İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/697 K.2025/4

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen KIYMETLİ EVRAK İPTALİ davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacıya ciro edilerek devredilen keşidecisi "... Ltd. Şti.", hamili ...Tic. Ltd. Şti., muhatabı ...Bankası A.Ş. ... şubesi olan ... seri nolu 13.12.2024 keşide tarihli 375.000,00.-TL bedelli çekin hamili olduğunu, çeki bütün aramalara karşın bulamadığını, kayıp veya çalınma şeklinde zayi edildiğini belirterek çekin zayi nedeniyle iptaline, bu hususta karar verilinceye kadar uygun bir teminat karşılığı tedbiren ödeme yasağı konulmasına, Çek bedelinin ödenmesi için keşideciye tevdii yeri tayin edilmesini, Çek bedelini tevdii yerine ödenmesi için çek keşidecisine bildirimde bulunulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Dava hasımsızdır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava; TTK.nun 818/s. maddesi yollaması ile çeklerde uygulanması gereken 757 vd. maddelerine göre açılmış, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.

Zayi nedeniyle çek iptali davasında, davanın açıldığı tarih itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nun 818/1-s atfıyla çeklerde uygulanması gereken 757/1 maddesi gereğince iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemeden men edilmesini isteyebilir.

Dava dilekçesi ekinde iptali istenen çekin bir fotokopisi dosyaya sunulmuştur.

Davacının yerleşim yerinin ve ödeme yerinin ...olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle mahkememiz kendisini yetkili kabul etmiştir.

Hasımsız olarak açılan bu davada iptal talebinde bulunan şahsın ispat etmesi gereken husus zilyedi bulunduğu çekin rizası hilafına elinden çıkmasıdır. Ancak, iptal davasında kesin ispat aranmayıp çekin kaybolduğunun "kuvvetle muhtemel" olduğunu göstermesi yeterlidir. Davacı, çeklerin lehtarı ve hamili olduğunu ileri sürerek iptalini talep ettiği çeklere dair bilgileri mahkemeye bildirmiştir. Davacının daha fazlasını ispata zorlanması, zayi sebebiyle çek iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir. Kaldı ki, dosya kapsamında davacının iddiasının aksini kanıtlayacak somut bir delil bulunmamaktadır (Emsal: Yargıtay 11.HD.nin 15.11.2017 tarih ve ... E. ... K. ile 25.06.2014 tarih ve ... E. ... K. İle 25.02.2013 tarih ve ... E. ... K.ile 24.01.2011 tarih ve ...E. ... K.).

Dava konusu çekin muhatap bankaya ibraz edilip edilmediği sorulmuş, verilen 16.12.2024 tarihli cevabi yazıda çekin takas merkezlerine ibraz edildiği, çek üzerinde ... 18.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.sayılı 13.12.2024 tarihli ödeme yasağı kararı bulunduğu bildirilmiştir. Söz konusu davanın huzurdaki davadan daha sonra açıldığı anlaşılmaktadır.

Dava devam ederken davacı vekili 23.12.2024 tarihli beyan dilekçesi ile HMK.nun 123.maddesi gereğince taleplerini geri aldıklarını belirterek davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

6100 sayılı HMK.nun "Davanın Geri Alınması" başlıklı 123.maddesi gereğince; Davacı, hüküm kesinleşinceye kadar, ancak davalının açık rızası ile davasını geri alabilir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/10 md.) Bu takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilir.

Bu talep üzerine hasımsız davalarda davalı taraf bulunmadığından davanın geri alınmasının ancak hasımlı davalarda mümkün olabileceği, hasımsız davalarda davanın geri alınmasının mümkün olmadığı düşüncesi ile mahkememizde tereddüt hasıl olduğundan, davacı vekilinin talebinin netleştirilmesi ve bir yanlışlığa neden olmamak bakımından mahkememizin 25.12.2024 tarihli ara kararı ile HMK.nun 31.maddesi gereğince açıklama istenmiş, talep yasa metnine uygun bulunmadığından esas amacın davadan feragat mı yoksa dosyanın işlemden kaldırılması mı olduğu yönünde beyanda bulunması için süre verilmiştir.

Davacı vekili 26.12.2024 tarihli dilekçesi ile davanın HMK.nun 123.maddesi kapsamında geri alındığını, dava hasımsız olduğundan geri almaya muvafakat etmesi gereken bir davalı bulunmadığından, muvafakat şartı olmaksızın davanın geri alınabileceğini belirterek talebini netleştirmiştir.

Davacının talebi üzerine yapılan araştırma sonunda her ne kadar mahkememiz hasımsız davalarda davanın geri alınamayacağı düşüncesinde ise de bu konuda Konya BAM 6. HD.nin 05.04.2022 tarih ve ... E. ... K.ile İzmir BAM 1.HD.nin 02.11.2021 tarih ve... E. ... K.ile Ankara BAM 12.HD.nin 09.11.2023 tarih ve ... E.... K.ile Ankara BAM 17.HD.nin 25.09.2024 tarih ve ...E. ... K.sayılı kararlarından da anlaşılacağı üzere ilgili BAM daireleri hasımsız davalarda da HMK.unun 123.maddesinin uygulanabileceği görüşündedir. Uygulamada birlik olması hukuk güvenliği bakımından BAM kararlarındaki görüş mahkememizce de benimsenerek HMK.nun 123.maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

KATİP ... HAKİM ...