İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2026/454 K.2026/470

Mahkememizde görülmekte olan İflas (İflasın Kaldırılması (İİK 182)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili ... ANONİM ŞİRKETİ'nin İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesi... Esas... Karar sayılı ve 21.12.2023 Tarihli kararı ile iflasına karar verilmiş ve iflas kararı 19.01.2024 tarihinde Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edildiğini, işbu iflas kararı doğrultusunda İstanbul ...İflas Dairesi'nin ...

Esas sayılı dosyası üzerinden tasfiye işlemleri yürütülmeye başlandığını ve iflas prosedürlerine uygun olarak gerekli işlemlerin yapıldığını, açıklanan sebeplere binaen ve fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile müflis şirket ...Anonim Şirketi hakkında İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas...Karar sayılı ve 21.12.2023 tarihli kararı ile verilen iflas kararının İİK 182.madde uyarınca kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Talep HMK m.382 gereği çekişmesiz yargı niteliğinde olup HMK m.385 hükmü uyarınca re'sen araştırılma ilkesine tabidir ve İİK m.254 hükmünden kaynaklanmaktadır.

Bu noktada halli gereken husus iflasın kaldırılması talebinin kabulünün gerekip gerekmediği noktasındadır.

Kararın verilmiş olduğu tarih itibariyle HSK kararı çerçevesinde İstanbul 1., 2., 3., Asliye Ticaret Mahkemelerinin iflas dava ve işlerine bakmak noktasında ihtisas mahkemesi olarak görevlendirildiği ise açık olup bu ilişki mevcut yargısal uygulamalar çerçevesinde bir görev ilişkisine dönüştürülmüştür.

Bu konudaki iflasın kaldırılmasına dair kabul edilen yargısal uygulamaya göre;

"Davacının talebi, iflastan ayrı müstakilen açılan iflasın kaldırılması istemine ilişkin olduğundan, açılan davaya iflasa karar veren mahkeme tarafından bakılacağı konusunda açık yasa hükmü bulunmamaktadır.

İflas hukuku ile aynı konu başlığı altında düzenlenen konkordato talebine ilişkin İ.İ.Y.nın 309/son maddesinde "Konkordatonun tasdiki halinde, idare İFLASA HÜKMEDEN mahkemeden iflasın kaldırılmasını ister." açık yasa hükmü kıyasen uygulandığında iflasa hükmeden mahkeme terimi kullanıldığı gözönünde bulundurulduğunda, yasa koyucunun iflasın kaldırılması talebinde de asıl amacının iflasa hükmeden mahkeme olarak anlaşılması gerektiği, kaldı ki iflasa hükmeden mahkemenin davaya bakmasında usül ekonomisi bakımından da hukuki yarar bulunduğu anlaşılmakla, iflasın kaldırılmasına ilişkin davanın iflasa hükmeden mahkeme olan Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekir." (Yargıtay 20.HD 2007/18113E. 2008/439K.sayılı kararı) şeklindedir.

İflasın kaldırılmasına dair hal böyle iken iflasın kapanmasına dair kanun koyucunun görevli mahkemeyi belirleyen hükmünün öncelikle dikkate alınması zorunludur. Nitekim İİK m.254 hükmü şu şekildedir.

“Paralar dağıtıldıktan sonra idare, iflasa hükmeden mahkemeye son bir rapor verir.

Mahkeme iflasın idaresinde hata ve noksan görürse icra mahkemesine bundan haber verir.

Mahkeme, tasfiyenin bittiğini anladıktan sonra kapanma kararı verir.”

Belirtilen yasal düzenleme dikkate alındığında iflasın kapanmasına dair raporun iflasa hükmeden mahkemeye verilmesi gerektiği, işte bu mahkemenin kapanma kararı vereceği ise açıkça düzenlenmiştir.

Hal böyle olunca ve mevcut açık hüküm karşısında iflasın kapanmasına, halihazırda yukarıda belirtilen HSK kararı çerçevesinde iflas dava ve taleplerine bakmakla görevli ve ayrıca iflas kararını dahi vermiş olan İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından bakılması gerektiği izahtan varestedir.

Açıklanan Yargıtay uygulaması ve atıf yapılan kanun hükmü dikkate alındığında iflasa hükmeden mahkemenin İstanbul 1.ATM olduğu anlaşılmakla iflasın kapanmasına dair talep ile ilgili görevli olan mahkeme İstanbul 1.ATM'dir. Bu noktada açık kanun hükmüne rağmen yapılan tevzi, tevzi müdürlüğü hatasından kaynaklanmaktadır.

Yargısal uygulamada da bir dava dosyasının maddi hata sonucunda mahkemeye intikal etmiş olması durumunda, dava dosyasını teslim alan mahkemece "iade kararı" verilmesi Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararıyla dahi benimsenmektedir.

Nitekim adı geçen Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararında da "(...) O halde; öncelikle görevsizlik kararının davalıya usulüne uygun şekilde tebliğ edilerek kesinleşmesinin sağlaması için dosyanın görevsizlik kararını veren mahkemeye iadesi ile kararın anılan mahkemece kesinleştirilmesi ve taraflardan birinin talepte bulunması üzerine görevli mahkemeye gönderilmesi gerekmektedir.

Tarafların, kararın kesinleşmesinden itibaren yasal süresi içerisinde gönderme talebinde bulunmaması hâlinde ise HMK'nın 20/1. maddesi uyarınca görevsizlik kararını veren mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinden direnme kararının bu gerekçe ile bozulması gerektiği Kurul çoğunluğu tarafından benimsenmiştir" gerekçesiyle "dosyanın iadesi" şeklinde karar verilebileceği yönünde uygulamasını ortaya koymuştur.

Zaten ilk derece mahkemelerinde de az da olsa bazı mahkemelerce uzun yıllardan beri bu yönde uygulama yapıldığı bir gerçektir.

Hakimler ve Savcılar Kurulunun Birinci Dairesinin kanuni yetkisi dahilinde almış olduğu idari kararı uyarınca, dava dosyasının ihtisas mahkemesi olarak belirlenen mahkemelerce görülmesi amacıyla bu dosya ile ilgili iade kararı verilmesi ve bu "dağıtıma ilişkin hatanın" tevzi müdürlüğünce giderilmesi, aslında HSK'nın iş dağılımı kararı uyarınca dağıtım yapılması gereken ihtisas mahkemesinin görevinin başlamasına matuf bir işlemdir.

Bu şekilde dava dosyasının kanundaki açık düzenlemeye rağmen tevzi müdürlüğünce Mahkememize dağıtılması, tamamen tevzi müdürlüğünden kaynaklanan dağıtım hatasından ileri gelmektedir. Bu nedenle Mahkememizce verilecek iade kararı, İstanbul 1. ATM'nin görevinin başlamasına ve tevzi müdürlüğünün hatasının giderilmesine yönelik bir karar olup bu şekilde dava dosyasının İstanbul 1 .ATM'ye dağıtılması gerekir.

O halde, tevzi müdürlüğünce İstanbul 1. ATM'ye tevzi olunması gereken dosyanın açık kanun hükmüne rağmen Mahkememize tevzi olunması durumunda dosyanın İstanbul 1. ATM'ye tevzi olunmasını teminen dosyanın tevzi müdürlüğüne iade olunması gerekmektedir. Yapılan açıklamalar karşısında dava dosyasının İstanbul 1. ATM'ye tevzi olunmak üzere dava dosyasının İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna iadesine, esasın bu şekilde kapatılmasına dair hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip