İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/747 K.2025/259

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; 21.03.2022 tarihinde, müvekkiline ait ... plakalı araç ile ... plakalı araç arasında, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkiline ait araç kazada %0 ve ... plakalı araç ise %100 kusurlu bulunduğunu, müvekkilinin aracında huzurdaki davaya konu kaza sebebiyle reel değer kaybı oluştuğunu, müvekkiline ait araçta meydana gelen 100,00-TL reel değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek olan bankaların uyguladığı en yüksek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının kısmi dava açmasında hukuki yarar bulunmadığını, dava konusu kaza, trafik zorunlu sigortasından kaynaklandığını, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğu ancak sigortalısının kusuru oranında ve azami teminat miktarı ile söz konusu olabileceğini, davacı tarafından iddia edilen kusur oranlarının kabulü mümkün olmadığını, dava konusu araç hasarına ilişkin 29.06.2022 tarihinde 12.153,22.-TL hasar bedeli davacı aracının onarımını yapan rücuen tazminat talebinde bulunan Kasko sigortacısına, değer kaybı ödemesi 16.07.2022 tarihinde 1.615,00-TL olarak başvuran vekili Av....' e yapıldığını, haksız açılan davanın reddini talep etmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde; Dava, trafik kazasından kaynaklı değer kaybının tahsili istemine ilişkindir.

Somut olayda; davacıya ait ... plakalı araç ile davalı şirket nezdinde sigortalanmış olan ... plakalı araç arasında 21.03.2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacının aracının hasara uğradığından bahisle HMK 107. maddesi uyarınca fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile davacıya ait araçta meydana gelen 100,00-TL Reel Değer Kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek olan bankaların uyguladığı en yüksek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsili talebiyle işbu davanın açılmış olduğu görülmüştür.

2918 sayılı KTK'nın 111. maddesi uyarınca, tazminat miktarlarına ilişkin olup da yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşmalar veya uzlaşmalar yapıldıkları tarihten itibaren 2 yıl içinde iptal edilebilirler.

Yasa'nın bu hükmünden yararlanmak için ibra belgesinin iptalinin açıkça ve ayrıca istenmesine gerek olmayıp, dava sırasında bu husus ileri sürülebileceği gibi, yapıldığı tarihten itibaren 2 yıl içinde hükümlerinin kabul edilmediğine ilişkin bir irade açıklaması da yeterlidir. Yasada belirtilen 2 yıllık süre, hak düşürücü süre olup re'sen dikkate alınması gerekir ( Bknz. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/4974 Esas, 2021/6943 Karar Sayılı, 18/10/2021 Tarihli ilamı).

İşbu yasal düzenleme uyarınca somut olayda yapılan kontrolde davalı tarafından ödemenin 16.07.2022 tarihinde yapıldığı, işbu davanın ise 26/10/2022 tarihinde 2 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmekle yargılama yapılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de,

“sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir.

Haksız Fiillerden doğan borç ilişkileri Türk Borçlar Kanununun 49. Ve devamı hükümlerinde düzenlenmiş olup 49. Maddenin "(1)Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.

(2)Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklindeki düzenlemesi ve aynı kanunun Zararın ve kusurun ispatı başlıklı 50. Maddesinin "(1) Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.

(2)Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler." şeklindeki düzenlemesi uyarınca bir haksız fiil sonucunda zarar görenin tazminat isteminde bulunabilmesi için ortada haksız fiilin bulunması, failin kusur olması, talepte bulunan şahısta zararın meydana gelmiş olması ve zarar ile fiil arasında illiyet bağının olması gerekmektedir.

Yargılama esnasında celp edilen tüm deliller bir bütün olarak değerlendirilmek suretiyle makine mühendisi bilirkişisinden değer kaybına yönelik tazminat istemi bakımından rapor tanzim edilmesi istenilmiş olup bilirkişi tarafından mahkememize ibraz edilmiş olan kök ve ek raporlarda özetle;

21.03.2022 tarihli trafik kazasında;

-... plakalı aracın sürücüsü ...'ın %100 oranında kusurlu olduğu,

-... plakalı aracın sürücüsü ...' nin kusursuz olduğu,

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin 17.11.2020 UYAP tarihli, ... sayılı yazısı ekinde dosyaya sunulan belgelerden dava konusu aracın 21.03.2022 tarihli dava konusu hasar öncesi,

-16.04.2008 tarihli,

-13.07.2009 tarihli,

-23.07.2009 tarihli,

-14.02.2011 tarihli,

-25.06.2012 tarihli, dosyaya sunulan belgeden hasarlı kısmın anlaşılmadığı,

-23.08.2013 tarihli, arka hasarı,

-28.05.2021 tarihli, hasarları bulunmaktadır.

Dava dosyasında, dava konusu aracın Dava konusu hasar öncesi hasarlarına ilişkin olarak işbu raporun 9.maddesinde yer Hasarlarının onarım detaylarının (Değiştirilen parçalar, parça bazında yapılan işçilikler.) dava dosyasına sunulmaması nedeniyle;

-Mükerrer hasar değerlendirmesi,

-Dava konusu hasar öncesi rayiç değerlendirmesi,

-Dava konusu hasar sonrası rayiç değerlendirmesi,

yapılamaması nedeniyle değer kaybı hesaplanamamıştır.

Şeklinde hazırlanan rapor mahkememize ibraz edilmiştir.

İşbu rapor akabinde ilgili hasar dosyalarının celbi için birden fazla kez müzekkere yazılarak bir kısım evrakların celbi talep edilmiş ise de hasar tarihleri ile dava tarihi arasında geçen süre göz önünde bulundurulduğunda evraklar celp edilememiş olup bu sebeple mahkememizin 15/10/2024 tarihli celsesinde "DAVACI VEKİLİNE.

Bilirkişi kök ve ek raporu kapsamında davacının aracında değer kaybının oluşup oluşmadığı varsa miktarı bakımından hesaplama yapılabilmesi amacıyla uhdelerinde bulunan davacıya ait aracın önceki tarihlerde geçirmiş olduğu tüm kazalara ve bu kazaların akabinde hasarın onarımlarına ilişkin bilgi ve belgeleri ibraz etmek üzere işbu duruşma tarihinden itibaren 3 haftalık kesin süre verilmesine,

verilen sürenin kesin olduğunun, yeniden süre verilmeyeceğinin, eksikliğin yerine getirilmemesi halinde dosya kapsamında bulunan durum ve delillere göre değerlendirme yapılacağının davacı vekiline ihtarına (ihtar edildi)" şeklinde ara karar oluşturulmuş olup bu kapsamda davacı vekili tarafından geçmiş tarihli kazalara ilişkin bir belgenin ibraz edilemediği, sadece tramer ekran sorgusunun sunulduğu, söz konusu sorgu içerisinde sadece hasarın miktarına ilişkin bir kayıt bulunduğu,

önceki hasarların ne şekilde oluştuğu, hasarın onarımına ilişkin olarak herhangi bir belgenin ibraz edilmemiş olması sebebiyle yeniden ek rapor alınmamış olup Türk Medeni Kanunun'un 6. Maddesinin "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri,

hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." şeklindeki düzenlemesi uyarınca işbu davada zarara uğradığını iddia eden davacının zararın varlığını ve miktarını ispat etmesi gerektiğinden somut olayda bu hususun ispatlanamamış olması sebebiyle davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş ve davanın belirsiz alacak davası olarak açılmış olması sebebiyle istinaf yasa yolu açık olarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip .. · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır