İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/244 K.2023/685

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava dilekçesi özetle şöyledir:

"Müvekkili Şirketin, 3996 sayılı “Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun” ve ... (eski...) sayılı “3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanunun Uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin” Bakanlar Kurulu Kararı çerçevesinde özel yetkili bir anonim şirket olarak kurulmuş olup, ülkemizdeki en büyük alt yapı projelerinden biri olan “..." nin yap-işlet-devret modeli ile yapımı ve işletilmesini, Karayolları Genel Müdürlüğü ile imzalamış olduğu 27 Eylül 2010 tarihli Uygulama Sözleşmesi çerçevesinde üstlendiğini.

Bu doğrultuda, yapımı tamamlanan ... ile Kesim sonu (Km:...) arası ve ... kesimi başlangıcı (Km:...) ile ...Kavşağı (Km:...) arası 16 Nisan 2016 tarihli ve 29686 sayılı Resmi Gazete'de ilan edilmek suretiyle 21.04.2016 tarihinde işletmeye açıldığını. Ayrıca, ...'nün de içinde bulunduğu ... Kesimi, Kİ ...

(Km: 124*664) arası yapım işlerinin tamamlanması ile 24 Haziran 2016 tarihli ve 29752 sayılı Resmi Gazete'de ilan edilmek suretiyle 01.07.2016 tarihinde işletmeye açıldığını, ihtalli geçişin, Müvekkili Şirket tarafından yapımı ve işletmesi üstlenilen otoyolun geçiş ücreti ödenmeksizin kullanılması ve tahakkuk eden ücretin geçişi takip eden 15 (on beş) günlük kanuni ödeme süresi içinde de ödenmemiş olması anlamına geldiğini.

Bu itibarla, ihlalli geçişi takip eden 15 (on beş) günlük süre içerisinde geçiş ücretine herhangi bir ceza tahakkuk ettirilmediğini. Kullanıcıların bu süre içerisinde, sadece geçiş ücretini ödemekle yükümlü olduğunu.

İlk 15 (on beş) günlük cezasız sürenin dolmasını müteakip Müvekkili Şirket tarafından Karayolları Genel Müdürlüğü'nden, otoyoldan ihlalli geçiş yapan ve 15 (on beş) günlük yasal süre içerisinde geçiş ücretlerini ödemeyerek cezaya düşen araçların sahiplik bilgileri talep edildiğini.

Bu nedenie, Müvekkili Şirketin yasal olarak araç sahiplik bilgilerine ceza tahakkuk ettirilimeden erişememekte ve dolayısıyla bu süre içerisinde borçlulara herhangi bir bildirim yapamadığını, Müvekkili Şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, Davalıya ait ..., ..., ... plakalı araçların 30.07.2020 — 31.07.2020 tarihlerindeki ihlalli geçişleri nedeniyte doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarları ve yasadan kaynaklı para cezalarının tahsili amacıyla ...

6. İcra Müdürtüğü'nün ...E. sayılı dosyasından başlatıları icra takibinden gönderilen ödeme emrine davali tarafından borcun TAMAMINA ve faizine itirazda bulunulduğunu, itiraz konusu dosya alacağı hakkında takibin devamı amacıyla işbu davanın ikame edilmekte olduğunu belirtmiştir..."

CEVAP

Cevap dilekçesi özetle şöyledir; "Davalı vekili cevap beyanlarında, müvekkilinin borcunun bulunmadığını, araçlarının HGS/OGS yüklemelerinin otomatik olarak banka kanalıyla her daim yapıldığını, bu nedenle geçiş ihlafi söz konusu olamayacağını, olsa bile davacı sistem arıza kaynaklı olacağını, 4 kat ceza bedelinin bildirim şartına bağlı olduğunu, icra inkar tazminatının talep edilemeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir..."

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; ihlalli geçişten kaynaklı olarak davalı aleyhine başlatılan icra takibine yapılan itirazın İİK 67. madde uyarınca iptali talebine ilişkindir.

Anayasa Mahkemesinin ... Esas- ...Karar sayılı kararında da açıklandığı gibi, işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar, köprüler veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarında işletici şirketlerce işletme hakkının bir uzantısı olan kontrolsüz geçişlerde takdir edilen para cezalarının geçiş ücreti ile ve işletme gelirleriyle bağlantılı olduğu, bu nedenle klasik anlamda idari para cezası niteliğinde olmadığı, kendine özgü bir yaptırım olup geçiş ücreti ve bununla irtibatlı para cezasının tahsilinin özel hukuk hükümlerine tabi kılındığı, somut olayda da İİK çerçevesinde başlatılan takibe davalı tarafça yapılan itiraz üzerine bu davanın açıldığı anlaşılmakla davaya bakmaya adil yargının görevli olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce ... 6.İcra Dairesinin ... takip sayılı dosyası getirtilmiş olup incelenmesinde; alacaklısı ...Şirketi tarafından, borçlu ... aleyhine toplam 2.842,25 TL'nin icra takip tarihinden itibaren asıl alacağa yıllık %9 oranında faiz işletilmek kaydı ile tahsili talebi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, yasal süresinde borçlu vekilinin borca ve fer'ilerine itiraz ettiği, itiraz sonucunda icra takibinin durduğu, iş bu itirazın iptali davasının mahkememize İİK.m.67 hükmü uyarınca 1 yıllık yasal süresi içerisinde açılmış olduğu anlaşılmıştır.

30/01/2023 tarihli bilirkişi raporu özetle şöyledir;"Takibe konu davaci talebi; davalıya ait ..., ..., ... plakalı araçların, ...otoyolunda, 30.07.2020 — 31.07.2020 tarihlerindeki köprü ve gişe geçiş bedellerini ödemeden geçmeleri sebebiyle, geçiş ücreti (568,45 TL.) * ceza geçiş ücreti (2.273,80 TL.) 7 2.842,25 TL. toplam bedelin tahsiline yöneliktir.

Talep edilen asiıl alacak bedeli, geçiş tarihi itibariyle araç sınıfları gözetilerek davacı otoyo! işletme tarifesine uygundur. Bu hususta Nihai Karar sayın Mahkemeye ait olmak üzere, Yukarıda da belirtildiği üzere, Çıkış gişelerinin tamamı bariyerlidir. İhlalli geçiş bildirim formu araç sürücüsüne tebliğ edilmeden bariyer açılmayacaktır. Bu nedenle olay günü itibariyle araç sürücülerine İhlalli geçişi bildirimlerinin yapılmış olduğuna kanaat getirilmiştir.

İhlalli geçişi takip eden 15 gün süre içerisinde, ihlalli geçiş bedelinin ödenmiş olduğuna dair kayıt-belge görülememiş, davalı tarafça da sunulmadığı anlaşılmaktadır. İhlalli geçişlere esas gişelerdeki HGS/OGS tahsilatı hususunda davacı tarafa herhanai bir kanuni yükümlülük, yasal düzenleme ve protokol ile sorumtuluk yüklenmemiştir.

HGS/OGS protokolleri araç sahibi ile banka veya ... arasında yapılmaktadır. ihlalli geçişler esnasında davalı şirket aracının HGS/OGS hesabında gişe geçiş bedelini karşılar yeter bakiye bulunsa bile takibe konu ihlalli geçişler için davalı şirketin 4 kat ceza bedelleri toplamından da sorumlu tutulabileceği kanaatine varılmıştır.

Dava dilekçesi ekindeki kayıtlardan takibe konu plakalı araçların HGS hesaplarının bakiye yetersizliğine bağlı olarak KARA LİSTEDE OLDUKLARI : Herhangi bir bankada OGS hesap kayıtlarının olmadığı hususu sabittir. Takibe konu 6 ayrı ihlalli geçiş için, Geçiş ücreti. 568,45 TL. Ceza Ücreti. 2.273,80 TL. (7144 sayılı Torba Kanun gereği geçiş ücretinin 4 katı) Toplam 2.842,25 TL. Takibin, 6 ayrı ihlalli geçiş bakımından.

568,45 TL. (geçiş bedeli), 2.273,80 TL. (ceza bedeli) - — 2.842,25 TL. toplam tutar üzerinden, davalı ... adına devam edebileceği, ... Müdürlüklerinden evraklar temin edilememiştir. ... Müdürlükleri kendilerinin de ... a yazı yazması gerektiğini, Mahkeme kanalıyla evrakların temin edilmesi gerektiğini belirtmiştir. Tarafıma Mahkemenizce yetki verildiği hususu beltirtilmiş olunmasına rağmen Mahkeme müracaatı şart koşulmuştur.

Hukuki değerlendirme sayın Mahkemeye ait olmak üzere, Görüş ve kanaatimi belirtir raporum saygı ile arz olunur..."

Davalı taraf OGS ve HGS ye 15 günlük süre içinde bakiyeyi arttırıcı paralar yatırıldığını , davacı kurumun ücreti tahsil etmemekle kendi kusuru olduğunu savunmuşsa da. 6100 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30/5 maddesine göre; geçiş ücretleri ve cezalardan araç maliklerinin sorumlu olduğu anlaşılmaktadır. OGS ve HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır.

Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya HGS veya OGS sisteminden provizyon alınamadığı takdirde gişe çıkışlarındaki bariyerler açılmadığından, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. On katı oranında ceza alınacağı ise Kanun düzenlemesi olduğundan davalı tarafından bilenmesi gerekir. Yani. Kanunu bilmemek mazeret sayılamaz. Bu nedenle tebligata gerek yoktur. ( ... BAM 5 HD 2018/290 Esas- 2018/504 Karar)

Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre ; davacı tarafından sunulan ihlalli geçişlere ilişkin görüntüler ve tüm belgelerden, davalıya ait ..., ..., ... plakalı araçların, davacının işletiminde olan köprü ve otoyollardan ihlalli geçişinin bulunduğu, mahkememizce hükme esas alınan , denetlenebilir bilirkişi raporuna göre davacının ihlalli geçişten kaynaklı olarak davalıdan (568,45 TL.) * ceza geçiş ücreti (2.273,80 TL.) 2.842,25 TL. toplam tutar talep edebileceğinin hesaplandığı, geçiş sırasındaki bakiye yetersizliği bulunması durumunda araç malikinin 15 gün içinde OGS/HGS ye bakiye yüklemesi durumunda borçtan kurtulunmadığı,

ödemeleri kendisinin takip etmesi gerektiği ,davalı tarafından söz konusu ücretlerin 15 günlük yasal süre içerisinde ödendiğine ilişkin olarak başkaca delilde sunulmadığı, bu sebeple davalının icra takibine yaptığı itirazın haksız olduğu anlaşılmakla, davanın kabulü ile davalının ...

6. İcra Müdürlüğü'nün ... esas esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, alacağın likit ve hesaplanabilir olması, davalı/borçlunun itirazında haksız olması nedeniyle hüküm altına alınan alacağın taktiren %20'si oranında davacı lehine icra inkar tazminatı ödenmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip · E-imzalıdır Hakim · E-imzalıdır