İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/722 K.2026/314

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ... A.Ş. müşterilerin ihtiyaçlarını karşılayan otomobil, konut ve ferdi kaza sigortalarının yanı sıra nakliyat, mühendislik, tarım, iş yeri sigortaları gibi çok çeşitli ürün ve hizmetler sunan bir sigorta şirketi olduğunu, dava dışı sigortalı ... ile müvekkili şirket arasında ... Mah. ... Sok. NO:10/1 .../İstanbul riziko adresli, Lokanta-Restoran iştigal konulu 05.11.2022 başlangıç 05.11.2023 bitiş tarihli ...

Ticari Paket Sigorta Poliçesi imzalandığını, 12.03.2023 tarihinde, lokanta olarak faaliyet gösteren sigortalının iş yerinde, toprak altındaki şebeke hattında patlama neticesinde su sızıntısı olduğu ve akan sulardan kaynaklı iş yerinde maddi hasar oluştuğunun görüldüğünü, hasarın tespit edilmesi üzerine dava dışı müvekkili şirket sigortalısı tarafından 12.03.2023 tarihinde saat 18.07 civarında davalı ...'ye başvuru yapılmış, başvurunun ... başvuru numarasıyla kaydedildiğine dair cevap mesajı gelmiş olduğunu, ... ekipleri olaya müdahale etmiş ve sokağı kazmak suretiyle hattı onardığını,

müvekkili şirket tarafından sigortalı lokantada meydana gelen hasarın tespiti için ekspertiz işlemi yaptırılmış, yapılan incelemeler sonucu dava konusu somut olayın; cadde altındaki ... sokak hattının patlaması nedeniyle, akan suların zeminden kaynaklı içeriye su bastığı, ibraz edilen fotoğraflardan anlaşılacağı üzere 5 cm kadar yükselen su neticesinde dükkanın bodrumunda ustanın yatması için ayrılan odadaki yatak tarafındaki dolaplarda ve yerde bulunan hoparlörün ıslanarak zarar gördüğü,

... marka eski tip bir dolabında hasarlandığının tespit edildiğini, mobilya ve hoparlörün onarımının mümkün olmadığını, ... marka eski dolabında parça desteği olmadığı eksper raporunda ayrıca belirtildiğini, sigorta kapsamı içerisinde olduğu tespit edilen hasar tazminatı olarak 14.586,23 TL tutarın belirlendiğini,, dava dışı sigortalıya 14.586,23 TL müvekkili şirket tarafından 28.03.2023 tarihinde ödendiğini, müvekkili şirket tarafından, davalıya 02.05.2023 tarihinde ekte yer alan 01/RUC/2141 sayılı rücu talebi yazısı gönderilmiş ve müvekkili şirketin dava dışı sigortalıya ödemiş olduğu bedeli ödemesi hususunın ihtar edilmiş olduğunu,

ihtara cevaben 15.05.2023 tarihinde davalı ... ...Genel Müdürlüğü, söz konusu atık su baskının binanın teknik yetersizliğinden kaynaklandığını, meydana gelen hasardan sorumlu tutulamayacaklarını ifade ettiğini, herhangi bir ödeme gerçekleştirmemiş olduğunu, müvekkili şirketin;

dava dışı sigortalının ortaya çıkan maddi hasarını gidermekle ve hasara ilişkin olarak zararını tazmin etmekle, 6102 sayılı türk ticaret kanunu'nun 1472. maddesi uyarınca sigortalının halefi konumuna geldiğini, hasara kusurlarıyla sebebiyet veren davalının, hasar tazminatı miktarını müvekkili şirkete ödemesi gerektiğini, bu nedenlerle müvekkili şirket tarafından rücu hakkına ilişkin olarak davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün 2023/...

E. sayılı dosyasıyla icra takibine başlanmış olduğunu, davalı tarafından takibe, borca, borç miktarına, faize, faiz oranına ve ferilerine haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak itiraz edildiğini, haksız ve hukuka aykırı olarak yapılan itiraz neticesinde duran takibi harekete geçirmek ve davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesi amacıyla dava açma zaruretinin hâsıl olduğunu, müvekkili şirketçe yapılan ödemeye ödeme tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiğini, haklı davanın kabulü ile ....

