İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2026/46 K.2026/71

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında, ...projesi kapsamında vale ve araç park hizmetlerinin sunulmasına ilişkin 01.02.2024 tarihli "..." akdedildiğini, sözleşme kapsamında müvekkilinin davalıya ait alanda münhasır yetkili olarak vale hizmeti vermekte olduğunu, gerekli personel, ekipman ve organizasyonu sağladığını, müvekkilinin sözleşmeye güvenerek ciddi yatırımlar yaptığını ve yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirdiğini, davalı yanın ...

26. Noterliği'nin ...tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile sözleşmenin 8.2 maddesine dayanarak sözleşmeyi feshettiğini bildirdiğini, ancak bu fesih iradesi sözleşmenin süresini ve yenilenmesini düzenleyen 8.1. maddesine, dürüstlük kuralına ve hukuka açıkça aykırı olduğunu, sözleşmenin 2024 yılı sonunda yenilendiğini ve 2025 yılı boyunca devam ettiğini, davalı yanın 2025 yılı sonunda sözleşmenin 2026 yılı için otomatik uzamasını engellemek amacıyla 15.12.2025 tarihli ihtarnameyi keşide ettiğini,

ancak bu ihtarnamenin sözleşmenin 8.1. maddesinde öngörülen "sona erme tarihinden 15 gün önce" şartını (tebliğ süreci de dikkate alındığında) ve sözleşmenin ruhunu ihlal ettiğini, bildirim eksikliği nedeniyle sözleşmenin devam ettiği sonucuna varıldığını, davalı yanın sözleşmenin 8.1. maddesindeki özel süre hükmünü dolanmak amacıyla 8.2. maddeye dayanması hakkın kötüye kullanımı niteliğinde olduğunu, sözleşme belirli süreli olduğunu, otomatik yenilenme periyoduna girdiğini, müvekkili şirketin sözleşmeye güvenerek hizmet vermeye devam ettiğini, davalının, sözleşme döneminin bitimine günler kala,

8.1. maddedeki yenilenme iradesini bertaraf edecek şekilde fesih bildiriminde bulunması TMK m.2 dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, müvekkili şirketin sözleşmenin 8.1. maddesindeki açık hüküm gereği, sözleşmenin 2026 yılı için de kendiliğinden yenilendiği inancında olduğunu, davalının 8.1. maddedeki sürelere riayet etmeden gönderdiğini ve müvekkiline geç tebliğ edilen fesih ihtarnamesi,

sözleşmenin otomatik uzamasını engelleyemeyeceğini, sözleşmenin halen yürürlükte olduğunu ve tarafları bağlamakta olduğunu, davalarının kabulüne, taraflar arasında akdedilen 01.02.2024 tarihli Vale Hizmetleri Sözleşmesi'nin, davalı yanın haksız fesih bildirimine rağmen 8.1. maddesi gereğince kendiliğinden yenilenerek yürürlükte olduğunun ve devam ettiğinin geçerliğinin tespitine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ; Dava, vale hizmetleri sözleşmesinin feshinin haksız olduğunun ve sözleşmenin devam ettiğinin tespiti taleplerine ilişkindir.

Somut dava 6100 sayılı HMK'nın 106/1. maddesi uyarınca açılmış bir tespit davasıdır. Tespit davası ile davalı bir şeyi yapmaya veya bir şeyden kaçınmaya mahkum edilemez, sadece taraflar arasındaki hukuki ilişkinin varlığı veya yokluğu ya da tereddütlü olan içeriği tespit edilir.

Kanunla belirtilen istisnai durumlar dışında tespit davası açan davacı, eda davası ile inşai davalardan farklı olarak, dava açmakta hukuken korunmaya değer güncel bir menfaatinin bulunduğu hususunu açıkça ortaya koymak, hukuki yararını ispatlamak durumundadır. Tespit davasında davacı, kendisi için söz konusu olan tehlike veya tereddütlü durumun ortaya çıkaracağı zararın ancak tespit davası ile giderilebileceğini ispat etmelidir.

Tespit davası ile elde edilecek hukuki koruma başka bir yolla veya başka bir davayla sağlanabiliyorsa, davacının tespit davası açmasında hukuki bir yararı yoktur. Bir dava içerisinde iddia ve savunma olarak ileri sürülebilecek hususlar tespit davasının konusu olamaz. ( Pekcanıtez/Atalay/Özekes, Medeni Usul Hukuku, 2011, s.300-302)

6100 sayılı HMK'nın 114/1-h maddesi uyarınca hukuki yarar dava şartıdır. Aynı Kanunun 115. maddesi uyarınca Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler.

Yapılan bu açıklamalar ışığında somut olaya dönüldüğünde; davacı tarafından dava dilekçesi ile taraflar arasındaki vale hizmetleri sözleşmesinin sözleşmeye ve yasaya aykırı olarak feshedildiğinin tespitine ve sözleşmenin yürürlükte olduğunun tespitine karar verilmesi talep edilmiş olup davacının, tespit hükmü talep etmesinde nasıl bir hukuki yararı olduğunu açıklamadığı, tespit hükmü verilmesi ile korunacak menfaatine dair bir beyan ve delil sunmadığı,

bu davada verilecek bir tespit hükmünün davacı için herhangi bir hukuksal koruma sağlamayacağı, sözleşmenin haksız şekilde feshedildiği iddiasının, haksız feshe dayalı olarak açılabilecek bir tazminat davasında iddia olarak ileri sürülebileceği dikkate alınarak (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16.Hukuk Dairesi ...Esas ...

Karar) davanın 6100 sayılı HMK 114/1-h maddesinde yazılı hukuki yarar dava şartı yokluğundan HMK'nın 115/2. maddesi uyarınca usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır