İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/272 K.2018/122

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilli sigorta şirketine nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalı olan emtianın davalı tarafından deniz yolu ile nakliyesi işinin üstlenildiğini, emtianın hasarlanması sonucu sigorta şirketi tarafından sigortalısına hasar tazminatının ödendiğini, TTK 1472.maddesi gereğince sigortalısının haklarına halef olduğunu, sigorta tazminatının zarar sorumlusu olan davalılardan rücuen tahsili amacıyla ...13 İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasının icra takibi başlatıldığını, davalırır takibe itiraz ettiklerini belirterek, iptali ile icra takibinin devamına, müvekkili lehine % 20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; mahkemenin yetkili olmadığını, konişmentonun 26.maddesi gereğince ... 'daki ... Yüksek Adalet Mahkemesinin yetkili olduğunu, davacı ... şirketi tarafından sigortalısına ödeme yapılmadığını, TTK 1186 maddesi gereğince sorumluluğun sınırlandırılması gerektiğini, TTK 1184 ve 1185.maddesi gereğince usulüne uygun tespit ve ihbarın yapılmadığını belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava; davacı ... şirketine nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalı emtianın deniz yolu ile taşınması sırasında oluştuğu iddia edilen emtiadaki sigortalısına ödediği hasar bedelinin davalıdan TTK nun 1472.maddesi gereğince rücuen tahsili amacıyla yapılan icra takibine itirazın İİK nun 67.maddesi gereğince iptaline ilişkindir.

Taraf vekillerince davaya ilişkin tüm delilleri belge ve dayanakları ile birlikte dosyaya sunulmuştur.

...13. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasının incelemesinde; alacaklısının ... olduğu, borçlusunun ... Gemisi Donatanı ... A/S(taşıyan sıfatıyla ... A/S'ye izafeten ve Asaleten) olup, ödeme emrinin 14/11/2016 tarihinde tebliğ edildiği, 16/11/2016 tarihinde itirazın edildiği, davanın 01/08/2017 tarihinde İİK nun 67.maddesi gereğince davanın bir yıllık hak düşürücü sürede açılmış olduğu anlaşılmıştır.

Dava konusu uyuşmazlıkta geminin (...) yabancı bayraklı ve yükleme limanının İzmit Körfezi tahliye limanı Dakar Limanı olması karşısında yabancılık unsuru bulunmaktadır.

MÖHUK 47.madde gereğince yetki anlaşmasının geçerli olması için; uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıması, Türk Mahkemesinin yetkisinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmemiş olması ve uyuşmazlığın borç ilişkisinde doğması gerekir.

Yabancı unsur taşıyan uyuşmazlıkların çözümünde yetkili kanununun tayininden önce çözümü gereken sorun açılan davada mahkememizin milletlerarası yetkisinin bulunup bulunmadığı sorunudur.

Konişmentonun incelenmesinde, gönderenin ... Yapı AŞ, alıcısının ... Hote ... olduğu, yükleme limanının ..., tahliye limanın ...- ... olduğu ve taşıyanın ... A/S olup, acentesi ... Denizcilik AŞ tarafından imzalandığı anlaşılmıştır.

Dava konusu taşımaya konu esas konişmentonun 26.maddesinde "...ne/devletlerinden veya başka yere yapılan Mal Taşıma İşlemlerinde Madde 6.2 (d) ve/veya ABD ... 'nın uygulanabilir olduğu her zaman, taşımanın o aşaması ... yasalarına tabi olacak ve ... ... Güney Bölgesi Federal Mahkemesi buradan kaynaklanan tüm anlaşmazlıkları görüşmek üzere münhasır kaza yetkisine sahip olacak olup, tüm diğer durumlarda, işbu konişmento ...

Yasasına tabi olarak yorumlanıp buradan kaynaklanan tüm anlaşmazlıklar başka bir ülke mahkemesinin kaza dairesi hariç tutularak, ... 'da ... Yüksek Adalet Mahkemesinin kaza yetkisine tabi olacaktır." hükmüne yer verilmiş olup, bu kloz ile somut taşımadan kaynaklanan tüm anlaşmazlıklarda başka bir ülke mahkemesinin kaza dairesi hariç tutularak ...'da ... Yüksek Adalet Mahkemesinin kaza yetkisine sahip olduğu kararlaştırılmıştır.

Taraflar arasındaki bu sözleşme yabancı mahkemeye yetki veren usul hukukuna ait yabancı unsurlu bir sözleşmedir. Mahkememizce belirlenmesi gereken husus taraflar arasındaki yetki anlaşmasının MÖHUK 47.maddedeki geçerlilik şartına uygun olup olmadığı ve bu suretle mahkememizin yetkili olup olmadığı hususudur. Davamızda uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıdığı, dava konusunun Türk Mahkemelerinin yetkisinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmadığı, uyuşmazlığın borç ilişkisinden doğduğu açık ve nettir.

Dava konusu uyuşmazlığın yabancı unsur taşıması, mahkememiz yetkisinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmemiş olması, konişmentoda taşıyan aleyhine işbu konişmentonun 26.maddesinde "...ne/devletlerinden veya başka yere yapılan Mal Taşıma İşlemlerinde Madde 6.2 (d) ve/veya ABD ... 'nın uygulanabilir olduğu her zaman, taşımanın o aşaması ... yasalarına tabi olacak ve ... ...

Güney Bölgesi Federal Mahkemesi buradan kaynaklanan tüm anlaşmazlıkları görüşmek üzere münhasır kaza yetkisine sahip olacak olup, tüm diğer durumlarda, işbu konişmento ... Yasasına tabi olarak yorumlanıp buradan kaynaklanan tüm anlaşmazlıklar başka bir ülke mahkemesinin kaza dairesi hariç tutularak, ...'da ...

Yüksek Adalet Mahkemesinin kaza yetkisine tabi olacaktır." belirtilmekle davada uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıdığı ve dava konusunun Türk mahkemelerinin yetkisinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmadığı,

uyuşmazlığın borç ilişkisinden doğduğunun açık ve net olduğu ve davacının sigortalısının da konişmentonun şartları ile bağlı olduğu nedenle, TTK 1472.maddesi gereğince davacı ... şirketi sigortalısının haklarına halefiyet sıfatıyla iş bu davayı açtığı nedenle yetki anlaşması davacı ... şirketinde bağlayacağı nedenle davalının milletlerarası yetki itirazının kabulüne, diğer davalının ise asaleten dava açılmış ise de acente olup, davacı vekilinin 06/09/2017 tarihli dilekçesindeki sonuç kısmındaki talebi de değerlendirilerek karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,

1-Davalının Milletlerarası yetki itirazının kabulü ile dava dilekçesinin mahkememizin yetkisizliği nedeniyle usulden reddine,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç tarifesi uyarınca 35,90 TL karar harcının 1.920,82 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 1.884,92 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3-Davalı taraf vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince tayin olunan 2.180,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-Taraf vekillerince yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın , avansı yatıran tarafa karar kesinleştiğinde resen iadesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/03/2018

Katip ... Hakim