İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/194 K.2025/629

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; dava dışı sürücü ... yönetimindeki ... plakalı aracıyla 12.07.2023 günü seyir halindeyken davacıya ait ... plakalı araca arkadan çarptığını, olayda anılan sürücünün %100 oranında tamamen kusurlu olduğunu, davacının aracının ... plakalı .... marka ... tipi 2018 model olduğunu, toplam 65.163,25 TL hasar oluştuğunu, davacı aracındaki hasarı kasko sigorta şirketi tarafından karşılandığını, davacıya ait araçta en az 30.000,00 TL değer kaybı oluştuğunu, araçtaki değer kaybının piyasa alış satış değerlerine göre hesaplanması gerektiğini,

araçtaki bakiye hasar fark bedeli için sigorta eksperi ...'dan rapor aldıklarını, kazaya neden olan ... plakalı aracın ZMS sigortasının davalı kuruluş tarafından sağlandığını, davalının zararı gidermekle yükümlü olduğunu belirtmiş ve şimdilik değer kaybı olarak 30.000,00 TL'nin ve hasar farkı olarak 1.000,00 TL'nin davalıdan kaza tarihinden itibaren başlayacak reeskont faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini, 2.634,73-TL rapor tanzim ücreti ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; Zarar gören araçtaki değer kaybının belirli kriterlere göre incelenmesi gerektiğini, aracın eski hasarlarının araştırılması gerektiğini, araçtaki hasar bedelinin belirlenmesinde gerekli hususların dikkate alınması gerektiğini, KDV'nin istenemeyeceğini, davanın reddine, faizin başlangıcı ve faiz türü yönünden temerrüde düşmediklerinden faiz taleplerinin reddinin gerektiğini, yasal faiz talep edilebileceğini, müvekkili kurumun temerrüte düşmediğinden dava tarihinden itibaren taraflar açısından yasal faiz uygulanmasına, aleyhlerine hüküm kurulmaması halinde yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kaza sigortasından kaynaklı tazminat istemine ilişkindir.

Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık, 12/07/2023 tarihli maddi hasarlı trafik kazasında kazanın taraflarının kusur durumu, kaza nedeniyle davacının aracında oluşan zarardan bahisle hasar bedeli ve değer kaybı tazminatı talebinde bulunma şartlarının oluşup oluşmadığı kaza ile hasarın uyumlu olup olmadığı, talebin sigorta teminatı kapsamında kalıp kalmadığı öyle ise miktarı hususunda toplanmaktadır.

Mahkememizin 21/01/2025 tarihli ara kararı gereğince dosyamız rapor hazırlanmak üzere kusur-hasar ve sigortacılık alanında uzman bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilen 02/09/2025 tarihli raporda özetle;

"Dava konusu olayda davalıya sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ... yönetimindeki aracıyla hız sınırının 50 Km/s olduğu yerleşim yerleri içinde seyrederken aracının hızını yol ve hava durumuna göre ayarlamamış, aşırı hızlı ve dikkatsiz seyretmiş, önündeki araçlarla arasında güvenli ve yeterli bir takip mesafesi bırakmamış, önünde seyreden davacı aracının arızalanması nedeniyle duruşu sırasında hızlı seyri ve yakın takibi sonucu bu araca arkadan çarpmıştır. Bu nedenle davalıya sigortalı aracın sürücüsü ... davacıya ait aracın arka kısımlarının hasarlanması olayında %100 oranında tamamen kusurludur.

Davacı sürücü ise yerleşim yeri içinde yönetimindeki aracıyla önündeki araca arkadan çarparak kaza yapıp duruşa geçtiği sırada arkasından gelip aracına çarpan davalıya karşı kazayı önlemek bakımından alabileceği bir tedbir olmadığından olayda kusursuz bulunmuştur.

HASAR YÖNÜNDEN İNCELEME VE KANAAT

Davacıya ait ... plakalı ...marka ... tipi 2018 model ve 151.253 Km'deki ticari yük taşıma amacıyla kullanılan kamyonetteki hasar miktarı, sigorta ...Ltd. Şti tarafından düzenlenen 19.09.2023 tarihli Kasko Ekspertiz raporunda araçtaki tüm hasar 65.163,25 TL olarak belirlenmiştir.

Hasarlı parçalar:

Sis farı, arka bagaj kapağı, arka sağ tekerlek, arka cam, arka tampon, ön tampon, pandizot, arka tampon absorberi, arka tampon taşıyıcısı, sol arka çamurluk, sol sürgülü kapı, arka şasi kolu, sol ön çamurluk,

Anılan ekspertiz raporunda belirtilen parça ve işçilikler, hasarlı araç fotoğraflarıyla ve tutanakla uyumlu olup parça ve işçilik bedelleri piyasa rayiçlerine uygun bulunmuştur.

Davacı vekili tarafından dosyaya sunulan ve GÖKMEN ILGAZ tarafından yazılan hasar tespit raporunda, davalının aracının arkadan çarpması sonucu hasar görmesi mümkün olmayan ve davacının önündeki araca çarpması sonucu oluşan aracın ön kısmındaki hasarlı parçalar da rapora dahil edildiğinden bu rapordaki değerlendirmelere itibar edilememiştir.

DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN İNCELEME VE KANAAT

Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin ...E ...-K sayılı ilamında "…tamamen onarılmış olsa bile kazaya uğrayan araba, tahribatın izlerini taşıyacağından onarıldıktan sonra mübadele (rayiç) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Aracın onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun, kural olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir…" denilmektedir.

Araçlarda oluşan değer kaybının, araçtaki kaporta ve şasi hasarıyla doğru orantılı olacağı tartışmasızdır. Kaporta saçlarının düzeltilip yeniden boyanma işlemleri sonucu bu parçalardaki orijinal boya kalınlığı değiştiğinden, bu durum aracın ikinci el değerinin düşmesine neden olmaktadır. Tampon, cam, far, gibi plastik parçaların ve radyatör, fan motoru, vb. gibi vidayla ve cıvatayla değiştirilen tampon demiri, radyatör vb. mekanik parçaların değer kaybı oluşturmadığı bilinmektedir.

Dava konusu ... plakalı ... marka ... tipi 2018 model ve 151.253 Km'deki araçta başvuru konusu trafik kazası nedeniyle meydana gelen ve değer kaybına etki edecek işlemlerin, dosyadaki ekspertiz raporuna, onarım faturasına ve hasarlı araç fotoğraflarına göre:

Değiştirilen parçalar: bagaj kapağı

Düzeltilen parçalar: sol arka çamurluk, sol sürgülü kapı olduğu tespit edilmiştir.

Aracın TRAMER kaydına göre toplam 6 trafik kazası geçirdiği belirlenmiştir:

Kayitlarimiza gore ***... sasi nolu ... markali arac 6 adet kazaya karismistir.

....

...

...

...

...

...

Aracın eski kazalarından 3 tanesinin dava konusu kazadan önce meydana geldiği belirlenmiştir.

Araçta yapılan onarım işleminin yetkili serviste ve orijinal parçalarla yapıldığı anlaşılmıştır.

Yargıtay yerleşik kararlarında da belirtildiği üzere bir araçta değer kaybı oluşabilmesi için aracın kazadan önce hasarsız olması gerekmektedir. Ancak davacı aracının arka kısmının kazadan önce hasarsız olduğu yönünde bir bilgi bulunmadığından araçta bir değer kaybı hesaplanamamıştır.

DAVALILARIN SORUMLULUĞU YÖNÜNDEN İNCELEME

Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Karayolları Trafik Kanununun 91.maddesinde düzenlenmiş olup buna göre işletenlerin aynı yasanın 85.maddesinde olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunlu tutulmuştur.

Sözleşme şartı niteliğinde olan ve T.C. Hazine Müsteşarlığınca belirlenen trafik poliçesi genel şartlarının 1.maddesinde sigortanın kapsamı belirtilmiş olup buna göre; sigortacı poliçede tanımlanan aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre işletene düşen hukuki sorumluluğu poliçede yazılı olan limitlerle kadar karşılamaktadır.

Davalı ... tarafından ülkemize gelen yabancı plakalı araçların kendi sigorta şirketlerini temsilen sigorta kurumu olarak faaliyet göstermektedir.

2918 sayılı KTK’nın 90. Md. hükmüne göre ; “Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.„ Şeklindeki düzenleme ile trafik kazasından kaynaklanan tazminat taleplerinin değerlendirilmesinde BK haksız fiile ilişkin hükümlerine atıf yapılmıştır.

6098 sayılı TBK 49 ve müteakip maddeleri gereğince meydana gelen kaza sebebiyle zarar görenin mal varlığında meydana gelen eksilme zararlarını isteyebileceği gibi, dolaylı olarak uğradığı zararlar da zarar verenden istenebilecektir.

Davalı kuruluşa sigortalı araç maliki ve sürücüsü, KTK 85. mad. Düzenlemesi dikkate alındığında, tehlike sorumluluğu nedeniyle zarardan sorumlu olacaktır. Madde hükmüne göre; Değişik 1. fıkra: 4199 - 17.10.1996) Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.

KTK 85/5 maddesine göre; “(Değişik 4. fıkra: 4199 - 17.10.1996) İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” Düzenlemesi gereğince araç maliki ve işleticisi olanlar meydana gelen zarardan araç maliki olmasından dolayı tehlike sorumluluğu bulunması sebebiyle kusursuz olarak, firari araç sürücüsünün kusuru ile sebebiyet verdiği zarardan sorumluluğu bulunmaktadır.

Davalı kuruluş, davalı taraf aracının, kaza tarihini kapsayan ZMM (Trafik) sigorta poliçesini düzenlemesi sebebiyle davada taraf olarak yer almaktadır. KTK 91 ve devamında araçlar için trafik poliçesi yaptırma zorunluluğu düzenlenmiştir. KTK 91. mad. gereğince sigorta şirketleri, işletenlerin KTK 85/1 maddesi gereğince olan maddi ve hukuki sorumluluklarını teminat altına almaktadırlar. Araç hasarına ilişkin talep sigortalının KTK 85/1 md. Kapsamında ödemekle yükümlü olduğu gerçek zarar olmakla, sigorta şirketi bu talep yönünden araç maliki ve sürücüsü ile birlikte, hasar tazminatından sonra bakiye poliçe teminatı limitine kadar sorumludur. (KTK 88/1. Md.)

Yapılan teknik inceleme sonucu davacıya ait araçta bir değer kaybı hesaplanamadığı davacının davalı kuruluştan talep edebileceği bir maddi zararı mevcut değildir.

SONUÇ

Yukarıda açıklandığı üzere: 1.Davacıya ait aracın arka kısmında hasar oluşmasında davalı kuruluşa ZMS sigortalı ... plakalı aracın sürücüsü ...'ın %100 oranında asli kusurlu olduğu, 2.Davacının davalıdan talep edebileceği ilave hasar miktarının olmadığı, 3.Davacının davalıdan talep edebileceği bir değer kaybının olmadığı ..." rapor edilmiştir.

Bu kapsamda yapılan yargılama, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde; davacı tarafça eldeki davada 12/07/2023 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle ortaya çıkan maddi zararının tazmininin talep ve dava edildiği, Yargıtay yerleşik kararlarına göre bir aracın kaza nedeniyle değer kaybına uğrayabilmesi için kazadan önce hasarsız olmasının gerektiği, dosyada bulunan tramer kaydına göre davacıya ait aracın 6 eski kazasının mevcut olduğu, aracın bu kazalarda tüm orijinalliğini kaybettiği, dolayısıyla dava konusu kazada hasar gören parçalarının da orijinal olmadığı,

bu nedenle dava konusu kaza nedeniyle bir değer kaybına uğramasının söz konusu olmadığı, hasar bedeli yönünden de dosyaya sunulan raporunun eksper raporu niteliği taşımadığı, itibar edilemeyeceği, talep edilebilecek bakiye hasar bedelinin bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır