İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/398 K.2023/846

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; huzurdaki menfi tespit davasında arabuluculuğun dava şartı olmadığını, davalı ... ...'in, 10.03.2023 tarihli ... Seri Numaralı 1.486.800,00TL bedelli çekten kaynaklanan alacağı bulunduğu iddiası ile müvekkili ve diğer borçlu görünenler aleyhine .... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... Esas sayılı haksız icra takibini başlattığını, müvekkili ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından, aralarındaki ticari iş gereğince ...

Anonim Şirketi lehine "...- ... ... Şubesi nezdinde, 10.03.2023 tarihli ... Seri Numaralı çekin keşide edildiğini, çek lehtarı ... Anonim Şirketi'nin, yine ticari iş gereği söz konusu çeki ... Tic. Ltd. Şti lehine ciro ettiğini ve kargoya vermiş ise de çekin kargoda kaybolduğunu, bunun üzerine ... İş Makinaları şirketi tarafından ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/...

Esas sayılı dosyası ile çek iptali davası açıldığını, bu sırada 13.03.2023 tarihinde "... ..." adlı şahıs tarafından çekin bankaya ibraz edildiğini, bankanın ... Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen ödemeden men yasağı kapsamında ödeme yapılmadığının öğrenildiğini, devamında ise ... ... tarafından ödemeden men yasağı bulunan çekin tekrar cirolandığını ve davalı ... ... tarafından .... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... Esas sayılı icra takibi başlatıldığını, ...

İş Makinaları tarafından ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/... Esas sayılı dosyası ile açılmış olan çek iptali davası ve ödemeden men yasağı devam ederken dava konusu çekin bankaya ibraz edilmesi üzerine ... İş Makinaları tarafından .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/... Esas sayılı menfi tespit ve çek istirdatı davası açıldığını, bu davada 14.04.2023 tarihli tensip tutanağının 19 nolu ara kararı ile ...

İş Makinaları şirketinin tedbir kararının kabulü ile İİK 72/3 gereği takip çıkış miktarı olan 1.641.254,08-TL'nin %15'i olan 246.188,11-TL teminat yatırılması halinde İİK 72/3 gereği icra veznesine yatan paranın alacaklıya ödenmemesine yönelik tedbir uygulanmasına,

ilişkin tedbir kararı verildiğini, çek lehtarı tarafından Ünal- İş şirketi lehine cirolanan çekin, kargoda kaybolduğunu ve lehine cirolanan şirkete ulaşamadan kötüniyetli üçüncü kişilerin eline geçerek işlem gördüğünü, bu hususa ilişkin mahkemeye başvurulması neticesinde ödemeden men yasağı kararı verildiğini, davaya konu çekin yasa dışı yollarla ele geçirildiğini, bu hususların ilgili kurumlara bildirildiğini ve ilan edilerek duyurulduğunu, buna karşın önce ... şirketinin kaşe ve imzası taklit edilerek,

ardından aralarında çek ile ödemeyi gerektirecek hiçbir ticari ilişki bulunmamasına rağmen hiçbir faaliyeti olmayan sadece kağıt üzerinde bir şirket olan ... şirketine ciro edilmiş gibi gösterildiğini, lehtarın cirosunun çekin kaybolması ve zilyetliğinin muhatabına ulaşamaması sebebi ile hükümsüz olduğunu, çek bakımından ödemeden men kararı verildiğini, buna rağmen muhatabın eline geçmiş gibi sahte ciro yapılması nedeniyle birbirini takip eden geçerli ciro zincirinden söz edilmesinin mümkün olmadığını,

bu sebeple davalının yetkili hamil olmadığı yani kendisine çek üzerinde bulunan hakkın geçmediği ve keşideciye başvuru hakkı bulunmadığının kabulünün gerektiğini, çekin arkasındaki ciro zincirinde yer alan ...

Cirosunun sahte imza ve kaşe kullanılarak yapılmasının yanında, çekin keşidecisinin müvekkilin ve lehtarının diğer cirantalarla hiçbir ticari ilişkisinin bulunmadığını, müvekkilinin daha fazla zarar görmemesi için ihtiyati tedbir taleplerinin kabulünü talep ettiklerini beyan ederek öncelikle HMK 209 uyarınca teminatsız ihtiyat-i tedbir kararı verilmesine, bu mümkün olmadığı takdirde icra dosyasında bulunan teminat mektubunun ve yatan paranın alacaklı görünene ödenmemesi için iik 72/3 uyarınca ihtiyat-i tedbir kararı verilmesine ve takibin durdurulmasına, davanın kabulüne, müvekkili şirket'n ....

İcra Müdürlüğü’nün 2023/... E. sayılı dosyasında alacaklı olarak gözüken davalıya ve ciranta konumunda olan diğer davalılara herhangi bir borcunun bulunmadığının tespitine, kötü niyetli ve haksız şekilde Müvekkil Şirket aleyhine icra takibi başlatan davalı hakkında dava konusunun %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı yanın keşidecisi olduğu çeke ilişkin olarak dava ikame etmesinin ve çek bedelini ödemekten imtina etmesinin hukuki yolunun kapalı olduğu hususunun sabit olduğunu, dava dilekçesinde de belirtilmiş olduğu üzere çeke ilişkin olarak ödeme yasağı kararının ... Makinaları ünvanlı şirket tarafından alınmış olduğu hususunun sabit olduğunu, ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2023/...

Esas sayılı dosyasından çeki zayi ettiği beyanı ile dava ikame eden ve çeke ödeme yasağı kararı almış olan ... ünvanlı şirket tarafından çek istirdadına ilişkin .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2023/...

Esas sayılı dosyasından dava ikame edilmiş olduğunun belirtildiğini, işbu beyanlar itibari ile çek keşidecisi olan davacı şirketin bu şekilde bir dava ikame etmesi ve keşide etmiş olduğu çeke ilişkin bedeli ödemekten imtina etmesinin asla kabul görmeyeceğini, davacı yanın çek keşidecisi olması itibari ile huzurdaki davaya ilişkin olarak aktif dava ehliyetinin bulunmadığı hususunun da sabit olduğunu, davacı yanın çek keşidecisi olması itibari ile huzurdaki davaya ilişkin aktif dava ehliyetinin bulunmadığı hususunun dikkate alınarak davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini,

çek ve bono gibi kıymetli evrakların kargoya tesliminin yasak olup, bu beyan asılsız olduğunu, kargo şirketlerinin çek ve bono teslim almadığı hususunun kesin olan bir durum olup bu beyanlara asla itibar edilemeyeceğini, kargo şirketi aleyhine hiçbir dava ikame edilmemiş olması itibari ile iş bu beyanlara asla itibar edilemeyeceğini, Türk Ticaret Kanunu 792. madde ve Yargıtay içtihatları itibari ile çeki iyiniyetle iktisap eden müvekkilinin kazanımının korunmasının gerektiğini, dava dilekçesinde ki beyanlar ve ...

Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2022/... Esas sayılı dosyasından zayi nedeni ile iptal ve ödeme yasağı davasını ikame eden şirketin ...

Makineleri ünvanlı şirket olması itibari ile davacı şirketin aktif dava ehliyetinin bulunmadığını, davacı yanın aktif dava ehliyetinin bulunmadığı hususu gözetilerek tamamı ile hatalı ihtiyati tedbir kararına itiraz ettiklerini, davacı yanın keşide etmiş olduğu ve lehdara teslim etmiş olduğu çeke ilişkin olarak çek bedelini ödemekten imtina edemeyeceğini, çeki elinde bulunduran iyiniyetli yetkili hamilin müvekkiline karşı ancak ve ancak çeki zayi ettiğini iddia eden kişinin dava ikame edebileceğini, davacı yanın çek keşidecisi olduğunu, çek bedelini ödemekle mükellef olduğunu, çekin sebepten mücerret olduğunu,

davacı yanın çeki ödemek için kişi seçme şeklinde bir yasal hakkının bulunmadığını, davacı yanın dava ehliyetinin bulunmadığını, kargo şirketlerine çek veya bono gibi kıymetli evrak tesliminin yasak olduğunu, buna ilişkin tek bir belge sunulmaksızın bu şekilde asılsız iddiada bulunulduğunu, Türk Ticaret Kanunu 792.

Maddesi ve Konuya ilişkin Yargıtay içtihatları itibari ile müvekkilinin çekte iyiniyetli yetkili hamil olduğunu ve iş bu kazanımının korunması gerektiğini, davanın reddi ile davacıların %20’den az olmamak üzere tazminata mahkûm edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ... ... ve ... ...'a usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş olmasına rağmen, davaya cevap vermemişler duruşmaya katılım sağlamamışlardır. Yine davalı ... Ticaret Limited Şirketi'ne Tebligat Kanunu'nun 35. Maddesi gereğince usulüne uygun tebligat yapılmış, bu davalı tarafından da davaya cevap verilmemiş, duruşmalara katılım sağlanmamıştır.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava konusu uyuşmazlığın davacı tarafın ... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Esas sayılı takip dosyası nedeniyle davalılara borçlu olup olmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.

... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2023/... E. Sayılı, .... İcra Hukuk Mahkemesi 2023/... Esas sayılı, .... İcra Hukuk Mahkemesi’nin 2023/... Esas Sayılı, ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2023/... Soruşturma sayılı dosyalarının UYAP sistemi üzerinden gönderildiği gönderildiği görülmüştür.

.... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... E. Sayılı dosyasının UYAP sisteminden örneği çıkarılarak mahkememiz dosyası arasına alınmıştır. İcra dosyasının incelenmesinde; ... seri numaralı, 10.03.2023 keşide tarihli ve 1.486.800,00-.TL bedelli çek nedeniyle, ... ... tarafından ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi, ... Anonim Şirketi, ... ... ...,... Limited Şirketi ve ... Limited Şirketi aleyhine 1.641.254,08.-TL Toplam alacak üzerinden icra takibi yapıldığı görülmüştür.

.... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2023/... E. Sayılı dosyasının celp edilerek yapılan incelenmesinde; Davacı ... Anonim Şirketi tarafından Davalı ... ... aleyhine Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan), İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) istemli dava açıldığı, mahkeme dosyasının derdest olduğu, dava konusu uyuşmazlığın menfi tespit davası nedeniyle dava konusu çekten ve icra takibinden dolayı davacının davalıya borçlu bulunup bulunmadığı, varsa borç miktarı hususlarında toplandığının tespit edildiği, dosyanın duruşmasının 18/01/2024 gününe talik edildiği anlaşılmıştır.

HMK'nun davaların birleştirilmesi başlıklı 166. maddesi "(1)Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı, ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir ve bu karar, diğer mahkemeyi bağlar.

(2)Davalar, ayrı yargı çevrelerinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış ise bağlantı sebebiyle birleştirme ikinci davanın açıldığı mahkemeden talep edilebilir. Birinci davanın açıldığı mahkeme, talebin kabulü ile davaların birleştirilmesine ilişkin kararın kesinleşmesinden itibaren, bununla bağlıdır. (3)Birleştirme kararı, derhâl ilk davanın açıldığı mahkemeye bildirilir.

(4)Davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda, bağlantı var sayılır. (5)İstinaf incelemesi ayrı dairelerde yapılması gereken davaların da bu madde hükmüne göre birleştirilmesine karar verilebilir. Bu hâlde istinaf incelemesi, birleştirilen davalarda uyuşmazlığı doğuran asıl hukuki ilişkiye ait kararı inceleyen bölge adliye mahkemesi dairesinde yapılır." hükmü amirdir.

Mahkememiz dosyası ile .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/... Esas sayılı dosyasında maddi olayların ve hukuki uyuşmazlıkların aynı noktalarda toplandığı, mahkememiz dosyası ile .... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Esas sayılı takip dosyası nedeniyle menfi tespit istemli dava açıldığı, her iki dosyadaki uyuşmazlığın aynı icra dosyasına dayandığı ve icraya konu edilen ... ...

E-5 Şubesi'ne ait, ... seri numaralı, 10.03.2023 keşide tarihli ve 1.486.800,00-.TL bedelli çekte mahkememiz dosyası davacısının keşideci olduğu, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/... Esas sayılı dosyasında bulunan davacının ise lehtar olduğu, ....

Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasında da bilirkişi incelemesi yoluna gidildiği görülmekle; bu haliyle dosyalar arasında hukuki ve fiili irtibatın bulunduğu ve usul ekonomisi açısından birlikte yargılanın yapılması gerektiği kanaatine varılarak mahkememizin 2023/ ... Esas sayılı dosyası ile .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/... Esas sayılı dosyasının birleştirilmesine, esasın bu şekilde kapatılmasına, yargılamanın .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/...

Esas sayılı dosyası üzerinden devamına, yargılama gideri ve harçların birleşen dosyada esas hüküm ile birlikte karara bağlanmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır Üye ... · ¸e-imzalıdır Üye ... · ¸e-imzalıdır Katip ... · ¸e-imzalıdır