İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/665 K.2025/573

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle.

Müvekkil sigorta şirketi nezdinde sigortalı olan... plakalı araç, 14.07.2024 tarihinde ...’da seyir halindeyken ...'nin sorumluluğundaki uyarı levhasız bir logar kapağına çarparak hasar gördüğünü, müvekkili sigorta şirketi aracın onarım bedeli olan 105.953,95 TL'yi sigortalısına 21.08.2024 tarihinde ödediğini, TTK M.1472 uyarınca haklarına halef olan şirket, ...’nin %100 kusurlu olduğunu belirterek bu tutarı rücu etmek amacıyla ....

İcra Müdürlüğü’nün ... esas numaralı dosyası ile icra takibi başlattığını ancak davalı tarafça icra takibine itiraz edilerek takibin durdurulduğunu beyan ederek, .... İcra Müdürlüğü’nün ... esas numaralı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleriyle vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; dava, davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısının karışmış olduğu kaza nedeniyle ödenen hasar bedelinin davalıdan rücuen tahsili istemine yönelik başlatılan icra takibinde davalı tarafından yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece resen göz önüne alınır.

Ticaret Mahkemesinin görev alanını düzenleyen 6102 Sayılı TTK'nın 4 ve 5 maddeleri şu şekildedir:

"MADDE 4- (1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde,

öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.

MADDE 5- (1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir."

6100 Sayılı HMK'nın 2.maddesinde ise Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görev alanı düzenlenmiş olup, bu madde;

" Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.'' hükmünü haizdir.

Somut olayda dava davacı sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödenen hasar bedeline yönelik rücuen tazminat talebinden kaynaklı itirazın iptali davası olup, sigorta şirketinin bu davayı dava dışı sigortalı şirketin haklarına halef olması nedeniyle açtığı, sigortalının gerçek kişi olduğu sigortalı olan aracın hususi nitelikte olduğu anlaşılmıştır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 16/II. maddesi uyarınca ...'nin tacir olarak kabulü mümkün olmadığından, tacirin işlerinin ticari olması esasının da burada kullanılmasını imkânsız hale getirmektedir.

Bu halde; rücu talebine konu istem her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olmayıp ticari iş niteliğinde olmadığından eldeki davaya bakma görevi 6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu'nun 2. maddesi uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesi'ne ait olup, Asliye Hukuk Mahkemesince uyuşmazlığın genel mahkeme sıfatıyla sonuçlandırılması zorunludur.

Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 09/03/2016 tarih, 2015/3305 Esas, 2016/1529 Karar, Yargıtay 20. Hukuk Dairesi'nin 02/03/2016 tarih, 2015/16009 Esas, 2016/2626 Karar sayılı içtihatları da bu yöndedir.

Görev itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen nazara alınarak yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir. HMK 2. madde ve TTK 5. maddesi gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmayıp davacı tarafça açılan davanın İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden, mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalı* Hakim ... · e-imzalı*