İcra Müdürlüğü'nün 2023/... E. sayılı icra takibine karşı yapılan haksız ve hukuka aykırı itirazın iptaline, davalının, alacağın % 20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin davalı üzerine yükletilmesine karar verilmesini, talep ve dava etmişlerdir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın görevli mahkemede ikame olunmadığını, davanın görev yönünden reddini talep ettiklerini, esas yönünden; söz konusu binanın su yatılım yönetmeliklerine uygun inşa edilip edilmediği yönünden değerlendirilmesi gerektiğini, bina sakinlerince su sızıntılarına karşı alınması gereken hiçbir tedbirin alınmadığının tespit edildiğini,

İstanbul'a su veren içmesuyu şebeke sisteminin hattın her metresinin gözetim altında tutulmasının teknik olarak mümkün olmaması nedeniyle bu hatlarda oluşabilecek muhtemel arızalar ile yaşanabilecek sızıntılara karşı bina maliklerinin gerekli asgari tedbirleri alması kanunen ve teknik olarak gereklilik olduğunu, hasarın binanın toprağa dayalı olan bodrum katının pencere veya kapısından değil binanın dışından ve ilgili binanın izolasyon olmadığı anlaşılan perde duvarından sızdığı aşikar olduğunu, eğer binanın dış etkenlere karşı gerekli inşaat teknikleri (izolasyon,

drenaj sistemi vb. ) kullanarak yapılmış olsa idi bırakın su borusundan kaynaklı su girişini her türlü rutubet, yağmursuyu ve zemin suyu girişi engellenmiş olacağını, birlikte gelen şikayetin çok kısa sürede bulunup tamir edildiği de göz önüne alındığında, oluşan hasarda İdaremizin bir kusuru/ihmali olmadığı sonucuna varıldığını, burada öncelikle sigortalının ...

Mevzuatı gereğince su sızmalarına karşı gerekli tedbirleri alıp almadığının da tespitinin gerektiğini, zararı meydana getiren sebeplerin ve kusur durumunun tespiti için, binaya ait yapı ruhsatı ve projelerin getirtilmesi, binanın projesine uygun yapılıp yapılmadığı, imar mevzuatına ve ... mevzuatına uygun olup olmadığı, projeye uygun kullanılıp kullanılmadığı,

ayrıca bu yerin işyeri açma ve çalıştırma ruhsatı olup olmadığı hususlarının da tespitinin gerektiğini, hasarın meydana gelmesinde idarelerinin bir dahili olmadığı halde aleyhimize ikame olunan davada hukuki uyarlık bulunmadığını, açılan davanın bir tazminat davası olduğunu, Borçlar Kanunu’nun 41.maddesine göre tazminat sorumluluğunun doğması için, tazminat talep edilenin, zarara neden olayda kasıt, ihmal, teseyyüp ya da kusurunun olması;

tazminat talep edilen hasar ile arasında bir illiyet bağının bulunması gerektiğini, müvekkili idarenin olayda kastı, kusuru, ihmali bulunmadığı gibi kendi sorumluluk sahasının dışında gerçekleştiği iddia edilen hasar ile arasında bir illiyet bağının kurulmasının da mümkün olmadığını, zararın idari eylem veya işlemden değil de zarar görenin veya bir başkasının eyleminden doğması halinde, zararla idari eylem arasındaki illiyet bağı kesilir ve zararın idari eyleme ve idare tüzel kişiliğine bağlanması imkanının ortadan kalkacağını, Türk Ticaret Kanunu’nun 1301. maddesine göre davacı sigorta şirketinin, sigortalısının haklarına halef olması;

ancak olaydan müvekkili idarenin kusurlu ve sorumlu olması ile meydana gelen zararla idare arasında uygun illiyet bağının kurulması halinde mümkün olabileceğini, hizmet kusuruna dayalı olarak açılan davada, idaremizin dava konusu zararı ödemekle yükümlü tutulabilmesi için zararın varlığı yeterli olmadığını, bu zararın idareye atfı kabil ve isnadının mümkün olması,

