İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/522 K.2024/372

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili ...

Anonim Şirketinin, Konya ilinde faaliyet gösterdiğini, üretmiş olduğu makinaların ihracatı ile iştigal ettiğini, müvekkilinin üretmiş olduğu ürünleri Şili ülkesinde faaliyet göstermekte olan ... ... ... isimli firmaya 20.10.2021 tarihinde ... numaralı fatura ile fatura ettiğini, ilgili yüklerin Şili ülkesine nakliyesi hususunda davalı taraf ile anlaşıldığını,, davalı taraf 14.610,00-$ navlun bedeli karşılığında yükleri içerir konteynırları ... limanına teslim yükümlülüğü altına girdiğini, 26.10.2021 tarih ve ... numaralı faturayı müvekkili adına düzenlediğini ve bu navlun bedelinin müvekkilince 02.11.2021 tarihinde ödediğini,

davalı taraf mevcut ilişkide forwarder olarak hareket ettiğini, davaya konu navlun hizmetine ilişkin yüklerin ... limanına ulaştırılmasına ilişkin hizmet konusu davalının yükümlülüğünde olduğunu, davalının vaki ilişkide mesuliyetleri de açık ve net olduğunu, davalı taraf eşyanın taşınmasının sağlanması ve bununla ilgili düzenlemelerin yapılması,

bu anlamda lojistik hizmet verilmesinin yükümü altında olduğunu, ancak 10.01.2022 tarihinde müvekkilinin müşterisine satışını yaptığı yüklerin ... limanına değil de ... limanına indirildiği bilgisine eriştiğini, yükleri taşıyan geminin, müvekkil bilgisince ... limanına giriş yaptığını, ancak müvekkile ait yük indirilmediğini, davalı taraf bu hususa ilişkin olarak ... limanında yoğunluk olduğunu, yükün bu yüzden indirilemediğini mazeret olarak sunduğunu, konşimento üzerinde Boşaltma Limanının açıkça ... olarak görüldüğünü, ihlalinin davalının operasyonel bir hatası sebebiyle vuku bulduğunun açık olduğunu,

işbu durumdan kaynaklı olarak müvekkili şirketin uğramış olduğu maddi zararın, taşımayı takip eden ve ... limanına yükleri ulaştırmak ile mesul olan davalı taraf olan ... Ticaret Anonim Şirketi tarafından karşılanmasını talep etmek elzem hale geldiğini belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Deniz taşımasına temel teşkil eden konsimentoda (ana ve ara) müvekkilinin taşıyan- donatan-taraf olmadığını, davanın husumet nedeniyle reddi gerektiğini, tüm taşımaya ilişkin belgelerde müvekkili firmanın taşıyan olmadığını yalnızca taşma komisyoncusu olduğunu, müvekkilinin taşıma komisyoncusu olması nedeniyle geminin haklı veya haksız sapması halinde taşıyan ve donatan (hat sahibi) olmaması nedeniyle sorumlu tutulamayacağını, teslim limanı Güney Amerika olduğundan bu ülkelerde düzenlenen belgeler her zaman teyide muhtaç olduğundan davacı taraf halef olduğunu celp edilecek asıl belgelerle ispat etmesi gerektiğini,

taşımanın ihracat olması nedeniyle, ihracatçının taşınan emtiayı sigorta ettirdiği ve "... " limanından teslim aldığı uygulamada karine olduğunu, bu hususun izah edilmesi gerektiğini, alıcının malı teslim aldığı ihtimali değerlendirildiğinde masraflar da alıcı tarafından ödeneceğinden davacının yaptığı masrafları rücu edebilmesi için gereken rücuen tazminat davası için halefiyet dava hakkı oluşmayacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, taraflar arasındaki taşıma ilişkisinden kaynaklanan ve eşyaların konşimentoda kayıtlı bulunan limandan farklı bir limana tahliye edilmesi ile oluştuğu belirtilen zararların tahsili talepli alacak davası olup uyuşmazlığın davalının pasif husumet ehliyetine haiz olup olmadığı, zaman aşımı def'inin yerinde olup olmadığı, dava konusu eşyaların taraflarca belirlenen limandan farklı bir limana tahliye edilip edilmediği, bu nedenle davacının zararının bulunup bulunmadığı ve buna göre var ise davacı alacak miktarının tespiti hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce dava şirketin ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için Konya ATM'ye talimat yazılmıştır. Resen seçilen bilirkişi ... 03/07/2023 tarihli raporunda. Davacı ...

Anonim Şirketi ne ait dava konusu işlemlerin olduğu 2021-2022 yılı yasal defterlerinin AÇILIŞ beraatlarına ait bilgilerin ve envanter defterine ait açılış tasdikinin Türk Ticaret kanunu hükümlerine uygun olarak yasal süresi içerisinde yapılmış olduğu, şirketin 2021-2022 yıllarına ait yevmiye defterinin Türk Ticaret Kanununun ilgili hükmü gereğince kapanış beratlarının süresinde gönderilmiş olduğu, davacı şirketin 01.01.2021-31.12.2021 ve 01.01.2022 - 31.12.2022 dönemlerine ait yevmiye, kebir ve envanter defterlerinin usulüne uygun olarak bilgisayar ortamında işlenmiş olduğu,

defterler üzerinde herhangi bir silinti ,kazıntı ve karalamanın bulunmadığı, bu sebeple davacı şirketin 2021 - 2022 yıllarına ait ticari defterlerinin T.T.K. hükümleri ne göre sahibi lehine kesin delil olma vasfına haiz olduğu, dava konusu taşımaya ait davacı tarafın zarara uğradığına dair, davalı adına zarar karşılığı düzenlemiş herhangi bir faturanın olmadığı ve davacının Ticari defter kayıtlarının incelenmesi sonucu dava konusu zarar ile ilgili karşılık ayrılmış muhasebe kaydının olmadığı tespit edilmiştir.

Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... ve ... tarafından tanzim edilen 28/12/2023 tarihli raporda; Davalının taşıyan ve pasif husumet ehliyetinin bulunduğu, konişmentoda kayıtlı bulunan limandan farklı bir limana tahliye nedeni ile davalının kusurlu ve buna bağlı olarak sorumluluğunun bulunduğu, davacının alacak miktarının 4.462,50 USD olduğu belirtilmiştir.

Davacı şirket defterleri üzerinde yeniden inceleme yapılarak ek rapor alınması hususunda Konya ATM'ye yeniden talimat yazılmıştır. Bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 03/09/2024 tarihli raporda. Davalı nakliye firması, davacı tarafından yüklenen emtianın belirtilen adres dışında yanlış limana indirilmesi sonucu, davacı firma müşterisi kendi imkanları ile anlaştığı kargo firması tarafından hizmet almış ve bu hizmet karşılığı dava dışı ... ... ... şirketi adına, ... ...

Limitada firmasının 14/01/222 tarih, 3351 numaralı 4.462,50.USD tutarında elektronik fatura olarak düzenlendiği ve dava dışı firma tarafından bedelinin nakliye firmasına ödendiği, dava dışı firmanın davacı firma adına ödemiş olduğu nakliye bedeli 4.462,50 USD karşılığı 60.422,25.TL Davacı firma ... O.Ş.ne olan borçlarına karşılık cari hesabından düşülerek iki taraf arasında mahsuplaşmanın yapıldığı, bu işlemlerden dolayı, davacı firma ...

A.Ş.nin 4.462,50USD karşılığı 60.422,25.TL zarara uğradığına ilişkin tespitlerini bildirmiştir.

Dosyaya ibraz edilen e posta yazışmaları, 20/10/2021 tarihli CIF teslim şartı ile düzenlendiği anlaşılan satım faturası, 26/10/2021 tarihli davalı tarafından davacı adına düzenlendiği anlaşılan navlun faturası, ... numaralı konşimento ile dosyaya celp edilen gümrük müdürlüğü kayıtları bir arada incelendiğinde, davacı tarafından dava dışı ... ... ... firmasına satılan işlenmiş çelik yapı malzemeleri emtiasının ... Limanı'ndan Şili Limanı'na taşıma işinin davalı tarafından üstlenildiği bu hali ile davacının taşıktan davalının ise navlun faturası düzenlemekle taşıyan sıfatını haiz olduğu taşıma işinin ise ... ... isimli gemi ile dava dışı ... firması tarafından yerine getirildiği anlaşılmış olup bu hali ile tarafların husumet ehliyetlerini haiz oldukları anlaşılmıştır.

Davalı vekili tarafından taşımaya konu emtianın 08/01/2021 tarihinde alıcısına teslim edildiği davanın ise 15/12/2022 tarihinde açıldığından bahisle TTK 1246 maddesi uyarınca zamanaşımı itirazında bulunulmuş olmakla bu hususun öncelikli olarak incelenmesi gerekmiştir.

Davaya konu taşıma ilişkisi kapsamında taraflar arasındaki e posta yazışmaları dosyaya ibraz edilmiş olup, yazışma içeriklerinden emtinanın 06/01/2022 tarihinde Şili San Vicente Limanı'na boşaltıldığı davacı tarafından davalıya iletildiği davalının ise bu tarihe ilişkin olarak herhangi bir itirazının bulunmadığı anlaşılmış olup, bu kapsamda 15/12/2022 dava tarihi itibarı ile TTK 1246 maddesi kapsamında davanın 1 yıllık süre içerisinde açıldığı mahkemece kabul edilerek davalı vekilinin zamanaşımı itirazının reddine karar vermek gerekmiştir.

Dosyaya ibraz edilen konşimento kayıtları, e posta yazışmaları ve navlun faturası dikkate alındığında, davacı tarafından satışı yapılan emtiların içinde bulunduğu ..., ... ve ... nolu 3 adet 20' DV konteynerin 28.10.2021 tarihinde ... ... Limanı'nda " ... ... " isimli gemiye yüklenerek tahliye yeri olan Şili'nin ... Limanı'na deniz yoluyla sevk edilmiş olduğu, taraflar arasında yükün Şili ...

Limanı'na taşınması hususunda anlaşılmasına karşılık kararlaştırılan limandan farklı bir liman olan ... Limanı'na tahliye edildiği anlaşılmıştır. Davalı tarafından bu duruma itiraz edilmediği gibi, yükün farklı bir limana tahliyesini gerektirir herhangi bir bilgi yahut delil de dosyaya ibraz edilmemiştir.

Bununla birlikte davacı tarafından dosyaya ibraz edilen ve davalı yanca da itiraz edilmeyen 10 Ocak 2022 tarihli taraflar arasındaki e posta yazışması ile , davalı tarafından yaşanan bu büyük sorunun faili olan ... hattının sorunu çözmesi için gerekli takibin yapılacağının ve davacının mağduriyetinin giderileceğinin davalı tarafından davacıya iletildiği görülmüştür.

Bu kapsamda, yükün kararlaştırılan limandan farklı bir limana tahliye edilmesi nedeni ile davalının teslim borcunu gereği gibi ifa etmemiş olması nedeni ile davacının bundan kaynaklanan zararının tazmininden TB 112 maddesi uyarınca sorumlu olduğu mahkemece kabul edilmiştir.

Yükün belirlenen limandan farklı bir limana tahliyesi nedeni ile davacının zararının bulunup bulunmadığının tespiti bakımından davacıya ait ticari defter kayıtları üzerinde inceleme yapılması için Konya Asliye Ticaret Mahkemesi' ne talimat yazılmış olup, alınan muhasip raporu neticesinde; davaya konu emtiaların farklı bir limana tahliyebi nedeni ile, yükün ...

Limanı'ndan dava dışı alıcının adresine kara yolu ile nakliyesi için dava dışı ... ... ... şirketi adına dava dışı ... ... firmasının 14/01/022 tarih ve 3351 numaralı 4.462,50 USD bedelli elektronik fatura düzenlendiği ve dava dışı firma tarafından bedelinin Nakliye firmasına ödendiği, dava dışı alıcı firmanın davacı firma adına ödemiş olduğu nakliye bedeli 4.462,50 USD karşılığı 60.422,25 TL'yi, Davacı firma ...

ANONİM ŞİRKETİ ne olan borçlarına karşılık cari hesabından düşülerek iki taraf arasında mahsuplaşmanın yapıldığı ,bu işlemlerden dolayı , Davacı firma ... ANONİM ŞİRKETİ nin 4.462.50 USD karşılığı 60.422,25 TL zarara uğradığı tespit olunmuştur.

Davacı tarafından davalıya hitaben düzenlenerek 16/02/2022 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılan ... Noterliği ... yevmiye numaralı ihtarnamesi kapsamında davalının 23/02/2022 tarihinde temerrüde düşürüldüğü tespit olunmuştur. Dosyaya sunulan bilirkişi raporlarındaki tespitler mahkemece denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuş ve dayandıkları gerekçeler ile ulaştıkları tespitler ise mahkemece dosya kapsamı ve deliller ile uyumlu bulunduğundan bilirkişi raporları da hükme esas alınarak, açıklanan nedenlerle neticede davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır