İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/646 K.2025/458

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda;

TALEP

Davacı vekilinin mahkememize vermiş olduğu dilekçesinde özetle: "...'nun işletmesinin müvekkil şirketi tarafından yürütüldüğünü, Davalı şirkete ait ... plaka sayılı araçlarıyla 28.01.2019 ile 16.10.2020 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlâlli geçişler yaptığını, Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30. maddesinin 7. Fıkrası ve 01.07.2022 tarihinde yürürlüğe giren 6001 Sayılı KGMHH Kanunu'nun 54 maddesi ile eklenen geçici 6. madde gereğince,

ihlâlli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlâlli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediğinin tespit edildiğini, Geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkil şirketinin davalı şirket aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün 2022/...

E. sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, takibin davalıya tebliğ edildiğini, davalı şirketin takibe süresinde itiraz edilerek takibi durdurduğunu, İcra dosyasında haksız bir şekilde takibe itiraz ederek takibin durmasına sebep olmasından davacı yararına İİK' nın 67/2 maddesi uyarınca *620'den az olmamak kaidesiyle icra inkâr tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, Yukarıda açıklanan nedenlerle, fazlaya ilişkin talep ve dava haklarının saklı kalması kaydıyla,

Öncelikle ihtiyati haciz talebimizin teminatsız kabulüne, Haklı davalarının kabulü ile Davalı-Borçlunun .... İcra Müdürlüğü'nün 2022/...

Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan itirazın iptali ile Takibin avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler uyarınca faizin değişen oranlarda kademeli olarak hesaplanması gerektiği göz önünde bulundurularak takibin devamına, Davalı-borçlunun İİK.m.67/2.maddesi uyarınca takip konusu alacağın %20' sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı-borçluya yükletilmesine karar verilmesini" talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalıya usulüne uygun tebligat yapıldığı ancak davalının cevap dilekçesi sunmamış olduğu anlaşılmıştır.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, Davacı tarafından işletilmekte olan otoyolun davalı tarafından kullanıldığı ancak ücretinin ödenmediği iddiasıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemli davadır.

Mahkememiz ara kararı gereği alanında uzman bilirkişilerden rapor alındığı, bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu raporda özetle: "Karayollarına ait tüm otoyollarda ve 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve yönetmeliklerde belirtilen şekilde geçiş ücreti ve cezasının tahsil edildiği, 6001 sayılı kanunda geçiş yapan araçlara geçiş sırasında mesaj veya uyarı verme gibi bir mecburiyetin bulunmadığı,

Ücretli otoyolları kullanan si veya firmaların geçiş sırasında geçiş ücretini ödeyecek mevcut yöntemlerden birini kullanmaları gerekmektedir.

Davaya konu otoyol işletmecisinin sorumlu olduğu yol güzergahında OGS/HGS sistemleri, geçiş sırasında nakit ödeme veya geçişlerini takip eden 15 gün içinde ödeme gibi alternatiflerin mevcut olduğu, geçiş sırasında OGS/HGS etiketiniz yok veya yeterli bakiyesi mevcut değil ise bariyerlerin genellikle açılmadığı, bariyerleri geçebilmeniz için ya nakit ödeme yöntemi ya da görevli personelin size vereceği ve 15 gün içinde belirtilen bankalara ödeme yapmanız ya da OGS/HGS bakiyenizi yeterli hale getirmeniz gerektiği bilgisinden sonra bariyerlerin görevli tarafından açıldığı bir sistem kullanıldığı,

bu sebeple bu aşamaları geçmeden gişelerden geçilemeyeceği, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunu madde 30/5 hükmünde.

4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir”, denildiği, Davacı tarafından, dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş listesi ile dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş görüntüleri bire bir kıyaslanarak 1.338 adet geçişe ait 1.337 geçiş görüntülerinin CD içerisinde dava dosyasına sunulduğu,

| adet geçişe ait geçiş görüntüsünün dava dosyasına sunulmadığının tespit edildiği, Davacı otoyol işletmecisi tarafından dava dosyasına ihlalli geçiş görüntüsü sunulmayan 1 adet geçişin ihlalli geçiş olarak değerlendirilip değerlendirilmeyeceğinin tamamen Sayın Mahkemenin taktirinde olduğu, Davaya konu ... plaka sayılı araçların ücret ödenmeksizin geçişler yaptıkları iddia edilen 28.01.2019 ile 16.10.2020 tarihleri arasında davalı ...

Şirketi adına kayıtlı olduğu,... plaka sayılı araç için bildirilen 1.338 adet geçişin “ihlâlli geçiş” olduğu, ... plaka sayılı araca ait 1.338 adetlik “ihlâlli” geçiş için: olarak hesapları Sayın Mahkemenin davacı otoyol işletmecisi tarafından geçiş görüntüsü dava dosyasına sunulmayan ... plaka sayılı araca ait 02.04.2019 tarihli, ...

İGB numaralı geçişin ihlalli geçiş olarak taktir etmemesi durumunda ilgili geçişe ait toplam geçiş tutarı: 379,30 TL olarak hesaplandığı, Sayın Mahkemenin, dava dosyasına geçiş görüntüsü sunulmayan ... plaka sayılı araca ait 02.04.2019 tarihli, ... İGB numaralı geçişi ihlalli geçiş olarak taktir etmemesi durumunda genel toplamın: 145.786,66 TL - 379,30 TL: 145.407.36 TL olarak hesap edildiği" şeklinde görüş ve kanaat bildirmiştir.

Anayasa Mahkemesinin 2017/... Esas- 2018 / 8 Karar sayılı kararında da açıklandığı gibi, işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar, köprüler veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarında işletici şirketlerce işletme hakkının bir uzantısı olan kontrolsüz geçişlerde takdir edilen para cezalarının geçiş ücreti ile ve işletme gelirleriyle bağlantılı olduğu, bu nedenle klasik anlamda idari para cezası niteliğinde olmadığı, kendine özgü bir yaptırım olup geçiş ücreti ve bununla irtibatlı para cezasının tahsilinin özel hukuk hükümlerine tabi kılındığı, somut olayda da İİK çerçevesinde başlatılan takibe davalı tarafça yapılan itiraz üzerine bu davanın açıldığı anlaşılmakla davaya bakmaya adli yargının görevli olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce .... İcra Dairesi'nin 2022/... Esas sayılı dosyası UYAP üzerinden getirtilmiş olup incelenmesinde; davacı şirket tarafından, davalı aleyhine 91.661,45 TL asıl alacak, 46.436,16 TL faiz, 8.358,69 TL KDV olmak üzere toplam 146.456,30 TL'nin icra takip tarihinden itibaren asıl alacağa değişen oranlarda ticari faiz işletilmek kaydı ile tahsili talebi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, yasal süresinde borçlu vekilinin borca ve fer'ilerine itiraz ettiği, itiraz sonucunda icra takibinin durduğu, iş bu itirazın iptali davasının mahkememize İİK.m.67 hükmü uyarınca 1 yıllık yasal süresi içerisinde açılmış olduğu anlaşılmıştır.

İhlalli geçiş iddiası bakımından;

Davalı şirket adına kayıtlı olan araçların ihlalli geçişte bulunduğuna ilişkin fotoğrafların bulunduğu, bilirkişi tarafından yapılan hesaplamalara göre takibe konu 1338 ayrı ihlalli geçiş bakımından 4 katlık ceza miktarı ile geçiş ücreti toplamının 91.661,45 TL olduğu ve davalının bu miktar kadar davacıya borcu olduğu anlaşılmıştır.

Bilirkişi tarafından ... plaka sayılı aracın ihlalli geçişe ilişkin görüntüsünün bulunmadığı belirtilmiş olsa da davacı vekili tarafından 07/04/2025 tarihli dilekçe ile bu geçişe ilişkin de görüntü sunulmuş olması nedeniyle davacının talep ettiği 1338 adet ihlalli geçişin ispat edildiği anlaşılmıştır. Bu kapsamda geçiş ücreti ve ceza miktarı açısında davacı tarafın davasını fotoğraf ve geçiş listeleri ile ispat etmiş olduğu davalının ise ödeme yapıldığını ispat edememiş olduğu anlaşılarak bu yönden davanın kabulü ile itirazın iptaline karar vermek gerekmiştir.

İşlemiş faiz ve KDV iddiası bakımından;

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi'nin 2021/1034 E 2024/926 K sayılı ilamında özetle; "İşlemiş faiz+KDV yönünden inceleme ve değerlendirme:

Davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken yasal düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır. Zira 3. fıkrada düzenlenen tebliğ hükmünün, maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları yönünden geçerli olduğu açıkça düzenlenmiş olup, idari para cezalarının ise Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde jandarma personeli tarafından verileceği belirtilmiştir.

Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından, yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir.

Davacı tarafından ihlalli geçiş esnasında bu bildirimlerin basılarak davalıya ait araç sürücülerine teslim edildiğinin ispatlanması gerekmektedir. OGS cihazı/ HGS etiketi bulunduğu sabit olan davalı araçlarının, gişelerden geçiş yaptığı esnada geçiş ücretlerinin bakiye olmaması yada başka bir nedenle tahsil edilemediğinin, nakit/kart ile ödeme yapılmadığının ve ödeme yapmaksızın geçiş yapılması sebebiyle 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapma imkanına sahip olduklarının, davalı tarafça bilindiği ancak ödeme yapılmadığı yönündeki davacı iddiası ile geçiş ücretleri ve cezaların muaccel olduğu tarihin bu şekilde belirlenmesi mümkündür.

Davacı vekili tarafından sunulan beyan dilekçeleri ve istinaf yasa yolu başvuru dilekçesinde, davacı şirketin araç sahibi/sürücüsüne bildirim yapma yükümlülüğü bulunmadığı belirtildiğinden uyuşmazlığa konu dosyada bildirim yapma yükümlülüğünün yerine getirilmediği nazara alınarak inceleme yapıldığında, mahkemece takip öncesi işlemiş faiz talebi ve KDV'nin yerinde olmadığı yönündeki tespitin yerinde olduğu anlaşılmıştır. " şeklinde karar verilmiştir.

Emsal mahiyetteki İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi'nin ilamı da dikkate alındığında davacı tarafından davalıya ya da davalı sürücüsüne ihlalli geçişin bildirim yapıldığının ispat edilememiş olması nedeniyle temerrüdün davalı için oluşmadığı anlaşılmakla işlemiş faiz ve işlemiş faizin KDV'si yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır