İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/538 K.2024/782

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan 19/09/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket ile davalı şirket. arasında ''... ...

Projesi Ahşap İşleri Tedarik ve Montaj Eser Sözleşmesi'' akdedildiğini, davalı şirketin sözleşme kapsamında işin yapılmasına ilişkin olarak müvekkili şirkete 5.650.000,00 TL ön ödeme kapsamında avans çekleri verdiğini ve karşılığında müvekkili şirketten davaya konu 5.650.000,00 TL bedelli teminat çekini aldığını, çekin teminat olarak alındığı, çekin keşide tarihi kısmının boş olarak davalı şirkete teslim edildiğini, müvekkili şirketin 08.12.2022 tarihinde taraflar arasında akdedilen sözleşmeye istinaden ''Keşidecisi ...

İnş. San. Tic. Ltd. Şti., lehdarı ... Ltd. Şti. olan ... Bankası ... şubesine ait, ...

İBAN numaralı hesaptan keşide edilmiş ... seri no’lu 5.650.000,00 TL bedelli çeki” tarih kısmı boş olmak üzere teminat olarak teslim ettiğini, müvekkili şirketin sözleşme gereğince üzerine düşen edimleri eksiksiz bir şekilde yerine getirdiğini, 19.12.2023 tarihinde yapılan işlerin kontrolü birlikte sağlandığını ve montaj teslim formları itibari ile teslim yapıldığını, tespiti yapılan eksik iş ve işlemlerde 7 gün içerisinde tamamlanarak müvekkili şirket tarafından teslim edildiğini, davalı şirketin dava konusu teminat çekini iade etmesi gerekmesine rağmen bu çeki iade etmediğini, davalı tarafından davacıya ihtarname gönderildiğini,

müvekkili tarafından ihtarnameye cevap verildiğini, bu nedenlerden dolayı; davanın kabulü ile, dava konusu keşidecisi müvekkili ... Ltd. Şti, lehdarı davalı ... Ltd. Şti. olan ... Bankası ... şubesine ait, ...

İBAN Numaralı hesaptan keşide edilmiş ... seri no’lu 20.09.2024 keşide tarihli 5.650.000,00 TL bedelli çeke ilişkin olarak çekin bedelsiz olduğu, müvekkili şirketin dava konusu çeke ilişkin borçlu bulunmadığının tespiti ile dava konusu çekin müvekkili şirkete iadesine, çekin bankaya ibrazında bedelinin tahsili veya karşılıksız işlemi yapılması halinde müvekkili şirketin telafisi mümkün olamayacak zararlara uğrayacağı, müvekkili şirketin tüm ticari hayatının mahvına sebebiyet verileceğini,

çekin karşılıksız işlemi görmesi ile müvekkili şirketin tüm kredilerinin kapanacağı bankalar nezdinde ki tüm işlemlerinin bloke edileceği hususu dikkate alınarak dava konusu çekin bankaya ibrazı halinde işlem yapılmasının önlenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine ve iş bu kararın muhatap banka olan ... bankasına bildirilmesine, dava konusu çeke ilişkin olarak ayrıca çekin icra takibi ile ihtiyati haciz işlemlerine konu edilmesinin önlenmesi, çeke ilişkin olarak icra takibi ikame edilmesi halinde durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine,

çekin icra takibine konu edilmesi halinde haksız ve kötüniyetli olduğu hususu sabit olan davalı yanın mutlak suretle %20’den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkûm edilmesine, yargılama giderleri ile ücret-i vekâletin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

CEVAP

Davalı tarafa çıkarılan tebligatın davalıya usul ve yasaya uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen davalı taraf davaya cevap vermeyerek ve duruşmalara katılmayarak HMK 128. maddesi gereğince davacının iddialarının tamamını inkar etmiş sayılmıştır.

DELİLLER

Çek sureti, Sözleşme, Montaj teslim formu, İhtarnameler, Hakediş faturası, ... Bankası cevap yazısı, 27/09/2024 tarihli protokol aslı, Arabuluculuk son tutanağı, Arabulucu sarf kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanı, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava, davacı tarafça davalı aleyhine açılan kambiyo senedine dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.

Davacı taraf dava konusu çekin teminat senedi olarak verildiğini ancak iade edilmediğini bu nedenle dava konusu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitini talep etmiş, yargılama sırasında dava konusu çekin davalı tarafça iade edildiği bildirilmiş ve bu hususta protokol dosyaya sunularak dava tarihi itibariyle haklı olduklarından lehlerine yargılama gideri ve vekalet ücreti tayin edilmesi talep edilmiştir.

Davalı tarafa çıkarılan tebligatın davalıya usul ve yasaya uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen davalı taraf davaya cevap vermeyerek ve duruşmalara katılmayarak HMK 128. maddesi gereğince davacının iddialarının tamamını inkar etmiş sayılmıştır.

Davacı tarafın ihtiyati tedbir talebi hakkında, Mahkememizin 19/09/2024 tarihli ara kararı ile İhtiyati tedbir talebinin kısmen kabulüne ile, a) İhtiyati tedbir talebinin dava konusu olan Keşidecisi ... İnş. San. Tic. Ltd. Şti., lehdarı ... Ltd. Şti. olan ...

Bankası ... şubesine ait, ... seri no’lu 5.650.000,00 TL bedelli çek üzerinden başlatılacak icra takibinin durdurulması yönünden kabulü ile, çek miktarının % 15'i olan teminat 847.500,00-TL (nakit veya kesin süresiz banka teminat mektubu) yatırıldığında İİK 72/2. maddesi gereğince, başlatılacak icra takibinin durdurulmasına,

b) Dava konusu çekin bankaya ibrazı halinde çeke ilişkin olarak herhangi bir işlem yapılmaması ve ihtiyati haciz uygulanmasının önlenmesi yönünden talep edilen ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verildiği ancak davacı tarafça teminat yatırılmadığından Mahkememizin 21/10/2024 tarihli ara kararı tedbirin kendiliğinden kalktığının tespitine karar verilmiştir.

Dava konusu ihtilaf dava konusu çekten dolayı davacının davalıya borçlu olup olmadığı hususundan kaynaklıdır. Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan 17/09/2024 tarihli zorunlu arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği anlaşılmıştır.

Davacı tarafça dava açıldıktan sonra dosyaya sunulan 27/09/2024 tarihi protokol aslı ile dava konusu çekin davalı tarafça davacıya iade edildiği beyan edilmiş olup, davalı tarafça davaya karşı cevap verilmediğinden ve davalı şirkete gönderilen davacının sulh beyanı ve protokol ekli davetiye tebliğine rağmen davacı tarafça sunulan protokol hakkında da beyanda bulunulmadığından Mahkememizce Davalı tarafa davacı tarafça sunulan ve davalıya 10/10/2024 tarihinde tebliğ olunan 02/10/2024 tarihli sulhe ilişkin beyan dilekçesi ve ekindeki 27/09/2024 tarihli protokol'e karşı ve davacı tarafın dava konusu senedin davacıya iade edildiği ve sulh

olduklarına yönelik beyanlara karşı 5 günlük kesin süre içerisinde beyanda bulunması aksi halde davacı tarafın sulh yönündeki beyanlarına itibar edileceği ve bu duruma göre karar verileceği hususu ihtarını içerir meşruhatlı davetiyenin 21/11/2024 tarihinde usulüne uygun şekilde tebliğine rağmen davalı tarafça süresinde beyanda bulunulmamıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama sırasında toplanan deliller itibariyle davacı tarafça dava konusu çekin teminat senedi olduğundan bahisle davalıya borçlu olmadığına yönelik eldeki dava açılmış olup, davalı tarafça davaya karşı herhangi bir beyanda bulunulmadığı gibi dava konusu çekin teminat senedi olduğunun aksi yönde bir itirazda bulunulmamış olup, davacı tarafça dava dilekçesi ekinde sunulan çek suretine ilişkin belgedeki kayda göre dava konusu çekin taraflar arasındaki 07/12/2022 tarihli sözleşme kapsamında alınan avans çeklerinin teminatı olarak verildiği açık olup,

davacı tarafça yargılama sırasında dosyaya sunulan ve kasaya alınan 27/09/2024 tarihli sulh protokolü kapsamında dava konusu çekin davalı tarafça davacıya iade edilerek yerine farklı miktarda çek verileceğinin kararlaştırıldığı açık olup, bu kapsamda davalı şirkete;

davacı tarafça sunulan protokole ve sulh olunduğuna ilişkin beyanlara karşı 5 günlük kesin süre içerisinde beyanda bulunması aksi halde davacı tarafın sulh yönündeki beyanlarına itibar edileceği ve bu duruma göre karar verileceği hususu ihtarını içerir meşruhatlı davetiyenin 21/11/2024 tarihinde usulüne uygun şekilde tebliğine rağmen davalı tarafça kesin süre içerisinde herhangi bir beyanda bulunulmadığından davacı tarafça dosyaya sunulan 27/09/2024 tarihli sulh protokolü kapsamında dava konusu çekin davalı tarafça davacıya iade edildiği ve bu haliyle davanın konusuz kaldığı anlaşılmakla,

davalı tarafça dava konusu olan teminat senedi niteliğindeki dava konusu çekin dava tarihinden sonra davacıya iade edilmesi nedeniyle dava tarihi itibariyle davacı tarafın dava konusu senetten dolayı davalı tarafa borçlu olmadığı bu nedenle davacı tarafın dava tarihi itibariyle haklı olduğu anlaşıldığından konusuz kalan dava hakkında HMK'nın 315/1 maddesi gereğince karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek davacı tarafın dava tarihi itibariyle haklılığı nazara alınarak davacı taraf lehine yargılama gideri ve vekalet ücreti tayinine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.