İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/610 K.2026/150

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava: Davacı dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin yetkilisi kendisine ... Tic. Ltd. Şti. tarafından ciro edilmiş bulunan çeki 19.08.2025 tarihinde kaybettiğini, davaya konu edilen ... Bankası ... Şubesi, ... çek seri numaralı 23.08.2025 keşide tarihli 500.000 TL bedelli çekin ön sayfasının görüntüsünü dava dilekçesi ekinde sunduğunu belirterek ... Bankası, ... Şubesi, .... çek seri numaralı, Keşide yeri ... olan, 23.08.2025 keşide tarihli 500.000,00 TL bedelli çeke ilişkin ödeme işlemlerinin durdurulması konusunda dosya üzerinden ihtiyati tedbir kararı verilmesine, ayrıca zayi olan çek hakkında iptal kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;

Muhatap banka yazı cevapları, çek sureti, TTSG gazete ilanları celp edilmiş incelenmiştir.

Dava, kıymetli evrakın iptali istemine ilişkindir.

Dava konusu ...Bankası A.Ş. ...şubesine ait keşidecisi .... Ltd. Şti. olan ... seri numaralı 23/08/2025 tarihli 500.000 TL bedelli çek için kaybedildiği / zayi olduğu iddiasına dayalı olarak iptal isteminde bulunulmuştur.

Ne var ki, yargılama sürecinde dava konusu çekin zayi olmadığı, bilakis ... Bankası A.Ş.nin 13/01/2026 tarihli yazısı ile çekin 25/08/2025 tarihinde ibraz edildiği, ancak çekte ödeme yasağı kararı bulunduğundan hamile ödeme yapılmadığı belirtilerek çek suretinin dosyaya gönderildiği görülmüştür.

Bu çerçevede, davacının iddiasının aksine dava konusu çekin zayi olmadığı sübuta ermiş, çekin meşru hamili ise ortaya çıkmıştır.

Değinilen durum karşısında, Mahkememizin 14/01/2026 tarihli 1.celse (3) numaralı ara kararı ile davacı vekiline çekin hamiline karşı istirdat davası açmak üzere 2 haftalık kesin süre ve imkan verilmiş, dava açıldığı takdirde buna ilişkin tevzi forumunun aynı kesin süre içinde derhal mahkememize ibraz edilmesine, aksi halde verilen kesin süre içinde dava açılmadığı veya dava açılıp da tevzi formu mahkememize ibraz edilmediği takdirde 6102 s.TTK 763. madde hükmü uyarınca dava konusu çek yönünden davanın reddine karar verileceğinin ve ödeme yasağının kaldırılacağının davacı vekiline ihtar edilmiş, işbu ara karar ve tebliğ işlemleri davacı vekiline usulünce tamamlanmıştır.

Davacı vekili tarafından, verilen kesin süre içinde, hamil aleyhine çek istirdat davası açılmıştır.

Nitekim, mahkememize ibraz edilen dava tevzi formu ve davacı vekilinin 18/02/2026 tarihli celsedeki beyanlarından çek istirdat davasının açıldığı noktasında duraksama yoktur.

Çek iptali davaları, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına, açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır (Yargıtay 11. HD. ...

Esas. ... Karar; Yargıtay 11. HD. 2018/2811 Esas 2019/4422 Karar). Hasımsız olarak açılan davalarda, üçüncü kişilerin davaya müdahaleleri halinde davanın çekişmeli duruma gelmesi mümkün ve gerekliyse de, çek iptali davalarında açıklanan prosedür gereğince, kararda üçüncü kişilerin hakkını zedeleyen hükümler bulunsa dahi karar onun bakımından kesin hüküm teşkil etmeyeceğinden, hasımsız şekilde açılan davaya üçüncü kişilerin asli ya da fer'i müdahale imkanı yoktur.

Öte yandan açıklanan neden ve gerekçelerle çek istirdat davasının sonucunun, eldeki hasımsız iptal davasını etkileme durumu bulunmadığından bekletici mesele yapılmasına da lüzum bulunmamaktadır.

Yapılan açıklamalar karşısında; dava konusu çekin zayi olmadığı, bankaya ibraz edilen çek suretinden şeklen düzgün ciro silsilesine göre meşru hamilinin tespit edildiği, mahkememizce davacıya çek hamiline karşı istirdat davası açmak üzere kesin süre ve imkan verildiği, davacı vekilince çek istirdat davasının açıldığı, bu suretle çek istirdat davasının açılması ile eldeki çek iptali davası konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına dair karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...