İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/1266 K.2018/1199

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Asıl dosya davacısı ... dava dilekçesinde özetle ; dava dışı ...'ın müvekkilinin 17 yıldır muhasebe işlerini yaptığını, ayrıca 26/01/2008 tarihine kadar cemiyet yönetim kurulu asil üyesi ve muhasebe sorumlusu olarak çalıştığını, aynı zamanda davalılardan ...'nin de müdürlüğünü de yaptığını, bu tarihten sonra görevden alındığını, adı geçenin müvekkiline ait 111 adet çek yaprağını ve ...

İktisadi İşletmesi ile müvekkilinin 150.000,00 TL nakit parasını alarak ortadan kaybolduğunu, bu nedenle kendisi hakkında ...

Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı soruşturma dosyasında şikayetçi olunduğunu, ...'ın 17 yıldan beri cemiyette görev yapması ve kendisine güven temin edilmesinden dolayı imza yetkisi verildiğini, buna ilaveten 10 adet çekin müvekkili yetkilisi tarafından imzalı ve boş olarak ...'a teslim edildiğini, dava konusu çeklerin de bunlardan olduğunu, ...'ın ... ve ... nolu çekleri ...

İktisadi İşletmesi adına düzenlediğini, oysaki iktisadi işletme ile müvekkili arasında sözkonusu çekler kapsamında herhangi bir ticari ilişkinin bulunmadığını, daha sonra ...'ın sözkonusu çekleri kendi imzası ile ciro ederek davalılardan ... Hizm. Ltd. Şti.'ye devrettiğini, bu davalı ile ... İktisadi İşletmesi arasında da herhangi bir ticari ilişkisi olmadığının tespit edildiğini, ... Hizm. Ltd.

Şti.'nin çekleri çalıntı olduğunu bilerek devraldığını, zira ...'ın bu şirketin muhasebecisi olduğunu, dava konusu ... ve ... nolu diğer çeklerin ise ... Hizm. Ltd. Şti. Adına düzenlendiğini, bu çekler yönünden de müvekkili ile anılan şirket arasında mal veya hizmet alımına dayanan herhangi bir ticari ilişki bulunmadığını, dava konusu bütün çekleri davalı ... A.Ş.'nin ... Hizm. Ltd.

ŞTi.'den ciro yoluyla devraldığını, Faktoring şirketi çekleri alacağın temliki hükümlerine göre devraldığından müvekkilinin bu davalıya karşı da sorumlu olmadığını ileri sürerek, dava konusu ... şubesine ait ... nolu 15/02/2008 keşide tarihli 9.825,00 TL bedelli , ... nolu 29/02/2008 keşide tarihli 18.600,00 TL bedelli , ... nolu 11/03/2008 keşide tarihli 18.400,00 TL bedelli ve ... nolu 18/04/2008 keşide tarihli 10.640,00 TL bedelli çeklerden dolayı müvekkilinin davalılara borçlu olmadığının tespitine, çeklerin iptali ile müvekkiline iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen dosya davacısı ... İktisadi İşletmesi vekili dava dilekçesinde özetle ; dava dışı ... hakkında asıl davada ileri sürülen iddiaları tekrarlayarak adı geçenin müvekkili işletmenin imza yetkilisi olduğunu, işletme adına düzenlenen çekleri kendi imzası ile veya kendisine ait olmayan sahte imzalarla ciro ederek davalılardan ... Hizm. Ltd.

Şti.'ye devrettiğini, bu şirket ile müvekkili arasında herhangi bir ticari ilişkinin bulunmadığını, davalı faktoring şirketinin de alacağın temliki hükümlerine göre çekleri devraldığını, diğer davalı ...'nin ise çeklerin arkasındaki ifadeden anlaşıldığı üzere çekleri davalı ... adına bankaya ibraz eden kişi olduğunu, bu nedenle ... Ltd. ŞTi. Ve ... A.Ş.'ye karşı ileri sürülen iddiaların davalı ... için de geçerli olduğunu ileri sürerek .... İcra Müd. ...

Esas sayılı dosyasında takibe konulan ... şubesine ait ... nolu 11/03/2008 keşide tarihli 18.400,00 TL bedelli ve ... nolu 18/04/2008 keşide tarihli 10.640,00 TL bedelli çeklerden dolayı müvekkilinin davalılara borçlu olmadığının tespitine, %40 tan az olmamak üzere icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl ve birleşen dosya davalısı ... A.Ş. vekili cevap dilekçelerinde özetle; müvekkilinin davalı ... Hizm. Ltd.

Şti. ile imzalamış olduğu 30/10/2007 tarihli faktoring sözleşmeleri kapsamında çekler teslim alındığını, müvekkilinin 3.kişi konumunda olduğunu, mevzuat gereğince temlik aldığı kambiyo senetlerini fatura ile tevsik etme yükümlülüğünü yerine getirdiğini, bu nedenle müvekkili hakkında alacağın temliki hükümlerinin uygulanamayacağını, müvekkilinin iyi niyetli yetkili hamil olduğunu, çekleri kötü niyetli ve ağır kusurlu olarak devraldığına ilişkin iddianın ispat külfetinin davacı yana ait olduğunu, dolandırıcılık suçunu işlediğini iddia edilen ... 'ın davacı ...

