İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/577 K.2025/23

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

"Davacı müvekkil 5015 Sayılı Petrol Piyasası Kanunu ve Lisans Yönetmeliği kapsamında petrol piyasasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan almış olduğu 27.12.2004 Tarih ve ...numaralı dağıtıcı lisansı ile akaryakıt dağıtım şirketi olarak faaliyet göstermektedir.Davacı müvekkil ile davalı arasında ... adresinde bulunan akaryakıt istasyonunun (BPET) kurumsal kimliği altında işletilmesi amacıyla 01/02/2015 tarihli bir istasyonlu akaryakıt bayilik sözleşmesi akdedilmiştir. (ek-2) Davalı bu sözleşmeye istinaden EPDK'dan almış olduğu ... sayılı bayilik lisansı ile faaliyet göstermiştir.Davacı müvekkil 1240 Sayılı kurul Kararı uyarınca istasyon

otomasyon sistemi kapsamında lisanslı bayisinin faaliyetlerini denetlemek ve bayi tarafından gerçekleştirilen aykırılıkları EPDK'na bildirmek ile yükümlüdür.

Bu denetleme faaliyeti esnasında davalı şirketin "istasyonda periyodik olarak otomasyon sistemini kapatarak veri akışını engellediği; otomasyon sistemine izinsiz müdahalede bulunduğu ve çevrim içi olmayan yerlerde akaryakıt ikmali yaptığı ayrıca davacı müvekkil haricinde başka bir kaynaktan akaryakıt ikmali yaparak pompalardan satış yapmış olduğu" tespit edilerek 01/02/2015 tarihli istasyonlu akaryakıt bayilik sözleşmesi davacı müvekkil tarafından keşide edilen ...

25. NOTERLİĞİ'nin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile feshedilmiştir.İdari para cezası kararı davacı müvekkile EPDK 'nın 21/01/2020 Tarihinde ... sayılı üst yazı ile tebliğ edilmiştir.Davanın KABULÜ ile.

Davacı müvekkilin davalılardan olan TAZMİNAT alacağının tespiti ile fazlaya ilişkin hak ve alacaklar saklı kalmak kaydı ile şimdilik 120.000,00 TL'nin ihtarnamenin davalıya tebliğ tarihi olan 25/02/2021 tarihinden itibaren işletilecek olan bayilik sözleşmesinin 42/2 maddesinde yazılı olan oranda temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen TAHSİLİNE.

Yargılama giderleri ve ücreti vekaletin müşterek ve müteselsilen davalılara yüklenmesine karar verilmesini..." talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılara dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı taraflarca cevap dilekçesi sunulmamıştır.

DELİLLER

05/09/2022 tarihli bilirkişi raporu, 14/06/2023 tarihli bilirkişi ek raporu, 17/09/2024 tarihli bilirkişi ek raporu, bayilik sözleşmesi ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; bayilik sözleşmesinden kaynaklı olarak tazminat talebine ilişkindir.

Bilirkişi heyetinden alınan 05/09/2022 tarihli raporda özetle; "Davacının ticari defterlerinin TTK hükümlerine uygun olarak tutulduğu, Davacı ile davalı firmanın geçmişten devam eden bir ticari ilişkisi olduğu, taraflar arasındaki ticari ilişkinin 03/07/2017 tarihinde sona erdiği, davacının incelenen kendi ticari defterlerine göre; 31/12/2020 tarihi itibariyle davalı yana 732.467,18 TL cari hesap bakiyesi olduğu, EPDK kararında gerekçesi belirtildiği gibi davacının kendi kusurundan dolayı ödemiş olduğu idari para cezasını davalıdan isteyemeyeceği..." rapor edilmiştir.

Bilirkişi heyetinden alınan 14/06/2023 tarihli ek raporda özetle; "Taraflar arasında akdedilen 01/02/2015 tarihli istasyonlu akaryakıt bayilik sözleşmesinin "42/2 maddesinde uyarınca faiz talebi değerlendirilmiş olup, davacının dava dilekçesinde talep etmiş olduğu 120.000 TL 'nin faiz hesaplama tablosu aşağıdaki gibi olduğu;

Dava Bedeli

İhtarname Tarihi

Dava tarihi

Gecikilen Gün sayısı

Yıllık+ Sözleşme faizi

Faizin Günlük Ort.

Toplam Gec. Faizi Oranı

Gec.Faizi Tutarı

120.000

25.2.2021

06.9.2021

193

35,75

0,09795

18,903

22.684,11

ANA PARA 120.000,00

HESAPLANAN FAİZ 22.684,11

GENEL TOPLAM

ANAPARA+FAİZ 142.684,11 %18 KDV = 168.367,25 TL

Davacı ...'in, Akaryakıt Dağıtım Şirketi olarak mevzuat gereği EPDK kararında belirtildiği üzere; "Bayisinin otomasyon sisteminin doğru ve tutarlı veriler içermemesi ve bayide tespit edilen aykırılıkların Kuruma bildirilmemesi" nedeniyle yükümlülüklerini yerine getirmediğinden kaynaklı idari para cezası olarak ödediği 770.245,50 TL'nin, 'nin faiz hesaplama tablosu aşağıdaki gibi olduğu; Dava Bedeli İhtarname Tarihi Dava tarihi Gecikilen Gün sayısı Yıllık+ Sözleşme faizi Faizin Günlük Ort. Toplam Gec. Faizi Oranı Gec.Faizi Tutarı 770.245,50 25.2.2021 06.9.2021 193 35,75 0,09795 18,903 145.602,78

ANA PARA 770.245,50

HESAPLANAN FAİZ 145.602,78

GENEL TOPLAM

ANAPARA+FAİZ 915.848,28 %18 KDV = 1.080.700,97 TL olduğu..." rapor edilmiştir.

Bilirkişi heyetinden alınan 17/09/2024 tarihli ek raporda özetle.

"İdare Mahkemesinde Kurul Kararına karşı dava açılmaması, özellikle davacının dosya içerisinde bulunan 24/10/2019 tarih, ... sayılı, yazılı savunma talebi konulu, EPDK’ya hitaben yazdığı savunma yazısı da dikkate alındığında, bir kusur olarak değerlendirilebileceği, TBK m.52/I’in, “Zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir.” hükmü gereği takdirin de Sayın Mahkemeye ait olduğu.

TBK m.603 hükmü gereği, kefaletin şekline, kefil olma ehliyetine ve eşin rızasına ilişkin hükümler, gerçek kişiler tarafından güvence vermek amacıyla yapılan üçüncü kişinin fiilini üstlenme hakkında da uygulanacağından, sözleşmenin tarihinin, azami sorumluluk miktarının ve üçüncü kişinin fiilinin üstlenildiğinin, üstlenen/taahhüt eden tarafından elle yazılması gerektiği, ancak Bayilik Sözleşmesinin son sayfasında davalı-...’un sadece T.C.

Kimlik Nosunun ve Adresinin elle yazıldığı ve imzasının olduğunun görüldüğü. Sektörel acıdan kök ve ek raporda belirtilen sektörel değerlendirmeleri değiştirecek bir husus bulunmadığından, Kök ve Ek rapordaki sektörel tespit ve değerlendirmeler muhafaza edilerek tekrar edildiği,..." rapor edilmiştir.

Toplanan deliler ve tüm dosya kapsamına göre; davacı ile davalı şirket arasında 01/02/2015 tarihli, istasyonlu akaryakıt bayilik sözleşmesi imzalandığı, diğer davalının ise sözleşmeyi garantör olarak imzalanmış olduğu, iş bu sözleşmenin ... 25. Noterliği'nin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacı tarafça feshedildiği anlaşılmıştır.

Davacı tarafça fesih işleminin EPDK'ya bildirilmesinin ardından 27/03/2018 tarihinde davalı şirketin akaryakıt istasyonunda yapılan denetim neticesinde EPDK tarafından soruşturma başlatıldığı ve başlatılan soruşturma sonucunda davacı hakkında ... tarihli ...sayılı kurul kararı ile 5015 sayılı Yasa'nın 19. Maddesinin 2. Fıkrasının c bendi uyarınca "bayisinin otomasyon sisteminin doğru ve tutarlı veriler içermemesi ve bayide tespit edilen aykırılıkların kuruma bildirilmemesi " nedeniyle 1.026.994,00 TL idare para cezası kesildiği ve davacı tarafça kuruma 770.245,00 TL ödeme yapıldığı ve yapılan bu ödemeden kaynaklı olarak davalılar aleyhine

rücuen alacak talebiyle iş bu dava açılmıştır. EPDK tarafında yapılan denetim sonucunda verilen kararda "..Soruşturmaya konu inceleme dönem aralığının 2016 yılı olmasından dolayı ve bu süre zarfında herhangi bir aykırılık bildiriminin bulunmamasından dolayı öne sürülen bu durumun, dağıtıcının yükümlülüğünü ortadan kaldırmayacağı değerlendirilmektedir.

Otomasyon sisteminin dönemsel olarak incelenmesinde ise otomasyon sisteminin sağlıklı ve tutarlı çalışmadığı, arıza ve/veya müdahaleden kaynaklı olarak yansımayan satışların bulunduğu, dağıtıcı lisansı sahibi şirketin bu arıza ve müdahaleleri önleyecek veya giderecek tedbirleri almadığı, aykırılık bildiriminde bulunmadığı görülmüştür.

Öte yandan, soruşturma konusu fiilin 7164 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik sonrası 5015 sayılı Kanununa eklenen niteliği itibarıyla düzeltilebilir fiillerden biri olmaması nedeniyle söz konusu olayda ihtar mekanizmasının uygulanma imkanı olmadığı görülmektedir.

Yine anılan değişiklik sonrası söz konusu fiiller için 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununun yürürlükte bulunan halinde daha ağır cezalar öngörüldüğünden fiil tarihinde yürürlükte bulunan halinde öngörülen idari para cezalarının uygulanması gerektiği değerlendirilmektedir..." gerekçeleri ile idari para cezası uygulandığı; cezanın, davacı yanın kendi denetim, gözetim ve bildirim yükümlülüklerini yerine getirmemesinden kaynaklandığı, dolayısıyla cezadan davacı yanın sorumlu olduğu, davalıların her hangi bir sorumluluğunun bulunmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip · ¸e-imza Hakim · ¸e-imza