zararla idari eylem veya işlem arasında illiyet bağının (neden-sonuç ilişkisinin) bulunması şartlarının bir arada gerçekleşmesinin zorunlu olduğunu, talep edilen bedelin, piyasa rayicine uygun olmayıp fahiş olarak belirlendiğini, davaya konusu taşınmazda meydana geldiği iddia edilen hasarın oluş şekli ile hasar bedeli arasında bariz bir fark görüldüğünü, bu nedenle talep edilen bedeli kabul etmediklerini, davanın konusunun hasar olup hasarın da haksız fiil olarak nitelendirildiğini, haksız fiilden kaynaklanan davalarda ise ancak yasal faiz istenebileceğini, davacının talep ettiği %20 icra inkar tazminatı talebinin de reddi gerektiğini,

meydana gelen hasarın müsebbibinin ve gerçek hasar miktarının öncelikle mahkeme tarafından tespiti gerektiğini, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama masrafının ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini, talep etmişlerdir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; .... İcra Dairesi 2023/... Esas sayılı icra takibine yapılan itirazların iptali istemine ilişkindir.

Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.

Dava konusu .... İcra Dairesi 2023/... Esas sayılı icra dosyası UYAP üzerinden dosyamız arasına alınmıştır.

Huzurdaki uyuşmazlık; davaya konu uyuşmazlığın ... mahallesi, ... Sokak no:10/1 .../ İstanbul adresinde 12/03/2023 tarihinde dava dışı sigortalının iş yerinde meydana gelen su sızıntısı nedeniyle davacının sigortalısına ödediği bedeli davalıdan TTK'nın 1472. Maddesi gereğince tahsili isteminin yerinde olup olmadığı, .... İcra Dairesi 2023/... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptalinin gerekip gerekmediği hususlarında toplanmıştır.

Dava konusu .... İcra Dairesi 2023/... Esas sayılı dosyasında; davacı ... A.Ş.'nin davalı ... Genel Müdürlüğü aleyhine 31/05/2023 tarihinde toplam 14.816,41 TL üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, davalıların yasal süresi içerisinde takibe, borca itirazları ile takibin durduğu anlaşılmıştır.

Ayrıca taraflar arasında anlaşma sağlanamadığına dair arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği akabinde iş bu davanın 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememiz dosyası bilirkişiye tevdi edilmiş olup, Bilirkişiler ... tarafından hazırlanan 09/03/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle;

"12/03/2023 tarihinde işyerinde meydana gelen hasar nedeniyle davalının sorumluluğunun bulunduğu,

Meydana gelen zararın öngörülebilir olmadığı, hasarın meydana geliş şeklinin Ekspertiz raporunda tespit edildiği ve ...' ye ait toprak altındaki hatta patlama neticesinde meydana geldiği,

Bu tespitin 20.05.2025 Tarihli ... Yazısında da teyit edildiği, ... Belediyesi İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün 17.07.2025 tarih ve E-...-...-... sayılı yazısı ekinde gönderdiği davaya konu 4 pafta, 63 Ada ve 32 Parselde kayıtlı taşınmaza ait 18.09.2079 tarih ve 79/... sayılı proje CD' sinde, kanal bağlantısının yönetmelik hükümlerine göre yapıldığı,

Bina maliki veya başka herhangi birinin zararın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı, ...” nin Kuruluş ve Görevleri hakkındaki Kanunun ...'nin görev ve yetkileri başlıklı 2.Maddesinin “a” bendine göre toprak altındaki hattın bakım ve onarımını yapmakla yükümlü bulunan ...” nin 96100 oranında sorumlu olduğu, T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü Meteorolojik Veri İşlem Dairesi Başkanlığının 20.06.2025 tarihli yazısında, 12.03.2023 tarihinde meydana gelen yağışların her yıl görülebilen yağış olduğunun belirtildiği, dolayısıyla bu tarihteki yağışın davaya konu taşınmazda meydana gelen hasar ile bir bağlantısının bulunmadığı,

... Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 13.03.2023 tarihli ekspertiz raporunda davaya konu mekânda toprak altındaki şebeke hattında patlama neticesinde su sızıntısı olduğu ve akan sulardan kaynaklı iş yerinde maddi hasarın meydana gelen hasarın giderilebilmesi için KDV dahil toplam 14.586,23 TL bedele ihtiyaç duyulduğu, hasara ilişkin resimlerden ve piyasa rayiç değerlerinin karşılaştırılmasından, bedelin hasarı yansıttığı ve kadri maruf sayılmasının uygun olacağı,

Heyetimizin teknik görüşü neticesi; davacı tarafından sunulan hasar fotoğrafları birlikte incelendiğinde, ...” nin Kuruluş ve Görevleri hakkındaki Kanunun ...'nin görev ve yetkileri başlıklı 2. Maddesinin “a” bendine göre toprak altındaki hattın bakım ve onarımını yapmakla yükümlü bulunan ...” nin %100 oranında sorumlu olduğu, değerlendirilmesi sonucu Rücu şartlarının oluştuğu, açıklanan bu nedenlerle, Davacı sigorta şirketinin Sigortalısına yaptığı tazminat ödemesini, sigorta tekniği açısından Davalı yana rücu etme hakkı bulunduğu,

Görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde rapor tanzim etmişlerdir.

Huzurdaki dava; davacı sigorta şirketi tarafından ... mahallesi, ... Sokak no:10/1 .../ İstanbul adresinde 12/03/2023 tarihinde dava dışı sigortalının iş yerinde meydana gelen su sızıntısı nedeniyle davacının sigortalısına ödediği bedeli davalıdan TTK'nın 1472. Maddesi gereğince davalıdan tahsili istemiyle ikame edilmiştir. TTK 1472.

Maddesinde düzenlenen halefiyete dair hükümler kapsamında sigortacı sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçeceği, sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hakkın tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal edeceği ifade edilmiştir. Sigortalının tazminat alacağının hukuki temelinin haksız eylemden, kanundan veya sözleşmeden kaynaklanmış olması arasında hiçbir fark yoktur.

TTK'nun 1472. maddesinden kaynaklanan halefiyet hakkı sigortacıya, zarar sorumlusundan, sigortalısına ödediği sigorta bedeli kadar talep hakkı ve bunun doğal sonucu olarak da zarar sorumlusuna karşı dava hakkını sağlamaktadır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2012/168 E. 2012/397 K. sayılı ve 15/06/2012 tarihli ilamında "23/11/1981 tarih ve 17523 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 2560 sayılı ...Genel Müdürlüğü'nün Kuruluş ve Görevleri Hakkında Yasa gereğince ...'nin.

Genel Kurul, Yönetim Kurulu ve Genel Müdürlük'çe yönetileceği, denetçileri vasıtasıyla denetim yapılacağı, yıllık faaliyet ve yatırımlarının bilançolarda belirlenip, Genel Kurullar'ın tasvibine sunulacağı ve bütçesinin Kamu İktisadi Teşekkülleri'nde uygulanan formüle göre tanzim olunacağının belirtildiği,

6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 18/1. maddesinde "Ticaret şirketleriyle, gayesine varmak için ticari bir işletme işleten dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince hususi hukuk hükümleri dairesinde idare edilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere devlet, vilayet, belediye gibi amme hükmi şahısları tarafından kurulan teşekkül ve müesseseler dahi tacir sayılırlar." hükmünün yer aldığı, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 11, 12, 13. 18/1. maddesi dikkate alındığında ...

(İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi) Genel Müdürlüğü'nün 2560 Sayılı Kanun ile kurulmuş olması TTK'nin 18/1. maddesinde özel hukuk hükümlerine göre idare edilen bir kamu kuruluşu olması, ticari şekilde veya iktisadi esaslara göre işletilmekte olup yaptığı işler itibariyle de ticarethane sayıldığından tacir sıfatı taşıdığı, tacir olduğu kabul edilen ...'ye karşı açılan haksız fiilden kaynaklanan davaya adli yargı yerinde bakılacağı, bu nedenle dava konusu uyuşmazlıkta adli yargının görevli olduğu kabul edilmiştir.

"6102 sayılı TTK'nin 16/1 bendinde. "Ticaret şirketleriyle, amacına varmak için ticari bir işletme işleten vakıflar, dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşlar da tacir sayılırlar." düzenlemesi yer almaktadır.

2560 sayılı kanuna tabi olan ...'nin gördüğü hizmetin kamu hizmeti olmasına rağmen, özel hukuk hükümlerine tabi olduğu, TTK'nin 16/1 maddesi anlamında tacir sayılacağı ve tacir olan davalı ile davacı arasındaki haksız fiilden kaynaklanan davaya bakma görevinin adli yargının görevine girdiği anlaşıldığından mahkememizin görevli olduğu tespit edilmiştir.

Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK.nın 1472.maddesinde halefiyet düzenlenmiştir. Düzenlemede, sigortacının sigorta tazminatını ödediğinde hukuken sigortalının yerine geçeceği, sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hakkın tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal edeceği belirtilmiştir.

Dosya kapsamında, ... Ltd. Şti. eksper raporunda, ara sokak üzerinde yer aldığı tespit edilen binanın giriş katındaki sigortalı iş yerinin lokanta olarak faaliyet gösterdiği giriş katta meydana gelen hasarın toprak altındaki şebeke hattında patlama nedeniyle su sızıntısından kaynaklandığının tespit edildiği görülmüştür. Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda da ...” nin Kuruluş ve Görevleri hakkındaki Kanunun ...'nin görev ve yetkileri başlıklı 2. Maddesinin “a” bendine göre toprak altındaki hattın bakım ve onarımını yapmakla yükümlü bulunan ...” nin %100 oranında sorumlu olduğunun tespit edildiği görülmüş, alınan bilirkişi raporlarının yeterli incelemeyi ihtiva ettiği hükme esas alınmıştır.

Somut olayda; toprak altındaki hatta meydana gelen patlama nedeniyle su sızıntısınnın hasara sebep olduğu ...Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanununun 2.maddesinde ...'nin görev ve yetkileri düzenlenmiş, a bendine göre İçme, kullanma ve endüstri suyu ihtiyaçlarının her türlü yeraltı ve yer üstü kaynaklarından sağlanması ve ihtiyaç sahiplerine dağıtılması için;

kaynaklardan abonelere ulaşıncaya kadar her türlü tesisin etüt ve projesini yapmak veya yaptırmak, bu projelere göre tesisleri kurmak veya kurdurmak, kurulu olanları devralıp işletmek ve bunların bakım ve onarımını yapmak, yaptırmak ve gerekli yenilemelere girişmek ...'nin görevleri arasında sayılmıştır.

Hasarın oluşmasının nedeninin ...'nin toprak altındaki hattın bakım ve onarımını yapmamasından kaynaklandığı, davalı ...'nin üzerine düşen görev ve sorumluluğu yerine getirmediği anlaşılmakla kanuni yükümlülüğünü yerine getirmeyen davalının hasarın oluşumunda %100 oranında tam ve asli kusurlu olarak bulunduğu,

dosya kapsamında alınan tüm raporların birbirini doğrular nitelikte olayın oluş şekli ve ilgili yasa hükümlerine uygun olduğu mahkememiz ve üst yargı denetimine de açık olmakla hükme elverişli nitelikte görüldüğünden yapılan inceleme ve izah olunan nedenlerle davanın kabulüne ancak icra inkar tazmina alacağın varlık ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden İİK 67. Maddesinde belirtilen şartların oluşmadığı anlaşıldığından icra inkar tazminatı talebinin reddine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde karar verilerek hüküm kurulmuştur.

Katip ... · (e-imza) Hakim ... · (e-imza)