenen araçların müvekkili şirket nezdinde bulunan poliçeler dilekçe ekinde sunulduğunu, ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde herhangi bir poliçesine rastlanmadığını, ilgili araca ilişkin poliçe ve delil sunma hakkımızı saklı tuttuklarını, poliçeye rastlanmadığının bildirildiği durumda ilgili araca ilişkin taleplerin husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini, karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.
DELİLLER
Vakıfbank'a yazılan müzekkere cevapları mahkememiz dosyası arasına alınmıştır. .... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosya suretinin UYAP üzerinden mahkememiz dosyası arasına alınmıştır. Davaya konu; ... plakalı araçların ihlalli geçiş tarihi olan 22.11.2020 - 06.09.2022 tarihindeki kullanım amacını gösterir tescil kaydının ... Birliğinden celp edilmiştir. Karayolları 1. ve 4. Bölge Müdürlüğü ile Karayolları Ana kontrol merkezine müzekkere yazılan müzekkere cevapları mahkememiz dosyası arasına alınmıştır. Adli Trafik Uzmanı... tarafından hazırlanan 02/01/2025 tarihli bilirkişi raporundan özetle;
¸Aşağıda İzahatlarının belirtildiği Anapara Kaçak Geçiş Bedeli olarak 355,85 TL, Kaçak Gi Bedeli 4 Katı Ceza Tutarı olarak 1.423,40 TL, toplamda Anapara * 4 Katı Ceza Tutar Toplamı olarak 1.779,25 TL hesaplandığı, 3095 Sayılı Faiz Yasa gereği Dönemlik Yığılmış Avans Faiz Tutarı olarak 198,31 TL olduğu, Kaçak Geçiş * 4 Katı Ceza * Faiz Toplamı olarak 1.977,56 TL hesaplandığı, Kdv 2618 olarak 35,70 TL dahil edildiğinde, Takiple İstenebilir Güncel TOPLAM ALACAK BEDELİ” nin 2.013,26 TL olarak belirlenmiştir.
Buna göre. Davalı ... güncel toplam alacağın 2.013,26 TL olduğunun, ŞİRKETİ” nden takiple istenebilir. 1.779,25 TL” ye takip ye takip tarihi itibari ile TC Merkez Bankası yıllık 96 10,00 - 96 16,75 — 9 15,75 — 9 10,75 olmak üzere ihlalli tarih aralıklarına göre değişen oranlarda İşlemiş f: ütüleceği, Davalı ...
SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ” ne ait, davalının ... plakalı araçları ile 22.11.2020 ile 06.09.2022 tarihleri arasında ihlalli geçişlerinin, ihlalli geçiş provizyon bilgisi listesi ile uyuştuğu, ayrıca davacı işletici firmanın, aralarında yapılan protokol gereğince davalıya herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğünün bulunmadığı ve yukarıda izahatlarının yapıldığı, Davacının İcra İnkar Tazminatı talebinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, yapılan hesaplamalar ve incelemeler neticesinde kanaatine varılmıştır.
Raporumu, HMK 282. madde hükmü gözetilmek kaydıyla ve HMK 266/c.2 madde uyarınca bilcümle hukuki tavsif ve takdir sayın yargı makamına ait olarak, Sayın Mahkemenin takdirlerine saygıyla arz ederim. 02.01.2025...." şeklinde görüş bildirmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava; .... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasında otoyol ihlalli geçiş bedelinin davalıdan tahsili isteminden ibarettir. Mahkememizce dava konusu.... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ... tarafından davalı ... Sigorta Anonim Şirketi aleyhine 14/06/2023 tarihinde 1.779,25 TL asıl alacak üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, davalının yasal süresi içerisinde takibe ve borca itirazı ile takibin durduğu ve taraflar arasında anlaşma sağlanamadığına dair arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği akabinde iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza,
genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25.05.2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16.05.2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.
Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.
Anayasa Mahkemesi'nin 18.01.2018 tarih, 2017/166 E. 2018/8 Karar sayılı kararında ".... İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır.
Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir...... kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir.
Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür.
Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır....." yönünde karar vermiştir. Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.
(İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nin 2018/1124 Esas, 2021/347 Karar sayılı ilamı)
Tüm dosya kapsamı ve toplanılan deliller ile alınan bilirkişi raporunun bir bütün halinde değerlendirilmesi sonucunda; dosya kapsamında ihlalli geçiş görüntüsü ile provizyon kayıtları incelenmek suretiyle hazırlanan ve ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli olduğundan mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere; davalının sahibi olduğu dava konusu ... plakalı araçları ile 22.11.2020 ile 06.09.2022 tarihleri arasında ihlalli geçiş yaptığının sabit olduğu, geçiş ücretini 15 günlük süre içinde de ödemediği görülmekle yasa gereğince 4 katı cezayı de ödemekle mükellef olduğu,
davacı şirketçe talep edilen geçiş ücretinin davacıya ait aracın özelliklerine uygun olduğu, fiyatlandırma hatasının olmadığı görülmüştür. Davalı her ne husumet itirazında bulunmuş olsa da dava konusu araçların kaçak geçiş esnasında davalıya ait olduğu tespit edilmiş olup husumet itirazının reddine karar vermek gerekmiştir. Açıklanan tüm bu nedenlerle davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
İcra inkar tazminatı yönünden yapılan değerlendirmede; alacak davalı yanca da belirlenebilir olduğundan takibe haksız itiraz nedeniyle alacağına geç kavuşan davacı lehine %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine dair açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle; davacı tarafından açılan davanın kabulü ile; davalının.... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazların iptali ile takibin 1.779,25 TL ( 355,85 TL geçiş ücreti ve 1.423,40 TL kaçak geçiş ceza ücreti ) asıl alacağa değişen oranlarda avans faizi uygulanması sureti ile devamına, alacağın likit ve belirlenebilir olduğu anlaşılmakla 355,85 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır
İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2023/668, K. 2025/263, 9 Nisan 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama