İstanbul 3. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2021/51 K.2025/29

Mahkememizde görülmekte bulunan FSEK kapsamında hak sahipliğinin tespiti ile muhtemel tecavüzün men ve ref'i davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafın mali haklarını devralmış olduğu davaya konu filmleri tv kanalında yayınlamış olduğu, dolayısıyla tüm bu filmlerin davalı şirket adına kültür bakanlığı nezdinde tescilli olduğu mevcut eser işletme belgeleri de halen davalı şirket adına olduğu, dava konusu filmler kütür Bakanlığında hala davalı kanal adına tescili görülmekte ise de davalı şirketin filmler üzerindeki mali hak ve yetkileri son bulduğu, uzatılan koruma süresi ile haklar yapımcılarına döndüğü,

yapımcıların da uzatılmış telif haklarını davacıya devrettiği bu filmlerin sırasıyla ekl 2 3 4 5 6 olarak gösterilmiş olup 98 adet film olduğu, filmlerin tamamının yapım tarihinin 1995 öncesi olduğu, dava filmlerin hakları son sözleşmelerle davacıya geçtiği, adlarına eser işletme belgesi çıkartılması için filmlerin davacı ait olduğumun tespitini, davalının veya 3. Kişilerin muhtemel tecavüzüne yönelik tecavüzlerin men refine karar verilmesini talep ettiği, davacı yanın dava konusu ettiği sinema filmlerinin bir kısmı ile müvekkilimizin bir ilgisi yoktur" beyanı,

davalı şirketin dava konusu filmlerle (en azından filmlerin bir çoğuyla) ilgilerinin kabul edildiğinin ikrarı olduğu, “... olarak, şu anda elinizde tuttuğunuz ve mülkiyet haklarının sahibi olduğumuz filmlerin toplu dökümünü içeren türk filmleri kataloğunu size sunmaktan mutluyuz, kıvançlıyız” ifadelerini içeren katalogun, sektörde yaygın olarak bilindiği, bilirkişi raporunda eksik inceleme olduğu, derinlemesine inceleme yapılması,

...'a ait bir işletme olduğunu, müvekkili şirketin uzun süredir film sektöründe faaliyette bulunduğunu, davalı şirketin ise çeşitli filmleri yayınlamak için hak sahiplerinden mali hakları devraldığı esetleri kendisi adına tescil ettirdiğini, ancak FSEK'de yapılan değişiklikle koruma sürelerinin uzaması sebebiyle davalmın elindeki hak sahipliği belgelerinin hükümsüz kaldığı ve bu filmlerin haklarının yapımcıya döndüğü, söz konusu yapımcılarla da müvekkili şirketin sözleşmeler yaparak mali hakları devralması sebebiyle dava konusu 98 adet filmin hak sahihi olarak müvekkilinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu edilen çok az sayıda sinema filmi ile 1993-1994 yılları arasında yaptığı muhtelif sözleşmeler kapsamında ilişkisinin olduğu ancak 1995 yılı öncesi yapımı olan eserlerin hakları, 5846 sayılı yasada yapılan değişiklikler neticesinde ve 20 yıllık koruma sürelerinin dolması ile birlikte ilk tespitlerini gerçekleştiren yapımcılarına dönmüş olduğundan işbu filmlere yönelik hiçbir tasarrufunun olmadığını, söz komusu filmleri ne yayınlamış ne de üzerlerinde herhangi bir hak iddiasında bulunmuş davalı ya da başkaları ile muaraza içinde olduğunu,

davacının geçerli bir hakka sahip olduğunu kültür bakanlığı nezdinde ispat etmesi halinde bu belgeyi adına çıkartması mümkün olup bunun için müvekkili aleyhine bir tespit davası ikame edilmesine gerek bulunmadığını, mahkeme 15.03.2018 tarihli ve 1 nolu ara kararı ile davacı vekiline “dava dilekçesinde dava konusu ettiği her film için ayrı ayrı beyanda bulunarak her filme ilişkin mali hak devir belgesi ve hangi tarikte bu hakkı elde ettiğine dair var ise devir belgesi ile birlikte.” sunmak üzere süre vermiş ancak davacı yan bu konuda dava dilekçesine atıf yapmaktan öteye bir eylemde bulunmadığını,

müvekkili şirket kayıtlarını kontrol ettiklerinde cevap dilekçesi ekinde bir örneği bulunan 08.11.1996 tarihli sözleşme kapsamında türsak vakfı katkıları ile bir türk filmleri kataloğu basımının söz konusu olduğu ancak böyte bir kataloğun varlığı vakıa olmakla birlikte işbu kataloğun günümüzde müvekkilinin dava konusu filmler üzerinde bir hak sahipliği iddiası olduğunun kanıtı sayılması asla mümkün olmadığını, söz konusu katalogda sinema eserlerinin yapımcı, senarist, yönetmen ve oyuncularına ilişkin bilgiler yer almakta olup müvekkilinin bu filmler üzerinde bu sayılanlardan biri sıfatını kullanarak hak sahipliği iddiasının bulunmadığını,

dava konusu edilen herhangi bir sinema eserinin ilk tespitini yapan yapımcı sıfatına haiz olmadıkları ve kanun değişikleri neticesinde devren sahip olduğu haklarını da otomatik olarak kaybettiğini, davacı ile arasında dava konusu sinema eserleri için yarattığı bir muarazada bulunmadığını, müvekkilinin şirket dava konusu edilen herhangi bir sinema eseri üzerinde hak sahibi olmadığı gibi herhangi bir sinema eserine ait negatif ve/veya master bant kopyalarına da sahip olmadığını, dava konusu filmlerinin bir çoğunun müvekkili firma ile ilgisinin bulunmadığını bu nedenle husumet itirazlarının olduğunu,

kaldı ki davalı firmanın bu tür filmlerin hak sahipliğinde yaşanan sıkıntılar sebebiyle bu filmleri gösterimini gerçekleştirmediğini, kendilerinden habersiz olarak bazı filmlerinin adlarına tescil edilmesinden kendilerinin sorumlu tutulamayacağını bu nedenle davanın reddini talep etmiştir.

CEVABA CEVAP

Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde özetle; davalının cevap dilekçesindeki kendi açıklamaları usuli itirazlarının mesnetsizliğine delalet olduğunu, hak sahibi oldukları filmlerden yararlanmak için filmlerin taraflarına ait olduklarının tespiti gerektiğini, telif hakları kapsamında filmlerin son gösterimlerini gerçekleştiren sıfatıyla davalı şirketten filmlerin negatifleriyle, master yayın bantlarının istendiğini,

sinema filmleri üzerinden artık bir hakkı olmadığını da beyan eden davalının cevap dilekçesinin 13.sayfa başındaki altıncı dizeden itibaren bir süre muhafaza etmekle yükümlü oldukları master yayın bantları beyanında da anlaşıldığı üzere iyi niyetin bir gereği olarak ta mahkeme kararından önce filmlerin negatifleriyle master bantlarının tarafına teslimlerin talep ettilreni, davalı filmler üzerinde herhangi bir hak ta iddia etmediğinden,

sahip oldukları hak nedeniyle mağduriyetinin artmaması için davalı şirkette bulunan film negatifleriyle master yayın bantlarının taraflarına verilmelerinin, aksi takdirde bunlarla ilgili yasal haklarının kullanılması kapsamında maddi giderim davası açılacağını beyan etmiştir.

İKİNCİ CEVAP

Davalı vekili ikinci cevap dilekçesinde özetle; her yönü ile haksız ve hukuka aykırı davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; dava konusu sinema filmlerinin her türlü mali haklarının sahibinin davacı olduğunun tespiti, filmlerin negatifleri ile master yayın bantlarının davacıya verilmesi, davalının dava konusu filmleri başta tv gösterimi olmak üzere başkalarına yapılacak devir ve benzer tasarrufların tedbiren durdurulması ile muhtemel tecavüzün men ve ref'i istemlerine ilişkindir.

Mahkememiz ara kararı ile davacı vekiline dava dilekçesinde dava konusu ettiği her film için ayrı ayrı beyanda bulunarak her filme ilişkin mali hak devir belgesi ve hangi tarihte bu hakkı elde ettiğine dair var ise devir belgesi ile birlikte mahkememize sunması hususunda iki haftalık kesin süre verilmesine, Kültür Bakanlığına müzekkere yazılarak davacı yanca beyanda bulunduğu takdirde dilekçesinde bildirdiği her eser yönünden Kültür Bakanlığı elinde bulunan eser işletme ve mali hak devir belgelerinin mahkememize gönderilmesi için yazı yazılmasına karar verilmiş, yazı cevabı tetkik edilmiştir.

Taraf vekillerinin yazı cevabına yönelik beyan dilekçeleri dosyaya sunulduktan sonra bilirkişi incelemesine yönelik ara karar tesis edilmiştir.

FSEK uzmanı ..., sinema TV uzmanı bilirkişi ... ve sektör bilirkişi ... tarafından düzenlenen 05/02/2019 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında özetle.

Dava dilekçesi ekinde bulunan listede 1,2,3,5,6 ve 7. Sıralarda yer alan sırasıyla ..., ..., ..., ..., ..., ... isimli eserlerin 12.10.1994 tarihinde davalı ...TİC A.Ş.'ye devredildiği, bu eserlerin aleniyet tarihlerinin 04.03.1987 olduğu ve eserler üzerindeki koruma süresinin 04.03.2007 tarihinde dolduğu, dolayısıyla eserlerin mali haklarının yapımcı firmaya döndüğü, bu eserler üzerindeki mali hakların dosyada mübrez 04.08.2008 Tarihli devir sözleşmesi ile davacı şirkete devir edildiği, dolayısıyla devir tarihinden itibaren eser üzerinde hak sahibinin davacı şirket olacağı değerlendirildiği,

ekli listede 8. Sırada yer alan ... isimli eserin yapımcısı olan ...tarafından dosyada mübrez 04.08.2008 tarihli Sözleşme ile bu eserin mali haklarının davacı şirkete devredildiği, dolayısıyla devir tarihinden itibaren davacı şirketin bu eser üzerinde hak sahibi olduğu, ekli listede 17. Sırada yer alan ..., 20. Sırada yer alan ..., 23. Sırada yer alan ..., 24. Sırada yer alan ..., 35. Sırada yer alan ..., 49, Sırada yer alan ..., 53. Sırada yer alan ... isimli eserlerin mali haklarının ...

33. Noterliğinin ...tarihli muvafakatnamesi ile bu eserler üzerinde ...'in %50'şer payı varken ...'in eserler üzerindeki %50 hissesini ...'e devretmesi neticesinde eserlerin hak sahibinin ... olduğu, bu durumun dosyada mevcut eser işletme belgelerinden anlaşıldığı, dolayısıyla davacı tarafça sunulan 28.08.2008 Tarihli devir sözleşmelerinde devir edenleri ... varisleri, devir alanın davacı şirket olarak gözüken sözleşmelerin hüküm ifade etmeyeceği, zira devir edenin eser üzerinde mevcut bir hakkının bulunmadığı, ekli listede 10,11,12,13, 14,15,16,21,26,27,28,29,31, 33,34,36,39,41,42,45,46, S0, SI.

Sırada yer alan filmlerin dosyaya davacı tarafça sunulan devir sözleşmelerinde isimleri yer almasına karşın dosyada kayıt tescil belgeleri tespit edilemediğinden bu konuda değerlendirme yapılamadığını, yine 52. Sırada yer alan eserin Kültür Bakanlığı kayıt tescil belgesinde belirtilen icracı sanatçıları ile dosyada yer alan devir sözleşmesindeki eserin İcracı sanatçıları ile aynı olmadığı, ekli listede yer alan 4 nolu ... isimli eserin kayıt tescil belgesindeki hak sahibinin .. olmasına rağmen devir sözleşmesinde devir edenlerin ...olduğu, dolayısıyla kayıt sahibi ile devir eden şirketin uyuşmadığı,

ekli listede 9. Sırada yer alan ... isimli filmin yapımcısının ... olarak gözüktüğü, dolayısıyla dosyada mübrez 04.08.2008 tarihli sözleşme ile her ne kadar bu eserin mali haklarının .. tarafından davacı ...'e devredildiği belirtilmiş ise de zaten hak sahibinin ... olması karşısında yapılan devrin hüküm ifade etmeyeceği, ekli listede 18. Sırada yer alan ... ve 21. Sırada yer alan ... , 38. Sırada yer alan ... isimli eserlerin yapımcısının ...AŞ. olduğu ... isimli eserin aleniyet tarihinin 1962 olduğu, dolayısıyla bu eserin 1982 yılmda koruma süresinin dolduğu, .... isimli filmin aleniyet tarihinin 1957 olduğu,

koruma süresinin 1977'de dolduğu, ... filminin aleniyet tarihinin 1966 olduğu koruma süresinin 1986'da dolduğu, 2001 yılında yapılan değişiklikle uzayan koruma süresi sebebiyle film üzerindeki hakların hak sahibi ...”'e geri döneceği, dolayısıyla bu şirket tarafından 21.09.1999 tarihinde her iki film yönünden davalı ...

TİC A.Ş.'ye yapılan devir işleminden sonra film üzerindeki hakların 21.02.2001 tarihinden sonra yapımcı firmaya döneceği, ancak dosyaya sunulan mali hak devir sözleşmesinin incelenmesinde DEVİR EDEN kısmında ... mirasçılarının söz konusu film üzerinde ne gibi bir haklarının olduğu anlaşılamadığı, dolayısıyla bu filmler yönünden bir değerlendirme yapılamadığı, yine ekli listede ...

Sırada yer alan ... isimli eserin kayıt sahibinin ... olduğu, bu eserin aleniyet tarihinin 1970 olduğu koruma süresinin 1990 yılında dolduğu, 2001 yılında yapılan değişiklikle uzayan koruma süresi sebebiyle film üzerindeki hakların hak sahibi ...'e geri döneceği, dolayısıyla bu şirket tarafından 12.01.1995 tarihinde film yönünden davalı..

TİC A.Ş.'ye yapıları devir işleminden sonra film üzerindeki hakların 21.02.2001 tarihinden sonra yapımcı firmaya döneceği, ancak dosyaya sunulan mali hak devir sözleşmesinin incelenmesinde DEVİR EDEN kısmında ... mirasçılarının söz konusu film üzerinde ne gibi bir haklarının olduğu anlaşılamadığı, dolayısıyla bu filmler yönünden bir değerlendirme yapılamadığı, yine ekli listede 19. Sırada yer alan ... ve ... Sırada yer alan ...

Sırada yer alan ..., 37. Sırada yer alan ..., 47. Sırada yer alan ... isimli eserlerin ... adına kayıtlı olduğu ancak dosyaya sunulan mali hak devir sözleşmesinin incelenmesinde DEVİR EDEN kısmında ... mirasçılarının söz konusu filmler üzerinde ne gibi bir haklarının olduğu anlaşılamadığı, dolayısıyla bu filmler yönünden bir değerlendirme yapılamadığı, ekli listede 30. Sırada yer alan ... isimli eserin ... adına kayıtlı olduğu ancak dosyada mübrez diğer kayıt tescil belgesinde 29.07.2008 yılında ... adına tescil edildiği,

yine 43. Sırada yer alan ... ve 48. Sırada yer alan ... isimli filmlerin ... adına kayıtlı iken aynı filmlerin bu defa 29,07.2008 tarihinde ... adıma tescil edildiği, ancak dosyada mübrez 28.08.2008 Tarihli devir sözleşmelerinde devir eden kısmında ... mirasçılarının bu eserler üzerinde ne gibi hak sahipliği sıfatlarının olduğu anlaşılamadığı bu nedenle söz konusu filmler yönünden de değerlendirme yapılamadığı,

ekli listede 44. Sırada yer alan ... filminin ...adına kayıtlı olduğu , ancak dosyada mübrez 28.08.2008 Tarihli devir sözleşmelerinde devir eden kısmında ... mirasçılarının bu eserler üzerinde ne gibi hak sahipliği sıfatlarının olduğu anlaşılamadığı bu nedenle söz konusu filmler yönünden de değerlendirme yapılamadığı, ekli listede ekli listede 54-100 arasında yer alan eserlerle ilgili olarak davacı şirket tarafından sunulan devir sözleşmelerinde devir alan kişinin dava dışı ... olması sebebiyle bu konuda bir değerlendirme yapılmamış olduğu, Mahkemenin gerekli görmesi durumunda bu hususta da değerlendirme yapılacağı bildirilmiştir.

FSEK uzmanı ..., sinema TV uzmanı bilirkişi ... ve sektör bilirkişi ... tarafından düzenlenen 30/09/2020 tarihli bilirkişi ek raporunun sonuç kısmında özetle; taraf vekillerinin yaptıkları itirazlar incelendiğinde; davacı vekilince talep edilen derinlemesine inceleme hususu heyetimizce dosyada mevcut deliller kapsamında ifa edilerek kök raporda ayrıntıları ile belirtildiği, dosyada yer almayan deliller yönünden inceleme yapmamız HMK 25. Maddesine aykırı olduğundan bu konuda bir değerlendirme imkanının olmadığı,

davalı vekilince talep edilen hususlar ise tarafların aktif hüsümetpasif husumet ehliyetinin tespiti niteliğinde olduğundan bu hususun ise mahkemenin takdirinde olması ve bilirkişilerin bu konuda değerlendirme yetkisi sebebiyle bu hususta da inceleme ve değerlendirme imkanının olmadığı, bu nedenlerle son derece kapsamlı inceleme içeren kök rapordaki tespitlerin değiştirilmesini gerektirecek bir hususun bulunmadığını bildirmişlerdir.

Davacı vekilinin 03/11/2020 tarihli dilekçesi ile beyanda bulunduğu, dava ile ilgili delil niteliğindeki Türk Filmleri katalogunun aslını ibraz ettiği görülmüş, tetkik edilmiştir.

Mahkememizce yeni bir bilirkişi heyeti görevlendirilmiş olup FSEK uzmanı ..., Yapımcı - Yönetmen bilirkişi ...ve sektör bilirkişisi, ...tarafından düzenlenen 24/01/2022 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında özetle; davacının hak sahibi olduğu iddiası ile ...

Bakanlığı'ndaki tescil kayıtlarını ilgili belgeleri sunarak düzelttirmesi mümkün olduğu, Türk Filmleri Kataloğunun basılı oluşu, sektördeki yapımcı veya tv kanalları nezdinde ilgili mali hakların devredildiği sözleşmeler incelenmeden davalı tarafın telif haklarını halen elinde bulundurduğu yönünde bir kabul yaratması ölası olmadığı, dosya kapsamında mali ve manevi haklara tecavüz olmadığı,

dosya kapsamındaki belgelerle sınırlı olmak üzere, celp edilen kayıt tescil belgeleri ve davacı tarafından sunulan devir sözleşmeleri dikkate alınarak yaptıkları incelemede, "..." adlı eserler üzerinde ise davacının hak sahipliğini kanıtlayamadığı bildirilmiştir.

Davacı vekilinin talebi kapsamında Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesine yazılan müzekkere cevabı tetkik edilmiştir. FSEK uzmanı ..., Yapımcı - Yönetmen bilirkişi ...ve sektör bilirkişisi, ... tarafından düzenlenen 07/02/2024 tarihli bilirkişi ek raporunun sonuç kısmında özetle; "..." adlı eserler üzerinde davacının hak sahibi bulunduğu, "..." adlı eserler üzerinde ise davacının hak sahipliğini kanıtlayamadığı bildirilmiştir.

Huzurdaki davada davacı yanın; dava konusu sinema filmlerinin her türlü mali haklarının sahibinin davacı olduğunun tespiti, filmlerin negatifleri ile master yayın bantlarının davacıya verilmesi, davalının dava konusu filmleri başta tv gösterimi olmak üzere başkalarına yapılacak devir ve benzer tasarrufların tedbiren durdurulması ile muhtemel tecavüzün men'i, ref'i istemlerinde bulunduğu, yaygın olarak ''...'' adıyla bilinen, davalı ... San. Tic.

A.Ş.'nin hak sahiplerinden mali haklarını devir almış olduğu filmlerin tamamının davalı şirket adına Kültür Bakanlığı nezdinde tescilli olup eser işletme belgelerinin de halen davalı şirket adına olduğu iddiası ile husumetin davalı şirkete yöneltildiği görülmüştür.

Davacı taraf, dava konusu kimi hakların sözleşmelerle davalıya devredildiğini, 20 yıllık koruma sürelerinin bitmesiyle, davalının mali haklarının son bulduğunu, fakat 1995 tarihli düzenleme ile filmlerin 20 yıl olan koruma süresinin 70 yıla uzatılmasıyla mali hakların münhasıran eser sahibine ait olduğunu ve geri döndüğünü, davacının eser sahipliği hakkı kendilerine dönen film yapımcılarıyla imzaladığı sözleşmelerle, dava konusu filmlerin mali haklarının sahibi olduğunun tespitini talep ettiğini açıkladığı,

dava konusu filmlerin tamamının yapım tarihinin 1995 öncesi olup dava dilekçesine ek şeklinde EK 1, EK 2, EK 3, EK 4, EK 5, EK 6 olarak gösterilmiş olup 98 adet filmden ibaret olduğu saptanmıştır.

Davalı şirket vekilinin ise dosyaya davacı tarafça delil olarak sunulan sözleşmelerde devir eden sıfatıyla yer alan kişilerin hak sahipliği de dâhil olmak üzere sözleşmelerin geçerliliğinin araştırılmasını,

gerektiğinde devir edenler ve/veya tespiti halinde gerçek eser sahiplerinin de görüşlerine müracaat edilmesini talep ederek davacının aktif husumet ehliyetine itiraz ettiği gibi bir kısım sinema eserleri ile hiçbir ilgilerinin bulunmadığı gibi geçmişte devir aldığı ancak koruma süreleri dolarak mali hakları yapımcılarına geri dönen sinema eserlerinin önemli bir kısmının da eser işletme belgelerinin geçmişte dâhi ilgili hak sahiplerinin üzerine kayıtlı olduğunu,

davacı yanın sinema eserleri üzerinde edindiği bir hakkı bulunmakta ise bunu Kültür Bakanlığı gibi resmi merciiler nezdinde ispatlamak suretiyle eser işletme belgelerini adına düzenletmesi, resmi mercilerin bu talebini reddetmesi halinde ise onlara karşı dava ikame etmesi gerekir iken sırf bu gerekçe ile davalı şirkete husumet yöneltilmesinin haksız olduğunu, dava konusu edilen “...” isimli sinema filmleri üzerindeki hakların geçmişte ...A.Ş.-..., ...A.Ş.-..., ...

A.Ş. gibi şirket ve şahıslar ile yapılan sözleşmeler ile devir alınmış olup halihazırda bu filmler ile de bir ilgisinin bulunmadığını, yukarıda ismine yer verilen sinema filmleri dışında kalan diğer sinema eserleri ile ise hiçbir ilişkilerinin olmadığını, davaya konu filmler üzerinde halihazırda herhangi bir hak iddiasının, mali hak kullanımının da bulunmadığını, davacı yanın dava konusu ettiği sinema eserlerini hakları kendisine avdet eden yapımcılardan devraldığı iddiasını ispatlamak amacı ile sunduğu üçüncü şahıslar ile yapılmış olan sözleşmeleri,

üçüncü şahıs konumundaki işbu davada tartışmanın hukuken kabul edilemeyeceği gibi sözleşmelerin geçerliliğinin hak sahiplerinin yokluğunda tartışılmasının mümkün olmayacağını belirterek husumet ve esastan davanın reddini savunduğu görülmüştür.

Bu kapsamda davaya konu filmlerin tamamının yapım tarihinin 1995 öncesi olup 98 adet filmden ibaret olup davalı yayın şirketinin davaya konu filmler üzerinde halihazırda herhangi bir hak iddiasının yahut mali hak kullanımının bulunmadığı beyanı da gözetildiğinde davacı şirketin, eser sahipliği hakkı kendilerine dönen film yapımcılarıyla imzaladığı sözleşmelerle dava konusu filmlerin mali haklarının sahibi olduğunun tespiti, filmlerin negatifleri ile master yayın bantlarının davalıdan alınarak davacıya verilmesi, olası tecavüzün men ve refi istemleri yönünden davalıya yöneltilen husumetin hukuken yerinde olup olmadığı, davacının tespit, men ve ref talepleri yönünden iddialarının sübut bulup bulmadığı meselesinin aydınlatılması gerekmiştir.

Davaya konu sinema eserleri, dava tarihi itibari ile yürürlükte olan 5846 sayılı FSEK 5. maddesi uyarınca bağımsız bir eser türü olarak korunmakta olup sinema eserleri, senaryoların işlenmesiyle oluşan işleme bir eser mahiyetindedir. FSEK 8. maddesi uyarınca halihazırda sinema eserlerinde; yönetmen, özgün müzik bestecisi, senaryo yazarı ve diyalog yazarı, eserin birlikte sahibi olarak kabul edilmiştir.

Bununla birlikte 5846 sayılı FSEK'te 07/06/1995 tarih ve 4110 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik öncesinde ise yaratılan sinema eserlerinde eser sahibi onu “imal ettiren” kişidir. 12/06/1995 tarihinden önce yürürlükte bulunan FSEK'in 8.maddesi uyarınca bir sinema eserinin sahibi onu imal ettirendir. 1995 yılında 4110 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikle "yönetmen, özgün müzik bestecisi ve senaryo yazarının" eserin birlikte sahibi olduğu düzenlenmiştir.

Yine 2001 yılında 4630 sayılı Kanun ile 8.maddede yapılan değişiklikle "diyalog yazarı ve canlandırma tekniği ile yapılan filmlerde animatörler " eser sahibi olarak eklenmiş olup halihazırda FSEK 27. maddesi uyarınca gerçek kişiler için yaşam+70 yıl (tüzel kişiler yönünden aleniyet tarihinden itibaren 70 yıl) süresince koruma sağlamakta ise de (mülga) FSEK 29. maddesindeki “El işleri, küçük sanat eserleri, fotoğraf ve sinema eserleri için koruma süresi aleniyet tarihinden itibaren 20 yıldır” şeklindeki düzenleme,

... tarih ve ... sayılı Kanun değişikliği ile aleniyet tarihinden itibaren 70 yıla çıkarılmış,... tarih ve ... sayılı Kanun ile de bu madde ilga edilerek, eserler yönünden tüm koruma süreleri 27. maddede yeknesak şekilde düzenlenmiştir.

Dosya kapsamındaki beyanlar ve deliller ışığında yapılan inceleme neticesinde; davaya konu sinema eserlerinin 1995 yılındaki anılı yasal değişiklikten önce imal edilmiş olup davalı yayın şirketinin davaya konu filmler üzerinde yasal değişiklik sonrasında herhangi bir hak iddiasının yahut mali hak kullanımının bulunmadığı,

bununla birlikte davacı şirketin, eser sahipliği hakkı, yukarıda anılı düzenlemeler gereğince kendilerine dönen film yapımcılarıyla imzaladığı sözleşmelerle dava konusu filmlerin mali haklarının sahibi olduğunun tespitini ve davalının muhtemel tecavüzlerinin men ve refini talep ettiği görülmekle esasen hak sahipliği iddiasının muhatabının davalı şirket olmadığı anlaşılmıştır.

Tahkikat aşamasında gelinen aşamada alınan bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere davaya konu tüm sinema eserlerinin tescil kayıtlarının davalı adına göründüğü davacı tarafından iddia edilmiş ise de bu durumun kayıtlar ile sabit olmadığı gibi Kültür ve Turizm Bakanlığı nezdindeki tescil kayıtlarının ilgili sözleşmeler ve diğer destekleyici belgelerin kuruma sunulması halinde her zaman düzenlenmesinin ve değiştirilmesinin mümkün olduğu tespit edilmiştir.

FSEK 69. maddesi gereğince mali veya manevi haklarında tecavüz tehlikesine maruz kalan eser sahibi muhtemel tecavüzün önlenmesini dava edebilmektedir. Vaki olan tecavüzün devam veya tekrarı muhtemel görülen hallerde de aynı hüküm caridir. 66 ncı maddenin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarının hükümleri burada da uygulanır.

Bununla birlikte beyanların somutlaştırılması ve taraf delillerin toplanması ve başkaca celp edilmesi talep edilen evrakın bulunmaması ile gelinen aşamada hükme esas alınmaya elverişli önceki bilirkişi raporları ile uyumlu son tarihli bilirkişi raporunda tespit edilen çok sayıdaki eser yönünden davacı hak sahibi olduğunu kanıtlayamadığı gibi hak sahibi olarak görünen bir kısım eser yönünden de davalının hak sahibi olduğu iddiası yahut bu yöndeki tecavüz teşkil edici herhangi bir eylemi bulunmadığından tecavüzün men ve refi istemleri yönünden de davalıya husumet yöneltilmesinin yerinde olmadığı saptanmıştır.

Tüm bu gerekçeler ışığında aktif ve pasif husumet ehliyeti yönünden sübut bulmayan davanın reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır