Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/751 K.2025/796

: 2 -... -... : 3 -... -...

: 4 -... ... ŞİRKETİ

DAVANIN KONUSU

İtirazın İptali

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 29/04/2025

YAZIM TARİHİ : 29/04/2025

Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/03/2021 tarih ve 2015/... Esas, 2021/... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İDDİALARIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi özetle; müvekkili banka ile dava dışı ...

Şti arasında aktedilen sözleşme gereği krediler kullandırıldığını ve davalıların da sözleşmelerde kefaletinin bulunduğunu, sözleşme hükümlerinin yerine getirilememesi nedeniyle 23/02/2015 de kredi hesaplarının kat edildiği ve Mersin 7. İcra Müdürlüğü'nün 2015/... dosyasıyla takibe geçildiğini, davalıların haksız olarak takibe itiraz ettikleri, gayrinakit alacakların depo edilme talebinin ve çek sorumluluk bedellerinin talebinin sözleşme hükümleri doğrultusunda uygun olduğunu, faiz oranın sözleşme doğrultusunda talep edildiğini, esnek ticari hesap kredisinin faizlerinin yasal olarak belirlenmiş faizler olduğunu,

taşıt kredisinden kaynaklanan borca yürütülen faizin de sözleşme hükümleri doğrultusunda belirlendiğini, takipten sonraki faiz alacaklarının da %5 BSMV'sinin talebinin yasal olduğunu, bu nedenle takibin devamı ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesi kararı özetle "... Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/03/2021 tarih ve 2015/... Esas, 2021/... Karar sayılı kararı ile; davacı banka tarafından davalı şirket ve müteselsil kefil olan diğer davalılar aleyhine icra takibi yapıldığını, davalılar tarafından yasal süresi içerisinde borca itiraz edilmesi nedeniyle takibin durduğunu, bilirkişi raporunun oluşa uygun ve denetime elverişli olduğu anlaşılmakla;

alınan bilirkişi raporuna mahkemece itibar edildiğini, nakti alacak için davalılar hakkında açılan davanın kabulüne,1.666.050,85 TL asıl alacak, 10.226,82 TL işlemiş faiz, 4.064,84 TL işlemiş faiz, 25.198,25 TL işlemiş faiz, 1.974,49 BSMV, 2.766,21 TL noter masrafı olmak üzere toplam 1.710.281,46 TL alacak açısından) taleple bağlı kalınarak 1.666.050,85 TL asıl alacak, 34.951,66 TL işlemiş faizi ve 1.747,58 TL faizin gider vergisi , 2.766,21 TL noter masrafı olmak üzere toplam 1.705.516,30 TL alacak,

(davalı ... için bu alacağın toplam 1.702.802.53 TL si alacak açısından müteselsilen sorumlu olmak kaydı ile) ve 1.666.050,85 TL asıl alacağın 514.328,48 TL lik kısmı için 19/03/2015 tarihinden ödeninceye kadar %30,24.

80.809,84 TL lik kısmı için 19/03/2015 tarihinden ödeninceye kadar %61,87 oranında 48.000 TL lik kısmı için 19/03/2015 tarihinden ödeninceye kadar %61,87 oranında 1.022.912,53 TL lik kısmına 19/03/2015 tarihinden ödeninceye kadar %10,50 oranında Ticari avans faizi, masraflar ve vekalet ücreti ile birlikte tüm davalılardan tahsili hakkında yapılan takibe davalıların itirazının iptaline, Takibin devamına, 1.705.516,30 TL toplam alacak likit nitelikte olduğundan (davalı ... bu alacağın 1.702.822,55 TL sinin %20 sinden sorumlu olarak ) %20'si oranında icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline, davacıya verilmesine,

davadan sonra ödenen 2.100.000,00TL 'nin İcra Müdürlüğünce infazda dikkate alınmasına, Gayri nakdi risk bedeli hakkında davalı ..., ..., ... hakkında açılan davanın reddine, Gayri nakti teminat risk bedeli hakkında davalı ... ... Şirketi hakkında açılan davada.

Teminat mektubundan kaynaklı 10.000,00 TL'lik riske yönelik talebin reddine, bakiye 200.000,00 TL lik teminat mektubu riski açısından, teminat mektubunun vadesi takipten sonra dolduğundan davacının davayı açmakta hukuki yararı kalmadığından reddine, Gayri nakti çek risk bedeli hakkında davalı ... ...

Şirketi hakkında açılan davanın kısmen kabul kısmen reddine, 504.000,00 TL çekten kaynaklı gayri nakti risk bedelinin nakti teminat olarak depo edilmesi için yapılan takibe borçlu ... ... Şirketi'nin itirazının iptaline, takibin devamına, Fazlaya ilişkin istemin reddine..." şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesi özetle. Müvekkili ile borçlu dava dışı ...

Şti ve GKS kefilleri arasında imzalanan Genel Kredi Sözleşmesi gereği açılan kredi hesabı uyarınca borçluya ticari kredi kullandırıldığını, borçlular belirtilen kredi hesaplarının kullanımı nedeniyle kendilerine her ay bildirilen meblağı, sözleşme hükümlerine aykırı davranarak ödememesi sonucu kredi hesapları kapatıldığını, 23/02/2015 tarihi itibariyle alacağımızın ödenmesi için borçlulara Mersin 2. Noterliği’nin ... yevmiyeli ihtarname ve hesap özeti gönderildiğini ve tanınan süre zarfında da ödeme yapılmadığını, borcun ödenmemesi üzerine davalı borçlu hakkında takip tarihi itibarı ile hesaplanan alacağın,

asıl alacağa işleyecek temerrüt faizi, faizin %5’i oranında BSMV, icra harç ve masrafları ve vekalet ücreti ile birlikte tahsili talebi ile Mersin 7. İcra Müdürlüğü’nün 2015/...

Esas sayılı dosyası ile ilamsız haciz yolu ile icra takibi yapıldığını, borçlu kendisine tebliğ edilen ödeme emrinde belirtilen borca ve ferilerine itiraz ettiğini, mahkemece yapılan yargılama sonunda davamızın nakit alacak talepler yönünden kabulüne karar verildiğini, mahkeme gayrinakit alacaklar yönünden kefillerin sorumluluğu olmadığı yönünde karar verildiğini, taraflar arasındaki sözleşmenin teminat mektubu başlıklı hükmüne göre bankaya depo edilmesini talep etmeye yetki verildiğini,

yine sözleşme 9.21 ve 13.4 maddesine göre kefillerin gayri nakti risk bedeli yönünden sorumlu olduğunu kararın bu yönleriyle istinaf edilerek düzeltilmesi talebi zorunluluğu doğduğunu, mahkemenin gerekçeli kararında reddedilen kısım ile ilgili bir gerekçede yazmadığını, bu nedenlerle. Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2015/... Esas, 2021/... Karar sayılı ilamının ‘Gayri nakdi alacağın depo edilmesi hakkında ..., ..., ... ve ...

Şti için açılan davanın reddine’ ilişkin kısmının ve alacağının kısmen reddine ilişkin kısmının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına, talepler doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/... Esas, 2021/... Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı, HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE : Dava, banka kredi sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ile dava dışı asıl borçlu arasında imzalanan Genel Kredi Sözleşmesi gereği açılan kredi hesabı uyarınca borçluya ticari kredi kullandırıldığı, çek hesabı açıldığını ve borçlu şirket lehine 2 adet teminat mektubu verildiğini, davalıların kredi sözleşmesinde müteselsil kefil olduklarını, kredi borcunun ödenmediğini ve davacı banka tarafından dava dışı asıl borçluya verilmiş ve ibraz edilmemiş durumda olan 425 adet çekin garanti bedeli olan 510.000,00 TL'nin ve 2 adet teminat mektubu bedelinin davalılar tarafından nakdi teminat olarak depo edilmek üzere takibin devamına karar verilmesini talep etmiş,

davalılar davaya cevap vermemiş, İlk derece mahkemesince, yukarıda açıklanan gerekçelerle nakdi kredi yönünden açılan davanın kabulüne, gayri nakdi alacağın depo edilmesi talebi yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karar davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılmıştır.

Dava dışı ... Şti ile davacı banka arasında davaya konu Genel Kredi Sözleşmesi ve buna bağlı kredi sözleşmeleri imzalandığı, asıl borçluya çek hesabı açıldığı ve borçlu şirket lehine 2 adet teminat mektubu verildiği, davalılar ... Şti, ..., ... ve ...'in bu sözleşmelere müteselsil kefil olarak imza attıkları görülmüştür.

Çekten ve/veya teminat mektubundan kaynaklanan gayri nakdi alacağın depo edilmesi kefiller yönünden nakit alacağın dışında bir sorumluluk doğurduğundan bu hususta genel kredi sözleşmesinde açık hüküm bulunması gerekir. Bir başka anlatımla genel kredi sözleşmesinde müşterinin çekten ve/veya teminat mektubundan kaynaklanan gayri nakdi alacağın depo edilmesinden sorumlu olduğuna ilişkin hüküm, müşteri hakkında yer alan hükümlerin kefiller hakkında da uygulanacağına yönelik bir atıf hükmü ile kefillerin de gayrı nakdi alacağın depo edilmesinden sorumlu olması sonucunu doğurmayacaktır.

Yukarıda yapılan açıklamalar karşısında somut olaya gelindiğinde, dava konusu icra takibinde kefil olan davalılar ... Şti, ..., ... ve ... yönünden 425 adet çekin garanti bedeli olan 510.000,00 TL'nin ve 2 adet teminat mektubu bedeli olan toplam 210.000,00 TL gayri nakdi alacağın depo edilmesi talep edilmiş, davalı kefillerin icra takibinde yer alan tüm borca itiraz etmesi üzerine işbu itirazın iptali davası açılmıştır.

Dava konusu icra takibine dayanak genel kredi sözleşmesinin 13.4 maddesinde, çek sorumluluk bedeline ve teminat mektubuna ilişkin kefillerin sorumluluğunun bulunduğu ancak kefillerin çekten kaynaklanan ve teminat mektubundan kaynaklanan gayri nakdi alacağın depo edilmesinden sorumlu olduklarına yönelik açık bir hüküm bulunmadığı görülmüştür.

Bu durumda mahkemece davalı kefiller ..., ... ve ... yönünden genel kredi sözleşmesinde kefillerin çekten ve teminat mektubundan kaynaklanan gayri nakdi alacağın depo edilmesinden sorumlu olduğuna yönelik açık bir hüküm bulunmadığı gözetilerek, gayri nakdi alacağa yönelik davalı kefiller ..., ... ve ... yönünden açılan davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından davacı vekilinin bu yöndeki istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.

İlk derece mahkemesince davalı kefil ... Şti açısından aynı gerekçe ile gayri nakdi alacağa yönelik depo talebi yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken bu davalı yönünden mahkemece kısmen kabul kararı verilmesi hatalı olmuş ise de, davalı kefil ... Şti istinaf yasa yoluna başvurmamış, karara karşı sadece davacı bankanın istinaf yasa yoluna başvurduğu görülmüştür.

Yasa yoluna başvuran taraf lehine usuli kazanılmış hak ilkesi gözetilerek davacı tarafın çekten kaynaklı gayri nakti risk bedelinin nakti teminat olarak depo edilmesi talebi; Dairemizce kaldırma sebebi yapılmayarak 504.000,00 TL çekten kaynaklı gayri nakti risk bedelinin nakti teminat olarak depo edilmesi için yapılan takibe borçlu şirketin itirazının iptaline takibin devamına karar verilmesi şeklindeki mahkeme ilamı uyarınca davacı vekilinin istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.

Yasa yoluna başvuran taraf lehine usuli kazanılmış hak ilkesi gözetilerek teminat mektupları yönünden. 200.000,00 TL bedelli ve 10.000,00 TL bedelli 2 adet Teminat mektubu bedelinin nakdi teminat olarak depo edilmesi talebi hakkında davalı ... ...

Şirketi hakkında açılan davada; teminat mektubu incelendiğinde “Bu teminat mektubu vade sonuna kadar yazılı tazmin talebinde bulunulmadığı takdirde mektuptan doğan yükümlülük kendiliğinden sona erecektir" ibaresinin mevcut olduğu görülmektedir.

Bu durumda, nakit blokesi talep edilen 10.000 TL bedelli mektubunun vadesinin 28.03.2014'de dolmuş olduğu görüldüğünden 28.03.2014 vadeli 10.000,00 TL tutarlı mektubun vadesinin icra tarihinden önce dolması nedeniyle teminat mektubu icra takip tarihinden önce hükümsüz kaldığından nakit bloke talebinin uygun olmadığı bu sebeple mahkemece 10.000,00 TL bedelli teminat mektubu yönünden davanın reddine karar verilmesi doğru görüldüğünden davacı vekilinin bu yöndeki istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.

Davaya konu 200.000,00 TL bedelli teminat mektubu incelendiğinde “Bu teminat mektubu vade sonuna kadar yazılı tazmin talebinde bulunulmadığı takdirde mektuptan doğan yükümlülük kendiliğinden sona erecektir" ibaresinin mevcut olduğu,

24.11.2015 vadeli 200.000,00 TL tutarlı mektubun vadesinin icra tarihinden ve dava tarihinden sonra dolması nedeniyle icra ve dava tarihi itibarıyla alacak olarak görünmesine rağmen yargılama devam ederken ortadan kalkması nedeniyle davacının dava açmakta hukuki yararı bulunduğu ancak bu teminat mektubu hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesi gerekirken mahkemece 200.000,00.TL lik teminat mektubu riski açısından, teminat mektubunun vadesi takipten sonra dolduğundan davacının dava açmakta hukuki yararı kalmadığından bahisle reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu sebeple davacı vekilinin istinaf sebebi yerinde bulunmuştur.

Yukarıda açıklanan gerekçelerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile istinafa konu kararın kaldırılmasına, ancak bu durum yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak 6100 sayılı HMK m. 353(1)-b-2 hükmü uyarınca yeniden hüküm kurulmasına aşağıdaki şekilde yeniden esas hakkında karar verilmiştir.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır