İstanbul 3. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2022/66 K.2024/252

Mahkememizde görülmekte bulunan Marka Hükümsüzlüğü ve Sicilden Terkini davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ... ve ... ibarelerinin ortalama bir tüketici nezdinde oldukça benzer şekilde sessel ifade edilmekte olduğu gibi görsel olarak da yalnızca bir harf farklılığı içerdiği, bu harfin kelime içerisinde kaybolmuş şekilde kullanılması nedeniyle benzerlik oranının çok yüksek olduğunun kuşkusuz olduğu, davalı yanın kabulünde de olduğu üzere davalının da müvekkili gibi inşaat sektöründe faaliyet gösterdiği ve bu markayı projesini isimlendirmede kullandığını, yine tescilini de müvekkilinin markalarının tescilli olduğu ...

Sınıfta yapmış olduğundan hem benzerlik hem de aynı marka sınıflarında tescil koşullarının mevcut olması nedeniyle, TPMK nezdinde davalı şirket adına tescilli ... numaralı "..." ibareli markanın ... sınıftaki tescillerinin hükümsüzlüğü ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili şirketin 2008 yılında faaliyetlerine başladığını, bugüne kadar yaşama ve insana değer katan, değeri yüksek pek çok projeye imza attığını, müvekkilinin projelerinden ...'de, ... yerleşimi ile yanı başındaki ormanın kıyısında bir konut sitesi olarak doğanın eşsiz güzelliklerinin modern mimariyle harmanlanması sloganı ile ortaya çıktığını, bu proje için müvekkilinin 22.09.2021 başvuru tarihi, ... numaralı, 25.01.2022 tescil tarihiyle ... sınıflarda markasını tescil ettirdiğini, markalar arasında ayırt edici unsurun tek başına ... ibaresi olmayıp "..." sözcüğü ve ... logosu olduğunu, davacının;

müvekkili şirketin kullanmış olduğu kuş logosundan tamamen farklı bir logo kullanılmış olup görselin konumlandırmalarının da farklı olduğunu, davacının marka tescilinden önce ...sınıfta "..." kelimesi..., ..., ..., ... gibi marka adı altında başka kişiler tarafından tescilinin yapıldığını, dolayısıyla burada ayırt edici unsurun, ... sözcüğü değil diğer unsurlar olup "..." kelimesinin davalının tekeline bırakılmasının mümkün olmadığını, kaldı ki müvekkili şirketin '...' kelimesini değil, "..."kelimesini kullandığını, kelimenin görünüm ve okunuş itibariyle de farklılığı bulunduğunu,

marka olarak kullanılacak işaret tek bir ögeden oluşuyorsa ayırt edicilik değerlendirmesinin bu işarete, birden çok ögeden oluşuyorsa markanın bütününün bıraktığı izlenime bakılarak yapılması gerektiğini, davanın reddini talep etmiştir.

TPMK kayıtları istenmiş, HMK'nın 266. maddesi kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. 04.08.2023 tarihli bilirkişi kurulu raporunda özetle: Davalı şirket adına tescilli ... numaralı "..." ibareli markanın, ....sınıftaki tescillerinin hükümsüzlük koşullarının oluştuğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir. 12.09.2024 tarihli bilirkişi kurulu ek raporunda özetle: Davalı şirket adına tescilli ...numaralı "..." ibareli markanın, ... sınıftaki tescillerinin hükümsüzlük koşullarının oluştuğu kanaatinin korunduğu bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava: TPMK nezdinde davalı şirket adına tescilli ...numaralı "..." ibareli markanın, ... sınıftaki tescillerinin hükümsüzlüğü ve sicilden terkinine ilişkindir.

Davanın açıldığı tarih itibarıyla 6769 sayılı SINAİ MÜLKİYET KANUNU uygulanacaktar.

6769 sayılı SMK'nın 5. maddesinde marka tescilinde mutlak red sebepleri aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

Madde 5- (1) Aşağıda belirtilen işaretler, marka olarak tescil edilmez:

a) 4 üncü madde kapsamında marka olamayacak işaretler.

b) Herhangi bir ayırt edici niteliğe sahip olmayan işaretler.

c) Ticaret alanında cins, çeşit, vasıf, kalite, miktar, amaç, değer, coğrafi kaynak belirten veya malların üretildiği, hizmetlerin sunulduğu zamanı gösteren veya malların ya da hizmetlerin diğer özelliklerini belirten işaret veya adlandırmaları münhasıran ya da esas unsur olarak içeren işaretler.

ç) Aynı veya aynı türdeki mal veya hizmetlerle ilgili olarak tescil edilmiş ya da daha önceki tarihte tescil başvurusu yapılmış marka ile aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer işaretler.

d) Ticaret alanında herkes tarafından kullanılan veya belirli bir meslek, sanat veya ticaret grubuna mensup olanları ayırt etmeye yarayan işaret veya adlandırmaları münhasıran ya da esas unsur olarak içeren işaretler.

(2) Bir marka, başvuru tarihinden önce kullanılmış ve başvuruya konu mal veya hizmetler bakımından bu kullanım sonucu ayırt edici nitelik kazanmışsa bu markanın tescili birinci fıkranın (b), (c) ve (d) bentlerine göre reddedilemez.

6769 sayılı SMK'nın 6. maddesinde marka tescilinde nisbi red sebepleri aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

(1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.

2) Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

(3) Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir.

(4) Paris Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir.

(5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye ’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

6769 sayılı SMK'nın 25. maddesinde "Marka Hükümsüzlük hâlleri ve hükümsüzlük talebi" aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

(1) 5 inci veya 6 ncı maddede sayılan hâllerden birinin mevcut olması hâlinde mahkeme tarafından markanın hükümsüzlüğüne karar verilir.

(2) Menfaati olanlar, Cumhuriyet savcıları veya ilgili kamu kurum ve kuruluşları markanın hükümsüzlüğünü mahkemeden isteyebilir.

(3) Marka hükümsüzlük davası, dava tarihinde sicilde marka sahibi olarak kayıtlı kişilere veya hukuki haleflerine karşı açılır. Markanın hükümsüzlüğü davalarında Kurum taraf gösterilmez.

(4) Bir marka, 5 inci maddenin birinci fıkrasının (b), (c) ve (d) bentlerine aykırı olarak tescil edilmiş olup da kullanım sonucunda tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından hükümsüzlük talebinden önce ayırt edici nitelik kazanmışsa hükümsüz kılınamaz.

(5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye ’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

(6) Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir.

(7) Ortak markanın veya garanti markasının yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren üç yıl içinde yapılan, ortak marka veya garanti markasıyla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki hak sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

(8) Tescilli markanın yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren iki yıl içinde yapılan, bu markayla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki marka sahibinin itirazı üzerine bu iki yıllık süre içinde markanın kullanılmış olması şartıyla reddedilir.

(9) Kötü niyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir...

Marka:Bir teşebbüsün mal ve hizmetlerini bir başka teşebbüsün mal veya hizmetlerinden ayırt etmeye sağlar, markalar işletmelerin üretmiş olduğu emtia veya sunmuş oldukları hizmetlerin birbirinden ayrılmasını sağlamaktadır.

Karıştırılma ihtimali: Bir tescilsiz işaretin veya tescil edilmiş bir markanın daha önce tescil edilmiş bir marka ile şekil, görünüş, ses, genel izlenim vs. sebeple ya aynı ya da benzer olduğu için önce tescil edilmiş marka olduğu zannını uyandırması tehlikesidir. Karıştırılma (iltibas) ihtimalinin araştırılmasına ilk önce markalar arasında ayniyet ya da benzerlik bulunup bulunmadığından başlanması gerekmektedir.

Markaların esas unsurlarının ve vurgu sözcüklerinin aynı veya benzer olması, markanın genel görünümüne etkisi az olan diğer unsurlardaki farklılığa rağmen iltibasa yol açabilir. Sözcük markalarında, sözcüklerin başlangıç ve kökleri bütünsel benzerliğin tayininde önemlidir. İki marka arasındaki iltibasın varlığının saptanmasında, markaların yan yana konularak karşılaştırma yapılmaması gereklidir.

İltibas tehlikesinin bulunup bulunmadığının saptanmasında ilgili mal ya da hizmetin orta yetenekteki alıcılarının dikkat ve özeni esas tutulur. Bu alıcıların markaları, aynı anda göz önünde bulunduramayacakları da dikkate alınarak ayrıntılara ilişkin farklar ve bütüne ilişkin benzerlikler üzerinde durulur.

SMK hükümleri, TPMK kayıtları, bilirkişi kurulu kök/ek raporları ve bütün deliller birlikte değerlendirildiğinde: TPMK nezdinde ... "...", ... numaralı "..." ibareli markaların ....sınıfta davacı ... ŞİRKETİ adına tescilli olduğu anlaşılmıştır.

...numaralı "... + şekil" markanın, ...emtia sınıflarında davalı ...ŞİRKETİ adına tescilli olduğu görülmüştür.

Mahkememizce itibar edilen bilirkişi raporunda belirtildiği üzere: Taraf markalarının, ... sınıfta aynı hizmetleri kapsadığı, ... sınıf bakımından ise inşaata yönelik malzemeleri kapsadığı, bu bakımdan mal ve hizmetlerin birbirlerini tamamlayıcı nitelikte olduklarından benzer mal/hizmet sınıf olduğu görülmüştür.

Davacının "..." ibareli tescilli markalarının; vurgulanan esaslı unsurunun "..." ibaresi olduğu, bu kelimenin Merriam Webster sözlüğünde latince kökenli olduğu, doğa anlamını taşıdığı, yine İngilizce nature ve natural gibi Türkiye'de yaygın olarak bilinen, anlaşılan kelimelerle aynı anlama geldiği, yalnızca bir harf farklı olduğu, bu ibarenin üzerinde doğayı simgeleyen yuvarlak içerisinde yaprakların olduğu şekil ve alt kısımda ... ve ... şeklinde ...'da mahalle isimlerini içeren ayırt ediciliği düşük, yan unsurlar olduğu görülmüştür.

Hükümsüzlüğü talep edilen "...+ şekil" markanın; esaslı unsurunun ... ibaresi olduğu, İngilizce nature kelimesi kökenli doğa anlamını taşıyan bir kelime olduğu, bu ibarenin üzerinde yine doğayı temsil eden sinek kuşu çizimi ve alt kısmında Kemer şeklinde ...'da mahalle ismini içeren ayırt ediciliği düşük yan unsurlar olduğu görülmüştür.

Hükümsüzlüğü talep edilen ... numaralı "..." markasının; doğayı temsil eden şeklin üst kısma yerleştirilmiş oluşu,... kelimelerinin küçük harflerle ortaya yerleştirilmiş olması ve yalnızca dışarıdan bakınca algılanması zor olan "..." harfi yönünden farklılığın bulunması, fonetik açıdan büyük bir farklılık olmadığı ve yine alt kısımda mahalle isminin konumlandırılması ile oldukça benzer oldukları anlaşılmıştır.

Hükümsüzlüğü talep edilen davalıya ait markanın, davacı adına tescilli markalarla; fonetik, anlamsal ve şekilsel olarak yeterince farklılaşmaması, ortalama tüketiciye göre daha bilinçli olduğu kabul edilen, hitap edilen tüketici nezdinde dahi karıştırılma ihtimali olduğu, bu nedenle davalı adına tescilli ... numaralı "..." markasının, ... sınıflarda hükümsüzlük koşullarının oluştuğu kanaatine varıldığından, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır