İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/191 K.2021/361

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Meşru hamil müvekkili şirketin elinden rıza dışı çıkan ... Ltd. Şti. tarafından keşide edilen ... Bankası ... Şubesinin ... numaralı hesabından verilme, ... numaralı, 17/06/2014 keşide tarihli keşide yeri ... olan 4.326,67 TL bedelli çeki elinde bulundurduğunu beyan eden davalı ...'dan istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının çekin kaybolduğunu yada sehven imha edildiğini beyan ettiğini, ancak çek tarihi ile ilgisi olmayacak bir yıldan daha eski 25/04/2013 tarihli bir hırsızlık olayından bahsettiğini, bu durumun hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacı şirketin davalı müvekkile ait "..." adresinde bulunan mecuru 01/11/2012 tarihli kira sözleşmesi ile kiraladığını, elektrik-su borcunun müvekkilinin kiracısı olan davacı şirket tarafından uzun süre ödenmemesi ve bu mecuru tahliye etmesi nedeni ile ödeme yerine geçen dava konusu çeki müvekkile cirolayarak verdiğini,

davacı tarafın çelişkili beyanları ve davalı müvekkil ile düzenlenen kira sözleşmesi taraflar arasında çek verilmesini gerektirir ilişkiyi de ispat ettiğinden ve haklı alacağının tahsilinin de yargılama sonuna kadar beklemek zorunda kalacağından öncelikle ihtiyati tedbir talebinin reddine, aksi kanatte olması halinde çek bedelini karşılayacak kadar teminat alınmasını, yargılama sonunda davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizin 2014/1294 Esas 2017/310 Karar sayılı dosyasında yapılan yargılamada özetle; dava konusu çekin rıza dışı elden çıktığı kanıtlanamadığı gibi yetkili hamil olan davalının çeki kötüniyetli iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır kusuru bulunduğu kanıtlanamamakla davanın reddine dair hüküm tesis edilmiştir.

Mahkememizce verilen hükmün İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin 27/02/2020 tarih, 2017/6387 Esas 2020/480 Karar sayılı ilamı ile kaldırılmasına karar verilerek dosya mahkemezin yukarıda belirtilen sırasına kaydedilmiştir.

Dava, çek istirdadı istemine ilişkindir.

TTK'nın 790. maddesinde belirtildiği üzere, cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı taktirde yetkili hamil sayılır. Aynı yasanın 792.maddesi uyarınca çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle ihtisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin kaldırma kararı doğrultusunda dava konusu çek mahkememize getirtilerek incelenmiş, çek üzerinde davacının cirosunun bulunduğu, ciro silsilesinde bir eksiklik olmadığı, son cironun da davalıya ait olduğu,

davacı çekte taraf olduğundan davacının yetkili hamil olduğunu ispat ettiğinin kabulü gerekmiş, davacının, kendisinin yetkili hamili olduğunu kanıtlamasının yanında, yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğunu veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu da kanıtlaması gerektiği, ancak davalı hamilin çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğunu veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlayacak nitelikte delilin davacı tarafça sunulmadığı, bununla birlikte davalının çeki edinme nedenini açıklama mecburiyetinin de bulunmadığı,

aksi düşüncenin kabulünün çekin mücerretlik vasfını ortadan kaldıracağı, basiretli bir tacir olması gereken davacı şirketin kendi ticari defterleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesinde kurumsal ödemelerin ve kira ödemelerinin kayıtlarının bulunmadığı, çekin davacı ticari defterlerinde kayıtlı olmasının davalının kötüniyet veya iktisapta ağır kusurlu olduğunun ispatına yetmeyeceği anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiştir.

Katip ... Hakim ...