İktisadi İşletmesi nin yetkilisi olduğundan davacının ve müvekkilinin zararını karşılamakla mükellef olduğunu, diğer yandan ...'nin davada taraf sıfatının bulunmadığını savunarak tüm bu nedenlerle davanın reddini istemiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde; mahkememizin 13/11/2013 tarih, ... Esas, ... karar sayılı ilamı ile; " Asıl ve birleşen davanın kabulü ile, .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasında takibe konulan ... şubesine ait ... nolu 15/02/2008 keşide tarihli 9.825,00 TL bedelli , ... nolu 29/02/2008 keşide tarihli 18.600,00 TL bedelli , ... nolu 11/03/2008 keşide tarihli 18.400,00 TL bedelli ve ... nolu 18/04/2008 keşide tarihli 10.640,00 TL bedelli çeklerden dolayı asıl ve birleşen dosya davacılarının davalılara borçlu olmadıklarının tespitine, takibe konu çeklerin iptaline,

Koşulları oluşmadığından birleşen dosyadaki davacı yanın kötü niyet tazminatının reddine, " karar verilmiştir.

Verilen kararın davalı ... A.Ş. tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin ... Hukuk Dairesinin ... E., ... K.

sayılı ilamı ile; " Dosyada bulunan, asıl dava davacısı ...'nin tüzüğünün cemiyet adına imza selahiyeti başlıklı 39. maddesinin A bendinde “Cemiyet adına imza olunan çek ve senetlerde genel başkan veya genel başkan yardımcılarından birinin imzası ile genel muhasipin imzası birlikte bulunur” hükmüne yer verilmiştir. Bu durumda dava konusu çeklerin davacıyı sorumluluk altına sokabilmesi için belirtilen tüzük hükmü uyarınca çift imza ile düzenlenmesi gerekir. Bu husus mutlak defilerden olup, herkese karşı ileri sürülebilir. Mahkemece bu yönde inceleme yapılmadan karar verilmesi doğru olmamış mahkeme kararının bozulması gerekmiştir." gerekçesi ile bozma kararı verilerek, dosya mahkememize gönderilmiştir.

Bozma sonrası yeniden yapılan yargılama neticesinde; usulüne uygun olarak taraf teşkili sağlanmış, asıl dosyada davacı vekili, birleşen dosyanın davacısına ait vekaletname sunmuş, usul ve yasaya uygun olan bozma ilamına uyulmuştur.

Tüm dosya kapsamı incelendiğinde; davaya konu çeklerin ... adına keşide edilip çeklerdeki keşideci imzasının cemiyet yetkilisi ... 'ya ait olduğu görülmüştür. Yargıtay bozma ilamında belirtildiği üzere asıl dava davacısı ...'nin tüzüğünün cemiyet adına imza selahiyeti başlıklı 39. maddesinin A bendinde “Cemiyet adına imza olunan çek ve senetlerde genel başkan veya genel başkan yardımcılarından birinin imzası ile genel muhasipin imzası birlikte bulunur” hükmüne yer verildiği,

bu durumda dava konusu çeklerin davacıyı sorumluluk altına sokabilmesi için belirtilen tüzük hükmü uyarınca çift imza ile düzenlenmesi gerektiği, bu husus mutlak def'ilerden olup, herkese karşı ileri sürülebileceğinden, asıl dava yönünden davanın kabulü ile davaya konu çeklerden dolayı davacı ...nin davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.

Birleşen dava yönünden dava konusu edilen 11/03/2008 tarih, 18.400,00-TL bedelli çek ile 18/04/2008 tarih, 10.640,00-TL bedelli çeklerin asıl dosya davacısı ... adına keşide edilip lehtar olarak birleşen dosya davacısı ...ne verildiği, ondan da ... Müdürü tarafından ... tarafından ciro edilerek Şti. 'ne devredildiği görülmüştür.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda belirtildiği üzere, davaya konu çeklerin davacı ... ile ...nin ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, davacı şirketler ile davalı ....Şti. arasında ticari ilişki tespit edilemediği, tanık olarak dinlenen davacı Cemiyet yetkilisi ... 'nın beyanı ile ... hakkındaki ceza davasının davacı iddialarının doğruluğunu teyit ettiği, dolayısı ile davaya konu çeklerin bedelsizlik iddiası ispat edilmiş olup, bunun aksinin davalı yanca ispatlanamamıştır.

Davalı faktoring şirket vekili , dava konusu çeki faktoring sözleşmesi ile müvekkiline ciro edildiğini, müvekkilince faktoring yönetmeliğinin 22/2 maddesine uygun hareket ettiğini, davacılar arasındaki hukuki ilişki ve anlaşmazlıkların müvekkilini ilgilendirmediğini, müvekkilinin iyi nişetli 3. kişi konumunda olduğundan, davanın reddine karar verilmesini talep etmiş ise de davaya konu çeklerin bedelsiz kalması nedeni ile bir alacağının doğmadığı için temlik edilecek bir alacak da bulunmadığı ve faktoring şirketinin finansman desteği sağlayacağı bir mal da olmadığı,

dolayısı ile TBK'nun 167. maddesi uyarınca temlik edene karşı da ileri sürülebilecek olan def'ilerin temellük edene ve çalışanı ...'ye karşı da ileri sürülmesi mümkün olduğu, bu hali ile davalı şirketin Faktoring Yönetmeliğinin 22/2 maddesinden ve iyi niyet savunmasından yararlanılması mümkün olmadığından, davanın kabulüne karar verilmiş, aşağıda belirtildiği şekilde hüküm kurulmuştur.

Asıl davada, davacı Cemiyetin iddiaları davalı birleşen dosya davacısı ... tarafından kabul edilmiş olması ve aynı iddialarla birleşen davanın açılmış olması dikkate alındığında, davanın açılmasına sebebiyet vermeyen davalı ... aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır